11
CONT:
Betg tg’am rompas tot.
(Paula e Hilda portan en grond maletg sen tribuna, chel è cuato cun en pategl)
BULL:
Purte per plascheir chel regal no cò – cun precauziun – possa supplitgier.
CONT:
Ossa possa er supplitgier igl artist noadaint, igl artist tg’ò stgaffia chell’ovra. Las mias damas ed
igls mies signours – or dall’America - Andy Perwoll.
(dat scu sulet segls mangs)
PERWOLL:
Donna contessa, signour cont, signour pulicist, tgers unfants.
TONA:
Unfants? Manegia chel nous?
PERWOLL:
Igl cont am ò supplitgia da declerar en po la mi’ovra grondiousa. Digl reminent, chel maletg totga
tigls mies maletgs igls pi custevels, e chegl monta ensatge.
CONT:
Andy, nous ischan pronts per las decleraziuns!
PERWOLL:
Grazia, signour cont. Ed ia az moss ossa chell’ovra cugl tetel ”ramour dalla mar la seira”
(Perwoll teira davent igl pategl digl maletg, ins vei angal ena surfatscha blava stgeira, tots, oter
tg’igl cont tgi dat segl mangs, èn tutgias scu d’en tgametg)
MITGEL:
(dascous tar la sia vaschigna)
E chegl vess d’aveir ena valeta d’en milliun?
PERWOLL:
Cò vasez la forza dalla nateira an totta clerezza. Scu tgi las ondas rompan ainten la gleisch dalla
seira. Igls davos radis da suglegl penetreschan las neivlas. En utschelign tschertga la sia mamma.
LISA:
Noua è cò en utschelign?
PERWOLL:
E cò, ainten la part sot digl maletg, angal coloro en zichel different, en pastgeder solitari tgi peglia
aint las sias reits. Painsa el forsa agl sies datgesa? Sch’el vign ansomma da turnar eneda? E

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


12
finalamaintg cò, da vaseir fitg cler, aint igl center digl maletg, ena plompa. Igl maletg simbolic per
igl de tgi vo da randia, la fegn digl mond pero er l’antschatta da chel.
CONT:
(dat dad ot segl mangs, animescha er igls oters da dar segl mangs)
Bravo, bravo. Tge ovra fantastica, tge maletg impressiunont.
(tots dattan segls mangs, perchegl tgi ston)
CONT:
Tge manegias, Eleonora?
CONTESSA:
Sung sainza tschantscha. Laschans magler ensatge pitschen. Gerda, ast preparo ensatge?
GERDA:
S’anclei, naturalmaintg, donna contessa.
CONT:
Ia sper betg crut e tgampiertg. Tger Perwoll, stuez numnadamaintg saveir, la nossa cuschiniera
vign dalla Tera Tudestga.
(rei cinic, Perwoll er, von davent)
TONA:
(tar Lisa, mossa segl maletg)
Ed ossa am dei eneda scu detectiva: Noua pomai è cò ena plompa?
(Lisa dolza las spatlas)
TOC 7 (plompa d’ena vatga)
Alloura.
TOC 8
(cala abruptamaintg cun igl sbritg da Luzia)

5. scena  - Igl anguladitsch
RACHINTADER:
Gl’è betg propi marscho bagn oz. Ed uscheia tots tgi von ainten lour tgombras. Bagnspert ègl chiet
e stgeir aint igl antier casti. L’oura ainten la sala gronda digl casti dat mintga quart d’oura, chegl
fò’la gio siva da tschentaners. (anstagl l’oura tgi dat ins sainta igl amprem en sgarar e siva zaps)
(Dus tg’èn mascros schluitan sen tribuna nò davant igl public, els on gleischs da cassatga, peglian
igl maletg e svaneschan)

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


13
6. scena – Igl maletg è davent
(Luzia vign planget sen tribuna, ella è anc stancla, sfrouscha igls îgls, susda, antscheva a nattager
la stanza, remartga tg’igl maletg mantga)
LUZIA: (sbrigia)
PAULA e HILDA:
(corran sen tribuna, vardan se per la pare, sbrigian)
GERDA:
(vign sen tribuna, sbrigia)
GIATGEN:

(vign er notiers, varda sen la pare, sbrigia a moda metta)
CONTESSA:
(vign)
Tge dattigl?
(calan da sbrigeir)
GERDA:
Igl maletg è svania.
CONTESSA:
Tge maletg?
GERDA:
Igl blo!
CONTESSA:
Igl blo?
(vo an svanimaint)
TONA:
(corra cun Lisa tar l’onda)
Onda! Nous la stuagn gidar.
LISA:
(vo an schanuglias dasper l’onda, Tona e Lisa geidan an peis l’onda)
Vea, ond’Eleonora, nous at gidagn puspe an peis.
CONT:
(vign)
Gl’è mianc pussebel da durmeir or. En sbrigiamaint. Betg da tigneir or!

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


14
CONTESSA:
Igl maletg blo è nia angulo!
CONT:
Tge? Chegl è franc sto igl ties persunal. Ena canaglia, ins po betg sa fidar. Chegl vaia gio adegna
savia.
CONTESSA:
Theodor, cala, els èn adegna stos loials ed am on sarvia fidevlamaintg.
CONT:
Ah, tge, pulenta! La pulizeia stò no.
LISA:
Onda, lascha igl amprem intercureir nous.
TONA:
Nous ischans bagn detectivs, ed a Solas vainsa gio sclaria divers cass.
CONT:
A Solas, am vign da reir. Chegl cò è para ena nombra mengia gronda per vusoters dus.
CONTESSA:
Lascha ampruar eneda Lisa e Tona. Forsa nignsa uscheia dad evitar da stueir alarmar la pulizeia.
CONT:
Chegl èn bagn anc unfants. E cò vogl per en milliun.
CONTESSA:
Pero la pulizeia ainten la mia tgesa...chegl è mengia penibel.
CONT:
Damai bung, az dung 24 ouras peda.
(sa drezza agl persunal, tg’è ossa cumplet)
Pacate igl migler gio ossa. Dumang vigna’l Gian Bull, e chel az mossa alloura, chel meida
canzung.

TOC 9

7. scena – Intercuraziun

RACHINTADER:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


15
Lisa e Tona antschevan cun lour intercuraziuns criminalisticas. Chellas èn pero pi difficilas, tgi
chegl tgi vevan cartia all’antschatta.
(igl persunal corra anturn sen tribuna, nattegian tot chegl tgi pon, Lisa e Tona vignan sen tribuna
ed interrompan las lavours.)
 (TOC 9 cala abruptamaintg cun igl sbritg da Tona)
TONA:
(sbrigia) Stop!
(tots tgappan en sagl)
Vusoters pudez betg sfalsifitgier igls fastezs. Fasche igl bagn e ge tots ainten las vossas
tgombras.
(tots von murmagnond)
LISA:
Chegl è suspectous.
TONA:
Chels nattegian scu tgi lessan lascher svaneir fastezs.
LISA:
A nous resta angal ena veia…
TOC 1:
… exact, igls interrogar singuls...

LISA:
… e far bagn attenziun schi dat scumbegls.
TOC 1:
Ea, uscheia faschainsa chegl.

TOC 10

8. scena - Inquisiziun
(tribuna betg illuminada, angal ena gleisch tgi passa sur igl public e la tribuna, sa ferma adegna
puspe an en oter li, ins veia Tona e Lisa tgi interrogeschan las singuals persungas, chellas
tschaintan sen ena soptga u stattan er an peis, Lisa e Tona cun palpiera ed ensatge da screiver
an peis dasperas, tranter las curtas inquisiziuns adegna la gleisch tgi sa muainta e musica – TOC
10)

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


16
LISA:
(tar Mitgel, tranter la detta igls rests d’ena cigarra fimada)
Vez remartgea ensatge spezial ier seira?
MITGEL:
Allas seis sunga gist ia ainten la garascha. Lò è er la mia tgombra da durmeir.
TOC 1:
Ed or dalla Vossa fanestra vez observo navot?
MITGEL:
Ansomma navot. Sung immediat ia a letg.
LISA:
E vez forsa santia ensatge?
MITGEL:
Ia va santia navot, ansomma navot. Va anc galdia ena bunga cigarra.
(varda pansiv sen igls rests dalla cigarra fimada)
E sung ma durmanto dalunga.

TOC 10
(midada)
(Luzia, digl tottafatg sbargiantada, ò en faziel da nas grond ainta mang, passa cun tal adegna
puspe sur igls îgls)
LUZIA:
Ia va fatg navot.
TONA:
Az chiete per plascheir.
LISA:
Az stiragn betg giu la testa.
LUZIA:
Strer giu la testa?
(antscheva a bargeir dad ot)
TONA:
Nous lagn angal saveir noua tgi ischas stada tranter la seira e la dumang.
LUZIA:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


17
(bragia anavant)
Pertge gist la testa. Ia sung innocenta, digl tottafatg innocenta.
LISA:
Vez alloura durmia?
LUZIA:
(antscheva puspe a bargeir)
Ia va betg durmia, ia dorm mai.
TONA:
Chegl monta tgi ischas stada dasdada totta notg?
LUZIA: (bragia dad ot)
Ia dasdada? Ia sung mai dasdada! Pertge faschez chegl cun me, pertge cun me?
TOC 10 (midada)
PAULA e HILDA:
Nous ancleir navot. Nous ancleir navot.
TONA:
Ia repet anc eneda. Plang ed ancligiantevel. Noua – ischas – vusotras – stadas (mossa cler sen
ellas dus) – siva d’aveir gia – fitto – igl voss – sarvetsch?
PAULA e HILDA:
Nous ancleir navot.
LISA:
Lascha me. Scu donna saia discorrer migler cun chellas dus. Paula e Hilda…
PAULA e HILDA:
(dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:
(mossa sen Paula)
Te ist Paula?
PAULA e HILDA: (tottas dus dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:
E te ist Hilda?
PAULA e HILDA:
(tottas dus dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


18
Vusotras ischas franc bungas cumaratas.
PAULA e HILDA: (tottas dus dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:
E durmiz er ainten la madema tgombra?
PAULA e HILDA: (tottas dus dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:
Cò ins scutigna bagn anc dei aint per la notg.
PAULA e HILDA: (tottas dus dattan fermamaintg digl tgea)
LISA:
Cò vez bagn anc santia ensatge da notg?
PAULA e HILDA:
(vardan igl amprem sainza tgapientscha l’egna se per l’otra) Nous ancleir navot!
TOC 10
(midada)
(Giatgen cun en matg flours ainta mang)
LISA:
(surfò cun discorrer cler, er schi Giatgen anclei bagn) Chegl èn fitg belas flours.
GIATGEN:
(dat digl tgea)
TONA:
Lagn discorrer digl anguladitsch. Vous abitez bagn ainten la tgesa or aint igl iert?
GIATGEN:
(varda adegna se per Lisa, rei se per ella, varda nosch se per Tona, dat digl tgea)
TONA:
Davent da chella tgesa vez bagn ena stupenta survista digl casti, cunzont savez piglier an meira la
porta digl casti?
GIATGEN:
(dat digl tgea)
TONA:
Vez via ensatgi?
GIATGEN:
(dat digl tgea)

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


19
TONA:
Tgi?
GIATGEN:
(dat igl matg flours a Lisa, mossa pantomimicamaintg la cuschiniera, en segn grond, ensatgi tgi
trouscha ainten las padelas, ensatgi tgi maglia)
TONA:
Mmm.
(varda se per Lisa, ponderscha curt)
Managez forsa la cuschiniera?
GIATGEN:
(dat cuntaint digl tgea)
LISA:
Cura ègl chegl sto?
GIATGEN:
(vo cun la testa ve e no, varda sen igls sies mang, mossa diesch dets)
LISA:
Allas diesch la seira?
GIATGEN: (dat digl tgea)
TONA:
Chegl è interessant. Vez er discurria cun ella?
GIATGEN:
(fò ena canera terribla da grugnier)
LISA:
(consternada)
Tona! Giatgen è bagn met.
TOC 10 (midada)
(Gerda cun ena padela ainta mang, trouscha tot igl taimp)
GERDA:
Ia sa betg ma prestar ena pôssa, tot sto esser punctual sen meisa.
LISA:
Nous vagn angal en pêr dumondas.
GERDA:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


20
Dumande, pero fasche anavant. Dai ossa!
TONA:
Ier seira ischas Vous anc stada per veia aint igl casti.
GERDA:
Per veia aint igl casti? Ainten tgadafi sunga stada. Igl damagler vign betg sulet sen meisa. Far giu
igls tartuffels. Nattager las rischmelnas, barsar la tgern, tagler las tschavolas, coier igl pang, far
sucs...
TONA:
(l’interrompa)
È bung, è bung.
GERDA:
È bung? I sto tuttegna neir fatg.
LISA:
Naturalmaintg, ena donna so chegl.
(Tona struba igls îgls e sa volva) Az è do an îgl ensatge?
GERDA:
Cler. La verdura veva se en po meffa. En’impertinenza tge tgi vign furnia cò.
TONA:
(panso scu dumonda da trapla)
Noua eras Vous?
GERDA:
(discorra, scu sch’ella vessa da declarar ensatge ad en unfant pitschen) Hä? Noua vign cuschino?
Ainten cuschigna, betg aint igl bogn. Allas nov sunga eida a letg e va durmia.
TONA:
Ins ò pero via Vous.
GERDA:
Ea, ed ossa? Sunga forsa invasibla?
LISA:
(vign an ageid a Tona)
El manegia tg’ins vegia anc via Vous allas diesch tar la porta digl casti.
GERDA: (tar Tona)
Tar la porta digl casti?
(Tona dat digl tgea)

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


21
Allas diesch?
(Tona dat digl tgea)
Impussebel.
TONA:
Pero igl ortulan Az ò via.
GERDA:
Giatgen?
(rei)
Chel so betg discorrer – persiva ò’l en schluc en po pi grond, schi ancligez tge tg’ia manetg. Allas
diesch è chel gio dadei sot meisa e rontga. Giatgen – ridicul. Ossa stoia propi eir an tgadafi e far
anavant.
LISA:
Tge truschez ansomma?
GERDA:
Ia?
(varda ainten la padela)
Navot!
TONA:
E pertge truschez an en truschier?
GERDA:
Chegl chieta, cumpogn. Uscheia nervous scu Vous ischas, forsa tgi gidess er. Prue eneda.
TOC 10
(midada)
LISA:
Da chels cò nignsa da saveir navot.
TONA:
Scu ena pare da silenzi, santia navot, via navot, son navot.
LISA:
Giagn anc eneda tigl li da delict, forsa vainsa survasia ensatge.
TONA:
Pero angal sch’igl persunal ans lascha er cumpôss e schi nous pudagn far la nossa lavour.
LISA:
Vo bagn. Nous ans antupagn da mesanotg.

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


22
TONA:
(fò en grimassa tgi fò snavour, sa muainta scu en spiert, cun vousch midada)
Chegl è bagn l’oura digl spiert digl casti.
LISA:
(immitescha Tona)
Stupent, igl pudagn alloura gist far en pêr dumondas.

TOC 11
(lascher eir, anfignen tgi Lisa e Tona èn platgeas e rantos ansemen cun ena soua sen tribuna)

9. scena – Da notg ainten la sala gronda digl casti
RACHINTADER:
Igls davos tschentaners ò l’oura digl casti gio via bler. Pero chegl tg’è capito igls davos deis ò
perfign laschea surstar l’oura. Cura tg’ella ò do dodesch gedas, da mesanotg, ò’la ord spir tensiun
prest pers igl perpendichel.
(Tona e Lisa vignan sen tribuna, la musica vo, la tribuna è stgeira, els on gleischs da cassatga,
intercureschan tot anc eneda, cattan alla finala en indiz an en li)
TONA:
(scutinond)
Lisa, vea eneda, ia va creia catto ensatge.
LISA:
(vo tar Tona, varda igl gaffen) Chegl è gio fitg interessant.
(metta an cassatga igl gaffen)
(an chel mument vignan differentas figuras sen tribuna, pattan en pategl sur Lisa e Tona, igls
raintan cun ena soua, tots von, Lisa e Tona rantos giumez)
TOC 9

10. scena – En cass cler
LUZIA:
(vign cun en scuet sen tribuna, scoua ensatge, vei Lisa e Toni per tera, lascha crudar igl scuet,
sbrigia, corra anturn istericamaintg)
Mordaritsch, ageid, ageid! Chels pors unfants.
(vo an svanimaint)
(igl cont vign sen tribuna, scarpitscha sur Luzia)

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


23
CONT:
Mai vaia igl mies pôss ainten chella tgesa. Ed igl persunal sa sterna segl tarpung. Betg da creir,
nundetg.
(dolza igl pategl)
E tge faschez vusoters cò? Angal noador cugl marmogn.
(Tona e Lisa scheman)
CONT:
Az deliberesch eneda.
(igl cont derva las souas, geida se Lisa e Tona) E tge pomai è capito a vusoters?
LISA:
(teira anc grev igl flo)
Da notg vainsa anc eneda examino igl li da delict.
TONA:
Nous ischan nias attatgeas.
CONTESSA:
(vign sen tribuna)
Per l’amour da Dia, dattigl betg bagnspert ena fegn?
CONT:
Chella tgesa è plagna malfatschaints.
CONTESSA:
(vei Luzia)

Oh je, Luzia, tge è cun tè?
TONA:

Ella varo panso tgi seians nias mazzos.
CONTESSA:

Luzia, te porigna. (la geida se)

CONT:

(decisiv)

So, ossa ègl fitto. Vusoters vez gia la vossa schanza. Ia alarmesch Gian Bull. (vo tigl telefon)
LISA e TONA:

Nous pero, nous cunaschagn igl malfatschaint.

CONT:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


24
Cò am faschez surstar. Tgi è igl lader?
LISA:
Per saveir deir chegl vainsa da clamar igl antier persunal.
CONTESSA:
Chegl è nign problem.
(scaligna, igl antier persunal vign sen tribuna)
TOC 1:
(igls ampluias sa mettan an lengia, Tona vo se e giu avant els)
L’inquisiziun digl persunal è stada ena tgossa difficila, nign tg’ò savia far indicaziuns exactas.
LISA:
E perchegl vainsa anc eneda piglia sot la marella igl li da delict.
TONA:
Ed effectivamaintg catto ensatge.
LISA:
Ensatge tg’on survasia, chels malfatschaints tg’ans on ranto.
CONT:
E tge vez catto?
(Lisa peglia or da cassatga igl rest d’ena cigarra tg’è fimada e mossa a tots, ella tigna ad ot)
LISA:
En muc d’ena cigarra! Igl vagn catto sot igl tarpung dasper la pare, directamaintg sot igl maletg
angulo.
CONT:
Ed ossa?
TONA:
(peglia igl muc, ed igl tigna a Mitgel sot igl nas, cura tg’el nomna igl sies nom)
La madema marca, scu chellas tgi Mitgel fema.
CONT:
Mitgel? Chel cumpogn è gio da bel’antschatta sto suspect a me.
CONTESSA:
Mitgel, chegl so betg esser.
CONT:
Betg sneia. Te ist tschif.

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


25

MITGEL:
Ia snei navot.
CONT:
Chel tabalori, en maletg d’en milliun. Chel lader da valanavot. Anc oz an chista.
TONA:
El ò impussebel savia angular sulet chel maletg.
PAULA e HILDA:
Nous igl vagn gido.
CONTESSA:
(tigna igl mang sen la bucca averta) Na!
GERDA:
Ia va laschea svaneir igl maletg.
LUZIA:
(sa lamantond)
Ed ia va vurdo tgi nign tgi vigna. Sung prest morta dalla tema.
CONTESSA:
Chegl è gio mender tg’igls mies semis igls pi noschs.
(Giatgen fò en zap anavant, mossa cugl det sen sasez)
CONTESSA:
Te bagn betg er anc. Tge ast te fatg?
(mossa pantomimicamaintg tg’el peglia igl maletg, igl posa avant igls sies peis e rezgia dapart cun
grondas gestas)
CONTESSA:
A me vign schlet.
CONT:
Tge impertinenza. Razgea dapart en milliun. Chel valanavot. El e l’antiera banda totgan ainten
perschung.
CONTESSA:
Pertge vez fatg chegl?
MITGEL:
(deprimo)
Perchegl tgi nous carezzagn Vous, donna contessa.

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


26
(tots dattan digl tgea e deian aint igl agen tempo «perchegl tgi carezzagn Vous uscheia fitg»)

CONT:
Tge impertinenza. L’antiera banda totga ainten perschung. Ia alarmesch Gian Bull.
(vo tigl telefon, vot cumponder la nombra)
BULL:
(vign sen tribuna) Ia vign clamo?
(cont varda sursto segl telefon, el ò gio betg anc fatg igl telefon)
CONT:
Stupent! Arreste l’antiera banda. Tots ansemen on angulo e devasto igl maletg custevel «ramour
dalla mar la seira».
BULL:
Custevel?
CONT:
Betg manc tg’en milliun.
BULL:
Pitost vantgadus a tschuncanta.
CONTESSA:
Scu managez chegl?
BULL:
Vantg francs per la platta da lenn e dus a tschuncanta per la calour blava.
CONT:
Tge pulenta rachintez ossa?
BULL:
Deplorablamaintg betg. Gio avant varsaquantas emdas è Mitgel nia tar me. El am ò detg tg’el
suspecta igl signour cont. El creia tg’igl cont viglia angular a moda gronda cò tar Vous, donna
contessa.
(igl cont vot lippar, igl antier persunal sa metta an veia ad el ed igl stompla anavos)
CONT:
Betg tutge aint me.
BULL:
Cura tg’igl cont è nia tar me, perveia da chel maletg da tala veisa custevel, vainsa immediat
contacto igl artist, Andy Perwoll. Igl vagn tarmess en mail cun la fotografia digl maletg.

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


27
TONA:
Igl artist è bagn sto cò.
BULL:
Chegl è er en artist, pero angal egn per far anguladitschs. Eduard dalla detta lunga, l’è gio arresto
e dusto.
CONTESSA:
(tigl cont)
Pertge ast fatg chegl?
CONT:
Pertge, pertge? Igls raps!
(sfrouscha la detta)
Pinkis, pinkis! Creist bagn betg tg’at vegia marido perveia dallas tias belas fodas, te scatla viglia. E
sch’igl ties persunal da merda fiss betg sto, alloura vessa amplania a moda gronda las mias
cassatgas.
TONA:
Cò vainsa gia en schlet nas.
LISA:
Er sch’igl cont ans pareva da bel’antschatta en amploster curious.
GERDA:
Stgise, tgi vagn ranto vusoters. Nous vagn pero gia da spitgier, anfignen tgi vevan catto tot igls
indezis.
CONT:
Tge indezis lez vusoters er aveir?
ANDY PERWOLL II: (vign)
Igl indezi, chegl sung ia.
MITGEL:
Andy Perwoll!
PAULA e HILDA:
Igl artist igl pi renumo digl antier mond.
LUZIA:
En bel om. (respeira profond)
(dantant schluitta igl cont giu da tribuna, angal Giatgen remartga chegl ed igl suonda)
ANDY PERWOLL:

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


28
Cura tg’ia va santia dalla sfalsificaziun sunga gist ma tschanto ainten en eroplan e nia no cò.
Ensatge az possa confirmar, chella smarlatada è ena sfalsificaziun bunmartgeda.
LISA:
E tge capeta ossa cugl cont?
BULL:
Ainten perschung cun el.
CONTESSA:
Anc oz inoltrescha igl divorzi.
GERDA:
Noua è chel canagl?
(Giatgen turna, el ò ranto igl cont cun en uder ed igl mess flours aint igl tgavels)
GERDA:
Giatgen, chegl è igl ties pi bel matg flours.
CONTESSA:
Gidem, unfants.
(Lisa e Toni corran tar la contessa, la tignan da mang dretg e sanester, Luzia vo per ena soptga, la
contessa sa tschainta cun fadeias)
Tot chegl cò am fò neir tresta, fitg tresta.
ANDY PERWOLL II:
Nigna tristezza, donna contessa, mabagn cletg e vanteira.
CONTESSA:
Tge managez?
ANDY PERVOLL II:
Ia va piglia cun me egn digls mies miglers maletgs. E schi lez, alloura igl venda per en prietsch da
«schnepli» – angal en mez milliun.
CONTESSA:
Chegl è gentil, pero…
ANDY PERWOLL II:
Naturalmaintg stuez igl amprem vaseir chell’ovra impressiunonta …
PAULA e HILDA:
Nous gidagn.
LISA:
A me parigl, scu sch’ia vurdess per ena sagonda geda en film.

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


29
TONA:
Tge manegias te cun chegl?
(Igl maletg gigantic vign purto sen la tribuna)
ANDY PERWOLL II:
Donna contessa, las mias damas ed igls mies signours. Blers ameis d’art avessan gugent chel
maletg per lour collecziun. Vous donna contessa vez igl cletg, Vous ischas la furtinada. E cò vasez
la capodovra «Tschiel ed anfiern».
(Andy Perwoll Il peglia davent igl pategl. Igl maletg è tot cotschen)
Tots: Na!
BLACK OUT
TOC 6
Fegn

Sm-ASS 4-1_En cass cler_(sm)


1
Sm-BRE 2-4
Ord spira desperaziun

cumegia an en act dad
Arthur Brenner, surluvro da Fritz Klein

translaziun: Zegna Pittet-Dosch

persungas:

3 omens, treis donnas

Schorsch Vögele

mat vigl
Oscar Peyer

cumarat da Schorsch
Luisa Peyer

la sia donna
Crest Brändli

cumarat da Schorsch
Heidi Styner

onda da Schorsch
Elsa Vögele

sora da Schorsch

taimp:

preschaint

li d’acziun:

ainten steiva da Schorsch

maletg da tribuna:
steiva da Schorsch, meisa e soptgas, stgaffa, cumoda, eventual
pultrunga u sofa, ulterioura mobiglia tenor gost, isch dretg e sanester,
antrada damez

cuntign:
Schorsch Vögele ed igls sies dus cumarats èn ainten la madem’uniun. Els
dovran ena nova bandiera. Pero, scu savens, mantgan igls raps ainten la cassa.
Perchegl decida Schorsch da screiver alla si’onda e da dumandar raps. El screiva
tg’el seia frestg marido e vegia ossa er en fegl pitschen e cunchegl dovra el raps
per pudeir cumprar igl basignevel. Sen chella brev dattigl en telegram scu
rasposta. L’onda passa sez per dar rughel. A Schorsch ed agls sies dus cumarats
resta exact en’quart d’oura per organisar ena donna ed en unfant. Alla fegn
finala vign decidia tgi egn è igl unfant ed egn la donna. Chell’antiera istorgia
passa betg sainza incaps - pero i dat ena bunga fegn pigl treis amplosters.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


2
1. scena
Schorsch e Crest
(igl uman sa derva, Schorsch e Crest tschaintan a meisa)

Schorsch:
Ia crei tgi Oscar na vigna propi betg ple (varda sen l’oura). Vagn
detg tgi la seduta antscheva allas tschintg ed ossa ègl gio las
tschintg e mesa.

Crest:
La donna igl varo puspe eneda betg laschea eir. Detg migler, el varo
da scuar la tgadafi ed igl suler, chegl è bagn la sia lavour dalla
sonda sivamezde.

Schorsch:
Chegl po bagn esser. Pero ni tg’ins è ainten suprastanza ed ins fò la
lavour tgi totga vetiers u schiglio ins sorta.

Crest:
Sast Schorsch, nous dus ischan anc sulets e libers, nous na savagn
pero er betg tge tg’ans spetga.

2. scena
Schorsch, Crest ed Oscar

Oscar:
(petga, aintra damez). Stgise, va en po retard. (dat igl mang a tots
dus) Vez gio antschet?

Schorsch:
Ea, va striflo l’egna u l’otra tractanda. So, peglia plaz Oscar. (Oscar
sa tschainta). Antschev gist cugl pi impurtant dalla nossa seduta e
chegl èn 1000 francs. Chels duvrainsa per la nossa nova bandiera
d’uniun. E per betg eir barlagiond d’en isch a l’oter vaia gio catto
ena schliaziun.

Crest:
(dat tranteraint) Ast forsa gio organiso igls raps?

Schorsch:
Betg gist digltot, els vignan anc.

Oscar:
Ist er franc?

Schorsch:
Va en’onda a Turitg, egna cun raps per sterner e per me vard’la
adegna bagn. La va scretg ena brev, az vi preliger:
„Tger’onda, carezzada da tot cor...

Oscar:
Chegl ò effect!

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


3
Schorsch:
(preligia anavant) „Cun en cor grev e schleta cunsienztga at screiva
finalamaintg chella brev, gio dadei spitgeida. Te nirossas a tgapeir
tg’ia va uscheia dei betg m’annunztgia – ia sung marido....“

Oscar:
Uscheia veist or! (tots reian)

Schorsch:
Spitge, i vign anc migler –...e sung nia bab avant en mes onn...“

Crest:
Ossa post far en punct.

Oscar:
(rei fitg) Bab!

Schorsch:
(ligia anavant) „Per adamplair tot igls dueirs finanzials dovra 1000
francs e supplitgesch tè, la mia tger’ondigna, carezzada
fermamaintg, da tarmetter immediatamaintg chels.“

Oscar:
Ast sottastritgia: immediatamaintg?

Schorsch:
Ea, perfign treis gedas.

Crest:
Alloura ègl bung.

Schorsch:
(ligond) „Er sch’è betg simpel, ia sung tuttegna cuntaint, ia va la
mia tgera donnetta...“ (Crest ed Oscar reian) ...“ed en mat ferm e
viscal.“ (Crest ed Oscar reian dad ot)

Schorsch: „En mat scu tgi totga, peisa 14 kilos, ecetera, ecetera. Spitgond sen la
tia brev cugl cuntign giavischia, at tarmetta mella bitschs e saleids
cordials. Igl ties Schorsch, tg’at carezza da tot cor e sincer“.

Crest:
Te vessas da davantar scribent, cò vignan gist las larmas.

Oscar:
Schi chegl vign alla gleisch, pudainsa schliier la noss’uniun.

Schorsch:
Savez, schi spert tgi la muneida è cò, daclera tot a mia sora. Ella
abitescha tar l’onda. E mia sora so alloura declarar tot all’onda – e
nous faschagn pasch.

Crest:
Scu vogl ansomma alla tia sora?

Schorsch:
A chella vogl bagn, gl’è nia ena matta ferma e flotta. Bung, igls
raps saron sen veia. (ins sainta tgi scaligna)

Oscar:
Gl’èn gio cò.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


4

Schorsch:
(vo tigl isch damez) Schi spert tuttegna betg, saro donna Meier. (vo)

Crest:
(tar Oscar) Tgi manegia’l?

Oscar:
Donna Meier, la sia locatoura.

Schorsch:
(turna desillusiuno) Vurde eneda tge tg’è nia.

Oscar:
Na, tuttegna gio igls raps.

Schorsch:
(tigna ad ot igl telegram) En telegram!

Crest:
Derva, forsa ègl impurtant.

Schorsch:
(ò davert la cuverta, preligia) Survagnia la brev. Reiv allas 17.58
persunalmaintg. Onda Heidi e sora Elsa. (sa tschainta sen ena
soptga)

Crest:
Cò at onigl mano pigl nas.

Oscar:
(stat dantant an peis, vot puspe a sa tschantar, sa tschainta pero
dasper la soptga e sa platga giumez, rei dad ot, stat puspe an peis)
Ah schi viva igl bab sainza unfant, ah schi viva igl om sainza
donna!

Schorsch:
Tigna la tia bucca mallavada. Tge dattigl cò da reir? Am dast pi
scort en bung cunsegl tge piglier a mangs.

Oscar:
Ia vign per mies fatg!

Crest:
Stop, ia va la schliaziun!

Schorsch:
Noador cun tot!

Crest:
Schorsch – te stost organisar en unfant!

Schorsch:
E scu? Igl far gess gio anc, pero pigl cuar or dovrigl tuttegna anc
ena donna.

Oscar:
Alloura stost maridar.

Schorsch:
Te asen! Scu duessa er cattar ena donna, la maridar, far en unfant –
e chegl durant en quart d’oura.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


5

Crest:
Ea, cò duvressans en apparat da microondas.

Schorsch:
Pertge?

Crest:
Pigl cuar or – chegl gess alloura pi spert.

Oscar:
(riond) Te ist en baitign. Ins vei tgi te ist betg marido. Te ast
nign’ideia tge stress tgi chegl è da far unfants.

Schorsch:
Ia va!

Crest:
Tge? Igl unfant, la donna u tots dus?

Schorsch:
(tar Oscar) Oscar, te sast salvar tot.

Oscar:
Ia?

Schorsch:
Ea te. Teira or la tia tgameischa, las tgotschas ed igls calzers. Nous
at pusagn alloura schi bagn scu pussebel ainten en letgign
d’unfants. At stost alloura far en po pi pitschen.

Oscar:
(en po sursto, so betg tge deir, totga igl snuz) Ist nar – ainten en
letgign d’unfants. (scassa igl tgea) Pertge ia e betg Crest?

Schorsch:
Perchegl tgi te ast en natiral d’unfants. (rei)

Crest:
Chegl è en’ideia geniala. Exact uscheia faschainsa chegl. Oscar, at
mattagn se ena tgapitscha d’unfants ed en sbavarot anturn culiez.
Forsa perfign ena giacchigna fatga caltschoul. Igl snuz zuppainsa
simplamaintg sot la cuverta.

Oscar:
Pertge gist ia, scu om marido. Ia fatsch tot per l’uniun, pero uscheia
ena merda sustigna betg. Ia vign per mies fatg.

Schorsch:  (insista) Fò tge tgi te sast betg lascher. Ni tg’igl noss angion
gartegia e nous survagnign la nossa bandiera u tgi dat ena catastrofa
e vusoters am vez via la davosa geda ainten l’uniun.

Crest:
(corra tar Oscar) Oscar, ans fò chel plascheir, te riscas gio navot.

Oscar:
(esitont) Ah schi bagn, schi sto esser! Per Schorsch e la bandiera.
Schi chegl vo scano – alloura vez via me la davosa geda ainten
chell’uniun. Ia sort alloura!

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


6

Crest:
(sarcastic) Betg fò ampurmischungs tgi te tignas betg! Chegl vo or
an bagn. (stebgia, se per Schorsch) Noua nignsa schi spert tar roba
d’unfants?

Schorsch:
Nign problem. Segl plang soura abitescha la spindradra. Da chellas
tgossas ò ella adegna. Ed en letgign d’unfants u ena carotscha da
steiva peglia er cun me. Vign gist a vurdar. Oscar – teira’t eneda or.

Oscar:
Trer or (varda anturn)... cò avant la gliout?

Crest:
Betg fò uscheia, painsa tgi te seias tigl medi.

Oscar:
(cun dubis) Scu schi chels giu cò fissan tots medis. Vea, sto davant
me. (Crest igl gida)

Oscar:
Sast, Crest, schi chella asnareia vign alla gleisch sunga liquido. Ia
fatsch bagn gugent ensatge per l’uniun, pero da giuier en unfant –
chegl cun la bucca plagn daints – chegl gartegia betg.

Crest:
Alloura stost tigneir saro la bucca!

Oscar:
Ah uscheia, scu t’imagineschas chegl? Esser taro aint igl letgign da
pups e tigneir la bucca cura tg’ia saint vusoters a far prentgas?

Crest:
(sainza pazienztga) Schi fò anavant eneda, l’onda po neir mintga
mument.

Oscar:
Imaginescha’t eneda, schi l’onda vot piglier se bratsch me.

Crest:
Schi manevla la laschainsa betg neir.

Schorsch:  (da chior) Crest, vea e gida!

Crest:
Ia reiv, spetga. (vo)

Oscar:
He, am sast betg lascher uscheia blot a cò! (varda aint igl publicum,
peglia ena gasetta e la tigna davant el)

Schorsch:
(Schorsch e Crest aintran, ni cun en letgign d’unfants u schiglio
cun ena carotscha da steiva cun tetg, ena tgapitscha d’unfants, en
sbavarot scu er cun ena giacca d’unfants) So, cò sunga puspe.
(posa igl letg/la carotscha a sanester, igl publicum vei bagn) (tar
Oscar) Tge ègl, ligias cugl vainter?

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


7
Oscar:
Na, ia va angal freid.

Crest:
Alloura faschainsa ossa en gnochelign or da tè. (teira aint ad Oscar
la tgapitscha e la giacca, igl penda anturn culiez igl sbavarot e
tigna ve ena cuverta tgi tanscha anfignen tigl piz digl nas) So,
mattatschign.

Schorsch:
Ed ossa dai, a letg. Stost forsa trer aint en po igls ties piotels e schi
te bragias, betg ambleida da midar la vousch. Painsa simplamaintg
scu tg’è sto cura tgi te eras en mez onn vigl.

Oscar:
(stino) Lò veva betg dad eir sulet a letg, lò am purtavigl a letg.

Crest:
Ah, fast en pass anavos aint igl svilup – vignst ainten la vigliadetna
da testung. Cò pudainsa gidar. Vea, geida’m Schorsch. (ansemen
portigl Oscar aint igl letgign)

Schorsch:
Tge morcs, va betg savia tgi pups seian uscheia grevs.

Oscar:
Tge caleiras, sper betg tgi l’onda stetta mengia dei.

Crest:
Schiglio fast forsa anc igl pisch aint igl letg. (i scaligna)

Schorsch:
Ella vign. (vo or damez) Igl teater po antschever.

Crest:
E te sera la bucca. I dependa tot da tè. Cò anc ensatge per rusagler.
(igl dat igl lulli)

3. scena
Schorsch, Crest, Oscar, onda Heidi ed Elsa

Schorsch:
(derva igl isch, lascha antrar l’onda ed Elsa, porta las valeischs,
l’onda è da vaseida curta, ò igliers, Schorsch posa las valeischs ve
dalla pare) Betg da creir, tgi ischas gio cò.

Onda:
Te vessas er pudia neir per nous alla staziun.

Schorsch:
Ea, tger’onda. Atgnamaintg leva neir, te sast, pero igl pup,
tottanegna è’l nia uscheia malquiet.

Onda:
(mossa tgapientscha) Ea, igl unfant. Te am stalegias er digl tot,
maridar tot da zuppo e siva anc en unfant. (surstada) Noua è la tia
donna? (antscheva a trer or igl mantel, er Elsa)

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


8
Schorsch:
(schocco, sa schlaga segl front) Per l’amour da Dia, chegl vaia tot
amblido! (dascous tar Crest) Ossa vainsa la merda...ia va nigna
donna!

Crest:
(er dascous) Angal quiet, at organisesch egna.

Oscar:
(or digl letgign) Dei tg’ella seia morta.

Onda:
Tge manegias, Schorsch?

Schorsch:
Ia?....Ea, alla donna vogl tip top. Äää, possa anc preschentar igl
mies amei Crest; la mi’onda Heidi e la mia sora Elsa.

Onda:
Ah, chegl è Crest, igl pitschen Crest da pi bod. Ist – ischas er nias
en grond! (l’onda vo a dretg tar Schorsch e discorra da bass cun el)

Crest:
(tar Elsa) Vous er, vez propi fatg ena midada pigl voss avantatg.
(mossa cugls mangs segns adequats). Ossa am stuez pero stgisar, va
anc da liquidar tgossas fitg impurtantas. (fò ena stgava) Adia!

Onda:
(rei se per Crest) Igl Crest!

Crest:
(dascous tar Schorsch) An tschintg minutas ast ena donna. (vo or
damez)

(Crest ò circa 3-5 minutas taimp per sa midar)

4. scena
onda, Elsa, Schorsch ed Oscar

Onda:
Noua erans er? Aha, noua è er la tia donna?

Oscar:
(Schorsch stat dasper igl letgign). Dei tg’ella seia eida per latg pigl
pitschen.

Schorsch:  (tar Oscar) Ossa tai eneda. (tar l’onda) Sast, la mia donna è eida
aint igl martgea. Ella turnaro pir la seira tard. Ia pains betg tgi
vusotras vegias peda da spitgier.

Onda:
Schorsch, ia less amprender a canoscher la tia donna. Schiglio
stunga a cò cun Elsa anfignen dumang.

Schorsch:
Tge – tge deist?

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


9

Onda:
Ia vign betg avant tg’ia va betg pudia amprender a canoscher la tia
donna.

Schorsch:
Chegl am mantga gist anc.

Onda:
Tedla Schorsch, ia sung fitg cuntainta tg’igl destign è uscheia scu
tg’el è. Ed uscheia sunga gist mezza neida per at gidar.

Schorsch:
(sottavousch) Ea, per enqualtgi è igl destign propi deir.

Elsa:
(porta ena soptga) Vea, tschainta’t onda.

Onda:
Ia va bagn angal ple vusoters dus sen chest mond. E tge tgi totga a
me totga er a vusoters. (Schorsch vo ve e no nervous) Ia compr tot
chegl tg’è da basigns ainten chel tigneirtgesa.

Schorsch:
(tot schocco) Onda, chegl fò betg da basigns. Sch’ia survign angal
chels mella francs.

Oscar:
I po er esser en po daple.

Onda:
Na, na, ia procuresch per tot. Letgs novs, mobiglia nova,
simplamaintg tot.

Schorsch:  (interrompa adegna puspe l’onda) Onda, chegl fò betg da basigns,
ia va bagn tot. (d’en mang ve) Sapramostga! (vo ve e no vilo)

Elsa:
Tedla Schorsch, ia sung bagn neida onda. Possa ossa er amprender
a canoscher igl mies nev?

Schorsch:
(stupia) Igl ties nev?

Elsa:
Hei, te ast scretg tgi te vegias en fegl.

Schorsch:
(sursto) En fegl? Ea, cler, igl pitschen – ea – ea – chel è cò aint igl
letgign. El dorma pero gist.

Elsa:
Igl possa vaseir eneda? Vea, onda, giagn a vurdar.

Oscar:
(tar Schorsch tgi stat dasperas) Chellas am pon betg vaseir.

Schorsch:
(tar Oscar) Teira la cuverta sur igl piz digl nas!

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


10
Elsa:
(vo tigl letg) Oh, varda onda, tge gnochel. Tge belas vestas
radondas – simplamaintg gnochel.

Onda:
(ludond) He, te pitschenign, tgerign. Tge grondas e belas
survantscheglias tg’el ò gio! (tot commoveida) Schorsch, at
gratulesch!

Elsa:
Ia er, Schorsch! (igl dat igl mang)

Schorsch:
Pertge?

Onda:
Chint pigl pitschen.

Schorsch:
Ah, perchegl, ea, chel è propi gartagea.

Onda:
Sch’igl pitschen sumeglia la mamma, sto chegl propi esser ena bela.

Schorsch:
Ia sa betg!

Onda:
Tge, te sast betg sch’ella è bela?

Schorsch:
Gl’è gio passo en mecta taimp, siva dalla davosa geda tgi va la
vurdada pi exact.

Onda:
Schorsch, tge tgossas!

Elsa:
Quant dei ist gio marido?

Schorsch:
Uscheia circa (stebgia) tranter...ia schess... precis!

Elsa:
Aha, ia anclei.

Onda:
Ed az ancligez anc adegna bagn?

Schorsch:
E scu – ella ranfatscha igl bever – ed ia la sia schleta cuschigna.

Elsa:
(rei) Anc adegn egn da sgnoccas scu pi bod.

Onda:
Ia sung persvadeida tgi chella donna vo bagn a pro cun tè.

Elsa:
Chel sentimaint vaia er, sung tot marvegliousa scu tg’ella vei or.

Schorsch:
La mia donna? E pir ia!

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


11
5. scena
Crest, Schorsch, l’onda, Elsa, Oscar

Crest:
(an vistgadeira da donnas, perucca, vign aint damez, vousch ota)
Hallihallo, hallihallo...

Schorsch:
(varda schocco) Per l’amour da Dia, tge è er chegl?

Crest:
He, ia sung igl ties bauign, la tia tgerigna, la tia rosigna! (igl vot
tgappar anturn culiez)

Schorsch:  (sa dosta) Ist balurd? Chegl crei l’onda mai. (Oscar ò marveglias e
dolza la testa)

Crest:
Tai ossa, chegl vign a marschar scu en fist giu per la stgela.

Onda:
Aha, chegl saro la tia donna, Schorsch?

Schorsch:
Ea, chegl è’la tgutgamaintg. (strangla) Chegl è’la precisamaintg.
Chegl è la mia, uscheia numnada – migldra mesadad. (tar Crest) Cò
la mia meirigna, at preschaint: la mi’onda, e cò la mia sora Elsa. (sa
saleidan)

Onda:
Scu ò’la er nom la tia donna, Schorsch?

Schorsch:
(da bass tar Crest) Te, scu ast atgnamaintg nom?

Crest:
(er da bass) Schagn....Mengia.

Schorsch:
(tar l’onda) Greta... sast, ella è fitg gliunsch davent parainta cun
Greta Garbo.

Crest:
(sbrigia) Mengia!

Onda:
Pertge Greta? Ella dei Mengia.

Schorsch:
Ea, ia saint chi e lò mecta schlet. Naturalmaintg, chegl è la mia
tgerigna. (igl dat en cuffel grop)

Onda:
Cò post propi esser cuntaint cun la tia donna, Schorsch.

Crest:
(plai planghet la rolla da donna) El è uscheia cuntaint. (igl stretga
sur las vestas)

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


12
Onda:
Speragn er, uscheia ena donna betg mintgign tgi ò!

Schorsch:
Na, na, uscheia egna betg mintgign tgi ò. (d’en mang) Pero
mintgign la po aveir sch’el vot!

Onda:
Mengia, at less er esser ena bung’onda. Vea, do’m en bitsch da
bavegna.

Crest:
(d’en mang) Stò chegl esser. (sa tignan anturn, bitsch da bavegna,
Crest sfrouscha siva la vesta)

Elsa:
Ea, chinada, er ia at less dar en bitsch. Gio ossa am ist mecta
simpatica.

Crest:
(spert) S’anclei. Fitg gugent! (ambratscheda e bitsch) Chella
simpateia è da tottas dus varts. Vea, do’m anc egn. (la tgappa
anturn cun daple schlantsch)

Schorsch:
I para tg’el nizzegia la situaziun. (siva d’en mument) Ossa
tanschigl, betg surfò.

Onda:
I dat navot pi bel tgi da vaseir tgi dus femnas sa pon suarar.

Crest:
Sast, tger’onda, uscheia ena mattigna scu la mia chinada pudessa
bitschier ouras or. Ossa vigna pero per ensatge dabever, la mia gula
è tot sitga.

Onda:
Scu ò’l ansomma nom igl pitschen, Schorsch?

Schorsch:
(malsieir) Hä, scu ò’l pomai er nom, ääää scu è igl sies nom... pains
scu sies bab, Schorsch. En pup survign adegna igl nom digl bab ed
ena puppa igl nom dalla mamma. (Crest vign aint da isch, ainta
mang ena clocca vegn e magiols, reparta chels) Angraztg
Marioschla, ia serv alloura igl vegn.

Onda:
Marioschla?

Crest:
Igl mies omenign, sbaglia adegna. (tar Schorsch) Schorsch, scu ist
er bung d’amblidar tg’ia va nom Baba!

Onda:
Ia va cartia Mengia!

Crest:
Äaa, Mengia vaia lia deir.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


13
Schorsch:
I dependa. Atgnamaintg ò’l nom Maria Mengia. Pero – (dat en
stompel a Crest, igl varda nosch) Schi te ta sbaglias anc eneda,
alloura...

Onda:
(nattegia igls igliers) Ou, mossa eneda chel bel vistgia tgi te portas,
Mengia. (varda igl vistgia) Chel at stat propi bagn. Angal las
maseiras am paran en po curiousas.

Crest:
Mancumal! (mossa sen la veta) Cò ègl strètg e cò (petga segl pèz)
cò ègl lartg.

Onda:
Te portas er ena flotta veta per la tia vigliadenta (cun tgapientscha)
Cò saro igl mattign la colpa.

Crest:
Tge mattign?

Onda:
He, igl voss. Schorsch junior.

Crest:
Cler, s’anclei, Schorsch junior.

Onda:
Tge bratscha ferma tgi te ast.

Crest:
Bratscha da luvrar. (Schorsch sfrouscha cugl mang sur igl front)

Onda:
(cun tgapientscha) Ia anclei, Mengia. Uscheia scu te vessan dad
esser tot las donnas.

Crest:
(d’en mang) Igls omens vessan strousch plascheir.

Schorsch:
(spert) Vea, onda. Tschainta’t, avant tg’ia vign tot nervous. (Crest è
dantant tigl letg d’unfants e masterlegia lò ensatge)

Soo, lagn vurdar sch’igl got sglischa bagn. (serva) Viva! (tots fon
viva, sa tschaintan a meisa)

Oscar:
(meida vousch, sbrigiond scu en pup) Ääääää!

Onda:
Oh, Schorschign ò franc plagn igl pez.

Schorsch:
Ah tge, chel vot er ena clocca.

Crest:
Spetga, Schorschign, ia reiv gist a midar igl pez. (peglia en pez or
dalla stgaffa ed igl posa tar Oscar aint igl letg)

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


14
Elsa:
Spetga Mengia, at vi gidar. Da dulzar igl tgiglign – per tgi te possas
er metter se la pudra.

Schorsch:
(la tigna anavos) Navot cò, sto tschantada. Igl pitschen vot betg sa
lascher tutgier dad esters. Schiglio vign el tot nervous.

Elsa:
(tar Crest) Ia crei, igl pitschen ò seid e vot en po igl brost.

Onda:
Ea, Mengia, dò agl pitschen en po latg.

Crest:
Tge, ia?

Elsa:
Tgi oter er? Te stost betg ta turpager.

Crest:
Cun tot pruar gartagess chegl betg.

Onda:
Pertge vogl chegl betg?

Crest:
(varda segl pèz) Perchegl tgi chel por unfant vess da tschartger bler
mengia dei!

Onda:
(tgapent) Ast en po mengia pac latg?

Crest:
Ins po er numnar chegl uscheia.

Schorsch:
Igl medi ò managea tg’ella seia en po debla chegl tgi pertotga igl
brost.

Onda:
Ea, te ast ena construcziun en po debla – ähh – constituziun en po
debla. Varda migler da tè. Betg ambleida, Schorsch, tgira bagn la
tia donna. So, ossa lessa anc eir en po aint igl martgea. Vignst er
Mengia?

Crest:
Igl pitschen am lascha prest betg eir – el è uscheia sensibel.

Onda:
Alloura peglia Schorsch cun me. Ad el fò l’aria da premaveira er
bagn.

Schorsch:  Ia?

Crest:
Ea, tgerign. Vo te cun l’onda. Sung bunga da vurdar mezza digl
pitschen.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


15
Schorsch:  (smanatschond) Spetga, te...

Onda:
Ia less anc ma midar. Vignst a gidar Mengia. (Schorsch rei da
schluppar) Pertge reist?

Schorsch:
Sast, avant ensatge tg’am ò mors. Cò vaia lia sgartar, pero ia va fatg
ghittas anstagl da sgartar.

Elsa:
En carstgang bunatsch, igl noss Schorsch.

Crest:
Onda, vot betg lascher aint chel vistgia. Chel at stat fitg bagn ed igl
è gio mecta tard.

Schorsch:
Las buteias seran gio prest. E Crest – äh – Baba – äh - la mia donna
è er gio tot stancla da ninar igl pup. (Crest gida all’onda da trer
aint igl mantel)

Onda:
Noua è la mia tgapela?

Schorsch:
La va veisa gist avant. (catta la tgapela giumez, la metta all’onda
davant davos sen testa)

Onda:
Chella è se fallada.

Schorsch:
La tgapela è se dretga, te stast sanestrada sotaint.

Onda:
Mengia, geida’m te. Schorsch ò nign ideia da tgapelas modernas.

Crest:
Igl omens d’ozande. Gl’è da lippar. Da davant e da davos igls sast
betg duvrar. Sapramostgas, cura tg’ia sung anc sto en mattatsch –
äh – stada ena mattatscha, lò ins saveva anc duvrar igl omens.
(struba la tgapela sen la testa, la metta pero digltot sen la tutona)

Onda:
Uscheia ègl bung, ins vei tgi te ist ena casarina fleissa. Ni tots, nous
giagn. (tots treis von damez)

6. scena
Oscar, Crest

Oscar:
(dolza vilo la testa) Va igl nas plagn da chel teater. Ia crap prest
digl tgod e saint vusoters a schlabardar igl vegn. Dò’m immediat en
magiol u schiglio dunga en sagl or da chel letg e pegl l’antiera
clocca.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


16
Crest:
Calma’t Oscar! Painsa all’uniun ed alla nova bandiera. (igl porta en
magiol tigl letgign)

Oscar:
Viva mamma! (beva an ena tratga)

Crest:
Viva, Schorschign! (tots dus reian)

Oscar:
Vess mai cartia tgi te seias eneda la mia mamma.

Crest:
E te igl mies unfantign. (tots dus reian dad ot). Sast, chel bitsch dad
Elsa am è tuttegna ia tras pel ed òssa.

Oscar:
Chegl ins ò via. Ast prest betg ple lia calar.

Crest:
(brama) Mmmmm...

Oscar:
Am pudessas far en sarvetsch e deir ad Elsa tg’ella pudess er eneda
bitschier igl pup.

Crest:
Ist balurd? Te ist marido!

Oscar:
Sast, ensatge giuven fò adegna bagn all’olma.

7. scena
Elsa, Oscar, Crest

Elsa:
Cò sunga puspe. L’onda manegia tg’ia duess far cumpagneia a tè.

Crest:
Chegl è tger da tè. Vea, at dung gist en bitsch persiva. (ambratscha
e bitscha Elsa) Peglia plaz, ubetg Elsa?

Elsa:
Te, Mengia, deia’m eneda scu chinada, scu ins sa sainta d’esser
maridada?

Crest:
(varda dumandond sen igl letgign) Ma gea, cò stost te spitgier
anfignen tgi te ist eneda maridada.

Elsa:
Leva angal dumandar eneda. Te canoschas bagn igl cumarat da
mies frar, Crest. Chegl è franc en om scu tgi totga?

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


17
Crest:
Ea, chegl è en carstgang fitg gentil – fitg gentil. (Oscar
stirnidescha) Viva!

Elsa:
Nous ans cunaschagn gio d’unfants. Ed avant, cura tg’igl va via, ò
igl mies corign gist antschet a batter.

Crest:
Elsa, ia crei te ist inamurada.

Elsa:
A tè possa tradeir. Ia sung inamurada, e chegl terriblamaintg, gio
scu mattigna. Te stost pero tigneir secret chegl, ubetg!

Crest:
Tge painsas er te, dei a nign’olma ensatge. Igl è pero gartagea,
mintga geda schi Crest è cò, baita’l angal da tè.

Elsa:
È chegl la verdad? Oh Mengia! (ambratscheda e bitsch lung)

Oscar:
Uuu – (Crest vo ve tigl letgign, dat egna aint igl mang ad Oscar, tgi
tunga scu sch’el dess ena tastada)

Crest:
Gio ossa ena tgazzer.

Elsa:
Igl pitschen vign tottanegna uscheia malquiet. Baitainsa mengia dad
ot?

Crest:
Chegl è bung pussebel. Ia crei pero gl’è l’ora.

Elsa:
Sung uscheia cuntainta. Less gist er dar en bitsch agl pup.

Crest:
(la tigna anavos) Betg fò, schiglio vign igl pitschen anc pi agito.

Oscar:
(la testa or digl letgign) En’impertinenza!

Elsa:
Ossa lainsa pero far en po rughel. Va aposta piglia cun me en
scusal. Geida’m da trer or chel cò.

Crest:
(perplex) Vea, Elsa. Te stost betg gidar. Lagn pi gugent baitar en po
da Crest.

Elsa:
Te ist ena chinada dad ôr. (ambratscheda e bitsch lung)

Oscar:
(da bass, pero ins sainta) Vard betg ple tiers dei.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


18
8. scena
Schorsch, l’onda, Crest, Oscar, Elsa

Onda:
(aintra cun Schorsch) Cò ischans puspe. Gl’ò angal tanschia per eir
ainten chella buteia chigiu. (vo cun en pachet dasper igl letg) Ah,
igl pitschen è dasdo. (cun vousch ota) Vea, tgerign, vot en
bitschign. (igl dat en bitsch tgi tunga) E varda cò, tge tg’at va purto
da bel. (derva igl pachet avant igl publicum, peglia or ena clocca
latg, la metta ad Oscar ainten bucca e vo puspe davant) Ossa stoia
spert eir sen la cumoditad. Mengia, vea spert cun me! (Crest varda
se per Schorsch)

Schorsch:
Onda, te ist bagn anc bunga da far suletta... e la donna sto midar
letg agl pitschen. (igl madem mument patta Oscar la clocca or da
letg) Varda, el è tot malquiet.

Onda:
Na, la bela clocca! Tge forzas tgi Schorschign ò gio. (peglia se la
clocca) Vea, peglia ella belign ainten bucca e fò mam-mam. (metta
la clocca da novamaintg ad Oscar ainten bucca) Bungign latgign
pigl pitschenign.

Crest:
(per sasez) Schi fiss aint en bung got vegn Vuclegna.

Oscar:
(patta la clocca gliunsch davent) Äää!

Onda:
Te Schorsch, ia crei igl latg è mengia gross. Mattagn aint ensatge
oter. Vagn bagn er cumpro chella nova polvra, igl pi nov tgi dat.
(Oscar dat segls mangs) Varda, scu tg’el sa legra gio.

Crest:
Ea, onda, ia va cartia tgi te stoptgas...

Onda:
Per l’amour da Dia, Elsa, vea cun me! (tottas dus sortan a sanester)

9. scena
Oscar, Schorsch, Crest

Oscar:
(stat se) Schi vo anc diesch minutas, alloura reiva or. Sapperment!
Ia vign tot steric! Cartez atgnamaintg tg’ia seia en gaffen da gummi
tg’ins po furmar tenor giaveisch?

Schorsch:
Oscar, painsa alla nova bandiera... hop, peglia’t ansemen anc en
mumentign.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


19
Oscar:
E la seid!

Crest:
Spetga, cò at saia gidar. (amplanescha en magiol, igl dat ad Oscar)

Oscar:
En bung mosterign – anavant uscheia! (survign en sagond magiol,
sveida er chel)

Crest:
E per tgi te vegias betg lungurela at amplanescha gist anc ena
clocca cun chella nova polvra per pups. (rei dantant)

Oscar:
Dalla Vuclegna u digl Signeradi?

Crest:
Digl Valais, gl’ò anc treis cloccas ainten tgadafi. E siva betg mucs
ple! (vo or da dretg)

Oscar:
Betg far mucs? Er schi vign tot steric ainten chella chista.

Crest:
(vign cun la clocca da dretg) Soo, mies pitschen, cò ast la tia
Ovomaltina! (igl dat la clocca)

Oscar:
Chella sveida spertamaintg. (peglia davent igl tschitsch) Cartez
bagn betg tg’ia beva vegn digl Valais cun en tschitsch? (peglia la
clocca a bucca e beva cun gost)

Schorsch:
(tar Crest) Tge ast te ansomma fatg durant chel taimp cun Elsa?

Crest:
Ia? Cun la tia sora? Navot...

Oscar:
(dad ot) Do bitschas, pero da far en plascheir agl sies pitschen pup,
glez ò’l betg lia. Elsa ò mianc pudia dar en bitschign a me. Angal la
tia onda viglia am ò do en bitsch, va ossa anc en gost curious ainten
bucca.

Schorsch:
Peglia’t ansemen, gl’è per ena bun’ovra, per la nova bandiera.

Crest:
Oscar ò gio ena bandiera.

Oscar:
Ea, crei tgi la possas gio pusar chesta seira sen la mia fossa.

10.scena
Schorsch, Crest, Oscar, onda, Elsa

Schorsch:
Chella clocca vainsa da fittar! (tots fon viva)

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


20

Oscar:
Äääää...

Onda:
Igl pitschen bragia puspe! Ò’l forsa plagn igls pezs?

Crest:
Na, pains tg’el seia betg plagn avonda.

Oscar:
Mämmämmämm!

Schorsch:
L’ò gio puspe seid.

Oscar:
Ääääääää! Mämmämm!

Crest:
Ea, pitschen, i dat mämmämm. (peglia davent la clocca vo or da
dretg)

Elsa:
Chel ò ena seid scu ena vatga.

Schorsch:
Ea, an chel gro sumeglia’l agl bab.

Onda:
El duess angal bever, cugl latg vigna’l grond e ferm.

Schorsch:
Ea, anfignen tg’el ò ena sturna.

Elsa:
(rei dad ot) Hahaha, ena sturna dalla polvra per pups. Vez gio
santia uscheia ensatge?

Crest:
(da dretg cun la clocca) So, mies pitschen, beva bagn, e betg
smarlattar, gl’è donn per mintga gutella. (Oscar beva cun gost)

Elsa:
Nundetg scu tg’el tetta.

Onda:
Igl tschitsch è giumez!

Schorsch:
Lascha el, igl pitschen beva pi gugent directamaintg or dalla clocca.
Uscheia survign el daple a l’eda.

Onda:
Va anc mai via en tal pup. Laschagn tgi seia. Te, Mengia, va pusto
urden da letg. Te stost alloura anc paer sessanta francs. Cò ast 200.-
, igl rest èn daners da cassatga per tè.

Crest:
(peglia igls raps) Oh...onda...cordial angraztg!

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


21
Schorsch:
(tgerign vers l’onda) Sast, onda, i fiss sto pi prudent schi te vessas
do igls raps a me, e betg ad Emilia.

Onda:
Emilia?

Schorsch:
Ea, ...äää...Mengia!

Elsa:
I para tgi geia dei anfignen tgi te sast igl nom dalla tia donna.

Crest:
Sast, la sia memorgia è betg schi ferma.

Oscar:
Ääää...

Onda:
Tge è ossa puspe? È’l forsa sa stranglo u votta’l betg ple tot igl
latg?

Oscar:
Mämmämmämm!

Elsa:
Per l’amour da Dia, anc ena clocca!

Crest:
(strantg) Schorsch, vo a preparar ena clocca!

Oscar:
(patta la clocca) Mämmämmämm!

Onda:
Chegl ins nomna betg ple bever, chegl è sa bavrantar.

Schorsch:
Capasche, cò pudagn nous pero far navot.

Elsa:
Stoppa chegl betg – uscheia bler latg?

Schorsch:
Sa bagn betg lascher mureir Oscar dalla seid.

Onda:
Tge, Oscar?

Schorsch:  Schorschign, leva deir!

Elsa:
Fiss forsa eneda ouras tgi te amprendas igls noms da chels dalla tia
famiglia.

Crest:
(aintra cun la clocca, la dat ad Oscar) Chegl è ossa la davosa
clocchigna, siva vign durmia.

Onda:
Betg da creir, el beva gio tot sulet.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


22
Schorsch:
Sast, chel è sviluppo nundetg per la sia vigliadetna.

Onda:
Quant vigl è’l ansomma?

Crest:
Prest trentatschintg.

Elsa:
Trenta...

Schorsch:
Mengia, betg baita an misteris. Ella manegia en mes onn e
trentatschintg deis.

Crest:
Exact!

Oscar:
Ääää!

Elsa:
Chel ò bagn betg anc adegna fom.

Oscar:
Mämmämmämm!

Oscar:
Ossa tanschigl. Vusoters igl mazzez anc cun tant latg. (savoira) Ia
va igl sentimaint ...chell’odourigna...ò’l Schorschign forsa...suarez
er?

Elsa:
A me para er?

Schorsch:
Sa betg propi, sch’è l’ava da Cologna u igl savung lom.

Onda:
(vo tigl letg, varda aint) Per l’amour da Dia, quant vigl è’l, vez
detg?

Schorsch:
Bung en mes onn.

Onda:
(tot agitada) Ed ò gio en snuz!

Oscar:
(bragia) Äääää!

Crest:
Chegl è igl snuz dalla clocca.

Schorsch:
Betg vo mengia manevla, te veist gio scu tg’el fò dad ester.

Oscar:
(cantond sturn) Lagn eir a bever egn, dus treis – e la tgora stat an
peis...

Elsa:
(saglia an peis) E canta gio?

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


23

Crest:
(d’en mang) Chel lappi, gist ossa stò’l far uscheia tgutg.

11.scena

Schorsch, Crest, Oscar, onda, Elsa, Luisa

Luisa:
(vign aint da mez, cun schlantsch) Stgise igl mies disturbi – è igl
mies om forsa cò?

Crest:
(sbrigia) Na.

Lusia:
Igl sies patrung igl tschertga, el vot discorrer cun el perveia d’ena
tgossa fitg impurtanta digl affar. Oscar sto neir schi spert scu
pussebel a tgesa.

Schorsch:
Precis ossa!

Luisa:
(cloma) Oscar! (pi dad ot) Oscar!!!

Oscar:
(cantond sturn) Vinars...chegl era igl sies davos pled...

Luisa:
(vo tigl letgign) Oscar! Ist betg tot tschent. Tge fast ainten chel letg?

Onda:
(sa tschainta sen la soptga, Elsa er) Tots igls sontgs am duessan
pertgirar!

Lusia:
Tgi te vignas immediat anor cò! I po betg esser la verdad!

Onda:
Chegl è ossa igl tgerign.

Elsa:
Va savia tg’ensatge è crutsch. Am pareva gio dall’antschatta tgi
chel unfant sumeglia ad en spivantegl.

Oscar:
(sorta cun ageid da Luisa) Star se legher... ed eir a plaz...(vo an
ettas)

Onda:
Ia crei tgi chel latg è sto da vatgas spezialas.

Oscar:
Da chellas digl Valeis, holiodiodioohhoo, holio...

Luisa:
Sera la bucca!

Onda:
Schorsch, en’impertinenza d’am manar da tala veisa pigl nas.

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


24

Oscar:
Pir ossa vignigl legher! (vo a meisa e sveida tot igls magiols,
cantond da sturn) Star se legher ed eir a plaz...

Luisa:
Te vast nagliour ple, schiglio angal ple cugls peis davantor.

Oscar:
...Anghels an gloria igl on accumpagnea...

Lusia:
Teira or chella sdratscha. E sch’igl ties patrung at vasess uscheia.

Oscar:
(cantond) Malbrug è ia an ghera, miritom...! (amprova da darveir
igl nouf dalla tgapitscha, vo an ettas, steira giu la tgapitscha,
l’onda vo ve e no tot agitada, Elsa tschainta a meisa e scassa la
testa, Oscar teira aint tgameischa e tgotschas, cun fadeias)

Crest:
(tar Schorsch) Va savia tgi chegl crappa.

Schorsch:
(tar Crest) Varda eneda scu tgi l’onda speida fi. Chegl vign anc
legher.

Crest:
Luisa, tedla eneda...

Luisa:
(igl stompla davent) Vo at far arder. Vagn nigna peda. Talas
tgutgadads da treis omens carschias. Vea te..te..te...am mantgan igls
pleds. (steira Oscar cun ella, von da mez)

Oscar:
(cantond cun eir) ...è n’è betg anc turno, e n’è betg anc turno...

Luisa:
Adia! (tots dus von)

Onda:
Am vign tot curious!

Schorsch:  (despero) A me è gio tot curious!

Crest:
(tar l’onda) Tadle, tgera donna, en pêr pleds per declarar.

Onda:
Ossa ò’la Mengia er anc rot la vousch.

Crest:
Schorsch è betg marido ed ò nign unfant. Tot chegl ò el scretg ord
spira misergia per survagneir igls mella francs. Cura tgi vagn santia
dalla vossa viseta, ans vainsa decidia da giuier chella cumegia.

Onda:
I vign adegna migler! (tar Crest) Tge rolla vez vous alloura ainten
chel datgesa?

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


25

Crest:
(peglia giu la perucca) La rolla dalla donna. Va gia paca lètga.

Onda:
Crest, tge, te, Crest?!? I po betg esser (metta igl mang segl front)
Las mias nervas!

Elsa:
Crest! Chegl ist te! Perchegl am eras simpatic da bel’antschatta. (vo
tar el ed igl bitscha)

Crest:
Ni, giagn ainten l’ustareia chive. Scu tgi para dattigl da festivar
ensatge – ubetg Elsa.

Elsa:
Oh, Crest.

Onda:
(an en esser stupia) Tge monta er chegl? Tgapesch navot ple.

Schorsch:
Ancletg – i dat tuttegna ena bunga fegn.

Elsa:
Vea, onda, at decler tot. (Elsa peglia l’onda da mang sanester e
Schorsch da mang dretg) Ni, nous giagn!

Schorsch:  (mussond sen Elsa e Crest) Adumbatten è la tia viseta tuttegna betg
stada! (tots reian e bandungan la tribuna da mez)

FEGN

Sm-BRE 2-4_Ord spira desperaziun_(sm)


1
Sm-BRU 2-6
La nova fantschela da Davos Flex

Cumegia an en act da Josef Brun
Translaziun: Anita Netzer-Stampbach

Persungas: (2 omens e 3 donnas)

Tgasper Göldi

30-50 onns, pour a Davos Flex

Lurang Göldi

30-40 onns, sies frar e famegl

Emilia Göldi

30-40 onns, donna da Tgasper

Lina Mogn

40-50 onns, la nova fantschela, en dètg mogn

Gelgia Stampfli

25-30 onns, la nova fantschela, ena fegnigna

Taimp:

preschaint

Li:

sen en bagn puril

Maletg da tribuna: Ensanouas sen la campagna, sen en bagn puril. Ena steiva
purila cun antistanza, dus ischs dafora e dus ischs davains. Mobiglia tenor gost
dalla reschia.

Cuntign: Igls frars Göldi cultiveschan en pitschen bagn puril a Davos Flex. Egn
ò ena donna, l’oter nigna. Pero ensatge onigl communabel: blers raps! E tots dus
èn drais, fitg drais schizont. Perfign schi drais, tgi donna Göldi tigna betg ple or
cun els. Per inserat tschertga ella ena fantschela cugl predicat, «robusta e
solida», egna tgi vess da far tgommas agls dus marschungs. U dattigl forsa anc
en oter muteiv? Nonamporta; gist dus s’annunztgan. L’egna bela e fegna, l’otra
robusta pero betg da  manieras manc fegnas. Causa tgi igls dus frars son betg,
tge tgi donna Göldi travaglia e donna Göldi ò betg chint digl ager digls frars,
vignigl scu tgi stò! Tottas dus fantschelas vignan angaschedas, l’ascha e la
doltscha, e la catastrofa è cumpletta. Scu tgi vo anavant a Davos Flex vign betg
tradia. En’istorgia fitg legra cun ena buna fegn.

Attenziun: La rolla da Gelgia savess er neir giueida d’en’Englesa cun accent e
schlet rumantsch. Pero angal schi gl’è perfetg!

Sm-BRU 2-6_La nova fantschela da Davos Flex_(sm)


2

1. scena

Tgasper e Lurang èn ve digl ansolver, tot pacifics. Ainten uigl ins sainta a migier las vatgas.

Tgasper: Ma tge migem fònigl chellas vatgas oz? Ast betg las pavladas, Luri?

Luri: Ia va cartia, tgi  te vegias …

Tgasper: Ma ia va bagn gia da munscher.

Luri: Ed ia da far or d’uigl.

Tgasper: (cloma an direcziun da tgadafi) Emilia! Vo e do aint en bratsch fagn. (maglia
anavant)

Luri: (da tgadafi vign nigna rasposta) Creist, tg’ella vegia santia?

Tgasper: Perfranc! Ia canosch bagn la mia donna!

Emilia: (vilada, vign cun stivagls e faziel cotschen segl tgea or da tgadafi, vo tras steiva e
sorta)

Luri: Oha, è’lla betg cuntainta?

Tgasper: Nign’ideia!

Luri: Va cartia, tgi te canoschas la tia donna. (maglian anavant, igl telefon scaligna)

Tgasper: (peglia giu igl telefon) Göldi, pour da Davos Flex ... bun de donna Mogn ... la mia
donna? ... Mooo, igl mument è’lla gist or an uigl ... mattagn tar las vatgas ...! Scu tgi ella vei
or? Stuez angal vurdar tgenegna tgi ò en faziel cotschen sen testa. Vo bagn. Adia donna
Mogn. (penda se)

Luri: Tge ò’la lia chella?

Tgasper: Dumondam ensatge pi simpel. (vo ve tigl barometer e petga sen chel) Dianzeraint!
Ossa pass’el er anc giu chel tralari!

Luri: (pacific) Tge tgi te deist! E nous vagn tant fagn per tera ... Tge amportigl, bod u tard è’l
adegna nia setg.

Tgasper: Tge faschainsa ossa? I vign da plover.

Luri: Ia sa er betg. Te ist bagn igl pour.

Tgasper: (vilo) L’otr’onn igl post alloura te puspe esser, glez è franc.

Luri: Displaschevlamaintg! Esser famegl è bler pi bel.

Tgasper: (sa tschainta) Basta. Oz vaia nigna peda da far fagn. Ia va anc dad eir tigl calger.


3

Luri: Ed ia tigl coiffeur. (tots dus stattan salda. Ven uigl ègl nia quiet) Tge fò’l  igl noss cot?

Tgasper: Ansomma navot ple. Ia pains tgi la golp igl vegia maglea la notg passada.

Luri: Sez la colpa. Pertge ans ò’l  adegna dasdo schi bod. Gio allas seis la dumang
antaschavev’el cun la sia canera.

Tgasper: Ma gist segl our digl gôt vevas er betg digl metter.

Luri: Ia va panso digl metter or ainten en li franc, … noua tgi chel mazzamaint gartegia
perfranc.

Tgasper: Va tuttegna enpo malaveta pigl pover diavel. Chel veva fatg digl mal a nign.

Luri: Deiam , vessas lia far batgareia cun el?

Tgasper: Far batgareia! Sast bagn, tgi poss vaseir nign sanc!

Luri: Veist, ... ia er betg.

Tgasper: Va angal marveglias, scu tgi las gaglignas surportan chella greva sperdita.

Luri: Greva sperdita? Perveia da chel sagl e chel curta trambletga mintga de?

Tgasper: Bagn damai, ossa ègl uscheia. Caput è caput. (da gliunsch ins sainta igl cot, cartia
schino, a cantar)

Luri: (tots dus saglian an peis) Tge ègl sto chegl? (tots dus tedlan)

Tgasper: (puspe canta igl cot) Ia crei prest, tgi chel mazzamaint n’è betg gartagea. (igl cot
canta danovamaintg)

Luri: (tots dus vardan or da fanestra) Ins schess prest. Vard’igl ve ... lò, sensom la planta
tschaint’el chel tralari e canta scu schi fiss capito navot. (sera puspe)

Tgasper: Gl’è gio er capito navot, te amploster.

Luri: Da nign ins so sa fidar ple ozande. Mianc da la golp. (tots dus sa tschaintan, èn
schlagos, igl cot canta legramaintg anavant) E persiva vaia ma do ena tala fadeia, cura tg’igl
va piglia davent digl sies harem. ... Chel cumgio è alloura absolutamaintg betg sto simpel,
glez at deia Tgasper. A mintga gagligna ò’l anc pudia dar en bitsch da cumgio.

2. scena

(Emilia turna e stat salda davant igls dus omens)

Emilia: Tgenegn da vusoters dus tgappatalpas vess gia da sarar igl gagliner ier seira?

Luri: (fò ena tscheira surstada) Pertge? Chel era bagn saro!


4

Emilia: Scheia, scheia, saro? Pertge canta igl noss cot alloura sensom ena planta agl our digl
gôt?

Luri: (fò tot sursto) Cantar? Igl cot? ... Agl our digl gôt? Maa ... a chel mantgaron las sias
pulas.

Emilia: Tge pulas?

Luri: (dat en cufel a Tgasper, tgi stat bela quiet) Hei Tgasper! Dei er te eneda ensatge!

Tgasper: Ma tge pulas... Las nossas mattagn, … tgutga dumonda …

Emilia: Angal betg fasche, scu tgi savessas da navot!

Tgasper: Da tge?

Emilia: Schi ge ven gagliner a vurde. Dapertot ègl angal ple starnia plemas.

Tgasper: (sursto) Tge!? Angal ple plemas? Te manegias bagn betg ...

Emilia: Gist glez manegia. La golp è eida cun tottas la notg passada. Betg egna ò’la laschea!

Luri: Maaa, ... chegl è mianc pussebel. Chella ò savia eir aint nagliour!

Emilia: Tge, eir aint nagliour! Sch’igl isch digl gagliner è davert aint anfignen aintadem.

Tgasper: Davert aint?! Betg dei ... (se per Luri) Noua ast puspe gia la tia testa? (tar sasez)
Uscheia en famegl è la dètga crousch.

Luri: Ed uscheia en patrung er! (tar sasez) Ossa ò’l chel vadel d’en cot bagn laschea aint igl
stetg las sias femnas …

Emilia: Vessas d’antschever a stibgier daple e betg angal curreir l’egn siva  l’oter.

Tgasper:  Cò veist ossa; sch’ia controllesch betg tot, ambleida chel stroler perfranc ensatge.

Emilia: Bagndamai. Ossa savez bagn vusoters dus tschantar aint igl nia ed uar vusez. Forsa
tg’igl cot az geida er anc. (vo)

Tgasper e Luri: (strousch è Emilia davent, reian tots dus scu mez nars)

Luri: Ossa vainsa agl manc puspe ena lavour pi pac. Ossa vainsa betg ple da far or d’uigl tar
las gaglignas.

Tgaspar: E da las pavlar.

Luri: E dumbrar igls ovs.

Tgasper: Vessas fatg migler da  lascher igl cot aint igl gagliner, alloura fiss el er gist davent.


5
Luri: Chegl post deir ossa. Siva ins ègl adegna pi scort!

Tgasper: Soo! (stat an peis) Varo anc dad eir a far aint las cuas dallas vatgas … (cun pac
gost) Vignst er a gidar!?

Luri: Am rastaro navot oter. (von ve tigl isch, egn davos l’oter, Luri stat salda) Te Tgasper!
Nous pudessan gist anc far la marenda da las nov. Alloura fiss chegl er fatg...

Tgasper: Exact! Sen chell’ideia fissa mianc nia. (von anavos tar la meisa ed antschevan
puspe a magler)

Luri: Alloura varossa puspe da piglier a tgesa chel biestg, avant tg’igl mastral telefonescha.

Tgasper: Dei eneda. Pertge turn’el ossa betg a tgesa, ossa tgo gl’è gio da dei de ?

Luri: El turness mattagn bagn, sch’igl vess betg ranto ve dalla planta.

Tgasper: (sursto) Ranto ve dalla planta? Maa, cun ena corda?

Luri: Perfranc betg cun en feil da filunza !

Tgasper: (tar sasez) Maltrattader ; chegl è maltratto animals ...!

Luri: Tge maltrattader! Ia igl va bagn laschea avonda spazi per sa mover, aglmanc diesch
meters davent digl best.

Tgasper: (scassa igl tgea) Ma battas !

Luri: Naturalmaintg. Egn  dalla famiglia batta adegna. (las vatgas antschevan puspe a
migier)

Tgasper: (vilo) Emilia! Dar aint da magler! (maglian quiets anavant)

3. scena

Emilia: (aintra energicmaintg) Quant dei lez anc  ansolver, vusoters marschungs!

Tgasper: Ma tgerigna ... chegl è gio la marendigna da las nov.

Emilia: Ossa tanschigl, fitto cun chel maglem! (peglia davent igl damagler)

Luri: (racloma) Heee! Ast la sturnadat bovina ?

Emilia: Propi! Toda de baschlez: Emilia vo – Emilia vea – Emilia fò – Emilia anve – Emilia
ano! Angal spitge vusoters dus valanavots. Betg dei ple, alloura zoffla en oter vent tar nous!
Ed ossa, oragiu cun vusoters! Schiglio schmarschiz anc! I toffa gio aint chi!

Luri: (raclamond) Piglveir! Stost forsa far puspe eneda en bogn.

Emilia: Oragiu! Vaia detg!


6

Tgasper e Luri: (ad els resta navot oter, tgi dad eir oragiu)

Emilia: (derva la fanestra e rumegia la meisa) Gl’è oura tgi ensatgi oter vigna ainten chella
tgesa e detta aint igls tungs. Er vess ia propi betg ple da luvrar tant, sot chellas circumstanzas.
(vo cun la vaschela)

Tgasper e Luri: (vardan aint da fanestra e tignan or la glianga davos dies dad Emilia,
svaneschan)

(igl telefon scaligna plessas gedas)

Emilia: (turna) Ia reiv, ia reiv. (peglia giu) Göldi ... en mument, ia vard gist. (varda or da
fanestra ve tigl clavo, turna tigl telefon) Gl’èn ve davant clavo, cugls mangs ainten gaglioffa
... scu dus bucs an bara ... Schi tge ...? Na, na, chel ans è betg lippo. Lippo dalla golp è’l ... ea,
ea, la notg passada ... ea, ea, els von gist per el.  ... Adia, signour mastral. (penda se e vo puspe
or an tgadafi)

4. scena

(chior davant isch stat Lina Mogn e petga energic ve digl isch)

Emilia: (turna, murmagnond) Tge teater ègl oz? On chels schanis nigna lavour. (derva igl
isch)

Lina: Bun de. Sunga dretg a cò ... Göldi, Davos Flex ...

Emilia: Ea, ea, mancumal, angal anavant.

Lina: Mogn è igl mies nom. Lina Mogn. Ia reiv perveia da chest inserat ainten la gasetta.

Emilia: (vign gist pi curtaschevla) Talveisa. Chegl è alloura ia spert. Cò, pigle plaz.

Lina: Angraztg. Savez, ia va panso da neir dalunga, avant tgi la plazza seia gio surdada.

Emilia: Tge az dastga offereir, donna Mogn?

Lina: Glez è tuttegna.

Emilia: En vinarsign, en cognac, u pi gugent ensatge pi lev?

Lina: Na, na. En cognac è gist bung.

Emilia: (peglia no igl cognac)

Lina: Ensatge vessa pero tuttegna marveglias, donna Göldi ... Pertge vez scretg aint igl
inserat, “tschartgea fantschela robusta e solida”?

Emilia: (dantant tg’ella metta se igl cognac) Chegl az saia deir bel’exact, donna Mogn. Cò sa
trattigl da dus omens; egn è igl mies om e l’oter sies frar. (ò mess se) Viva, donna Mogn.


7

Lina: Viva, donna Göldi. (sveida igl zanign ex)

Emilia: (enpo surstada, amplanescha puspe) Eba, ia reiv simplamaintg betg ple a freida cun
chels dus. Chels fon cun me chegl tgi para e plai. Lavouran sez navot e cumondan persiva
anturn me. Els vignan mintga de pi gross ed ia pi maira.

Lina: (ò via ena fotografia segl buffet) Ègl chegl chels dus mattatschets sen chella fotografia
lò?

Emilia: Precis. (dat ve la fotografia) Chella onigl gist laschea far da curt .

Lina: (beva ex, dantant tg’ella contemplescha la fotografia) E tgenegn da chels dus è igl
pour?

Emilia: (metta se puspe) Chegl è er uscheia ena tgossa. Els meidan adegna giu, en onn chel e
l’oter onn l‘oter.

Lina: Chegl è pero betg usit.

Emilia: Tar chels dus ègl anc bler betg usit.

Lina: E vous cartez, tg’ia saptga metter a mustrign chels dus cumpogns ?

Emilia: Ia crei bagn. Vous ischas gist scu tgi ia veva m’imagino; robusta, franca da sasezza e
propi solida.

Lina: 3000 agl meis, plus dunsagna ed albiert. (beva or demonstrativamaintg igl zanign)

Emilia: (dantant tg’ella metta puspe se) Ma sche’m donna Mogn, noua vez luvro anfignen
ossa ?

Lina: Tar la Crousch Blava, scu cunsigliedra. (beva or e stat an peis) È la mia paia
ecceptada?

Emilia: Ea, ea, chels on raps avonda. Tots dus èn millionaris.

Lina: Quant grond è’l igl bagn?

Emilia: Tschintg hectaras e set vatgas.

Lina: E chels èn bagnstants?

Emilia: Chinta betg digl pouresser. Els on ierto en pover barba, tgi veva en’onda fitg retga.

Lina: An chel cass, vigna gist aint igl hotel per las mias valischas. An en quart d’oura sunga
puspe da return. (vo vers igl isch, stat puspe salda) Ah, anc ensatge! Vous vez betg  ainten
tgesa utschels ni forsa gaglignam ?

Emilia: Na, ansasez betg. Igl utschelign da tgesa ò’l maglea igl giat e las gaglignas ò’la
maglea la golp.


8

Lina: Savez, ia va en’allergeia cunter tottas sorts plemas. Ia tgap dalunga en botta scu en ov
d’ena gagligna, e chegl gist segl piz digl nas. Adia dantant. (vo)

Emilia: Ossuscheia, vusoters dus maccarungs. Cun chella savez alloura betg ple far tge tg’az
para e plai. Chella az mettero bagn a post. Ed ia poss eneda propi far vacanzas ... vacanzas
segl bagn puril ... (rumegia ansemen e vo or an tgadafi)

5. scena

Tgasper e Luri aintran. Tots dus on gasettas ainta mang.

Tgasper: (savoira) Savoirast navot, Luri?

Luri: (savoira er) Gea, da parfum ... e creia er anc da vinars.

Tgasper: Curious ... vagn bagn nign tgi beva ainten famiglia ... e chel parfum vaia er anc mai
suaro.

Luri: Betg fò chitos. La tia Emilia amprova franc or ensatge. Las femnas on magari da
chellas ideias stravagantas. (tots dus èn dantant sa tschantos e ligian la gasetta)

Emilia: (turna) Ossa ènigl chels dus schanis gio puspe a cò. I dat anc nign giantar.

Tgasper: Ea, ea, schon bung. Stost far nigna prescha. Gl’amprem vainsa da liger la gasetta.
Schiglio ischans betg segl corrent.

Emilia: E tgi fò sdratscha cun chel’erva tgi vez saea.

Tgasper: Te sast bagn er eir cugl tractor.

Emilia: Tg’igl diavel steira, schia vess angal mai amprendia chegl.

Tgasper: I savoira schi curious a cò. Ègl sto cò ensatgi?

Emilia: Ea, gl’è sto cò ensatgi.

Tgasper e Luri: Tgiii?

Emilia: Chegl vasez anc bod avonda. (vot eir an direcziun  da tgadafi)

Tgasper: Teee, Emilia ... vo anc spert a dar aint enpo allas vatgas!

Emilia: Pertge vast betg gist tez?

Tgasper: Chegl è bagn la tia lavour.

Emilia: U forsa igl ties famegl?

Luri: Ia stò far enpo adatg, va gist tgi teira aint igl dies.


9

Emilia: Ea, ea, schon bung. Emilia è gio sen veia ... povras vatgas. Cun vusoters murissigl
anc dalla fom. (metta se igl faziel cotschen. Se per Tgasper) Vegias chito e schinegia ties
famegl, anfignen tgi la donna fò la lavour bagnatgavegl. (vo energica)

Luri: Te ... siva da cura sò’la discorrer an rema ?

Tgasper: Siva da chegl tg’ia va en famegl drai scu la merda.

Luri: Ia m’accorsch propi en trer aint igl dies. E chegl angal perveia da chel nurant cot, tg’ia
va gia da piglier giu dalla tschema dalla planta.

Tgasper: Chel pover diavel, chel saro franc trest tot sulet ven gagliner.

Luri: Ea, te deist. Ossa è’l anc disoccupo. Mianc bular ple ovs pò’l chel pover schani.

6. scena

Chior stat Gelgia Stampfli e petga fegnign, pero persvadia ve digl isch.

Luri: Ègl betg pitgia?

Tgasper: Ègl chegl forsa igl davos anc chella donna Mogn, tgi veva telefono?

Gelgia: (petga danovamaintg, pero pi ferm)

Tgasper: (varda sursto se per Luri) Vast te a vurdar ...

Luri: Pertge ia. Te ist bagn igl patrung-tgesa.

Tgasper: (raclamond) Angal spetga, ia niro alloura at far andamaint … (vo tigl isch e derva)

Gelgia: (è ena donna fitg bela, vistgeida bagn, gist igl cuntrari da donna Mogn, ella è fitg
curtaschevla, tgerigna ed intelligenta) Bun de, signour Göldi, u betg ...?

Tgasper: Ea, ...  chel sunga.

Gelgia: Gelgia Stampfli. Ia reiv perveia digl inserat pertutgont la fantschela, tgi vous
tschartgez.

Tgasper: (sursto) Ena fantschela?! Chegl am è da nov. Sast te Luri ensatge daple?

Luri: (tgitta davos la gasetta no) Ansasez betg,... maa l’ideia para betg mala.

Gelgia: Cò è gio anc ensatgi. Stgise, ia az veva mianc via.

Tgasper: Chegl è mies frar, Luri.

Gelgia: (fò ena stgava) Am fò grond plascheir.


10
Luri: A me er.

Gelgia: (peglia igl inserat or da cassatga) Vurde chi, chegl è chest inserat ... tschartgea ena
fantschela robusta e solida! E bagn, ia stò conceder, ia correspond betg gist a chel giaveisch.
Ia va pero panso, tgi pruar ins pòssigl. Pruar costa navot, u betg.

Tgasper: E stat cò propi scretg la nossa adressa?

Gelgia: Ea ... chegl vot deir ... igl nom dalla vossa donna.

Tgasper: (sursto) Dalla mia donna? Da chel inserat am ò’la mai detg ensatge.

Luri: A me er betg.

Gelgia: Chegl è betg schi tragic. Las donnas èn magari enpo misteriousas.

Luri: Glez è veir.

Gelgia: U betg, cò vez er fatg las vossas experientschas.

Luri: Betg direct, ma tranter diesch è perfranc egna tgi fò strubaglems.

Gelgia: (se per Luri) Vous ischas en legher. Uscheia natural. Vous ischas franc nubil.

Luri: (enpo agito) Ea, ea, naturalmaintg.

Tgasper: Tgi nous vagn betg via chest inserat. Nous ligiagn mintga de la gasetta.

Luri: Ea, ma angal la part digl sport e la part da la “Liebe Marta”.

Gelgia: (ò vurdo curtmaintg  anturn) Ia stò propi deir, cò savessa  ma cattar da tgesa. Vez er
en giattign?

Tgasper: Ena giatta viglia cun treis gattels.

Gelgia: Bel ... e vatgas?

Tgasper: Set.

Gelgia: Nignas gaglignas?

Tgasper: Chellas èn stadas en’unfrenda dalla golp la notg passada. Ossa vainsa angal ple igl
cot.

Gelgia: Oje, alloura mattainsa puspe no en pêr pulottas.

Tgasper: Mument, gist schi spert vogl  betg. Tge per preteisas vez ansomma per la paia?

Gelgia: Ma signour Göldi, sur da chegl savainsa ruschanar anc pi tard. Ia dumond perfranc
betg mengia bler. Per me è uscheia ena veta sen la campagna scu recreaziun. Chegl è diesch
gedas pi bel tgi vacanzas alla mar. Uscheia patgific e cumadevel.


11

Tgasper: E ... noua vez luvro anfignen ossa?

Gelgia: Ia sung stada cuschiniera aint igl hotel Internazional a Londra. Ia va angal cuschino
per princessas, rètgs e reginas. Mintgatant er per Camilla e Charles.

Tgasper: Ed alloura ...? Az ògl betg ple plaschia lò?

Gelgia: Bagn, bagn. Ma ossa lessa simplamaintg eneda far ensatge oter. Ed uscheia en travagl
puril am fiss agradia.

Tgasper: (stebgia) Rètgs e reginas ... chella so franc cuschinar stupent ...

Luri: Ma pegl’la, sainza stibgier pi dei !

Tgasper: E bagn ... schi chegl è igl giaveisch dad Emilia, alloura sogl er esser dretg per me.
Alloura vainsa egna per an tgesa ed egna per an uigl.

Gelgia: Angraztg fitg! Signour Göldi. (tanschan igl mang) Vous sarossas perfranc betg
anriclo. (se per Luri) E vous er betg. – Stgise, dastgessa betg utilisar spert igl voss telefon?

Tgasper: Ma sa tgapescha !

Gelgia: Angraztg. (vo ve tigl telefon e metta aint la nombra)

7. scena

Dantant turna Emilia. Stat salda, è surstada. Tgasper e Luri la veian betg.

Gelgia: (telefonescha) Ea, cò è’lla Gelgia. Tgau fratello! Te, pudessas am far en plascheir?
Sast, ia va catto ena nova plazza. Te am faschessas en grond sarvetsch, schi te am purtessas
las mias valischas. Gl’è pacheto tot ... ea, gl’è tuttegna cura. Dumang u puschmang ... te ist en
tralari. Ia dovr franc nigna tgameischa da notg. Chegl è franc betg oter u ... Ou ea, chegl at
vaia mianc anc detg. (se per Tgasper) Scu ògl nom exact a cò?

Tgasper: Davos Flex.

Gelgia: (aint igl corn) Ast santia? Davos Flex ... famiglia Göldi ... dus ... bagn, bagn, i paran
sobers ... Ea, ea, gl’è bung. Tschüüüs! (penda se e vei donna Göldi) Varda chi, vous ischas
perfranc donna Göldi. (vo ancunter)

Emilia: (enpo groppa) Gist chella sunga e tgi ischas vous?

Gelgia: (curtaschevla) Gelgia Stampfli.

Luri: Da Londra.

Gelgia: Voss om e voss chino am on gist angaschea scu nova cuschiniera.

Emilia: (surstada) Scu nova cuschiniera ...!?


12

Gelgia: Ea, e chegl tgi dat schiglio anc da far.

Emilia: (se per Tgasper e Luri) Tge vign andamaint a vusoters? Ischas bandunos da tot igls
sontgs?

Tgasper: Ma tgerigna. Te ast tez do se chel inserat. Nous ischans angal adamplia igl ties
giaveisch.

Emilia: Ma perfranc betg sainza am dumandar ...! Tge fatscha ossa? Ia va gio surdo la plazza
ad en’otra.

Tgasper e Luri: (perplex) Tgee ...? ...?

Tgasper: Sainza am dumandar.

Emilia: Chella vess da neir mintga mument. E chella vartescha alloura nign spass.

Gelgia: Chegl è piglveir ena tgutga situaziun.

Emilia: Chegl schess er ia. Igl migler fiss, schi vous bandunessas immediatamaintg chesta
tgesa.

Gelgia: (fò finta) Ma chegl vo betg. (antscheva a bargeir) Ia va nign datgesa. (bragia
anavant) Ia sa betg noua eir.

Luri: (tanscha igl sies faziel da nas, plagn cumpassiun)

Gelgia: (supplitgond tar Emilia) Angal per en’emda. Ia less mianc ena paia. E cuschinar,
cuschinessa per vusoters scu ainten en hotel da quatter steilas. Fasche igl bagn ...

Tots: (vardan l’egn se per l’oter, Tgasper dat digl tgea, siva Luri er)

Emilia: (dat igl consentimaint) Pero betg en de pi dei!

Gelgia: (sa quietta dalunga) Angraztg donna Göldi. Chegl az ambleida mai. (alloura se pigls
frars) Faschessas vusoters ossa igl bagn ed am mussesas la mia tgombra.

Tgasper e Luri: (spert) Ea, fitg gugent! (von dalunga davantor)

Emilia: (strantg) TGASPER! ... (Tgasper stat salda)

Luri: Angal ni donna Stampfli. Nous cattagn er sulets chesta tgombra. (Luri e Gelgia von)

Emilia: (se per Tgasper) E vusoters dus cartez, tgi chella saptga manar en tigneirtgesa? Cò
am fò l’otra ena bler miglr’impressiun.

Tgasper: Ossa vaia bagn marveglias. Vot te schiglio at lascher pensiunar u pertge tschertgas
ena fantschela?


13
Emilia: Te ast prest la raschung. Vacanzas lessa far. Vacanzas segl bagn puril. Ni managez
schiglio, tg’ia seia la vossa sclava? Pudez alloura vurdar, schi savez cumandar anturn l’otra
scu me. Chella sgarotta chi perfranc betg.

Tgasper: Aha ... uscheia corr’la la glioir.

Emilia: E cun cucager anturn,  ansolver, marenda dallas nov, liger la gasetta, giantar,
durmeir, marenda allas quatter e siva anc tschagna ed uscheia anavant ... Cun chegl ègl alloura
fitto. Chegl è mianc normal ple.

8. scena

Lina Mogn petga mordio ve digl isch ed aintra cun dus valischas.

Lina: Ossuscheia, cò fissa puspe. (vei Tgasper) Cò spetga gio egn. Bun de signour Göldi.
(strocla fitg igl mang a Tgasper) Ia sung donna Mogn, la nova fantschela.

Tgasper: (ò betg grond plascheir) Bun de … emm … ia va anc spert dad eir ven clavo. (vot
eir)

Lina: Maa, vous lez gio eir puspe?

Tgasper: Tge cartez? En tal bagn dat lavour. Cò ins sogl betg cucager anturn. Cò ògl nom dar
gas. Cò è da creir an cristo! De e notg! Gist uscheia ègl! (vo cun tgatsch)

Lina: Chel para d’esser mecta luvrous.

Emilia: (interrompa) Stgise donna Mogn. Vous piglez franc en cognac.

Lina: Fitg gugent.

Emilia: (dantant tg’ella metta se) Ia az stò confessar ensatge ... ensatge è betg propi gartagea.

Lina: Betg fasche chitos, donna Göldi. Me è navot tgi patta schi spert or digls calzers. Viva!
(beva ex) Pudessa ossa ratrer la mia tgombra?

Emilia: (tar sasezza) Per l’amour da Dia. Nous vagn mianc ple ena tgombra. (se per Lina)
Vous stuez propi stgisar, donna Mogn. (metta se cognac) Chegl cun chella tgombra è ... è
uscheia ... ia manetg ...

Lina: (raschuna tranter) Tge managez? Angal sche, tg’ia vegia da durmeir ven faner! (beva
puspe ex)

Emilia: Na, uscheia manegia betg. (tar sasezza) L’otra stò davent. (se per Lina) Na, na donna
Mogn. Nous savaron bagn schliier chest problem.

Lina: Qual problem ... vous angaschez bagn betg ena fantschela e siva vez nigna tgombra per
ella? Chegl fiss gio igl combel!


14
Emilia: Na, na. Igl problem è betg chel. Ena tgombra vainsa bagn ... ma ... emm ... (spert)
piglez anc en cognac?

Lina: (tigna ve igl zanign) Ed angal per tgi seia cler. Cun me ins so alloura betg giuier igl giat
e la meir. (beva)

Emilia: (tar sasezza) Sacramostas, vign’la chella betg anc sturna?

Lina: (tigna puspe ve igl zanign e continuescha) Fatg giu è fatg giu! Romper igl contract –
chegl vo a fitar  avant dartgeira. (beva e metta giu ferm igl zanign) Alloura? Avanti? (peglia
las valischas)

9. scena

An chel mument turnan Luri e Gelgia.

Luri: (stat salda) Varda chi. Ègl puspe do visitas?

Lina: Cò vign gio anc egn. (tar Emilia) È chegl igl frar da l’oter?

Emilia: Ea, chegl è Luri.

Lina: (sa preschainta) Mogn!

Luri: Göldi. (tar sasez) Diavelaint, chegl è en dètg mogn!

Lina: E tgi è chesta dama chi?

Emilia: Emm ... ea eba ... chegl fiss ... eba ... (eua.)

Gelgia: (vign tranter) Tge vez da bel da vender, donna Mogn?

Lina: (surstada) Tge tg’ia vend? ... Pertge?

Gelgia: Displaschevlamaintg dovra navot. Blusas vaia anc, scussals er, e pischamas dovra
betg.

Luri: (tar sasez) Tgameischas da notg er betg.

Gelgia: E vistgadeira-sot … porta angal spezialitads.

Lunzi: (tar sasez) Mattagn cun pizs ...

Lina: (sa metta energicmaintg davant Gelgia) Tge cartez, ia sung nigna viagiatoura. Ia sung
la nova fantschela da Davos Flex.

Gelgia: Stgise fitg, donna Mogn. Ia va angal managea perveia da chellas valischas cò.

10. scena


15
Tgasper corra noadaint.

Tgasper: Tge ègl cun tè, Luri? Te sast bagn, tgi vagn ena massa lavour e vagn da dar mordio!

Luri: (sursto) Mooo, ... davent da cura?

Tgasper: Cala da far tgutgas dumondas! U vaia forsa da far tot sulet?

Gelgia: Saia neir a gidar ensatge?

Tgasper: Chegl mantgess anc. Perchegl vaia en famegl.

Gelgia: (dat betg siva) Ia lavour pero gugent or ainten l’aria frestga!

Tgasper: Navot! Las femnas totgan ainten tgesa! (se per Luri) Ossa vea! Schiglio vignst
angal anc pi marschung. (igl steira veador)

Lina: Pudessa planget dustar las mias valischas?

Emilia: Ou, ea ... las valischas, ... las matte per l’antschatta ve tscho aint igl cantun.

Lina: Angraztg. Fitg galant!

Tgasper: (derva la fanestra da dafora) Vez anc da parcar anturn igl voss auto, schiglio
savessigl capitar tgi vez tot an en’eda  ena bola. (vo)

Lina: (vo ve tar la fanestra) Schi pigle igl voss tractor or da garascha, tgi ia possa parcar igl
mies auto liaint. (se per Emilia) Alloura, donna Göldi. Ia sper fitg, tgi vegias catto la mia
tgombra anfignen tg’ia turn. Schi pussebel vers sid, cun duscha, tualetta e bar! (vo resolut, igl
cot canta)

Emilia: Chella ò preteisas scu ainten en hotel.

Gelgia: Catsche’la oragiu, donna Göldi. Chella porta nign cletg an tgesa.

Emilia: Chegl vign mianc an dumonda. Ia teir tras igl mies plan. Chella niro a mussar a chels
dus socis las cantas tgi gl’ò do. Alloura ègl fitto cun chel disurden.!

Gelgia: Ma els lavouran gio fitg.

Emilia: Quant dei? Anfignen tgi chella fiss davent ed alloura fissigl tot puspe tigl vigl.

Gelgia: I vez gio nigna tgombra libra ple, scu tg’ia sung orientada.

Emilia: (mossa ve tigl isch) Schi vous bandunez chella tgesa, alloura bagn ...!

Gelgia: Donna Göldi, vez nign cor. Ia sung uscheia ena povra mattetta, stumplada anturn. Ègl
ansomma nign tgi ò cumpassiun cun me?

Luri: (derva la fanestra da dafora) Nous vagn alloura nigna peda da giantar oz. Nous
pigliagn angal en traclo. (tarmetta en bitsch a Gelgia, vo)


16

Gelgia: Vasez. Els on mianc peda da magler. Ia vign gist a parager igls traclos. (vot eir)

Emilia: (cloma siva) Vign mianc an dumonda! Vous gez puspe, danonder tgi ischas rivada!
(derva demonstrativamaintg igl isch) Adia, donna Stampfli ...! (Gelgia vot betg eir, stat
salda) Tge ègl? Vaia da tigneir avert igl isch anc dei?

Gelgia: Chegl savez betg far cun me ... vasez betg, tge povra schana tg’ia sung ...?

Emilia: Schi bandunez betg immediatamaintg la nossa tgesa, telefonescha alla pulizeia
perveia da violaziun da domicil.

Gelgia: Violaziun da domicil ...? Ia ...?

Emilia: Ea, vous! Tgi oter?!

Gelgia: (varda tot surstada se per Emilia, ò las larmas oransom, chior ins sainta en tubem)

Emilia: (persvadeida) Ossa è giu fagn avonda. Ossa tanschigl! (metta aint la nombra da
telefon)

Gelgia: (tar sasezza) Tge vaia da piglier a mangs ...? Am vign propi andamaint navot ... (ò
tottanegna pront ena manzigna) Mument, donna Göldi. Spitge anc cun la pulizeia. Oramai...

Emilia: (penda puspe se) Soo, vez planget tgapia ...

Gelgia: Ia ... ia az stò displaschevlamaintg confessar ensatge ... ea ... gl’è uscheia ... pigle
plaz, gl’è forsa migler.

Emilia: (malcartainta) Tgi so tge tgi vign ossa ?

Gelgia: Ansasez vessa lia tigneir zuppo anc en mument chest misteri, ma vous am catschez
complettamaintg ainten las stretgas. Eba ... ia manetg ... Luri ...

Emilia: Tge ègl cun Luri?

Gelgia: Ia igl canosch gio dadei. Gio prest dus meis.

Emilia: (perplex) Tge schez a cò ...?

Gelgia: Bagn, bagn. Nous ischans s’inamuros dalunga. Gio l’amprema seira.

Emilia: Ossa fasche en punct.

Gelgia: (incantada) Gl’è sto ... scu tg’ ins dei schi bagnign ... “amour cun l’amprem’îgleida”.
Ia sung aint igl setavel tschiel. E chel sentimaint vign adegna pi ferm!

Emilia: Chegl saia propi betg creir. Luri risca gio mianc da vurdar se per ena donna.

Gelgia:Vurdar se per ena donna; vous vez nign’ideia. Chel am ò vurdo giu da talaveisa, tgi
l’îgleida ò gio purto fretg.


17

Emilia: Purto fretg ...? ...?

Gelgia: Ea, ... fretg cun peis e mangs ...

Emilia: (adegna pi confusa) Cun peis e mangs ...?

Gelgia: (dat digl tgea) Mmmmm ...

Emilia: Alloura vez vusoters propi …?

Gelgia: (dat digl tgea) Mmmmm ...

Emilia: E Luri è propi igl bab …?

Gelgia: Glez spera bagn ...

Emilia: (pondorescha curt) Maa, deia a lunga era’l  er anc sto mengia marschung per chegl.

Gelgia: Ahh, schi savessas ...

Emilia: Ed ansomma, scu lez saveir chegl gio siva dus meis?

Gelgia: Ia sa perfign anc bler daple. Per exaimpel tgi dat en mattign!

Emilia: (crei betg propi) En mattatsch ...?

Gelgia: Cler, ia sung stada tar ena divinadra. E chella ò detg ...

Emilia: Tgeee!?

Gelgia: Tgi ella vegia ena fitg bela surpresa per me. En gioven om vigna ad antrar ainten la
mia veta. Chel seia ca. 50 cm lung e treis kilos grev.

Emilia: (painsa siva) En gioven om... Alloura ègl chegl igl muteiv, tgi Luri vo adegna davent
la sonda seira.

Gelgia: (tgerigna) Ea, gist chegl è igl muteiv ...

Emilia: Chegl vessa mai cartia da Luri.

Gelgia: (tgerigna) Ia er betg.

Emilia: (painsa siva) I vo tuttegna betg. Ia sa cun la miglra viglia betg catscher ali diavel
chella donna Mogn.

Gelgia: Chegl è mianc basigns.

Emilia: Ossa tottaneneda. Avant tunavigl anc oter.

Gelgia: Ia sa, ma dantant sung neida lomma. Da neir pi scorta è bagn betg scumando?


18

Emilia: E noua vess’la alloura da durmeir.

Gelgia: Forsa ainten la tgombra tgi vez do a me.

Emilia: E vous, noua lez vous durmeir?

Gelgia: Ia? Ea ... ia ... (rei tot cuntainta) ia savess durmeir ...

Emilia: Na, na! Chegl vign mianc an dumonda! Alloura nissel ansomma betg ple or da letg. –
Sch’az è dretg, pudez aveir la tgombrigna se sot igl tetg!?

Gelgia: (tot cuntainta) Chegl è stupent! Paia Dia, donna Göldi. Vous vez propi igl cor se
mang.

Emilia: Alloura, ni, tg’az moss la tgombra. (vo tigl isch)

Gelgia: Savez tge, donna Göldi ... vous pudez alloura esser la madretscha digl mies amprem
mattatsch. (tottas dus von) Forsa dattigl schizont dus.

11. scena

Igl cot canta. Lina aintra resolut.

Lina: Schi chel cot cala betg planget cun chel cantem, ... alloura igl struba igl culez! (varda
anturn) Ossa è ansomma nign ple ainten chella cafunga. Chegl è  igl dètg bavagnaint.

Tgasper: (turna vilo) Ma la seira stò chel auto puspe esser or da garascha, alloura vign mess
aint igl tractor!

Lina: Ed ia dei, chel auto resta ainten garascha! Chel ò tema digl stgeir!

Tgasper: Igl mies tractor er. (an direcziun da tgadafi) Vign chel traclo planget! (igl cot
canta)

Lina: E schi chel cot vign betg davent immediatamaintg, alloura igl metta mez sen la tagliola
... Vous savez exact ...

Tgasper: (baita tranter) ... tgi vous ischas allergica segl cumpogn. Ia sa. Vous am vez gio
detg chegl eneda.

Lina: Mancumal. Alloura savez!

Tgasper: (snaregia) Ia az sa testifitgier, donna Mogn, tgi Luri ò gio permangs da splideir igl
animalet aint igl paradies celestial  da cots ... (meida discurs) Ossa vigna mez a far chel traclo.
Ple femnas tg’ins ò ainten tgesa e pi mal tg’ins è sarvia. (vo or an tgadafi)

Lina: (legra) Schi chel savess, tge tg’igl spetga anc tot ... (peglia ena valischa, la posa sen
meisa e la derva) Oramai tgi la mia tgombra è betg anc pronta, pacatescha or la mia roba a cò.
Tgi so ... forsa vaia schizont da durmeir segl canape. Ainten chesta tgesa am so far surstar


19
navot ple. (peglia or la vistgadeira, toc per toc e la penda cun giouvs per steiva anturn, tiers
far musica, evtl. valser, Lina solta tiers en  tact da 3/4, demonstrescha la vistgadeira e la
penda se)

Tgasper: (turna cun dus traclos, stat salda tot sursto) Ma tge manaschi ègl chegl. Dattigl ena
preschentaziun da moda?

Lina: Am displai, signour Göldi. Pero ensanouas va er ia saveir star. Las tgombras seian gio
tottas occupadas.

Tgasper: Savez tge, donna Mogn. Igl migler pacatez ansemen la vossa hudra e tschartgez en
otera tga.

Lina: Na, na, signour Göldi. Chel plascheir az fatscha betg. Ia va survagnia en’incumbensa da
vossa donna, e chella vign adampleida. La finala vigna paeda persiva.

Tgasper: Quant?

Lina: 3'000.—francs agl meis, plus albiert e dunsagna.

Tgasper: E la garascha? E chegl tot digls noss daners, gudagneas aschamaintg.

Lina: Betg digls voss daners. Digls daners dall’onda digl barba.

Tgaper: Chegl savez er gio. Para tgi seias bagn infurmada.

Lina: Naturalmaintg. Ins ò magari las sias relaziuns.

12. scena

Luri aintra, vistgia cun blusa da mazler e scussal alv.

Luri: (ò ainten en mang ena cuntgidela ed ainten l’oter en canaster cugl cot) Te Tgasper, ia
sa simplamaintg betg far chegl. Ia va betg igl cor da far chegl ... mintg’eda tg’ia vi dar igl
plunt, strub’el igls îgls e varda se per me. E dasperas viglia navot igl far digl mal. Angal igl
tagler giu la testa.

Tgasper: Sast tge Luri. Do igl cot a donna Mogn. Chella ò digl reminent detg avant curt,
tg’ella igl metta sez sen la tagliola. (maglia dantant igl sies traclo)

Luri: (se per donna Mogn, tgi era sa ratratga  dantant ainten en cantun) Ègl chegl veir,
donna Mogn? (vo dus zaps ancunter)

Lina: Ge davent cun chel biestg! Schiglio sbrigia schi fitg, tgi l’antiera vischnanca sainta.

Luri: Ma franc betg perveia d’uscheia en utschelet tamanto. (vo anc pi manevel)

Lina: (smanatschond) Vous vez santia, tge tg’ia fatsch. Betg am provotge.


20
Luri: Janu, alloura igl metta aint igl buffet davos la vitrina. Schi chegl vo gio er  per utschels
canaris... donna Mogn ... pigle davent chella hudra ... chel cot è allergic cunter vistgadeira da
femnas.

Lina: (è digl tottafatg perplexa) Chegl para betg pussebel! (rumegia ansemen la vistgadeira
dantant tg’ella raschuna, Luri e Tgasper la geidan) Chegl stoia betg varteir! Betg ena minuta
pi dei stunga ainten chella tabaita! Ena tala sbiraglia vaia anc mai antupo, ainten la mia antiera
veta betg. Vusoters ischas gio menders tgi en satg plugls. Tge òn panso  voss genitours, cura
tgi az òn tratgs ?! (peglia las valischas e vo)

Tgasper e Luri: (la dervan cun plascheir igl isch, fon ena stgava) Adia, donna Mogn ...!
(dattan ena risada, von ve tar la fanestra e vardan or, ve tar la garascha)

Lina: (ins sainta a sfarager igl isch digl auto, a tgapar igl auto, eir anavos e siva en plunt
cunter igl meir, siva eir anavant, a midar igl gang e siva a neir pi quiet igl motor ...ed a
scumpareir aint igl gliunschant )

Tgasper e Luri: (s’alontaneschan riont da la fanestra e vignan no tar la meisa)

Tgasper: Ossuscheia Luri ... (igl petga sen la spatla) ossa savainsa puspe far enpo pi patgific.
(sa tschaintan ve da meisa e maglian a fegn lour traclos) Ossa crescha mattagn en ov segl sies
nas ... (tots dus reian)

13. scena

Dantant turnan Emilia e Gelgia. Gelgia è vistgeida cun tgotschas curtas ed en’otra blusa
(vistgadeira per far fagn).

Gelgia: (vo directamaintg ve tigls frars) Bagndamai, vusoters dus tgerigns. Ossa giainsa
mattagn a far fagn, u betg. I antscheva digl reminent a tunar ...

Tgasper: (sursto) Ma, danonder vez tottaneneda chella vistgadeira?

Gelgia: Donna Göldi am ò ampresto en toc u l’oter per antant, anfignen tgi mies frar am porta
la mia gurgiamainta ... ma, noua è l’otra svaneida.

Luri: Tgenegn’ otra ...?

Gelgia: La donna Mogn, chinta !

Luri: Ah, chella. (teira se las spatlas) Ia pains tg’ella seia eida per sies fatg.

Gelgia: Simplamaintg uscheia ...?

Luri: Gea, gea ... simplamaintg uscheia.

Gelgia: Curious ...!

Tgasper: Vurde eneda aint igl canaster ve tscho, alloura savez pertge.


21
Emilia e Gelgia: (vardan aint igl canaster)

Gelgia: Ahh, uscheia stattigl ...

Emilia: Betg fitg gentil, chela fatga.

Luri: Glez bagn, ma effect ògl fatg.

Tgasper: E chegl scu!

Luri: Ia dei gio adegna: Problems cun donnas e da chegl ,  Luri so cunsegl !

Emilia: (sa tschainta ve tar Luri, dumandond) Emmm ... saveva betg tgi seias en tal expert da
donnas ...

Tgasper: (tranteraint) Chel expert ... angal per las sgurantar.

Emilia: Na, na Tgasper. Luri ò alloura rabaglea no tgossas, tgi te ... (stat immediatamaintg
salda)

Tgasper: Tgeee?

Emilia: Navot!

Tgasper: Tge vottigl chegl ossa puspe deir?

Emilia: Chegl vot deir ... tgi Luri vign bab ... d’en mattatsch ... 50 cm lung e treis kilos grev.

Gelgia: (davosve, dat digl tgea)

Tgasper: (ò ancletg sanastro, varda se per Luri) Teee ...!? (igl tgappa no pigl tschop) Tee
smaladi asen! Chegl fiss sto la mia tgossa! (tigna stagn Luri) Ia sung igl pour!

Emilia: Tgasper! Turpegiat or igls îgls! Sung ia forsa stada en’eda malfidevla a tè!?

Tgasper: (lascha eir Luri) Ma ossa ast gio gist tez detg ...

Emilia: Tge vaia detg? ...  Detg vaia tgi Luri vigna bab, ed ansomma navot oter!

Tgasper: Schi parturescha’l forsa sez ?

Emilia: Ma na, ... chinta betg el ... ensatgi tot oter ...

Tgasper: Alloura betg strapatschescha pi dei las mias marveglias ... or cugl marmogn!?

Emilia: Chesta donna è tranter nous ...

Tgasper e Luri: (vardan sen per Gelgia, tgi stat scu ena sontgetta davosve)

Emilia: Ea ... la donna Gelgia Stampfli ... (quitezza è an stanza)


22
Tgasper: (ainten la quietezza) Chegl è propi ia spert! (tots èn puspe quiets)

Luri: (leva se) Igl traclo è alloura sto bung. (vo per sorteir)

Tgasper: Uei te, tge ègl? Noua vot eir ossa?

Luri: Chint a far fagn, u vot forsa, tgi plova aint anc eneda?

Tgasper: (igl tigna anavos) Chegl vign mianc an dumonda. Gl’amprem è da far cler las
tgossas, la finala vogl per en unfant. ... Alloura, ist sto te ni betg?

Luri: Bel fissigl. (sa tschainta puspe) Ma cun la miglra vigla ia ma ragord  betg ple ... ni
forsa......

Tgasper: Ea, raschunga!

Luri: Avant dus meis, cura tg’ia sung ia a tagler igls tgavels aint igl martgea, sunga saglia
ansemen cun ena giovna ainten ena giassetta strètga. ... Ma chegl è ia schi spert, ia va prest
betg la tutgeida ... ia sa propi betg s’imaginar tgi ...

Tgasper: (mossa cugl det ve digl front) Brrr ... battas digl tottafatg!

Luri: Ia betg, ma egn da nous dus perfranc.

Emilia: Fitto cun chel teater! (se per Luri e Gelgia) Tgenegn da vusoters dus dei  manzignas?

Gelgia: (vign no davant) Chegl saro ia ... betg vegias ampermal, donna Göldi. Ia va angal
catto or chella praula cun chel mattign, pertgi am catschas betg puspe davent. Ia m’amposs
navot, ma gl`è schi bel cò tar vous. Gio igl amprem mument, tg’ia va mess pe sen chest bagn
am ò tschiff ensatge, ... en sentimaint misterious ... ensatge bel, u pi bagn detg, ensatge
tgerign.

Luri: Aha, alloura sunga tuttegna ia sto chegl.

Gelgia: (sanriond) Angal lasche, signour Göldi ... digl reminent, ia sung Gelgia. (tanscha igl
mang a Luri)

Luri: (è lavo se) Ed ia sung Luri. (sfrouscha giu ena larma) Gl’è angal donn, tgi
chell’istorgia è angal ena praula.

Gelgia: Tgi so. Er praulas son davantar verdad. (an chel mument vignigl stgeir, i suonda en
tgametg ed i tunga)

Luri: Ossa stuainsa propi eir, schiglio vign igl fagn anc en’eda bletsch. Alloura è’l gio treis
gedas nia lavo ... vea Gelgia! Taimp è raps! (peglia Gelgia pigl mang) Post alloura tschantar
segl tgar- fagn, ia saro er lò.

Tgasper: Ia reiv er.

Luri: Na, na, chegl è betg basigns. La nova fantschela ò er d’amprender chegl. (vo cun
Gelgia, dantant tgamegigl e tungigl mordio)


23

Tgasper: (varda or da fanestra) Nous ischans puspe mengia tard, i plova gio.

14. scena

Emilia ò dantant vido ena candeila e puso chella sen meisa.

Tgasper: Tge monta chella gleischigna cò, da bel cler de?

Emilia: Mia mamma barmeira ò adegna detg, ins dess vidar ena candeila, cura tgi vign la
burasca. Igl tgametg detta alloura aint pi pac ...

Tgasper: Chegl èn crettas blavas. Da chegl ast anc mai fatg ...

Emilia: Ia sa ... (cun en tung sotaint) Chi e lò ins fògl tgossas, tg’ins ò anc mai fatg ... (curta
quietezza)

Tgasper: Te, e schi chesta Gelgia murdess la finala anc aint tar Luri ...?

Emilia: Ed alloura!? Speranza morda el anavos!

Tgasper: Igl davos fissans  an quatter ainten chesta tgesa ..., tge tgi uscheia en inserat so far
or ...

Emilia: Igl muteiv principal da chel inserat canoschas te  mianc anc …

Tgasper: Ma bagn, tgi te possas far enpo vacanzas, chegl ast bagn detg, u betg ...?

Emilia: Bagn cler, (misteriousa) pero er chegl ò igl sies muteiv ...

Tgasper: (sursto) Igl sies muteiv ...? ...?

Emilia: Ia … ia vess planget da ma schinigier enpoet ...

Tgasper: Ta schinigier ...? Pertge ...?

Emilia: Curiousas dumondas fast !   (dei ensatge a Tgasper aint per en’ ureglia, dantant tgi
tunga).

Tgasper: (antscheva a glischeir) Finalmaintg ...? (dat en stagn bitsch ad Emilia) Sen chella
novitad spetga gio diesch onns. Emilia! En pi grond plascheir am savessas betg far! (la
bitscha anc eneda) U betg Emilia, chegl sast betg angal dalla divinadra! …?

Emilia: Ma Tgasper, tge painsas … d’en dretg medi da donnas. Tar me ègl la pura verdat,
betg scu tar Gelgia!

Tgasper: Ossa am ègl tot cler... Ensatge at ampurmetta Emilia, davent dad oz stost mai ple eir
ven uigl! Mai ple!

Emilia: (rei) E tgi fò alloura or d’uigl, patta aint strom e pavla ...?


24

Tgaspar: Ma tgerigna. Perchegl vaia bagn en famegl e tiers anc ena nova fantschela! (i tunga
e tgamegia, siva vignigl tot quiet, Tgasper tigna Emilia pigl mang e l’ambratscha siva stagn e
bagn) Ena schi bela burasca vainsa anc mai gia a Davos Flex ... e chegl anc cun vido ena
candeila ...!

Ainten la davosa scena pò neir luvro bler cun effects dalla gleisch e cun canera. Fò grond
effect, schi gl’è fatg bagn.

U M A N


1

Sm-BRU 2-7

An buteia
da Noldi

Cumegia an en act da Josef Brun,
translaziun: Daniela Federspiel
Formatiert: Rechts

Sm-BRU 2-7_An buteia da Noldi_(sm)


2
An buteia da Noldi

Cumegia an en act da Josef Brun / translaziun Daniela Federspiel

Persungas: 3 omens/ 3 donnas

Noldi Crameri

butigant e generalist, ca.35
Giuli Lamenti

inspectour da victualias, ca 50
Otto Knorr

simulant, ca.50
Seppa Knorr

la sia donna, ca. 45
Heidi Loren

cameriera, ca. 25
Donna Susanna

matta viglia ca. 65

Taimp: preschaint
Li d`acziun: ena steiva pi viglia

Maletg da tribuna:
Ena steiva pi viglia tgi è en luvratori d`urer, luvratori da calger, salon da coiffeur
ed a madem taimp buteietta. An la stanza egl enpo disurden ma tuttegna è ella
amparnevla.

Indrez e mobiglia:
Carunga pigl magliaretsch, comoda cun troclas, soptga per taglier tgavels e per
far la barba. La soptga ò d`aveir sen l`otezza digl culiez en`essa tgi so neir
sparmesada ed ò damez la rosna pigl culiez. L`essa sto esser farmada ve dalla
posa, sen l`otezza digl culiez.
Otra mobiglia ed utensilias tenor gost
- ena meisetta
- dus soptgas
- ouras, sveglerigns, calzers

Cuntign:
Noldi Crameri è en unicum ainten la vischnanca da Muntatsch. El è veiramaintg
en om universal, fitg dumando e stimo. El geida noua tg`el sò e mintgign è
bagnnia an sia buteia. Ma nigna regla sainza excepziun. Sulettamaintg igl
inspectour da victualias, signour Giuli Lamenti giolda betg la bagnvulientscha da
Noldi. Cun gliout superba tgi stema betg la sia lavour ò Noldi tot las variantas da
tratamaint. Alla fegn finala è`l gio barbier, calger, urer, daintist, cromer e
marous!Chegl so angal gartager! An la buteia da Noldi è adegna travagl.

Sm-BRU 2-7_An buteia da Noldi_(sm)


3
1. Scena

(Noldi è an sia buteia, fatschanto cun reparar en sveglierign.)

Noldi:
(per reparar igl sveglierign dovra el gaffanaglia bler mengia gronda.
Perda la pazienztga e sghirla igl sveglierign per tera. Sessour
scaligna igl sveglierign, chegl tgi sto neir fatg cun en sagond
sveglierign davos las culissas. Noldi peglia se el.) El vo! Ma varda
cò – el vo! (Tigna cunter l`ureglia) Schizont las rodignas von puspe
anturn.... ia dei adegna: pazienstga stosst aveir.... e chegl
veadaple... ea, ea... igl Noldi è veiramaintg en specialist digl
rom....

Heidi:
(è dantant antrada, ò liia anturn igl scussalign da serveir) Bun de
signour Crameri.

Noldi:
(varda sursto) Ah... tgau Heidi, te am ast tamanto!

Heidi:
Chegl am displai...Vez blera lavour?

Noldi:
Magara! Va angal dus mangs e reiv betg or d`en fatg. Varda tge
tg`ia vess tot da far... cuntschier ouras, taglier tgavels, far la
barba, ansular calzers, vender e tot chegl tgi vign anc vetiers.

Heidi:
Ea... vous ischas en om impurtant,  prest schi impurtant scu igl
noss plevant.

Noldi:
Aglmanc ensatgi tgi ò visimaint. E rughel vessa er da far puspe
en`eda.

Heidi:
Ia turn dalla pôssa a gidar far rughel.

Noldi:
(stat an peis) Chegl è fitg tger da tè. Vea, te maretas gist en
bitsch...

Heidi:
(refusescha, è cordiala) Stop, stop.... ia sung neida per café mulo e
betg perveia d`en bitsch...

Noldi:
(tschainta puspe enpo desilusiuno) Ahaaa... angal café mulo...peglia
tezza, te sast noua tg`el è. Lò sen la sagonda carunga dasper igl
teissa da rats.

Heidi:
Chegl è privlous. Panse schi chegl niss en`eda sbarato!

Sm-BRU 2-7_An buteia da Noldi_(sm)