ಕಿ ಸಿ ಲ ಲೋಲ 
ವಿಕಿ ಕಕ್ಕ ಕ್ಕೊ ಕಿ ಕ್ಯೀಕ್ಕ್‌ಕ್ಕಿ ಕಿ ಗು ಖೇ 1 ಖೆ ್ಳ್‌ ಟೆಲಿ 
| 


ಕ್ಕಿ 
4 


ಹೋತೇ ಚ್ಟ ತ್ಬ ಲೋ ಲೋ ಫಾಲೋ ಲೋ ಲೊಫೋಳಫೋ ಕೋಳ ಟೋ ಟೋ ಟೋ ಟೋ ಲೋ ಪಾ ಟೋಾಲೋ ಬಾಲಾ ಬ 


ಖೋ ಫೋ ಭೋ ಟೋ ಭೂ ಟೋ ಕೋ ಟೋ ಟೋ ಟ್ಟ ಕೋ ಟೋ ಲೇ ಕಲೀ ಕ್ಟ 


ಎ ಓಟ್‌ 
ಆ ಗ್‌ ಕತಕ 


ಕೆ 
ಕ್ಚ್‌ಿ 


ಕ್ಮ, 
ಗು 


ಸ್ಯ 
ಕ 


1 ಗು 


ಣ್‌] 
ಗು 


೫ 
1. 
ಗು 


೯“ ಆ ಅಜ ಚಕ ್ಸ್ಚಹಚ _ ್ಪಟ್ರಟ್ಸಉ್‌ ॥್‌.) 
ಸಲಗ ಗ ಗ ಗ ಟ್‌ ಅಭ ಗು 0% 


ಕೈ ಲೊ ಲೆ ಕ್‌ೆ 
ಗ್‌ 
ಬಗ ಗಟ್‌ 


ಕ್‌ೆ 


ನೆಟೆ ್‌। 
ಗ್‌ ಕ 1% ಕ್‌ 


ಕೈ 
ಕ್ಮೀ ತ 


ತ 
ಖೊ ಟೋ ಲೊ ಟೋ 4 ಗಯ ಗ 


೨. ೫, 


ತ ಆ ಆ ೬ ಇ 6,1 ೪.೨೪ 


ಪ್ರತಿವಾರವೂ /ಹೊಸದರಲ್ಲಿ ಹೊಸದು ! 





ವಿಷಯವೈವಿಧ್ಯದೊಂ೦ದಿದೆ 


ಗಳ ನಿಮದೆ ಮನೋರಂಜನೆಯನೂ 
ನೀಡಬೇಕಲ್ಪ್ಬವೆ? 


ಹಾಗಾದರೆ 


( 


ಕ 


ಛ್ಯಗಾಕ್ಕಾ 
ಎಗ್ಸಿ 


ತ ತವಿಂಳಂ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ 


ಅಖಿಲನ್‌ ರ 
ಕಾದಂಬರಿ 
ಪಧಾರಿಣಿ 


ರ್‌ 
ಲ 
ಪ್‌ 


ಲ್‌ 
ಈಸ 


ಓರ 


, 


ಸಾಮಾಜಿಕ 
ದೀ 
ಅನುವಾದಕರು: 


ಶ್ರೀ ಮತ್ತೂರು ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ 


ಹಾಗಾದರೆ 


ಸಚಿತ್ರ ಸಾಸ್ತಾಹಿಕ 


ಕರ್ಮವೀರ 


ನೀವು ಅವಶ್ಯ ಓದಬೇಕು 


ಕೆಲ ನೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು: 


ನಾನಾ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಚಾರಪ್ರಚೋದಕ ಮತ್ತು ಮನೋರಂಜಕ 


ಲೇಖನಗಳು. 


ಮುಂಬಯಿ-ಮದ್ರಾಸಗಳ ನಮ್ಮ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಕಳಿಸುವ ತಾಜಾ 


ಸಿನೇಮಾ ಸುದ್ದಿಗಳು. 


ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ, ಬಾಲಕರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪುಟಗಳು. 


ಯರ ಬಳಗ” 


ಬಾಲಕರಿಗಾಗಿ “ಎಳೆ 


ಮನೋರಂಜಕವಾಗಿರುವ ಸಚಿತ್ರ ಕಥೆ. 


ಫಾಂಟಮನ ಸಾಹಸ 


ದೇಶದ ರಾಜಕಾರಣದ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ರಾಜ್ಯಗಳ ರಾಜಕಾರಣ 
ದಿಲ್ಲಿಯ ಪತ್ರ, ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಮೊದಲಾಗಿ ಸ್ಥಿ ರಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳು. 
1. 


ರವಿವಾರದ ಸಂಚಿಕೆ ಹಿಂದಿನ ಬುಧವಾರವೇ ನಿಮ್ಮ ಕೈಸೇರುವುದು. 


೨೪ ಪುಟಗಳು: 


ಡಿ ಕೆ ಕ ತ *ಕೆ ಕ ಕೆ ಕಕ್ಕ ೆಕ್ಸ್ಮ್‌ ಕ್‌ *, 
ಜತ್‌ ಸ ಬಿಬಿಧ ಟು ಗು ಗುಗ ಗ ಗಾಲ ಲ ಆ ಸೆಕ್‌್‌ ಕೆ ಕ್‌ೆ ಕ್‌ೆ ಕ್‌ ಕ ಕ 4 % %್‌ %್‌ % 
ಆ1191೪97೪ 14.9.5819 ೪೨9 ಅ 


9,೧) ನ್‌ ಎಷ್ಟ್‌ 
ತಾ ಲ ಟು ಎಂಗ ಮಘ ೧) 
ಲ 


ರ್ಚಫಲಲ್ಛಲೇಲಔಚೇತತಯರ ಓಕ್‌ ತೆ 
ಗು 1 ಗುಂಟ ಬ ಗುಗ ಬಗ ಟ್ಟೆ ಹ್‌ 


ಈ 
ಕ್ಯ, 


ಚ ್ಚ್ಸಟಚಚ್ಸ ಚೈ] ಶಿ ಬಕ್‌ 
ಅಗ ಗ ಗ ಟರ ಬಗ ಅಗ ಖಗ ಲೋ ಗು ಗೂ ಗ ಗೊ ಗೂ ಗ ಖಗ ಅಗ ಅಟ ಟಗ 0% 


ಓಟ್‌ 
ಕ್ಳ್‌ 


ಹತಾ ಓಟ್‌ ಟ್‌ 
ಗ ಗಗ ಗಾ ಗ ಗು ಗ ಖಗ ಗ ಗ್‌ 


ಎ 










ಸಂಗೀತ ಮರಾ ಸಂಕಂಸ 


ಜ.ಕ.ವೆಂಕಟೇಶ್‌- ಬ. ದೂರ ರಾಜ್‌. ರಾಜನ್‌ 
೫... ಸಿರರಾಪಕ- ನಿರ್ದೇಶಕ 





ನಿಮಗಾಗಿಯೇ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ 


ನಾಜೋಕಾಗಿ ಕಾಣುವ ಫಿಲಿಪ್‌ ಸೈಕಲ್‌ ಇಂದಿನ ನಿಮ್ಮಂತಹ 


ಉತಾಹೀ ತರುಣರ ಅವಶ್ಚಕತೆಗಾಗಿ ಕೈಯಾರಿಸಲ ಟ್ಟಿವೆ. ಹದವಾದ 
ಉಕ್ಕಿನಿಂದ ದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ದ ದು, ಅತ್ನಂತ ಒರಬಾದಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೂ 
ಂದಿಕೊಳ ಳ್ಳುವ ಶಕಿ ನ್ನೂ, ನಯವನೂ, ಹೊಂದಿವೆ. ಸುಮಾರ್‌ 
70 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ವಿಶ ್‌ದಕ್ಲೆಲ್ಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾಗಿದೆ. ಟಿ. ಐ. ಸೆ ಕಲ್ಸ್‌ ನ 

ುಬಷ ಗ್ಯ 


ಅತ್ನಾಧುನಿಕ ಫ್ಶ್ಯಾಕ್ಟ್‌ರಿಯ್ಲಿ ತಯಾರ್‌ೆದ ಈ ಸೈಕಲ್‌ಗಳು ನಿಷ್ಕೃಷ್ಟ 
ತಯಾರಿಕೆ ಯಾಗಿಕಿ್‌ 
ಬ. ಐ. ಸೈಕಲ್ಸ್‌ ಅಫ್‌ ಇಂಡಿಯಾ ಅಂಬತ್ತೂರು, ಮದರಾಸು 


5೯ 


1 





'1/11೧/₹11/1605 | 





ಜಿಸ್ಟ್‌ 


ಕನ್ನಡ 
ಪ್ರತಿತಿಂಗಳ ೧ನೇದಿನಾಂಕ 
ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದು. 

ಅರ್ಜಾ 
ಮುಖ್ಯ ಸಂಪಾದಕರು ; 

ರಂಗನಾಥ ದಿವಾಕರ 
ಸಹಾಯಕ ಸಂಪಾದಕರು: 
ಪಿ. ವಿ. ಆಚಾರ್ಯ 


ಡೈ 









್ಮ್‌್‌ಿ೪ 


ಪ್ರಕಾಶಕರು ; 










ಲೋಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಟ್ರಸ್ಟ್‌-ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ 





್ಪ ಾ 


ಕಚೇರಿ; 










ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾರ್ಯಾಲಯ 
ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ 


ಡಿ 0 


ವಸದ್ರ ಕರು ; 











ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಮುದ್ರಣಾಲಯ 


ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ 





ಮುಖಚಿತ್ರ 
ನಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಯ ವರ್ತಕ ತಿಖಾಮಣಿ 
ಐ. ಎಸ್‌, ಆರ್‌, ಮೂರ್ತಿ 














ಎಫ್ಟ. ್ಲ 
ಚಂದಾ ದರ ; 
ವಾರ್ಹಿಕ(ಅಂಚೆಸೇರಿ). ರೂ.೮-೦೦ 


ಅರ್ಥ ವರ್ಷ ರೂ. ೪.೫೦ 
ಜಿಡಿಸಂಚಿಕೆ __ ರೂ. ೦.೭೫ 










8.850, 11]: 1962 






ಲೇಖಕರಿಗೆ ಸೂಚನೆ 


ಕಸ್ತೂರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟನೆಗಾಗಿ. ಲೇಖ, 
ಪ್ರಬಂಧ, ಕಥೆ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸ 
ಲಾಗುವದು. ಕಾಗದದ ಒಂದೇ ಮಗ್ಗಲಿಗೆ ವಿರಳ 
ವಾಗಿ ಬರೆದು ಕಳಿಸೆಬೇಕು. ಲೇಖಕರು ತಮ್ಮ 
ಹೆಸರು ವಿಳಾಸಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸಬೇಕ 
ಆದೆ, ಅನುವಾದ, ರೂಪಾಂತರ ಇಲ್ಲವೆ ಸಾಧಾರ 
ಲೇಖಗಳಾದರೆ ಅವುಗಳ. ಮೂಲ ಲೇಖಕ 
ಹಾಗೂ ಪ್ರಕಾಶಕರ ಹೆಸರು ವಿಳಾಸಗಳನ್ನೂ 
ಒದಗಿಸಬೇಕು. ಮೂಲ ಲೇಖಕರ ಅನುಮತಿ 
ಪಡೆದೇ ಲೇಖಗಳನ್ನು ಕಳಿಸಿದರೆ ಅವುಗಳ 
ಮೇಲೆ ಬೇಗನೆ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬರಲು ಸುಲಭ 
ವಾಗುವದು. ಅಸ್ವೀ ಕೈತ ಲೇಖಗಳು ತಿರುಗಿ 
ಬೇಕಾಗಿದ್ದರೆ ಲೇಖಗಳ ಸಂಗಡವೇ ತಿರುಗಿ 
ಕಳಿಸಲು ಅವಶ್ಯಬೀಳುವಷ್ಟು ಅಂಚೆ ತಿಕೀಟು 
ಗಳನ್ನೂ ಕಳಿಸಿರಬೇಕು. ಲೇಖ ಸ್ವೀಕೃತ 
ವಾದಕಿ ಯಥಾವಕಾಶ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುವದು. 
ಲೇಖಕರು ತಮ್ಮ ಲೇಖಗಳ ಸ್ಥಳಪ್ರತಿಗಳನ್ನು 
ಕಾಯ್ದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವದೊಳಿತು. ಲೇಖಗಳು 
ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ಕಳೆದು ಹೋದರೆ ಸಂಪಾದಕರು 
ಹೊಣೆಗಾರರಲ್ಲ, 

ಲೇಖ ಪ್ರಕಟವಾದಕಿ “ಕಸ್ತೂರಿ” ಯು 
ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ 
ಪ್ರತಿಫಲವನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ ಕೊಡಲಾಗು 
ವದು. ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ಬದಲಾವಣೆ 
ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ ಸಂಪಾದಕರಿಗಡೆ. 


ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ಸೂಚನೆ 


ಪ್ರತಿತಿಂಗಳ “ಕಸ್ತೂರಿ” ಆಯಾ ತಿಂಗಳ ೧ನೇ 
ದಿನಾಂಕದೊಳಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಗುವದು. ಅದು 
ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ಆಯಾ ತಿಂಗಳ ೫ನೇ ದಿನಾಂಕ 
ದೊಳಗೆ ತಲುಪುವದು.ಹಾಗೆ ಬಾರದಿದ್ದರೆ ಚಂದಾ 
ದಾರರು ತಮ್ಮ ಟಪಾಲು ಕಬ್ಬಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲು 
ವಿಚಾರಿಸಿ ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು. ಚಂದಾದಾರರು 
ಕಾರ್ಕಾಲಯದೊಡನೆ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡು 
ವಾಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಚಂದಾ ನಂಬರು ಕಾಣಿಸಲು 
ಮರೆಯಬಾರದು. 


ಹಾಗೆ ಅವಾ 


ನ ಸಗ] 
ವ ಕೆ. ಎಸ್‌, ಹೇ . | ಪ್ರೊ. ಜಿ, ವಿ. ಕುಲಕರ್ಣಿ 
“ ಜವಾಹರಲಾಲರು ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಸ್ಯ . ರಾಮನಾಥ ಕಾಲಿಯಾ 
೬ ಅತ್ಯಧಿಕ ಭಾರವಾದ ಪದಾರ್ಥ ಕೆ. ಎಸ್‌ ರಮಾನಂದ 
ದವೆ ಜೀವ, ಇದು ಜೀವನ 
ಹದ್ದು ತೂ ಗ ವಾಮನ ಚೋರಘಡೆ 
"2 ಅನುಭವ ವಾ ಲ ಸೇಡಿಯಾಪು ಕೃಷ್ಣಭಟ್ಟ 
` ಮೋಸಗಾರ ದ ಧೀರೋದ್ಧ ತ ಹುಲಿ “ಧರ್ಮಯುಗ” 
1 ನಗೆಮಲ್ಲಗೆ ಶಾ 
ದ ಈಸ ಳಕ್ಕೆ ಶಾಪ ತಟ್ಟಿ ದೆ ಹ “ಹಿಂದುಸ್ತಾನ ಟೈಮ್ಸ್‌' 
ಸಿ ಡಿಕ ತೆರೆದಿರಲಿ ಜ. ಲಾ. ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ 
ಸ ಸನ್ಶತ್ಯಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ (ವಿನೋದ) ಹ ಕೆ. ಎಸ್‌. ರಾಮಕೃಷ್ಣ 
'ಟೆಕ್ಸಾಸಿನ ಅಗ್ನಿ ಕಾಂಡ ನ 
ಟೇ ಜಗತ್ತಿನ ಅಪ್ರತಿಮ ದಗಾಖೋರ .. ಪ್ರ. ಮ. ಗಲಗಲಿ 
; ಕಾಫಿಯಲ್ಲೇನಿದೆ? .. ಎನ್‌. ವಿ. ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ 
ಸಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಕಥೆ 
`ನಿಮ್ಮ ಶಬ್ದಭಾಂಡಾರ ಬೆಳೆಯಲಿ 
ಅನೆ. ಮತ್ತು ಸರಕಾರಿ ಕೆಲಸ ತ “ಸ್ಲೇಟ್ಸ್‌ ಮನ್‌” 
ನ 'ಶೌರ [ಕೊಂದು ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ 
" ಶರೀರ ನಿಜ್ಞಾನಿ ಪೌಲೋನ್‌ ಚ ಪಾವೆಂ 
ಭ್ರ ಮನಿರಸನ (ಕಥೆ) . ಫೆ. ಕುಟುಂಬರಾವ್‌ 
ಭ್ಯ ಈ ಡಾಕ್ಟರರು ಶ್ರಿ ಮಂತ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? 
ಕ ಮಾಧವ ನಾ. ಮಹಿಷಿ ೮೯ ಸ್ಲಿ 
: ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಕ ೧೦೧ ` 
: ಇರಾಣಿನ ಅ ಪ್ರತಿಮ ರತ್ನಗಂಬಳಿ ಸ ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ ೧೦೬ 


ಡಾ 
ಜೊ 


ಪುಸ್ತಕ ವಿಭಾಗ 


ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೊಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 
ಜಾನ್‌ ಮತ್ತು ಜೂನ್‌ ರಾಬಿನ್ಸ್‌ ೧೧೧ 





ಸ ಸಂಚಿಕೆ ೧೧ 


ಸ 


ಕ 


ಸೆ 


| 


ರ್ಗ - 


"| ಭೌ! ಕ್ರಿಯಿರೊಂಡು ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣ - 












ಸಂತೃ ಪ್ರವಾಗುತ್ತದೆ. ನೀರಡಿಕೆಯಿಂದ ಪಕ್ಷಿ 
ಯೊಳಗೆ ಹುದುಗಿಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಾಣಪಕ್ಷಿಯೇ 
.ಹಾರಿಹೋಗುವಂತಿದ್ದೆರೂ' ಅದು: ತನ್ನ 


ನೀರಿನ ಹನಿಯನ್ನೇ! ಕುಡಿಯುತ್ತದೆ. ವಿನಾ 
ಬೇರಾವ ಮೂಲದಿಂದ ಏರುವ: ನೀರನ್ನದು 


' ಹರಡಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅಂತಿದ್ದರೂ ಹ್ತ 
ವ ಎ. ರ್ಶಿಸದು. ಕ 





ಕೇವಲ ಮಳೆಯ ಹನಿಯಿಂದ ಮಾತ ತ್ರವೇ ಅದು ' 


ಫೊಸಕ ನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ತ್ತಿ ವ್ಯೋಮದಿಂದ ಜಃ ಏ 


' ಸುತಾರಾಂ ಕುಡಿಯಲೊಲ್ಲದು. ಈ ' ಭೂಮಿ 
_ ಯಲ್ಲಿಗಂಗೆ, ಯಮುನೆಯೂ ಸಪ್ತಶರಧಿಗಳೂ 


ಮಾತ ಸ ಅಪಾರ ಭಕ್ತಿ, 


ಜುಲೈ, ೧೯೬೨ ಎ 

ಇ. ಜಿ ು.ು್ಮದ ಟಟ 
ಶ್ರೀ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ನರಮಹುಸರ 
; ಒಂದು ಕಥಾಪ್ರಸಂಗ 


ಶ್ರೀತಿ 


ಕೆ. ರಮೇಶ -ಪೈ. 


ಒಮ್ಮೆ ರಾಮ ತನ್ನ ನುಜ ಲಕ್ಷ `ೌನನ್ನು ಸ 
ವೆಕೆದು . ಪಂಪಾಸರೋವರಕ್ಕೆ ಸ ಹೋಗಿ - 
ದ್ವನು, ಅಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಣನು _ “ಆಜ 
ಗಂಟಲೊಣಗಿ ಬಳಲುತ್ತಿ ರುವ ಕಾಗೆಯೊಂದನ್ನು 


ಕಂಡನು. ಆ ಕಾಗೆ ಮತ್ತೊ ಮ್ಮ ಮಗುದೊಮ್ಮೆ 


ಎಂಬಂತೆ ಪುಷ್ಕರಿಣಿಯ ತಟಕ್ಕೆ ಹೋಗು 


ತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ ತ್ತಲೇ 
ಇರಲಿಲ್ಲ. 


ಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಬೆರಗಾಗಿ ರಾಮನನ್ನು ಕೇಳಿ 

ದನು: “ಅಣ್ಣ : ಏನಿದರ ಕತೆ? ಎಂದ್ಳು, 
ಅದಕ್ಕೆ ರಾಮನು, “ತಮ್ಮಾ, ಈ ಕಾಗೆ ಪರ 

ವಿಶ್ವಾಸವಿಟ್ಟಿರು 


೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ತ್ತದೆ. ಹಗಲೆನ್ನದೆ, ರಾತ್ರಿಯೆನ್ನದೆ. ಅದು 
ರಾಮನ ನಾಮವನ್ನು ಸದಾ ಭಜಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. 
ಆದರ ಗಂಟಲೀಗ ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪೂರ್ಣ 
ಎಂಬಂತೆ ಒಣಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಹಾಗಿದ್ದರೂ ನೀರು 
ಕುಡಿಯಹೋದರೆ, ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ತಾನು ರಾಮನ 
ಆ ದಿವ್ಯನಾಮವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವ ಕಾರ್ಯ 
ದಲ್ಲಿ ಸೋತುಹೋದೇನು ಎನ್ನುವ ಭೀತಿ 
ಯಿಂದ ಅದು ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯಲಿಕೈನೇ 
ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂಬುದಾಗಿ ಉತ್ತರವಿತ್ತನು. 

ಮತ್ತೊಂದು ಬಾರಿ, ಲಂಕೆಯಿಂದ ಹನು 
ಮಂತ ಮುರ್ತಿ ಹಿಂತೆರಳಿ ಬಂದಾಗ ರಾಮ 
ಚಂದ್ರ ಅವನೊಡನೆ ಉತ್ಸುಕನಾಗಿ, “ಏನು 
ನೀನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಕಂಡೆಯೇನು? ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ 
ಅವಳನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ಕಂಡೆ? ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿ 
ಯಲ್ಲಾಕೆ ನಿಜವಾಗಿ ಇದ್ದಳು?” ಎಂದು 
ಮುಂತಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು. 

ಅದಕ್ಕೆ ಆಂಜನೇಯ, ಇದ್ದುದನ್ನು ಇದ್ದಂತೆ 
ವರ್ಣಿಸುತ್ತ, “ಓ ರಾಮಾ, ನಾನು ಸೀತೆಯ 
ದೇಹ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡೆನು. 
ಅವಳು ತನ್ನ ಆತ್ಮವನ್ನಾಗಲಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನಾಗಲಿ 
ತನ್ನ ದೇಹೆದಲ್ಲಿ ಇರಗೊಡಲು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಅವೆರ 
ಡನ್ನೂ ನಿನ್ನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳಲ್ಲಾಕೆ ಚೆಲ್ಲಿದ್ದಳು. 
ಆದುದರಿಂದ ಲಂಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವಳ ಶರೀರ ಮಾತ್ರ 
ವನ್ನು ಕಾಣಲು ನಾನು ಸಮರ್ಥನಾದೆ. ಆ 
ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮ ೃತ್ಯುರಾಜನು ಅಲ್ಲಿ ಹೊಂಚು ಹಾಕು 
ತಿಕುವುದನ್ನು ನಾನು ಕಂಡನು. ಆದಕೆ ಅವ 
ನಿಂದೇನು ಸಾಧ್ಯವಾದೀತು? ಅಲ್ಲಿ ಅವಳ ದೇಹ 
ಮಾತ್ರವಿತ್ತು! ಅದರಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸೂ ಇದ್ದಿರಲಿಲ್ಲ; 
ಆತ್ಮವೂ ಮಾಯವಾಗಿತ್ತು; ಅವೆರಡೂ ಎಲ್ಲೋ 
ಲೀನವಾಗಿದ್ದಂತೆ ತೋರಿತೆನೆಗೆ” ಎಂಬುದಾಗಿ 
ಹೇಳಿದನು. 

ನೀನು ಯಾವುದಾದಕೊಂದು ಆದರ್ಶವನ್ನು 
ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಕುರಿತು 
ಯೋಚಕೆ, ಚಿಂತನೆ, ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುವುದೇ 
ಆದರೆ, ನೀನು ಅದರ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣ 


ಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳೆಯಬಲ್ಲೆ. ನೀನು 
ದೇವರನ್ನು ಕುರಿತು ಸು ರಾತ್ರಿಯೆನ್ನದೆ 
ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರು, ಆಗ ನೀನು ದೇವರ ಪ್ರಾ ಕ್ಸೃ ತಿಕ 
ಸ್ವರೂಪ, ಮೂಲ ಸ್ವಭಾವಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಲು 
ಬಲ್ಲೆ. ಇದು ಸತ್ಯ. 

ಒಂದು ಉಬ್ಬಿನ ಗೊಂಬೆ ಆಳ ಅಳೆಯಲೆಂದು 
ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಹೊಕ್ಕಿತು. ಹಾಗೆ ಹೋದ 
ಗೊಂಬೆ ಆ ಮಹಾ ಶರಧಿಯೊಳಗೆ ಕರಗಿ ಅದ 
ಕೊಂದಿಗೆ ಒಂದಾಗಿ ಹೋಯಿತು. 

ಪುಸ್ತಕಗಳ, ಮಹಾ ಗ್ರಂಥಗಳ ಅಂತಿಮ 
ಗುರಿಯೇನು ಮತ್ತೆ? ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಪಡೆಯು 
ವುದು, ಅವನ ದಿವ್ಯ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದು 
ವ್ರದು ಅಷ್ಟೆ । 

ಒಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಸಾಧುವೋರ್ವನ ಬಳಿ 
ಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ ನೋಡಿದನು. ಅವ 
ನಿಗೆ ಕಂಡದ್ದೇನು? ಪುಸ್ತಿಕೆಯ ಪ್ರತಿ ಓಲೆಯಲ್ಲೂ 
"ರಾಮ' "ರಾಮ' ಎಂದು ಬರೆದಿರುವ ಎರಡು 
ಅಕ್ಕರೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡಿರುವ 
ಅಮೃತ ಸಮಾನವಾದ ಶಬ್ದರಾಶಿಗಳು. ಅದರಲ್ಲಿ 


ರಾಮನ ಹೊರತಾಗಿ ಬೇರಾರಿಗೂ ಪ್ರವೇಶ 
ವಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಮನುಷ್ಯ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿರುವುದೇ 


ಆದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ವಿಷಯ, ಘಟನೆ ಕೂಡಾ 
ಅವನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಕೆಣಕಿಸದೆ, 
ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸದೆ ನಿಲ್ಲದು. ಸುತ್ತು ರಾಮನ 
ಆ ನಾಮವನ್ನು ಚಿರಂತನವಾಗಿ ಸ ನಿ ಸುತ್ತ 
ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಕೋಟಿ ಬಾರಿ ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ 
ಮಾಡಿದ ಫಲ ಬಾರದಿರದು. 

ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮೋಡಗಳು ಉದಿಸಿ ಬಂದುವೆಂ- 
ದರೆ ನವಿಲುಗಳ ರಾಗ ಭಾವಗಳು ಜಾಗೃತವಾಗ 
ಲಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ಗರಿಗೆದರಿ ಕುಣಿಯು 
ತ್ತವೆ, ಹಾರುತ್ತವೆ, ನಲಿಯುತ್ತವೆ. 

ರಾಧೆಗೂ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅನುಭೆವವಾಗು 
ತ್ತಿತ್ತು, ಮೋಡಗಳು ಕಾಣಿಸತೊಡಗಿದುವೆಂ 
ದಕಿ ಅವಳಿಗೆ ಕೃಷ್ಣನ ನೆನಪ ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ 


ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ 


ಆಗುತ್ತಿತ್ತು. 

ಚೈತನ್ಯದೇವಕೊಮ್ಮೆ ಹಳ್ಳಿಯ ಮಾರ್ಗ 
ವಾಗಿ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ 
ಮೃದಂಗಗಳು ಅದೇ ಸ್ಥಳದ ಮ: ಣ್ಣಿನಿಂದ 
ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದವು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ 
ಅವರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಆನಂದವಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ 
ಆ ವಾದ್ಯವನ್ನು ಹರಿಯ ಕೀರ್ತನೆಗಾಗಿ ಉಪ 
ಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆಂದು ಅವರಿಗೆ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. 

ಆದರೆ ಯಾರಿಗೆ ಈ ರೀತಿಯ ಧರ್ಮಜಾಗೃತಿ 
ಯಾದೀತು? ಐಹಿಕ ಸುಖಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿದ 
ಮಹಾತ್ಯಾಗಿಯೊಬ್ಬನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾದಿ( ತು. 
ಲಾಕಿಕ . ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿರುವ ಆಸಕ್ತಿಯ 
ಊಟಿ ಬತ್ತಿ ಹೋಗಬೇಕು... ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ 
ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಸೂಚನೆಯಾದರೂ ಅವನ ಅಧಾ 
ತ್ಮ ದ ಚಡ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಬಹು 
ಸ ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನ ಪಟ್ಟಿರೂ ಒಂದು 
ಒದ್ದೆಯಾದ. ಬೆಂಕಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು . ಗೀರಿ 
ಬೆಂಕಿಯ ಕೆಂಗಿಡಿಯನ್ನು ನೀನು ಹಾರಿಸುವಂತಿ 
ದೆಯೆ? ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದ 
ನೀರು ತೀವ್ರ ಆರಿ ಅದು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಣಗಿ 
ಹೋಯಿತೆಂದರೆ ಒಂದು ಅತಿ ಸರಳ ತಿಕ್ಕುವಿ 
ಕೆಯೂ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲುದು. 

ಸುಖ, ದುಃಖ ಈ ದೇಹಕ್ಕೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. 
ಆದಕೆ ಯಾವಾತನು ದೇವರನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ 
ಅರಿತುಕೊಂಡಿದಾ ನೋ ಸಕ ತನ್ನ ತನು, 
ಮನ, ಜೀವ, ಆತ ಗಳನ್ನು ಅವನಿಗೇ ಅರ್ಬಿ 
ಸುತ್ತಾನೆ. 

ಮತ್ತೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಮ- 
ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಸ್ನಾನಕ್ಕೆಂದು ಪಂಪಾ ಸರೋವರಕ್ಕೆ 
ಬಂದಿದ್ದರು. ತಾವು ಧರಿಸಿದ್ದ ಬಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು 
ು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಎಸೆದುಬಿಟ್ಟ ರು. ನೀರಿ 

ತ ಕೇ 
ಸ್ಟ್ರಾ ಯಾ 


ಗೆ 
ಅಟ) 





ಪ್ದ 


ನಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆದ್ದು ಬಂದಾಗ ಬಿಲ್ಲಿನ ತುದಿ ರಕ್ತ 
ಸಿಕ್ತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಕಂಡ. ಬೆರ 
ಗಾಗಿ: ರಾಮನೊಡನೆ, " "ಅಣ್ಣ, ಅಣ್ಣ, ನೋ- 
ಡಿಲ್ಲಿ! ನಾವು ಯಾವುದೋ "ಬಡ ಜೀವವನ್ನು 
ತೊಂದರೆಗೆ ಗುರಿಪಡಿಸಿದೆವು” ಎಂದು ನಡೆದ 
ಸಂಗತಿ ತಿಳಿಸಿದನು. ಕೂಡಲೇ ಲಕ್ಷ್ಮಣ 
ಅಲ್ಲಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆದ... ನೋಡು 
ತ್ತಾನೆ, ಅಲ್ಲೊಂದು ಮಂಡೂಕ, : ಇನ್ನೇನು, 
ಪ್ರಾಣ ಹೋಗುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವುದನ್ನು 
ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಕಂಡು ಮರುಗಿದನು. 

ರಾಮನೂ ಚಿಂತೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದವನಾಗಿ 


ದುಃಖದ ದನಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಕಪ್ಪೆಗೆ, “ನೀನೇಕೆ 
ಕೂಗಲಿಲ್ಲ ; ಮತ್ತೆ,  . ನಾವಾಗ ನಿನ್ನನ್ನು 


ರಕ್ತಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾದರೂ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ ವು. 
ಸರ್ಪವೊಂದರ ದವಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗೆ ನೀನು ಬಹ 
ಳಷ್ಟು ಬೊಬ್ಬಿಡುತ್ತಿ. ಆದಕೆ ಈಗ ಮತ್ತೇಕೆ 
ಸುಮ್ಮಗಿದ್ದೆ?” ಎಂದು ಕುಶಲವಾಗಿ ಕೇಳಿದನು. 
ಅದಕ್ಕೆ ಕಪ್ಪೆ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ನು 
ಡಿಯಿತು. 
“ಓ, ಪ್ರಭುವೆ! ಯಾವಾಗ ಸರ್ಟದ ಬಾಯಿಗೆ 


ಸಿಲುಕುವೆನೋ ಆವಾಗ ನಾನು, "ರಾ ಮಾ, 
ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು! ಓ ರಾಮಾ | ನನ್ನನ್ನು 
ರಕ್ಷಿಸು !' ಎಂಬುದಾಗಿ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಮೊರೆಯಿ 
ಡುತ್ತೇನೆ. ಆದಕೆ. ಈ ಬಾರಿ ಅಂ ಥ ಆ 


ರಾಮನೇ ನನ್ನ ನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿ ತ್ತಿ ರುವುದನ್ನು ಕಂಡು 
ಬೊಬ್ಬಿ ಡದೆ ನಾನು ಸುಮ್ಮನಾದೆ. ನಿನ್ನನ್ನು 
ಬಿಟ್ಟಿರೆ ನನ್ನ ನ್ನ್ನ ಕಾಯುವವರು ಮತಾ ರು ?" 


ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿತಿಯೆಂದಕೆ ಆ ಕಾಗೆಯಂ- 
ತೆಯೂ ಕ. ಕಪ್ಪೆಯಂತೆಯೂ ಇರಬೇಕಾದುದು 
ಅವಶ್ಶ. 


6 ರ್‌ 
ಜೀ ೪ (| 
ಗಹ 


ರ್ಥ 
ಹಾ ದಾದು ದಾವಾ 


ಆಧುನಿಕ ಕಲಾಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಮುಖ 


ಕೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲಕರ್ಣಿ 


ಪ್ರೊ.ಜಿ.:ನಿ. ಕುಣಕರ್ಣಿ 


ಪಗ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಹಾಂಗೀರ್‌ 
ಆರ್ಟ್‌ ಗ್ಯಾಲರಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 
೨೦ ರಿಂದ ಒಂದುವಾರ ಶ್ರೀ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರ 
ಒಳ್ಳೈ ಪ್ರದರ್ಶನ (076 87೩7 500%) ಇದೆ 
ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದೊಡನೆಯೇ ನನಗೆ ಅವರನ್ನು 
ಕಾಣಬೇಕೆಂಬಾಸೆಯಾಯ್ತು. ಒಂದೆರಡು ದಿನ 
ಗಳ ಹಿಂದೆ ಅವರ ಭಾವಚಿತ್ರ 'ಟೈಮ್ಸ್‌' ಪತ್ರಿಕೆ 
ಯ ಸಂಜೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು. 
ಅದರಲ್ಲಿ ಈ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖ್ಯಾತಿಯ ಕಲಾ 
ವಿದರು ಜೆಳಗಾವಿಯವರೆಂದು ಬರೆದಿತ್ತು. 
ಪ್ರದರ್ಶನದ: ಮೊದಲನೆಯ ದಿನ ನಾನು 
ಜಹಾಂಗೀರ್‌ ಆರ್ಟ್‌ ಗ್ಯಾಲರಿಗೆ ಹೋದೆ. ಅಲ್ಲಿದ್ದ 
ಚಿತ್ರಗಳೆಲ್ಲ ಆಧುನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡಿಸಿದ ನವ್ಯ 
ಚಿತ್ರಕಲಾಕೃತಿಗಳಾಗಿದ್ದವು. ' ಕೆಲ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ 
ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡುತ್ತ ಕುಲಕರ್ಣಿ ನಿಂ 
ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿಯೆ 
ಮಾತನಾಡಿಸೋಣ, ಉತ್ತರ ಕೊಟ್ಟರೆ ಕೊಡಲಿ 
ಎಂದುಕೊಂಡು-- “ನಮಸ್ಕಾರ, ತಾವು ಬೆಳ- 
ಗಾವಿಯವಕೀನು?” ಎಂದೆ. “ಹೌದು. ತಮ್ಮದು 
ಯಾವ ಊರು?” ಎಂದರು. ಅವರ ಬಾಯಿ 


೪? 


ಲ 
| 


1 
॥!11 1 


ರ್ಮ್‌ 
ತೆ 


ಮನ್‌ ಕ್ಷ] 

ನ ರ್‌ -ಫ್ಳಿ 
ದ್‌ 

ಜತ ೦ ಕ| 


| 


| 





ಯಿಂದ ಬಂದ:ಈ ಉತ್ತರ ನನಗೆ ಇಮ್ಮಡಿ ಹರ 
ತಂದಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಿಷ್ಟೇ: ಚಿತ್ರಕಲೆ 
ಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಿದ ಕನ್ನಡ ಕಲಾವಿದ 
ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಹೆಬ್ಬಾರ, ಆಲಮೇಲಕರ, 
ಡಿ. ಜಿ. ಕುಲಕರ್ಣಿ, ದಂಡಾವತಿಮಠ, ವೃಂಗ್ಯ 
ಚಿತ್ರಕಾರ ಆರ್‌. ಕೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಇವರ ಪರಿಚಯ 
ನನಗಿತ್ತು. ಈಗ ಶ್ರೀ ಕೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲಕರ್ಣಿಯ 
ವರೂ ಕನ್ನಡಿಗರೆಂದು ತಿಳಿಯಿತು. 
ಪ್ರದರ್ಶನದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ನಾನು ಎರಡು ಸಲ 
ಶ್ರೀ ತುಲಕರ್ಣಿಯವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾದೆ. ಒಮ್ಮೆ 
ಡು ಕೇಳಿದೆ. 

“ನವ್ಯ ಕಾವ್ಯದಂತೆ, ನವ್ಯ ಕಲೆಯೂ ಅನೇಕ 
ಸಲ ಅರ್ಥವಾಗದೇ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಇದರ ಬಗ್ಗೆ 
ತಮ್ಮ ವಿವರಣೆ ಏನು?” 

ಹಾಡು, ಗೋಕಾಕರು ನವೃಕಾವ್ಯ ಬರೆಯು- 
ತ್ತಾರಲ್ಲ-- ಎಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ? 
ಕೇವಲ ಭಾವನೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಕಲೆ ಇಂದು 
ಬುದ್ಧಿಗಮ್ಕವಾಗತೊಡಗಿದೆ. ಹೊಸ ಪ್ರಯೋ- 
ಗದ *80ಬಲು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ. ಚಿತ್ರವೆಂದರೆ 
ಇಂದು : ಗೋಡೆಯನ್ನ ಲಂಕರಿಸುವ ವಸ ಸ್ತುವಲ್ಲ, 


ಕ್ಕ "ತೈ, ಹ ಲರ್‌ ಜೆ | 


ಗ 


ಹೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲಕರ್ಣಿ ೫ 


ನಿಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆ ಯನ್ನೋ ಅತೃಪ್ತ ಬಯಸೆಯನ್ನೋ 
ಚಿತ್ರವು ತೃಪ್ತ | ಗೊಳಿಸುವುದೊಬ ಜರ್ಫದಿೀನ 
ನೋಡಿದರೆ. ನೀವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅದರೆಡೆ 
ನೋಡಿದಂತೆಯೇ ಅಲ್ಲ. ಕಲಾವಿದನಿಗೆ ಚಿತ್ರ 
ವನ್ನು ಬರೆಯಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ವಸ್ತು 
ವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ತನ್ನೊ ಳಗೆ! 
ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಾಗಿ ಹಾತೊಕೆಯುತ್ತ ಕುಳಿತಿದ್ದ 
ಒಂದು ಅತೃಪ್ತ ಬಯಕೆ. ಇದು 'ಜನತೆ ಹಾಗೂ 
ರೂಪಗಳ ಸ ಸ್‌ ಪಡೆದು ಒಂದು ಪ್ರತೀಕ 
ವನ್ನು ಸಂ'ಲ್ಪಿಸಿ, ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಜಗತ್ತಿನ 
ಲ್ಲಿಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಶೋಧಿಸುವುದು. 
ದೃಗ್ಗೋಚರವಾದ ಸತ್ಯದ. ಆಳವನ್ನು ಶೋಧಿ 
ಸುವ ಕೆಲಸ ಅನಂತಮುಖವಾದದ್ದು' ಎಂದರು. 

ನಡುವೆ ನಾನು ತಡೆದು ಕೇಳಿದೆ 

“ಈ ಸತ್ಯದ ಅರ್ಥ ನಮಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಬಗೆ 
ಯೆಂತು? 

ಸತ್ಯದ ಅನುಭವ ನಿಮಗೂ -:ಅಗಬೇಕಾ 

ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಚಿತ್ರದ ಎದುರು 
ತೆರೆದಿಡಬೇಕು. ಆಗ ಚಿತ್ರವೇ ನಿಮ್ಮೊಡನೆ 
ಮಾತನಾಡುತ್ತದೆ.” 

“ಹಾಗಾದರೆ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಎಂದರೆ ಏನು?” ಎಂದೆ. 

“ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವುದನ್ನು ನೇವಲ ನಕಲು 
ಮಾಡುವುದು ಇಂದು ಚಿತ್ರಕಲೆ ಎಂದೆನಿಸಿಕೊ 


ಳ್ಳು ವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳೇ 
ಹೆಚ್ಚು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ "ಮಾಡಬಲ್ಲವು. 

ಕೆಲ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲೆ ನಾವು ಪಳಗಿದ ಸೆ ಸ್ನೇಹಿತ 
ರಂತೆ ಕಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಾನಾ ರಷಯಗಳ 
ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಮಳುಗಿಬಿಟ್ಟಿವು. 

ಗುರುದೇವ ರವೀಂದ್ರನಾಥರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯ 
ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿದಾಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾ ಯ 
ವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತ, "ನನಗೆ" ರವೀಂದ್ರರ 
ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಗೌರವ-ಆದರಗಳಿವೆ. 
ಅವರ ಕೆಲ ಚಿತ್ರಗಳು ತಾಂತ್ರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ 
ದೋಷಯುಕ್ತವಾಗಿರಬಹುದು, ಕೆಲವನ್ನು ಚಿತ್ರಿ 
ಸುವಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಕಾಗದದ, ಸಲಕರಣೆಯ ಉಪ 
ಯೋಗವಾಗದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರಲ್ಲಿದ್ದ 
ಪ್ರತಿಭೆ ಅಗಾಧವಾದದ್ದು. ಅವರಿಗೆ ಚಿತ್ರಕಲೆ 
ಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ದೊರೆತಿದ್ದರೆ ಇನ್ನೂ ಮಹಾ 
ಕೃತಿಗಳು ಬರಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಜೀವನದ ಆಳ 
ವಾದ ಅನುಭವ, ಹೈದಯಂಗಮತೆ, ಅನುಕಂ- 
ಪನೆ ಹಾಗೂ ದರ್ಶನಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಪಡೆದ ಆ 
ಮಹಾ ಜೀವಕ್ಕೆ ಚಿತ್ರಕಲೆಯೂ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ. 
ಒಂದು ಟು ಪರಿಣಮಿಸಿದ್ದು ಅಚ್ಚ ರಿಯೇ 
ನಲ್ಲ” ಎಂದರು. 

"ಭಾರತದ ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಕುಲ 
ಕರ್ಣಿಯವರಷ್ಟು ವಿಶ್ವಪರೃಟನ ಕೈಕೊಂಡವ 


ಸಂಯೋಜಕೆ 





ನೀರು ತರುವವಳು 


ರನ್ನು ಕಾಣುವುದು ವಿರಳ. ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರು 
೧೯೫೦, ೧೯೫೪, ೧೯೫೮-೫೯ ಹೀಗೆ ಮೂರು ಸಲ 
ವಿದೇಶ ಪ್ರಯಾಣ ಕೈಕೊಂಡರು. ಅಮೇರಿಕಾ, 
ಫ್ರಾನ್ಸ್‌, ಗ್ರೀಸ್‌, ಹಾಲಂಡ್‌, ಸ್ವಿಯಿರಲಂಡ್‌ ಶ್ರ 
ಪೋಲಂಡ್‌, ಸ್ಪೇನ್‌, ಥೈಲಂಡ್‌ ಮತ್ತು 
ಯುರೋಪಿನ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳು ಇದಲ್ಲದೆ ದಕ್ಷಿಣ 
ಅಮೇರಿಕೆ ಹ ಜಪಾನ್‌ಗಳಿಗೆ ಭೆಟ್ಟೆಕೊ 


ಎ ಯಸೆಗ ಎ 
ಟರು ಅಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಮ: ಖ ಕಲಾಸ ಗಳನ್ನು 


ಶ್ರ 


ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಂಟು ಸಲ ದಿಲ್ಲಿ 
ಯಲ್ಲಿ, ಎರಡು ಸಲ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ಸ ರೋ 
ವಾಶಿಂಗಟಿನ್‌, ಸ್ಕಾನ್‌ಫ್ರಾ ನ್ಸಿಸ್ಕೊ, ಟಕ 
ಯೊ, ಕಲಕತ್ತಾ, ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ 
ಪ್ರದರ್ಶನೆಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಬೇಕು. ಪ್ರದರ್ಶ 
ನಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟಿ ಒಂದು ಚಿತ್ರವೂ ತಿರುಗಿ ಕಲಾವಿದ 
ರಿಗೆ ಉಳಿದಿಲ್ಲ;-ಎಲ್ಲವನ್ನು ಚಿತ್ರ ರಸಿಕರು 
ಕೊಂಡು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ದೇಶವಿದೇಶಗಳ ಅಸಂಖ್ಯಾತ 
ಇವರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯನ್ನು 
ಹೊಗಳಿವೆ. 

"ಶ್ರೀ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರ ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ 
ಇಂದಿನ ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ 
ಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ. ಜಾಮಿನಿರಾಯ ಮುಂ- 
ತಾದ ಶಲಾವಿದರೆ ಅಲಂಕಾರಮಯವಾದ 
ಎರಡು ಅಳತೆಯುಳ್ಳೆ  ((೫೦- 611307(10- 
71೩1) ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಬಿಟ್ಟು ನಿಜ 
ವಾದ ರೂಪ ಹಾಗೂ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿ 
ಸಲು ಇವರ ಶಲೆ ಮುನ್ನ ಡೆದಿದೆ” ಎಂದು 
"ವಾಶಿಂಗಟಿನ್‌ ಪೋಸ್ಟ್‌' ಪತ್ರಿ, ಕೇ ಬರೆಯಿತು. 

ಕಲೆಗಾಗಿಯೇ ಡ್‌ ಭಾರತದ 
ಶ್ರೇಷ್ಠ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ "ಮಾರ್ಗ' ಪತ್ರಿಕೆಯು “ಶ್ರೀ 
ಕೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲರ್ಣಿಯವರು ಅತ್ಯ ಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ 
ಗ್ರಾಹಿಯಾದ ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದರು... ನವ್ಯ 
ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವಿರಲವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಗೀತ 
ಮಯತೆಯು ಇವರ ಕೃತಿ ತಿಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದೆ. 
ಕಾವ್ಯವು ಇವರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಾ 'ಭಾವಿಕವ ಬ 
ದ್ಡಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. 
ದಿಂದ ಹೊರಟಷ್ಟೇ ಸು 
ಬದಿಂದಲೂ 
ಸೂಕ್ಷ ಭುನೋಗಡ ದ ಇವರ ಕಲಾಮ- 
ಯತೆ ಮೃದ ವಾಗಿದೆ. ಆತ ಹಾಗೂ ರೇಖೆ 
ಗಳು ಒಬ್ಬ ನಲ್ಲಿಯ ಚಿತ್ರದ ಸಂ ಗೀತಕ್ಕೆ 
ಗಿಯೇ ತಾಳಹಾಕುತ್ತ ವ * ಎಂದಿದೆ. 

ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣರಾವ್‌ ಶ್ಯಾಮರಾವ” ಕುಲಕರ್ಣಿ 


ಪತ್ರಿಕೆಗಳು 
ಮುಕ್ತಕಂಠದಿಂದ 


ಇಷ್ತಗಲಾ ಇಷ್ಟಾ 


ತೆಲಖಬಿ9ಿ 


ಕೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲಕರ್ಣಿ ವ 


ಯವರು ೭ ಎಪ್ರಿಲ್‌ ೧೯೧೮ ರಂದು ಬೆಳಗಾವಿ 
ಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಸಾಂಗಲಿ 
ಸಂಸ್ಕಾನದಲ್ಲಿ ಕಾರಕೂನರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು 
ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾತ್ರ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದು 
ಇಂಗ್ಲೀಷನ್ನು ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಕಲಿತರು. ತಂದೆ 
ಯವರಿಂದ ಕನ್ನಡವನ್ನೂ ತಾಯಿಯವರಿಂದ 
ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಕಲಿತರು. ಹನ್ನೊಂದು 
ವರ್ಷದ ಬಾಲಕನಾಗಿದ್ದಾಗ ತಂದೆಯನ್ನು 
ಕಳೆದುಕೊಂಡು ನಿರ್ಗತಿಕನಾಗಿ, ಮುಂದೆ ಉಪ 
ಜೀವನಕ್ಕೋಸುಗ ಸೈನ್‌ಬೋರ್ಡ್‌ ಬರೆಯುವ 
ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ರಾತ್ರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತ 
ಹಗಲು ಕಲಾಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದ 
ದಿನಗಳನ್ನೇ ತನ್ನ ಜೀವನದ ನಾಂದಿಯನ್ನಾಗಿ 
ಟ್ಟುಕೊಂಡ ಕಲಾವಿದನು ಇಂದು ಗಳಿಸಿದ 
ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಕಂಡರೆ 
ಯಾನಿಗಾದರೂ ಅಚ್ಚರಿಯಾಗದೇ ಇರದು. ಕೆಲ 
ಕಾಲಪುಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆ ಮೇಲೆ ಮುಂಬೈಯ 
ಜೆ. ಜಿ. ಸ್ಕೂಲ್‌ ಆಫ್‌ ಆರ್ಟ್ಸ್‌ ಸೇರಿ ಉಚ್ಚ 
ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆವಾಗ ಇವರಿಗೆ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ 
ಇದ್ದ ಮುಂಬೈ ಸರಕಾರದ ವಿಶೇಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಫಿ 
ವೇತನ ದೊರೆಯಿತು. ೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ನ 
ನಲ್ಲಿ ನಡೆದೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿತ್ರಕಲಾ 
ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಇವರಿಗೆ ಕಂಚಿನ ಪದಕವು 
ದೊರೆಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅನೇಕ 
ಪಾರಿತೋಷಕಗಳಲ್ಲಿ ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ದೊರೆತ 
ಲಲಿತಕಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಪಾರಿತೋಷಕ 
ಮಹತ್ವದ್ದು. ೧೯೫೦-೫೧ ರಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕೆಯಲ್ಲಿ 
ನಡೆದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾಸಮ್ಮೇಲನದಲ್ಲಿ 
ಇವರು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದರು. ಪಾರ್ಲಿ 
ಮೆಂಟ್‌ ಭವನದ ಮೇಲಿನ ಅಶೋಕಚಕ್ರ 
ಹಾಗೂ ಮೂರು ಸಿಂಹದ ಮಾಡೆಲ್ಲನ್ನು 
ಇಬ್ಬರು. ಕಲಾವಿದರ ಸಹಾಯದಿಂದ ಶ್ರಿ 
ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಮಹಾತಾ 
ಗಾಂಧಿಯವರ ಬೃಹತ್‌ ವರ್ಣಚಿತ್ರವನ್ನು 


ಸ ಸರ 
ಪ.) ಸರಕಾರಕ್ಕಾಗಿ, ಹಾಗೂ ಪಾರಿ 


ಮೆಂಟ್‌ ಭವನಕ್ಕಾಗಿ ಮೋತೀಲಾಲ ನೆಹರೂ 
ಅವರ ವರ್ಣಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸಿದ್ದಾರೆ... ೧೯೫೦ 
ರಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಕ್ಕಳ ಕಲಾಸ್ಪರ್ಧೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಇವರು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿ 
ದ್ವರು. 

ಕೆ. ಎಸ್‌. ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರಿಗೆ ಯಶಸ್ಸು 
“ತಲೆಗೇರಿಲ್ಲ.” ಮಿತ್ರತ್ವ ಅವರಿಗೆ:ಬಲು ಸುಲಭ. 
ನನಗೂ ಅವರಿಗೂ ಪರಿಚಯವಾದ *ೆಲ ನಿಮಿಷ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ತೋಳು ನನ್ನ ಹೆಗಲ ಮೇಲಿತ್ತು. 
ಮರಾಠಿಯ ನಡುವೆ ಇದ್ದರೂ ನಿರಾತಂಕವಾಗಿ 
ಕನ್ನಡವನ್ನೇ ಮಾತಾಡಿದರು. ನನ್ನನ್ನು ಕೂಡಿಸಿ 
ಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೋ ಕೆಕೆದೊ 
ಯ್ಡರು ಕೂಡ. 


ಶರೋ 
ಕ್ರ 





ಪಾಶ್ಚಾ ತ್ಕ ಕಲೆಯ ಹಾಗೂ ಜೀವನದ 
ರೀತಿಯ ಶನ ಇವರ ಮೇಲೆ ಆಗದೆ ಬಿಡ 
ಲಿಲ್ಲ. ವಿಕಾಸೋನ ಪ್ರಭಾವ ಇವರ ಮೇಲಾ 
ಯಿತು. ಇವರ ಎಷ್ಟೋ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ 
ಕ್ಯೂಬಿಸ್ಟ್‌ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಛಾಯೆಯನ್ನು 
ಕಾಣುತೆ ವ. ಪಾಶಾ ತ್ಯ ಆಹಾ ಎನವನ್ನು ಎದು 
ರಿಸಿಯೂ ಕೂಡ 'ಇವರಲ್ಲಿದ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ 
ಪ್ರಶಾಂತತೆ ಕದಡಲಿಲ್ಲ. ಇವರ ಪ್ರತಿಯೊಂದು 
ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಭಾರತೀಯತೆಯು ಎದ್ದುಕಾಣು 
ತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಪುರಾತನ ಶಿಲ್ಪದ ಬೆಡಗನ್ನು, 
ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ಜೀವಂತತೆಯನ್ನು ತಮ, 
ರೇಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿ 
ಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ದಿನಗಳ ಸ್ಮೃತಿಗಳಿಂದಲೂ ಕುಲ 
ಕರ್ಲಿ ಮನೆತನದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದದ್ದರಿಂದ ರಕ್ತಗತವಾಗಿ 
ಬಂದ ಹಳ್ಳಿ ಯ ಗಡಸುತನದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಲೂ 
ಒಕ್ಕಲಿಗ ಸ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ 
ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಅವನೆ ವಾದ ಮೇಳ, ಸುಗ್ಗಿಯ 
ಕುಣಿತ, ಗೊಲ್ಲನ ಕೊಳಲಿಗೆ ಕಿವಿಗೊಟ್ಟು 
ಅದರ ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧ ಸ್ವರಕ್ಕೆ ಮರುಳಾಗಿ 
ಆನಂದಪರವಶವಾಗುವ ರೀತಿ, ಎತ್ತಿನ ಬಂಡಿಯ 
ಸವಾರಿ, ಮುಂತಾದೆ ಚಿತ್ರಗಳು ಬಹಳ ಆಕ 
ರ್ಷಕವಾಗಿವೆ. 

ಪ್ರಮುಖ ನವ್ಯ ಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದರಾದ 
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಹೆಬ್ಬಾರ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀ ಹುಸೇನ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಇವರಿಗಿಂತ ಶ್ರೀ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ 
ವಿಡಂಬನೆಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾತ್ರ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. 
ಯಂತ್ರಯುಗದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆತ ತಿಂದ ಎತ್ತು 
ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ಒಕ್ಕಲಿಗನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು 
ಇವರು ವಿಡಂಬನೆಯ ಮೂಲಕ ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. 
ಪಾಶ್ಚಾತ್ಮ ಪ್ರಭಾವವಿದ್ಮರೂ ಭಾರತೀಯತೆಯ, 
ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆರೆತಿರುವುದರಿಂದ, 
ತಾನೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕಲಾವಿದನೆಂದು ತೋರಿ, 
ಸಲು ಇವರು ಪ್ರಯತ್ನ ಪಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ: 

ಶ್ರೀ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರು. ದಿಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿಯ 
ತ್ರಿವೇಣಿ ಕಲಾಮಂದಿರದ ಡೈರೆಕ್ಟರರಾಗಿ ಕೆಲಸ: 
ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೇವೀ ಪ್ರಸಾದ. ರಾಯ 
ಚೌಧುರಿಯವರಂತೆ ಇವರೂ ಚಿತ್ರ ಕಲೆಯೊಡನೆ 
ಮೂರ್ತಿ ಶಿಲ್ಪದ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭುತ್ವ ಪಡೆದ 
ಕೆಲವೇ.:ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ 
ಭಾರತೀಯ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಮಹಾ 
ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಪ್ರಚಂಡ ಮೂರ್ತಿ ಇವ 
ರದೇ ಕೃತಿ, ಅವರಿಗೆ ಸಕಲ ಕಲೆಗಳಲ್ಲೂ ಅಪರಿ 
ಮಿತ ಅಭಿರುಚಿ ಇದೆ. `ಅವರ. ತ್ರಿವೇಣಿ, ಕಲಾ 
ಮಂದಿರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯನ್ನಲ್ಲದೆ ನಾಟ್ಯ ಸಂಗೀತ 
ಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಚಾರಗೊಳಿಸುವ ಧೈೇಯವನ್ನಿಟ್ಟು 
ಕೊಂಡಿದೆ. ಇನ್ನೂ ೪೫ ರೊಳಗಿರುವ ಅವರ 

ಲಾಭ್ಯುದಯಕ್ಕೆ ಅರ್ಧ ಜೀವಮಾನವೇ ಎದು 
ರಿಗಿದೆ. ತ 


ಸೀಟ ಳಾಬಾ ಯಕ ಯಿದ 


ಬಟ್ಟೆ ಹೊಲಿಸಲು ಬಂದವನು 


ಗಜ ಬೇಕು ಎನ್ನುತ್ತಿ ದ್ದಿ ಯಲ್ಲಯ್ಯಾ (4 


ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದನು: 
ಅಂಗಡಿಯವನು ಒಂದು ಸೂಟಗೆ' ಆರು ಗಜ ಎಂದು ಹೇಳಿದ. 


“ಅಲ್ಲಯ್ಯಾ ಪಕ್ಕದ 
ನೀನು ಏಳು 


“ಇರಬಹುದು ಸ್ವ ಮಿ 5. ೫ “ಫಕ್ಕದಅಂಗಡಿ ಯವನ ಮಗನಿಗೆ. 


ಇನ್ನೂ ಮೂರೇ ವರ್ಷವಲ್ಲಾ.. ಬತ 


ಗಂಡ: “ನಮ್ಮ ಮಗನಿಗೆ ನೋಡಿರುವ ಹೆಣ್ಣ_ು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಸರಿ 
ಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಗಂಡಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಣ್ಣೇ ಒಂದು ವರ್ಷ "ದೊಡ್ಡ ವಳು !? 
“ಹಾಗಾದರೆ ಅಷ್ಟು ಅವಸರನೇಕೆ. 7? ಹೆಂಡತಿ ಉತ್ತರ ಕೊಬ್ಬ ಳು “ಗಂಡಿಗೆ 


ಇನ್ನೊಂದು ವರ್ಷವಾದ ಮೇಲೆ ವರಠಾಡಿದರೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲವೆ? 


..ಎಂ, ಎಸ್‌. ಶ್ರೀಧರ ಮೂರ್ತಿ 















ಜವಾಹರರಾಲರು 
ಮತ್ತು ಉಪ್ಪ 


ಪಂ. ರಾಮನಾಥ ಕಾಲಿಯಾ 


(೫೮, ಜೂನ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂಗತಿ 
ಇದು. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ನೆಹರೂರವರು 
__ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗಾಗಿ ಮನಾಲಿಗೆ ತೆರಳಿದ್ದರು. ಜವಾ- 
_._. ಹೆರಲಾಲರೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳು ತ್ತಾರೆ 
__.. ಎಂಬ ಸಮಾಚಾರ ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಆಶ್ಚ 
_.. ರ್ಯದ ಮಾತು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, 'ರಹಸ್ಯ ಮಯವಾ 
ತ ದದ್ದೂ ಆಗಿತ್ತು. 
ಕಡ ನಾನು ಮನಾಲಿಯ ಫಾ ಫಾರೆಸ್ಟ್‌ ರೆಸ್ಟ್‌ ಹೌಸ್‌ನ 
ಜಗಲಿಯ ಮೇಲೆ ಬೆತ್ತದ ಖುರ್ಚಿ ಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು 
__ ನೆಹೆರೂಜಿಯವರ ಹಾದಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅಷ್ಟ 
. ಠಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಂದು “ಹೇಳಿ, ಏನು 0 ದಯಮಾಡಿ 
' ಹಿದಿರಿ?” ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. 
; “ನಿಮ್ಮೋ ದಿಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು ಅಗತ್ಯದ ಮಾತಾಡ 
ಬೇಕಿತ್ತು. 'ಓಡಕ್ಕಾಗಿಯ ಬಂದೆ” 
ಆ ಮೇಲೆ ಬಹಳ ಹೊತ್ತಿನ ವರೆಗೆ. ಮಾತು- 
ಕತೆ ನಡೆದವು. ನಡುವೆಯೆ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ 
; ಗಳೆದ್ದು ತಮ್ಮ ಕೋಣೆಗೆ ಹೋಗಿ ಪೆನ್‌ ಮತ್ತು 
[ಡ್ಡ ಟಿಂಗ್‌ ಪ್ಯಾಡ್‌ ತಂದುಕೊಂಡು ಕೆಲವು 
ಸ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಬರೆದುಕೊಳ್ಳ ತೊಡಗಿದರು. 
ಹೌದು. ಉಪ್ಪಿನ ವಿಚಾರದ ಏನೋ 
ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಿ ರಲ್ಲ? 1 ನೆಹರೂ ಕೇಳಿದರು. 





ನಾನು ನಮ್ರತೆಯಿಂದಲೇ ಹೇಳಿದೆ. “ಪಂಡಿ- 
ತಜಿ, ಈ ದೇವಭೂಮಿ ದೇವತೆಗಳ. ನಾಡಾ 
ಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಸಾದಾ ಸರಳ ನಿವಾಸಿಗಳು, 
ಅವರ ಮುಗುಳ್ನಗು ಸೂಸುವ ಮುಖಗಳು, 
ಆರಕ್ತ ಗಲ್ಲ, ಹುಸ! ಒಭಾವ--. ಈ ಜನರೇ 


ನಮಗೆಲ್ಲ. ಸಾ ಸ್ವಾದಿಷ್ಟ ಜಂ ಹಣ್ಣು ಗಳು, ಸೇಬು : 
ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ 
ನಿಸರ್ಗದ ವಿಚಿತ್ರ ಆಟವನ್ನು ನೋಡಿ. ಇಲ್ಲಿ 
ಎರಡೂ ಹೊತ್ತು 13] ಕು, ಅನ್ನ ಕಾಣುವ 
ಒಂದು ಮನೆಯೂ ಇರರಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಪಂಡಿತಜೀ, - 
ನನ್ನ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾ ಸಪ್ಟಡಿ, ಈ ಜನರಿಗೆ 
ಕೊಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪೆ ಓಳ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ 
ವರ್ಷ ಇಡ ಜೂನ್‌. ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂ- 
ಟಿನ' ಚುನಾವಣಿಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ನಾನು 
ಹಿಂದುಸಾ ಸನ- ತಿಬೇಟ್‌`ರಸ್ತೆ ಯಲ್ಲಿರುವ ಸ ಸರಾಹನ 
ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿದ್ದೆ. ದೇಶದಲ್ಲೆ ಲ್ಲ ಚುನಾ 
ವಣಿಗಳು. ಮಾರ್ಚ್‌ ಎಪ್ರಿಲ್‌” "'ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 
ಮುಗಿದುಹೆ ಹೋಗಿದ್ದವು. ಆನಕಿ ಈ ಎದುರಿನ 
ಪರ್ವತಗಳ ಮೇಲೆ ಬರ್ಫ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಕಾರಣ 
ದಿಂದ ಜೂನ್‌ ಜುಲೈ ವರೆಗೆ ಇಲ್ಲಿ “ಮತದಾನ 


': ನಡೆಯುತ ತ್ತಲೇ ಇತು «ತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಾ ಷ್‌ 
ಹಿಂದೀ ನನಸೀತ? ದಿಂದ 


೯ 


೧೦ 


ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಕಾತರ 
ಸ್ವರದಿಂದ "ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು ; “ನನ್ನ ಪರಿವಾರ 
ದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಜನರಿದ್ದಾಕೆ. ಎತ್ತು. ಆಕಳು 
ಇತ್ಯಾದಿ ೧೫ ಪಶುಗಳಿವೆ ಇವಕ್ಷೆಲರಿಗೆ ಕೂಡಿ 
ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ ಐದು “ಸೇರು ಉಪ್ಪು 
ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟನ್ನು ಕೂಡ ಡಿಪೋದಿಂದ 
ತರಲು ಮೂರು ದಿನ 'ಡಿಯುತ್ತ ದೆ. ಹೋಗಲು 
ಒಂದಿಷ್ಟು ತಡವಾದರೆ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ವರೆಗೂ 
ಉಪ್ಪಿಲ್ಲದೆಯೆ ಕಳೆಯಬೇಕಾಗುವುದು.? 

“ ಏನನ್ನುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ನೀವು?” ಪ್ರಧಾನ 
ಮಂತ್ರಿಗಳು ಆವೇಶದಿಂದ ಕೇಳಿದರು. 

“ನಿಜವನ್ನೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಪಂಡಿತಜಿ.' 
ನಾನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ನನ್ನ ಮಾತುಗಳನ್ನು 
ಮುಂದುವರಿಸಿದೆ. 

ಈಗ ಭಾವುಕ ಜವಾಹರರ ಕಣ್ಣುಗಳು 
ಹನಿಗೂಡತೊಡಗಿದವು. “ಆದರೆ ನೀವು ಈ 
ಮಾತನ್ನು ಈ ಮೊದಲೇ ದಿಲ್ಲಿಯಲ್ಲೇಕೆ ಹೇಳ 
ಲಿಲ್ಲ? ನೀವು ನನ್ನ ಬಳಿ ಬರಬಹುದಿತ್ತಲ್ಲ. ನಿಮ 
ನ್ನಾರು ತಡೆಯುವವರು?” ಎಂದರವರು. 

“ ನಾನು ದಿಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬರಬಹು 
ದಿತ್ತು. ಆದಕೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೇ 
ಹೇಳಬೇಕಿತ್ತು. ಈಗ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗ 
೨೦ದ ಸತ್ಯಸ್ಥಿ ತಿಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು, *ವಿ 
ಗಳಿಂದ ಕೆ ಳಬಹುದು. ನಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರದ ವ 
ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸ ಸ್ವರಾಜ್ಯದಲ್ಲೆಷ ಷ್ಟು ಪಾಲು ಸಿಕ್ಕಿ ದೆ? 
ಇವರಾರು? ನಿಂಡಿತಜ' ಕಾಲ ಬ ಜರ್‌ 
ವೇಳೆ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರಿ ಯ ಜಗ 
ತಿನ ರಾಜನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದಿನಿತು `ದಲಾವಣೆ 
ಯಾದರೂ ಸಾಕು, ಬಂಧುಗಳು ದ್ರೋಹಿಗಳಾಗು 
ತ್ತಾರೆ, ಮಿತ್ರರು ಶತ್ರುಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕೇವಲ 
ನಾಲ್ಕೇ ದಿನಗಳ ರಸ್ತೆ, ನಮ್ಮ ಸೈನೃಗಳೇನಾ 
ದರೂ ಚೀನದಲ್ಲಿ ಪ ವೇಶ ಮಾಡಬಯಸಿದರೆ.. ಹ 

ನಾನು ಒಂದಿಷ್ಟು “ತಡೆದು ಅವರ ಅಂತರಂಗದ 
ಅಂದಾಜು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಹೇಳಿದೆ: “ಆದರೆ 
ಪಂಡಿತಜಿ, ನಮ್ಮ ಸೈನ್ಯಗಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವ 
ದಂತೂ ಆಯಿತು. ಆದರೆ ನನ್ನ ತರಂಗದಲ್ಲಿ 
ಯಾವುದೊ ಧ ಜ್ನ ಹೇಳುತ್ತಿದೆ, ಈ ಬರ್ಫಾಚ್ರಾ 
ಅ ಪರ್ವ ತಗಳೂಚೆ ಇರುವ ನಮ್ಮ ಪಂಚಶೀಲ 


.್ರ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಮಿತ್ರರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಯೋಗ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ 
ಶ್ರೆ ತವರ್ಣ ರತ ರ್ಚೊನಾಗಳ. ಮಾಡುವ 
ಉಪಾಯಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು. 
ಪರಮಾತ ಇಂಥ ದಿನವನ್ನು ತರದಿರಲಿ ' 
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ತ ಗಂಭೀರರಾಗಿ 
ಕೇಳಿದರು. “ಈ "'ಆಿಷ್ಟ ಪರಿಸ್ಟಿ ತಿಗೆ ಯಾರು 
ಹೊಣೆ? ಇದರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ದೋಷವೇನು? ಶ್ರ 
ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾವೆಂತು ಸಮಾವೇಶವಾಗುತ್ತೇವೆ?” 
ಸ್ವರಾಜ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯ ಮೊದಲು ಗೋಮಾ 
ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಉಪ್ಪಿನ ಗಣಿ ಆಗಿನ ಮಂಡಿ 


ರಾಜನ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ೧೯೪೮ ರ ನಂತರ 
ಸಂಸ ಸ್ಥಾನಗಳ ವಿಲಿನೀಕರಣವಾಗಲು ಮಂಡಿ 
ಸಂಸ್ಥಾನ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೇರಿತು. 


ಕೆಲ ಕಾಲ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜ್ಯೂ 
ಮಂತ್ರಿಮಂಡಳವಿತ್ತು. ಆ ಮೇಲೆ ಈ ಸಮಸ್ತ 
ಪ್ರದೇಶ ಕೇಂದ್ರದಾಧೀನವಾಯಿತು. ಈಗ ಈ 
ಉಬ್ಬಿನ ಗಣಿ ನಿಮ್ಮ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರದ 
ಆಧೀನದಲ್ಲಿದೆ. ಪಂಡಿತಜಿ. ರಾಜನ ಶಾಸನ 
ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುವವರು ೪೦-೫೦ 
ಹರದಾರಿ ದೂರದಿಂದಲೂ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. 
ಇಜಾಜ್ಞೆಯಂತೆ ಅವರು ದಿನವಿಡೀ ಗಣಿಯಿಂದ 
ಉಪ್ಪೈ ತೆಗೆಯುತ್ತಿ ದ್ಮರು. ಆ ಉಪ್ಪೆಲ್ಲ ಸರಕಾರ 
ದ್ಹಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 'ಜಿ6 ಹೋಗುವಾಗ ಅವ 
ರಿಗೆ ಕೂಲಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೊತ್ತು 
ಕೊಂಡು ಹೋಗುವಷ್ಟು ಉಪ್ಪು, ಸಿಗು 
ತ್ತಿತ್ತು... ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರೇನೂ ಕೊಡ 
ಬೇಕಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಗುಡ್ಡಗಾಡಿನ ಜನ ಧರ್ಮ 
ಪರಾಯಣರಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವರು ಕಪಟ- 
ಮೋಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ 
ಮನುಷ್ಯರಿಗಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲ, ಪಶುಗಳಿಗೂ ಸಾಕಷ್ಟು 
ಉಪ್ಪು ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನವಾದ 
ನಂತರ ಪಂಜಾಬ ಮತ್ತು ದೇಶದ - ಇತರ 
ಗ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ರಿಪ್ಕಾಡಾ ಗಣಿಯಿಂದ ಉಪ್ಪೆ 
| ನಿಂತಿತು... ಕಾಶ್ಮೀರದಿಂದಲೂ 
ಕೋಮಾ ಉಬ್ಬಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಬಂತು. ಹಿಮಾಚಲ 
ಪ್ರದೇಶದ ಮಂತ್ರಿ ಮಂಡಳ ಮಾಡಿದ ವ್ಯವ 
ಸ್ಮೆಯ ಮಾತನ್ನು. ಬಿಡಿ. ಕೇಂದ್ರದ ಶಾಸನ 
ಬಂದ ಬಳಿಕ ಆದ ಉಬ್ಬಿನ ಹೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆ 


ಜನಾಹರಲಾಲರು ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ೧೧ 


ಯಿಂದ ಬಡಬಗ್ಗರು ಗೋಳಿಡುವಂತಾಗಿದೆ' 

“ಏನೆಂದಿರಿ? ಕೇಂದ್ರದ ಶಾಸನದಿಂದ ಪರಿ 
ಸ್ಥ ತಿಸುಧಾರಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಅದು ಹೇಗೆ ಕೆಟ್ಟಿತು?” 

“ಕೇಂದ್ರ ವು ಇಡೀ ದೇಶದ ವೃ ವಸ್ಥೆ ಯನ್ನು 
ಘೌಡಜೀಗಾಗದೆ. ಗೋಮಾ ಮತ್ತು '`ುಂಂಗ 
ಮುಂತಾದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ 'ಹಾಗುವ 
ಉಪ್ಪಿನ ವಿತರಣೆಯ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಹಿಮಾಚಲ 

ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಾಶಸ್ತ ವಿದೆ. ಹಾಗೆ ಇರ 
ಬೇಕಾದ್ದು ನ್ಯಾಯ. ಆ ಮೇರೆ ಪಂಜಾಬ, 
ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಕೆ ಪಾಲು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಕಾಶ್ಮೀರದ 
ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪೇಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪೆ, ತುಂಬಿದ ಟ್ರಕ್ಕು 
ಗಳು ಪಠಾಣಕೋಟಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತ ಬ್ಗ 

“ನೀವೇನನ್ನುತ್ತಿದ್ದೀರಿ. ಇದನ್ನು? ಸ್ಪಷ್ಟ 
ಹೇಳಿರಿ ಹುಸ ಮತೆ ತ್ರೇನಾಗುವು ದು?” 

“ನಿಮಗೆ ಬ್ಲಾಕ್‌ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಟಿ ನವರ ನೇರ 
ಸಂಪರ್ಕ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಬಸು ಚತುರರಿ 
ದ್ವಾಕೆ. ದೇ ಶಕ್ಕಾಗಿ ಇವರು ತಾ ಸಗ ಮಾಡಿದವ 
ಕೆಂದು ಇವರಿಗೇ ಪರ್ಮಿಟ್ಟು ಸಿಗುತ್ತ ದೆ. ಕಪ್ಪು 
ಉಬ್ಬನ ಟ್ರ ಕು ಗಳಿಗೆ ಟ್ರಕ್ಟು ಗಳೇ ಪಠಾಣ 
ಕೋಟಿಯ ಪೇಟಿಯಲ್ಲಿ ಸತಗ ಆ 
ಮೇಲೆ ಗೋಮಾದ ಸ ಮೀಪವಿರುವ ಪಂಜಾಬಿನ 
ಊರುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಟ್ರೊಲ್‌ ರೇಟಿನ ಇಮ್ಮಡಿ 
ಮುಮ್ಮ ಡಿ ದರದಲ್ಲಿ ಮಾರಲ್ಪ ಡುತ್ತದೆ. ಮೊದಲು 
ಪಂಜಾಬ, ಆ ಮೇಲೆ ಅದರ” ಜಿಲ್ಲೆ ಗಳು ಅಲ್ಲಿಂದ 
ತಹಸೀಲುಗಳ್ಳು, ತಹಸೀಲುಗಳಿ€ದ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ 
ಆಮೇಲೆ ರಸ್ತೆ ಗಳಿಲ್ಲದ ಈ ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇ- 
ಶಕ್ಕೆ ಉಪ್ಪು ಬಂದಾಗ ನಾನು ಮೂದಲು ಜ್‌ ಳಿದ 
್ಥಿತಿಯಾಗಿಸುತ್ತ ಚ್‌ 

“ನೀವು ಈ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಪಂಜಾಬಿನ 
ಮುಖ್ಯ ತತ್ತಿ ತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡಿರುವಿರಾ?” 

ಇಲ್ಲ. 

“ ಯಾಕೆ) ಕೌ 

“ ಅಗತ್ಯ ವೆನಿಸಲಿಲ್ಲ.' 

“ ನೀವು ನನಗೆ ಬರೆಯಬೇಕಿತ್ತು. 

“ ನಾನು ಪತ್ರ ಬರೆಯುತ್ತಿ ಡಿ, ಆದರೆ 
ಆದನ್ನು ನಿಮ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವಿಗೆ 
ಕಳಿಸ ಸುತ್ತಿದ್ದ. ಅವರು ನನಗೆ ನಿಮ್ಮ ಪತ: ತವನ್ನು 
ಇಂಥ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಕರಿಸದ್ದೆ ಅವರೆಲ್ಲ ಚಾಕಶಿ 


ಮಾಡಿರಿ ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನನ್ನ ಪತ್ರದ 
ವಿಚಾರ ನಿಮಗೆ ಹೇಗೆ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಹೇಳಿ.” 

“ ಸರಿ, ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಭೆಟ್ಟಿಗೆ ನೀವು ಬಂದಿದ್ದು 
ಒಳಿತಾಯಿತು. ನಾನು ನಾಳೆಯೆ ದಿಲ್ಲಿಗೆ ಮರಳ 
ಲಿದ್ವೇನೆ” ನೆಹರೂ ಮೆಲ್ಲನೆ ನಿ ಕೆಮ್ಮು: ತ ಹೇಳಿ ದರು. 

" ಪಂಡಿತಜಿ, ನೆಗಡಿ. ಆಗಿದೆಯೆ? 

" ಇಲ್ಲ, ಗಂಟಲು ಒಂದಿಷ್ಟು ತುರಿಸುತ್ತಿದೆ. 

" ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆಯಾಗಿಲ್ಲವೆ 9 ನ 

“ ಆಗದಿದ್ದರೇನಾಯಿತು? ” 

“ಮತ್ತೇನಿಲ್ಲ. ಹೊಲಗಳು ಒಣಗಿ ಹೋಗಿವೆ 
ಅಷ್ಟೆ. ಎಷ್ಟೋ ಹಳ್ಳಿ ಗಳಲ್ಲಿ ಪಶುಗಳಿಗೆ ಕುಡಿ 
ಯ ಗ ಕೂಡೆ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರಿಲ್ಲ. 

"ಮಳೆ ಯಾಕಾಗ್ಗಿ ಳೆ 

“ಇದು ದೇವತೆಗಳ ಭೂಮಿ. ರಾಜ ಯಜ್ಞ 
ವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು 
ಜನರ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ.” 

"ಈಗ ರಾಜರೆಲ್ಲಿ? ಅವರೆಲ್ಲ ಅಳಿದು ಹೋಗಿ 
ದ್ಹಾರೆ.' 

"ಪಂಡಿತಜ, ನನ್ನ ಉದ್ಗಾರ ರಾಜತತ್ನ ಕ್ಕೆ 
ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೊ 
ಒಂದು ವಿಲಕ್ಷಣ ಪ್ರಾಣಿ ಪದಾರ್ಪಣ ಮಾಡಿದೆ; 
ಅದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಅಸಂತುಷ್ಟರಾಗಿ ಉನ್ನತ 
ಪರ್ವತ ಶಿಖರಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟೆ ದ್ಹಾರೆ, ಬೇವ 
ತೆಗಳು ಕೋ (ಪಗೊಂಡಿರುವುದರಿಾದಲ್ಲೇ ಮಳೆ 
ಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಇಲ್ಲಿಯ ಜನರ ಭಾವನೆ ಇದೆ.” 

ಜವಾಹರಲಾಲಕಗಿಗೆ ನಗು ತಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಅವರು 
ಜು ನಕ್ಕು ಕೇಳಿದರು, “ಯಾರದು ದೇವತೆ. 

ಳನ್ನು ಓಡಿಸಿದವರು? ? 

"ನಾನೇ ಅದನ್ನು ಹೇಳಬೇಕೆ1? ನಾವಿಬ್ಬರೂ 
ಗಹಗಹಿಸಿ ನಕ್ಕೆವು. ಒಬ್ಬ ರೊಬ್ಬ ರ ಚೇಷ್ಟೆ ಗೈ 
ಯುತ್ತ ಮನಸೋ ತ್ವ ನಕ್ಕೆ ನ 
ಭಾರ "`ಪಡದೆಜು ಹೊರಗೆ ಇಣಿಕಿ 

ಇಂದು ಅಪ ಶನಿಗೆ ಏನಾಗಿದೆ? ಇಷ್ಟು 
ಚಂದವಾಗಿ ನಗುತ್ತಿ. ದ್ಮಾಕೆ?” ಎಂದು ಸೇರಿ 
ಕ ಆದರೆ ಪರಿಚಿತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯೊಂದು ಅವರ 
ಬಳಿ ಕುಳಿತದ ನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಅವಳಿಗೂ ನಗು 
ಎನ ಮರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ತಡವಾಗ. 
ಲಿಲ್ಲ. ಜ್ಯ 


ಹಾಕ. 


ಇವೂ 


ಆದರ ಒಂದು ಲೋಟದಷ್ಟನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ರೇಲೆ ಎಂಜಿನ್‌ ಬೇಕಾದೀತು! 


ಬಿ ುುುುಟಟಟಟ್ನ್ನು ಮ್ನ ವವು 2 


ಬಭಿುುುುಯಯಮುಮುುಮಮುಮುಮಯಮುಯಯಯುುಾಪಿಎಿವಿವಿಎವಿವಿಿಯಯಯಯಯ ಹುಬ 


೫065 ಚೀಲ ಹತ್ತಿಯನ್ನೂ ಒಂದು ಚೀಲ 


ಸಿಮೆಂಟನ್ನೂ ಹೊರುವವರ ಮುಖಭಂಗಿ ವ್ಯಂಗ್ಯ 


ಚಿತ್ರಕಾರರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಾರದೆ ಹೋಗಿಲ್ಲ. 
ಲೋಹಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ನ ಅನುಭವ ಎಲ್ಲ 
ರಿಗೂ ಇದ್ದೆ( ಇದೆ. ಒಂದು ಲೋಟ ಪಾದರಸ 
ವನ್ನೆ (ನಾದರೂ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದರೆ ನೀವು 
ಬ ತೂಕವನ್ನು ನೋಡಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಡು 
ತ್ತೀರಿ।! ಅದು ಮೂರು ಕಿಲೋಗ್ರಾಮುಗಳಷ್ಟು 
ತೂಗುತ್ತದೆ! ಆದರೆ ಅದೇ ಒಂದು ಲೋಟಕ್ಕೆ 
ಹನ್ನೆರಡು ಓನ್ನುಗಳಷ್ಟು ಭಾರವಾದ ಪದಾ 
ರ್ಥವೂ ಇದೆಯೆಂದು ಹೇಳಿದರೆ ನಿಮಗೆ ಅಚ್ಚರಿ 
ಯಾಗುವುದೊಂದೇ ಅಲ್ಲ, ಪ್ರಾಯಶಃ ನಂಬ 
ಲಾರಿರಿ. ಆ ವಸ್ತುವು ನಿಜವಾಗ್ಯೂ ಇದ್ದು ಒಂದು 
ಲೋಟದಷ್ಟು ಅದನ್ನು ಸಾಗಿಸಲೂ ಹಬೆಯಂತ್ರ 
ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆಂದರೆ ಇದು ಅರ್ಥಶೂನ್ಯವೆನಿಸು 
ತ್ತದೆ ಅಲ್ಲವೇ? ಆದರೂ ಇದು ನಿಜ. ಖಗೋಲ 
ಶಾಸ್ತ್ರ ದ ತೋಧಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. 
"ಯಸ ಸ್‌ ಎಂಬ ನಕ್ಷತ್ರದ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳಿ 
ದ್ಮೀರಾ? ಅದು ಗಗನದಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವ ಅತಿ 
ಉಜ್ವಲ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅದು ನಮ್ಮಿಂದ ೮-೮ 
ಪ್ರಕಾಶ ವರ್ಷ, ಅಂದರೆ ೫೧ ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ 
(೫೧೦೦೦೦೦೦೦೦೦೦೦೦) ಮೈಲು ದೂರ 
ದಲ್ಲಿದೆ. ಎಶ್ವದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಆಶ್ಚರೈ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕಿರುನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವ ಪೂರ್ಣ- 
ಸ್ಥಾನ ಅಮರವಾಗಿ ಕಾದಿರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನೀರಿ 


* ಹಿಂದೂ ಹೆಸರು, “ಲುಬ್ಬಕ.? 


ಕೆ. ಎಸ್‌ ರಮಾನಂದ 


ಗಿಂತ ೬೦,೦೦೦ ಪಟ್ಟು ತೂಕವಿರುವ ವಸ್ತು 
ಇರುವುದು ಈ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲೇ ! 

ಸಿರಿಯಸ್‌ ನಕ್ಷತ್ರದ ಈ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವನ್ನು 
ಕಂಡು ಹಿಡಿದ ಕತೆ ಅತಿ ದೀರ್ಫ್ಥವಾಗಿದೆ. 
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಚಲನೆ ಪರಸ್ಪರ 
ಸರಳ ರೇಖೆಯ ಗತಿಯಲ್ಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಕೆ 
ಜಾಜ್ವಲ್ಯಮಾನವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುವ ಸಿರಿಯಸ್‌: 
ಮಾತ್ರ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ವಕ್ರಗತಿಯನ್ನವ 
ಲಂಬಿಸಿತ್ತು. ಅದರ ಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯಲು 
ಅಸಾತ ಖಗೋಲ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ನಾದ ಬೆಸೆಲನು 

ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಅವನು ಸಿರಿಯಸ್‌ ನಕ್ಷತ್ರದ 
ಚಲನೆಯನ್ನು ಬಾಧಿತವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಅದಕ್ಕಿ 
ರುವ ಜೊತೆ ನಕ್ಷತ್ರವೇ ಕಾಕನು? 
ಹಿಸಿದನು. ಅದರ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯಿಂದಲೇ 
ಸಿರಿಯಸ್‌ನ ಚಲನೆ ವಕ್ರತೆಯನ್ನ ವಲಂಬಿಸಿರ 
ಬೇಕೆಂದು ಅವನ ಲೆಕ್ಕವಾಗಿತ್ತು. (ಜೋಡು 
ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಪುಲವಾಗಿವೆ. ಎಷ್ಟೋ 
ವೇಳೆ ಅವು ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೆ ಒಂದೇ ನಕ್ಷತ್ರವಾಗಿ 
ಕಾಣುತ್ತವೆ.) ಇದು ೧೮೪೧ ರಲ್ಲಿ. ವರುಣ:(ಉರ 
ನಸ್‌) ಗ್ರಹದ “ಪೆನ್‌-ನಿಬ್‌” ಶೋಧದ ಎರಡು 
ವರ್ಷಗಳ ಮೊದಲು. ಆದಕೆ ಇದು ಪೂರ್ಣ 
ವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾದುದು ೧೮೬೨ ರಲ್ಲಿ. ಓಿಲಿಸೊ ೀ 
ಪೊಂದರಲ್ಲಿ ತೀರ ಕಾಂತಿಹೀನವಾದ ಆ ಜೊತೆ 
ನಕ್ಷತ್ರವು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ : ಬೆಸೆಲನು 
ಜೀ ವಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಮ ಜೊತೆ ನಕ್ಷತ್ರ ವನ್ನು “ಸಿರಿ 
ಯಸ್‌-ಬಿ” "ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ ಯು ಸಿರಿಯಸ್‌ ನಕ್ಷತ್ರದಿಂದ, 


ತೆಣೆ ಹಾಕುತ್ತದೆ. 


ನೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. 
ಗತಿಯಿಂದ ತಮ್ಮ ತೇಜಸ್ಸ ನ್ನ್ನ ಕಳೆದುಕೊಂಡು 


ಅತ್ಯಧಿಕ ಭಾರವಾದ ಪದಾರ್ಥ 


ಭೂಮಿ ಸೂರ್ಕರ ನಡುವಣ ದೂರದ ೨೦ ಪಟ್ಟು 
ಅಂದರೆ ಸುಮಾರಾಗಿ ಸೂರ್ಯನಿಂದ ವರುಣಗ್ರಹ 
ದಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ೪೯ ವರ್ಷಗಳಿಗೊಂದು ಪ್ರದ 
ಸಿರಿಯಸ್‌ ಮುಖ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ 
ದೊಡನೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ ತುಂಬ 
ಮಂಕು ನಕ್ಷತ್ರ. ಅದನ್ನು ಖಗೋಲ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು 
ಎಂಟನೆಯ ಅಥವಾ ಒಂಭತ್ತನೆಯ ಮಾನದ 
ತಾರೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. 


ಎರಡನೇ ಮಾನದ ನಕ್ಷತ್ರವೆನಿಸುತ್ತಿದ್ದ.) ಸೂರ್ಯನಿ 
ಗಿಂತ ಕಾಂತಿಯಲ್ಲಿ. ಇಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ 
ದ್ಹರೂ ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿಯ ತೂಕ ಸೂರ್ಯನ 
ತೂಕದ ೦-೮ (೪1೫ ಅಂಶ) ದಷ್ಟು ಇದೆ. 

ಇಷ್ಟು ತೂಕದ ನಕ್ಷತ್ರ ಇಷ್ಟೇಕೆ ಕಾಂತಿ 
ಹೀನ? ಗೂ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಹಾ ತೇಜೋ 
ಹೀನತೆಗೆ ಕಾರಣ ಅದರ ಮೇಲ್ಮೈ ತಾಪಮಾನ 
ತೀರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದೆಂದು ಬಗೆದರು. ಸಿರಿ 
ಯಸ್‌-ಬಿಯು ಗಟ್ಟಿ ಪದರದ ಶೀತ ಸೂರ 
ಎಶ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾಲ 


“ೃದ್ಧಾಪ್ಯ'ದಲ್ಲಿರುವ ಎಷ್ಟೋ “ಮರಣೋ 
ನ್ಮು ಖ” ತಾರೆಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದಾ 


ಗಿರಬೇಕೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಯಿತು. 


“ಯಿತು. 


ಆದರೆ ಇಂದಿಗೆ ಮೂವತ್ತೆ ಭದ ವರ್ಷಗಳ 
ಹಿಂದೆ ಇದು ತಪ್ಪೆ ಕಲ್ಪ ಹಸಿ ಸಿದ್ಧವಾ 
ಸಿರಿಯಸ್‌ ಬಿ ಯು ಶ್ಲೇಣಿಸುತ್ತಿ ಓವ 
ನಕ್ಷತ್ರ ವಲ್ಲ, ಆದಕೆ ಸೂರ್ಯನ ತಾಪಮಾನ 
ಕ್ರಿಂತಲೂ ಉಚ್ಚ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿ 
ಕವ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ" ಗುಂಪಿನದೆಂದು ಗೊತ್ತಾ 


'ಯಿತ ತು. 


ಈಗ ಪರಿಸ್ಥಿ ತಿ. ಪೂರ್ಣ ಬದಲಾಯಿಸಿತು. 
ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ "ಯು ಶಾಖ ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ 
ಈೌಾಗಿಬ್ಬದ್ದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ನಮಗೆ ಬರುವ 
ಪ್ರಕಾಶ. ಇಷ್ಟು ಕ್ಷೀಣವಾಗಿದ್ದಕೆ ಅದರ ಮೇ (ಲ್ಮೈ- 
ಯ ಕ್ಷೇತ್ರ ಅರ್ಥಾತ್‌ ಅದರ ಗಾತ್ರ ಬಹಳ 


(ನಮ್ಮ 
ಸೂರ್ಯನು ಅಷ್ಟೇ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದಿದ್ದರೆ೧-೮ ಅಥವಾ 


೧೩ 


ಕಡಿಮೆಯೆಂಬ ಅನುಮಾನ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗುತ್ತ- 
ದೆ. ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ 
೩೬೦ ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಿದೆ. ಈ ತಥ್ಯಗಳ ಮೇ- 
ಲಿಂದ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಿಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿಯ ವ್ಯಾಸಾಕ್ಕ 
(ರೇಡಿಯೆಸ್‌)ವು ಸೂರ್ಯನ ವ್ಯಾಸಾರ್ಥಕ್ಕಿಂತ 
1%/ ೩೬೦ ರಷ್ಟು ಅಂದರೆ ೧೯ ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆ 
ಮತ್ತು ಅದರ ಒಟ್ಟು ಘನ ಪರಿಮಾಣ ಸೂರ್ಯನ 
ಘನ ಪರಿಮಾಣದ ೧೬೬೮೦೦ ಮಾತ್ರ ಎಂದು 
ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲ್ಪ ಟ್ಟಿತು.. ಆದರೆ ನಾವು 
ಮೊದಲೇ ತಿಳಿದಂತೆ ಜ್‌ ಬಿಯ ತೂಕ 
ನಮ್ಮ ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯ್ಸ--- 
0`೮ ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ. ಅಂದ ಮೇಲೆ ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ 
ತಾರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪದಾಠ್ಮದ ದಾರ್ಡ್ಯ ಎಷ್ಟು 
ಅಧಿಕವಾಗಿದೆಯೆಂದೂಹಿಸಬಹುದು. ತೀರ 
ಈಚೆಗಿನ ಲೆಕ್ಕದ ಪ್ರಕಾರ ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ ಯ 
ವ್ಯಾಸ ಸಃ ೪೦,೦೦೦ ಕಿಲೋಮಿಟರ್‌. ಇದು 


ಭೂಮಿಗಿಂತ ಸ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು, ವರುಣನಿಗಿಂತ 
ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ. ಇಷ್ಟು ಜೇಡಿಮೆ ಸ್ಥ ಳದಲ್ಲಿ 
ಭೂಮಿಗಿಂತ, ೨,೫೦,೦೦೦ ಪಟ್ಟು (ಸೂರ್ಯನ 


೪1೫ ರಷ್ಟು) ದ್ರವ್ಯ ರಾಶಿ ಅಡಸವಾಗಿದೆ. ನೀರಿ 
ಗಿಂತ ಓಂ ೦೦೦ ಪಟು ್ಟ ದಾರ್ಡ್ಯ ಸಿರಿಯಸ್‌-ಬಿ 
ಯಲ್ಲಿರುವ ಪದಾರ್ಥಕ್ಳಿ ದೆ ಎಂದಾಯಿತು. 
ಯಾನ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ತ ನೂ ಇಷ್ಟು ಭಾರವಾದ 
ಸ್ತುವಿನ ಕಲ ನೆಗೆ "ತಯಾರಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯ 
ಪರಿಸ್ಥಿ ತಿಯಲ್ಲಿ ಹ” ಅಧಿಕ ಘನತ ವನ್ನು ಕಲ್ಪ. 
ನೆಯಲ್ಲೂ ಯೋಚಿಸಲಾಗದು. ಕ ವಿಜಾ “ 
ಪ ಕ್ರಗತಿಯಾದಂತೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಇದು 
ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಸಾಧ್ಯವೆನಿಸಿದರೂ 
ನಕ್ಷತ್ರ ಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅಗಾಧ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು 


ಒತ್ತಡದ ಅವಸ್ಥೆ ಯಲ್ಲಿ ಈ ಅದ್ಭು ತವು ಸಾಧ್ಯ 
ಕೋಟಿಯದೆಂದು ತಿಳಿದುಬಂತು.” 

ಇದನ್ನು ಅರ್ಧ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳ ಲು ಪರಮಾಣು 
ಗಳಸ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಪದಾರ್ಥ 


ಗಳ ಪರಮಾಣುಗಳ ನಡುವೆ ಖಾಲಿ ಸ್ಥಳವಿರು 
ತ್ತದೆ. ಆದಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅವಸೆ ಸ್ನೆಯಲ್ಲಿ' ಯಾವ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಗಣ್ಯ ಒತ್ತ ಡಕ್ಕೂ ಈ ಖಾಲಿಸ ಬಳವುಸ ಸಂಕೋಚ 
ಗೊಳ್ಳು ವುದಿಲ್ಲ” ಪರಮಾಣುಗಳ ಕೇಂದ್ರ ದಲ್ಲಿ 
ಸ ಬೀಜ (ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ)ದ ಸುತ್ತ ನಿರಂತರ 
ಸುತ್ತುವ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾ ನ್‌. ಎಂಬ ಸೂಕ್ಷ್ಮ 
ತಗಳ ಬೇ ರ್ಪಡಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಉಳಿ 
ಯುವ “ವಿಗಲಿತ ಪರಮಾಣು” ಗಳು ಮೇಲೆ 
ಕಾಣಿಸಿದಂತೆ ಒತ್ತಡವನ್ನು ನಿರೋಧಿಸಲಾರವು. 
ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳ ವಿಯೋಗದಿಂದ ಪರಮಾಣು 
ವಿನ ವ್ಯಾಸವು ಸಾವಿರಾರು ಪಟ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ 
ಬಿಡುತ್ತದೆ. ದೃಷ್ಟಾಂತಪೂರ್ವಕ ಹೇಳುವುದಾ 
ದರೆ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಗಳಿಂದ ವಂಚಿತವಾದ ಪರ 
ಮಾಣು ಬೀಜವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಮಾಣುವಿ 
ಗಿಂತ ಒಂದು ನೊಣವು ಒಂದು ಮಹಾ ಭವನ 
ಕ್ಕಿಂತ ಎಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕದೋ ಅಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ 
ಬಿಡುತ್ತದೆ. ತಾರಾಮಂಡಲಗಳ ಆಳದಲ್ಲಿ ದೊರ 
ಕುವ ಭಯಂಕರ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣು 
ಬೀಜಗಳುಹೀಗೆ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳಿಂದ ಬೇರೃಟ್ಟು 
ವಿಗಲಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ವಿಗಲಿತ ಪರ 
ಮಾಣು ಬೀಜಗಳು ತಾರಾಮಂಡಗಳಲ್ಲಿರುವ 
ಅಗಾಧ ಒತ್ತ ಡಕ್ಕೊ ಳಗಾದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರ 
ವಾ ಸಭ್ಯುಗ ಸಾವಿರಾರು ಪಟ್ಟು ಪರ 
ರ ಹತ್ತಿರಬರಬಲ್ಲವು ಮತ್ತು ಆಗ ಸಿರಿಯಸ್‌ 
ಬಿ ಗಳತ್ತ ದಲ್ಲಿರುವಂಥ ಇಂದಿನ ತನಕ ಕಂಡು 
ಸ್ಥ 1 ಪರವತಾಣುವನ್ನು ಸೂರ್ಯ ಸಂಸ್ಥಾ 
ಯಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ 
ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನ ಸುತ್ತ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೂರ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರ ಹಗಳು ತಿರುಗುತ್ತಿ ರುವ ಹಾಗೆ ಪರ 
ಮನಾ ಸನಲ್ಲೂ ನಡುವೆ ಬೀಜ ಮತ್ತು ಅದರ 
ಸುತ ಇಲಿಕ್ಟ್ರಾ ನುಗಳೆಂಬ ಕಣಗಳು ಸದಾ 
ಗರಗರನೆ ಸುತ್ತು ತ್ತಿರುತ್ತ ವೆ. ಸೂರ್ಯ ಸಂಸ್ಥಾ 
ಯವನ್ನು ಇಡಿಯಾಗಿ: 24ಗು34383 ಸೂರ್ಯ 
ನಿಗೂ ಗ್ರಹಗಳಿಗೂ ಇರುವ ಖಾಲಿ ಸ್ಥಳವೇ 
ಅಗಾಧವಾಗಿರುವಂತೆ ಪರವರಾಣುವಿನಲ್ಲೂ 
ಅದರ ಬೀಜದಿಂದ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳ ನಡುವೆ 
ಅಗಾಧ ಖಾಲಿ ಸಳಿನಿಕುಕ್ತ ಈ 


ಕೇಳದ ದಾರ್ಡ್ಯ ವುಳ್ಳೆ ಭಾರಿ ತೂಕದ ಪದಾರ್ಗೆ 
ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬಲ್ಲವು. 

ಈ ದಾರ್ಡ್ಯ ವನ್ನೂ ಮೀರಿದ ದಾರ್ಡವುಳ್ಳ 
ಪದಾರ್ಥಗಳು ಇತರ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು 
ಬಂದಿವೆ. ಭೂಮಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಿರುವ ೧೨ ನೇ 
ಪ್ರಕಾಶ ಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ವಾನ್‌- ಮಾನೆನ್‌ 
ಎಂಬ ನಕ್ಷತ್ರದ ದಾರ್ಡ್ವವು ಠೀರಿಗಿಂತ 
೪,೦೦೦,೦೦ ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. 

ಆದರೆ ಇದೇ ಸೀಮೆಯಲ್ಲ. ಸಾ ಅಧಿಕ 
ದಾಢ ವುಳ್ಳ ವ ವಸ್ತು ವನ್ನು ನಾವು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ 
ಟ್ಟ ಕಲ್ಪಿ ಸಬಹುದು. ಪರಮಾಣವಿಕ ಬೀಜದ 
ವ್ಯಾಸವು, ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‌ಯುಕ್ತಪರಮಾಣುವಿನ 
ವ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ೧/೧೦,೦೦೦ಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದಲ್ಲ. 
ತತ್ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅದರ ಪಠಿಮಾಣ ಪರಮಾ 
ಣುವಿನ್ಹ್ಹ? ೨ ರಷ್ಟಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಘನ 
ಮೀಟರಿನಷ್ಟು ಲೋಹವು ೧/೧೦೦೦ ಘ.ಮೀಟ 
ರಿನಷ್ಟು ಬೀಜವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. 
ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾರವು ಅದರ. 
ಪರಮಾಣು ಬೀಜದ ಈಸೆ ಸಣ್ಣ ಜು ಬಃ 
ಕೇಂದ್ರಿ (ಕೃ ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ 
ಉತ: ಘನ ಸೆಂಟಿಮೀಟರಿನ ಸಾಸ 
ಬೀಜದ ತೂಕ ಸುಮಾರು ೧೦೦,೦೦,೦೦೦ 
ಟನ್ನುಗಳು ಮಾತ್ರ! 

ಇದಕ್ಕಿಂತ ಆಶ್ಚ ರ್ಯಕಾರಿ ಸುದ್ದಿಯೊಂದಿದೆ. 
೧೯೩೫ ರಲ್ಲ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕ್ಯಾಸ್ಸಿಯೋ 
ಪಿಯಾ (೧೩೩೫೦೧) ಇರಾ ಮಂಡಲ 
ಗಾತ್ರ ಭೂಮಿಯ ೧/೮ ರಷ್ಟಾ ದರೂ, ಇದರ 
ತೂಕ ಸೊರ್ಯನ ತೊಳಕ್ಕಿಂತ ೨.೮ ರಚ್ಬದೆ. 
ಈ ನಕ್ಷತ್ರದ ಒಂದು ಘ ಸೆಂಟಿಮೀಟಿಂ ನ 
ತೂಕ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ೩೬ ಟನ್ನುಗಳಷ್ಟು 
ತೂಗುತ್ತದೆ. ಅದರ ದಾರ್ಡ್ಶ ಚಿನ್ನದ ದಾರ್ಡ್ಯ 
ಕ್ಸ ತ ಇಪ್ಪ ತ್ತು ಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾದುದು. 

ಹೀಗೆ ವಿಶ್ವ ದ, ಅಳತೆಗೆ ನಿಕರ ಆಳವಾದ 


ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಏನೇನು ಆಶ್ಟ್ರ ರ್ಯಗಳಿರ ರು 
ವವೋ, ಈಗಲೆ! 'ಹೇಳಬಲ್ಲವರಾರು ಸ 


ಅದಾ ನಸ ಕಾ ಆ 


€ರಾಳುರ 4 ತಇಕರಾಯಾಅ್ಥ್ಗಾರಾಅರಾ 99 ಾಳಗಾಂಾಅರ್ಕ್‌ಾಂಖರ್ಗಾ  ಾಊಂ0ಗ 


ಇ 


ಬ ಇದುವೆ ಜೀವ, ಇದು ಜೀವನ 


ಕಾಘತುಒಂಿ ಲೂಕಾಬ೨ ಲೂಕಾಸ ಲೂಕಾಟ 99 ಲೂಕಾಳ೨ ಉೂಕಾಂ ಉೂಕಾಮ ಉಕಾ 


ತಾಯಿಯ ಆಸ್ಥಿನಿಸರ್ಜನೆಗಾಗಿ ಕಾಶಿಗೆ 
ಹೊರಟದ್ದ ನನ್ನ ಶ್ರೀಮಂತ ಒತೈೆಹಿಗಳೊ 
ಬ್ಬರು ನನ್ನೆ ನ್ನೂ ಕರೆದೊಯ್ದಿದ್ದರು. ಗಂಗೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಮಂಜಿ ಕರಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತಂದಿದ್ದ 
ಅಸ್ತಿ ಶೇಷವನ್ನು ಪ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ನಿಸಶ್ಹಿ ಸಲಂ 
3. ಯತ್ತಿದ ಹ ಕೈಯನ್ನು ಹಾಗೆಯೆ: 
ಹಲವು ಕ್ಷಣ ತಡೆಹಿಡಿದು ಭಾವನಾವಶ 
ರಾಗಿ ನಿಂತರ, ಅ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂ 
ದೆಂಬಂತೆ ಅದನ್ನು ಚೆಲ್ಲಿ ಹಾಗೇ ದಂಡೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಕುಕ್ಕರಿಸಿ ಗಳಗಳನೆ ಅತ್ತುಬಿ 
ಟ್ರಿರು. | 

ಅವರು ಸಾವರಿಸಿಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ನಾನು 
ಅವರ ಅಳುವಿನ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳಿದೆ. 
ಅವರೆಂದರು: *ತಾಯಿ ಸತ್ತಾಗ, ಅವರ 
ಮೇಲೆ ಅಗಾಧ ಪ್ರೀತಿಯಿದ್ದರೂ ನನಗೆ 
ಅಸ್ಟ್ರೇನೂ ಅಳು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಸಾ. 
₹ಷವ್ಚಿ ಕಾಲ ಬಾಳಿದ್ದರು, ಅಕಾಲಮೃತ್ಯು 
ಎನ್ನುವ ಹಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆವರನ್ನು ಸುಟ್ಟು 
ಹಿಡಿ ಎಲುಬನ್ನು ಆರಿಸಿ ತಂದಾಗಲೂ 
ನನಗೆ ದುಃಖ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಪಂಚತೀರ್ಥಗ 
ಳಲ್ಲಿ ಅಸಿ ಶೇಷವನ್ನು ನಿಸರ್ಜಿಸಲು ನಿರ್ಧ 
ರಿಸಿ ತುಂಗಾನದಿ ಸದಯ ನಾಲ್ಕು ನದಿ 
ಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಬಂದೆ. ಆಗಲೂ ಹ 
ಅನಿಸಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಕೊನೆಯ ಶೇಷವನ್ನು 
ಗಂಗೆಗೆ ಆರಿಸಲು ಕೈಯೆತ್ತಿದಾಗ ಒವೆಂು ಲೆ 
ನನಗೊಂದು ವಿಚಾರ ಹೊಳೆಯಿತು ಇದು 
ನನಗೂ ನನ್ನ ತಾಯಿಗೂ ಇದ್ದ ಕೊನೆಯ 
ಪಾರ್ಥಿವ ಸಂಬಂಧ; ಈಗ ಅದೂ ಹರಿ. 
ಯುತ್ತಿದೆ. ತಾಯಿ ಸತ್ತರೂ ಈ ವರೆಗೆ 
ಅವರ ಅಸ್ಥಿಯನ್ನಾದರೂ ಮುಟ್ಟಬಹು- 
ದಾಗಿತ್ತು. ಇನ್ನು ಮೇಲೆ ಆ ಸ್ಪ ಜ್ಯ ಕೂಡ 
ಮೊರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. ಈ ಯೋಜನೆ ಹೊಳೆ 


ಹ 


ಗಿ೫ 


ದಾಗ ನನಗೆ ಸಹಿಸಲಾರದ ದುಃಖ ಉಕ್ಕಿ 
ಬಂತು. ತಾ, ವು. ಉ, 

ಉಡುಪಿಯಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ಮಹೋ 
ತ್ಸವದ ದಿನಗಳು. ನಾನೂ ನಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂ 
ಕಿನ ಅಕೌಂಟೆಂಟರೂ ಒದು ರಾತ್ರಿ ಉ- 
ತ್ಸನ ನೋಡಲು ಹೋಗಿದ್ದೆವು. ಸುಖ 
ವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವುದಿರಲಿ, ಅಲುಗಾಡಲು 
ಕೂಡಾ ಅವಕಾಶನಿರದಷ್ಟು ಜನದಟ್ಟಣೆ 
ಯಿತ್ತು. ಆಂತಹುದರಲ್ಲಿ ಯಾರೋ 
"ಹೋ ಹೋ), "ಹೋ ಹೋ.--' ಎಂದು 
ಕೂಗುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಕೇಳಿಸಿತು. 
ಆ ಸದ್ಗು ಕೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ನಮ್ಮ ಹತ್ತಿರವಿ 


ದವರು, "ಸ್ವಾವಿ.ಗಳು ಬಂದರು', "ಸ್ವಾ- 
ನಿಂಗಳು ಬಂದರು? ಎನ್ನುತ್ತಾ ಸರಿದು 
ನಿಂತರು. ಒಬ್ಬರು ಸುಖವಾಗಿ ಹೋಗು 


ವಷ್ಟರಮಣಟ್ಟಿಗಿನ ದಾರಿಯಾಯಿತು. ಒಬ್ಬ 
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹುಡುಗ ದೀಪಹಿಡಿದು "ಹೋ 
ಹೋ' ಎಂದು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ 
ಸ್ವಾಮಿಂಗಳೊಬ್ಬರು ಅವನ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿ 


ದ್ದರು. ಅವರ ಹಿಂದೆ ಇನ್ನೆರಡು ವಟು 
ಗಳು. 
ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿ ನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರು 


ಥಟ್ಟನೆ ಗಾಬರಿಯಾಗಿ ಕ್ಕ ತಸೆಗಳನ್ನೆ ಲ್ಲಾ 
ಚನಾ ನೋಡಿದರು. ತಕ್ಷಣ ಕಂಗಬ್ಟು] 

ನುಡಿದರು : *ಫಘಾತವಾಯಿತು. ನಮ್ಮ 
ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಸೇಫ್‌ ರೂಮಿನ ಕೀಲಿಕೈ ಕಾಣಿ 
ಸುವುದಿಲ್ಲ.. ಬಹುಶಃ ಆಗ ಬಟ್ಟೆ ಕೊಂಡೆ 
ವಲ್ಲಾ, ಆ ಜವುಳಿ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟು 
ಬಂ ದಿರಬೇ ಕೆಂದು ತೋರುತ್ತ ದೆ. ಹೆ 
ದರೂ ಕೈಕೊಟ್ಟ ಕೆ ನನಗೆ ಉಳಿಗಾಲನಿಲ. 
ಈ ಕೂಡಲೆ ಹೋಗೋಣ ನಡಿ” ಎಂದರು. 


ತ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ನನ್ಗ ಸ್ನೇಹಿತರ ದುಃಸ್ಥಿತಿ ನೋಡಿ 
ಉತ್ಸವವೂ ಬೇಡವೆನಿಸಿತು. ಕೈಗಡಿ 
ಯಾರ ನೋಡಿಕೊಂಡೆ. ಒಂಭತ್ತಕ್ಕೆ ಹತ್ತು 
ನಿಮಿಷಗಳಿದ್ದವು. ನನ್ಗ ರೂಮಿನ ಹತ್ತಿ 
ರವೇ ಇರುವುದು ಆ ಅಂಗಡಿ. ಒಂಭತ್ತಕ್ಕೆ 
ಸರಿಯಾಗಿ ಬಾಗಿಲು ಹಾಕುವ ಕ್ರಮ 
ಅವರದು. ಈ ಅಪಾರ ಜನಸಂದಣಿ ದಾಟ 
ಅಷ್ಟು ದೂರದ ಅಂಗಡಿಗೆ ಹತ್ತೇ ನಿಮಿಷ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಗುವುದು ಸಾಧ್ಯವೇ? 
ಥಟ್ಟನೇ ಹೊಳೆಯಿತು ಉಪಾಯ. 
"ನನ್ಗ ಸ್ನೇಹಿತರನುು ಒಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು 
ಹೊರಟಿ-."ಹೋ ಹೊಲ, "ಹೋ ಹೋ' 
ಎನ್ನುತ್ತಾ. ತಕ್ಷಣ ಚಮತ್ಕಾರ ಕಂಡು 
ಬಂತು. "ಸ್ವಾನಿಗಳುಬಂದರು', “ಸ್ವಾವಿು 
ಗಳು ಬಂಜರು ಎನ್ನುತ್ತಾ ಜನಸಂದಣಿ 
ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಸುಖವಾಗಿ ಐದೇ 
ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಗಡಿ ತಲುಪಿದೆವು! 
_ ಹೆಬ್ಬಾರ, ಉಡುಪಿ, 


ಒಂದು ದಿನ ಅಂಚೆಯವನು ನಮ್ಮ 
ತಂದೆಯವರ ವಿಳಾಸಕ್ಕೆ ಬಂದ ಒಂದು 
ಪಾಕೀಟನನ್ಸು ನಮ್ಮ ಕ್ಸೆಗೆ ಕೊಡುತ್ತ 
“ಇದು ನಾಟ್‌ಪೇಡ್‌ ಇದೆ. ೩೦ ನಯೇ 
ಪೈಸೆ ಕೊಡಿರಿ? ಎಂದು ಹೇಳಿದನು. ಆ 
ಪಾಕೀಟಗೆ ಅಂಚೆಯ ತಿಕೀಟು ಹಚ್ಚಿ 
ದ್ದಿಲ್ಲ. ಇದು ಯಾರು ಕಳಿಸಿದ್ದಿರಬಹು 
ದೆಂದು ನಾವು ಅದನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಹರಿ 
ಶೀಲಿಸಿದಾಗ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಮ್ಮ 
ಅಣ್ಣನ ನಿಳಾಸವು ಅದರ ಮೇಲಿದ್ದು ದನ್ನು 
ಯಾರೊ ಖಪೆನ್ಸಿಲಿನಿಂದ ಹೊಡೆದು ಹಾಕಿ 
ನಮ್ಮ ತಂದೆಯ ನಿಳಾಸವನ್ನು ಗೀಚಿದ್ದು 
ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಬಹುಶಃ ಇದು ನಮ್ಮ 
ಅಣ್ಣನ ಮಕ್ಕಳ ತಂತ್ರವಿರಬೇಕೆಂದು 
ಗ್ರಹಿಸಿ ೩೦ ನಯೇ ವೈಸೆ ಕೊಟ್ಟು ನಡ 


ಪಾಕೀಟನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡೆವು ಸ 


ಆದನ್ನು ಒಡೆದು ನೋಡಿದಾಗ ಆದರೊ- 
ಳಗೆ ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣನ ೮-೯ ವರ್ಷದ ಮಗಳು 
ತನ್ನ ಅಜ್ಜಿಗೆ (ನಮ್ಮ ತಾಯಿಗೆ) ಬರೆದ. 
ಕಾಗದವಿತ್ತು. ಅದರೊಳಗೆ ಅವಳು 
ಇಲ್ಲಿಯ ಕ್ಷೇಮ ಸಮಾಚಾರವನ್ನು ಕೇಳಿ 
ದಳು. ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪಾಕೀಟನ್ನು 
ಊರಿಂದೂರಿಗೆ ಕಳಿಸಿದ ಅವಳ ಧೈರ್ಯ 
ವನ್ಸೂ ನಿಳಾಸ ಹಾಗು ಊರಿನ ಹೆಸರು 
ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೂ ಆದನ್ನು ನಮಗೆ ಸರಿ 
ಯಾಗಿ ಮುಟ್ಟಿಸಿದ ಅಂಚೆ ಶಾಖೆಯ:ದಕ್ಷ- 
ತೆಯನ್ನೂ ನಾವು ಶ್ಲಾಫಿಸಿದೆವಲ್ಲದೆ ೩೦ 
ನಯೆ ಪೈಸೆ ದಂಡವನ್ನು ತೆತ್ತದ್ದು ಸಾರೃಕ 
ವಾಯಿತೆಂದು ಸಂತೋಷ ತಾಳಿದೆವು. 
ಈ ನಿಷಯವನ್ನು ನಾವು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ 
ಯಲ್ಲರುವ ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದಾಗ 
ಅವರು ಕೂಡ ಬಹಳ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟಿರು. 
ಆವರಿಗೆ ಇದಾವುದೂ ಗೊತ್ತಿದ್ದಿಲ್ಲವಂತೆ. 
ಒಂದು ದಿನ ಈ ಚಿಕ್ಕ ಬಾಲಿಕೆಯು ಕೆಳಗೆ 
ಬಿದ್ದ ಖಾಲಿ ಪಾಕೀಟನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು 
ಅದರೊಳಗೆ ತಾನು ಬರೆದ ಕಾಗದದ 
ತುಂಡು ಇಟ್ಟು ಅಂಚೆ ಪೆಬ್ಬಿಗೆಯಲ್ಲ 
ಹಾಕಿ. ಬಂದು. “ನಾನು ಹೊಸಪೇಟೆಗೆ 
ಇವತ್ತು ಪತ್ರ ಹಾಕೀನಿ. ನಾಕು ಮಂದಿಗೆ 
ಅದನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಅದು ಮುಟ್ಟಿಯೇ 
ತೀರುವುದೆಂದು ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು? ಎಂದು 
ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕುಣಿಯುತ್ತ ಹೇಳಿದ 
ಳಂತೆ. ಈ ಪಾಕೀಟಿಗೆ ಅಂಚೆ ತಿಕೀಟು 
ಹಚ್ಚಲು ತಾನು ಹಣ ಕೊಬ್ಬಿದ್ದಿಲ್ಲವಾದ್ದ 
ರಿಂದ ಮತ್ತು ಹೊಸಪೇಟೆಯ ನಿಳಾಸ 
ವನ್ನು ಬರೆಯುವುದು ಅವಳಿಗೆ ಆಸಾಧ್ಯ 
ವೆನಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವಳ ವರಾತಿನಲ್ಲಿ ನಿಶ್ವಾಸ 
ವಿಬ್ಬದ್ದಿಲ್ಲವಂತೆ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ 
ಈ ಜಬಾಲಿಕೆಯ ಸಾಹಸವು ನನ್ಮುನ್ನು 
ದಿಜ್ಮೂಢರನ್ನಾಗಿ ವಮುಡಿತು. 
ಕು. ರಕುಮಾ ಮತ್ತಿ ಹಳ್ಳಿ 


ಓಂದು ಅಪೂರ್ವ ಮರಾಠಿ ಕಥೆ 


ಮೂಲ: ವಾಮನ ಚೋರಘಡೆ 
ಅನುವಾದ: ದ, ಬಾ. ಕುಲಕರ್ಣಿ 


ಖಾ ವಿಲಕ್ಷಣ । 
೧) 
ಅದು ಸ್ವಪ್ಪ ಪ್ನವಿದ್ದೀತು-_ ಎಂ ದು ನನಗೆ 
ಇನ್ನೂ ಬಮ ಖ್ಮು ಅನ್ನಿಸುವುದುಂಟು, ಆದ 


ರದು ಸ್ವಪ್ನ ವಲ್ಲ. ಜು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಸ್ವಪ್ನ 
ವೆನ್ನುತ್ತೇವೆ.? ಬಾವಾಗಲಾದರೂ ಅಂಥ 


ಘಟನೆಯೊಂದು ಮನಸ್ಸಿನ ನಲ್ಲಿ ತರಂಗಿತವಾಗಿ 
ಹೋದಾಗ | ಅಂಥ ವಿಚಾಕ' ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿ ನಲ್ಲಿ 
ಎಂದೆಂದೂ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲಾ 
ವಿಲಕ್ಷಣವಾದದ್ದು. 

ಸೌ. ಲೀಲಾ ಜ್‌ ಜೊ ಇಪ್ಪತ್ತೆ ರಡರ 


ಷ್ಛಕುತ “ಜು ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವೊಂದು 


೪ಜಿ ಕು ಭನ 
ಚೆಂದವಲ್ಲ ; ಜೆಲುವೆಯೂ ಅಲ್ಲ 
ಹೆಚ್ಚಿನ ತ ಕ 
ಬ 
ಬೇಕು. 
್ರ ತ ೯ 

ಇವಳು ಸಶಿಕಿತಳ. ಮನೆಯಲಿ 
ಕ ಮಾಡು ವ್ರದಾದರೂ ಏ ಏನು 9 

ಈ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬಂದಳು. 0 
ದರೂ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅಭ್ಯಾಸದ ಕೊರತೆ 
ಕೊನೆಗೆ ಮಾಸ ಸೈರಣಿಯಾದರೂ ತಸ 
ನೀತು- "ಎಂಬುದೇ ಉದೆ ನಶ. ದಿ 
೫. 6.3 


ಇಡ 
ಣಿ ಸೆ 


ಯಾವುದೇ ಮಾತಿಗೆ ನಮ್ಮ] ನೊಂದು ಮತ ಇದ್ದೆ 


ಢಿಯೇ, ಹಾಗೆ: ಸುಶಿಕ್ಷಿತ 
ಧ್ಯೇಯವೆಂದಕೆ ನೌಕರಿ. 

ನನಗೆ ಪರಿಚಿತಳು ; ಗೆಳತಿಯೆಂದು ಯಾರಿ 
ಗನ್ನಬೇಕು? ಯಾರೊಡನೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗು 
ವುದಿಲ್ಲವೋ, ' ಒಂದಿಷ್ಟೂ ವಿಚಾರಸಾಮ್ಯವಿ- 
ಲ್ಲವೋ ಅವಳಿಗನ್ನ ಬೇಕೆ? 

ಆದರೂ ಅವಳೊಡನೆ ಮಾತಾಡದಿರಲು ಆಗು 
ವುದಿಲ್ಲ. ಅವಳಾದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಂಡಾದರೂ ಅಡ್ಡಿ 


ಸ್ತ್ರೀಯ ಅಂತಿಮ 


ಮಾಡುವಳೆನ್ಸ ಬೇಕೆ ' ಸುದ್ದಿ ಬಿಲ್ಲ. ಸಂಭಾ 
ಷಣೆಯಾದರೂ ಬಗೆಬಗೆಯ ದು. ನೀನೇನೋ 
ಪತಿಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡೆ. ಅವನೋ.-.-- 


ತೀರ ಇದಾಗಿದ್ದಾನೆ. ನಿನಗೊಂದಿಷ್ಟೂ ಶೋಭಿ 
ಸುವಂತಿಲ್ಲ'” ಎಂದು ನಾನವಳಿಗೆ ಬಮ್ಮೆ ಅಂ ಡಿ 
ದ್ದೆ. ಅದಕ್ಕ ವಳು ಚಟ್ಟನೆ ಉತ್ತ ರಳೊಟ್ಟಿ ದ್ಡಳು 
“ನಾನವರನ್ನು ಆರಿಸಿದ್ದು ನನಗಾಗಿ ; ನಿಮ 
ಎಂದೇನೂ ಅಲ್ಲವಲ್ಲ !” ಎಂದು: 

ಅದು ನಿಜ ; ಆದರೂ ಒಂದು ರೂಢಿಯಂತೆ 
ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೆ. ಲೋಕದ 


ಇರುವುದಲ್ಲವೆ ? 





ಸಿಕ ಲ, ಉಂಲಲ್ಭೃ ೧೯೬೨್ರ 


ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೀಗೇ ಮಾತಿಗೆ ಮಾತು ಬಂತು. 
ಅವಳು ತನಗಾಗಿ ಸೀರೆ ತಂದಳು. ನಿರುಕಿಸಿ- 
ಪರುಕಿಸಿ “ಇದರ ಬಣ್ಣ ಹೋಗುತ್ತದೆ” ಎಂದಿದ್ದೆ. 
ಅವಳ ಮರುಮಾತು : “ನೀವೇನಾದರೂ ಉಪ 
ಯೋಗಿಸಿ ನೋಡಿದ್ದೀರಾ?” ಎಂದು. 

ಈ ಮಾತಾದರೂ ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. 

ಇಂಥ ಜಗಳಗಳು ಸದಾ ನಡೆಯು ಬ 
ದಿನವೂ ಇದೇ ಹಾಡು. ಇದರಲ್ಲೆ ನು ಸ್ವಾರಸ್ಯ 
ನಾನಾದರೂ ಅವಳೊಡನೆ ಯಾಕೆ ಸ 
ಬೇಕು--ಇದೇ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ. ಕೇವಲ ಮಾತಾ 
ಡಬೇಕೆಂದೇ ನಾನೇನು ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದಿಲ್ಲ. 
ಇಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ನಿಜ, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಜನರೆಲ್ಲ 
ಶಿಂದ ನಾನು ದೂರವಿದ್ದವನು. ಇಲ್ಲಿಯ ನನ್ನ 
ಸಹಾಧ್ಯಾಯಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡುವುದೆಂದಕೆ 
ಅವೇ ಮಾಮೂಲಿ ಮಾತುಗಳು. ಜಗಳಾಡುವು 
ದೆಂದರೂ ಉತ್ಕಟತೆ ಬೇಕು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ 
ಖರೇ ಚಹಾ ; ಖಾಲಿ ಮಾತು. ಇದಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸು 
ರಮಿಸದಿದ್ದರೆ ? ಮತ್ತೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ 
ಮನಸ್ಸಿನ ಎಳೆತವೆಲ್ಲ ಬೇರೊಂದು ಕಡೆಗೆ ! 

ಗಂಡು ಅಕೆಕೊರೆ ನಂಬುಗೆ--ನೆಚ್ಚಿ*ೆ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಸುಖ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. ಹೆಣ್ಣು 
ಅವನಿಗೆ ಬೇಕೆನಿಸುವುದು ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ. 
ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಅವಳಿಲ್ಲದೆ 
ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಆತಂಕ. ಹೀಗೆ 
ನಿರ್ಬಲನಾಗುವುದು, ಇಂಥ ನಿಷ್ಟ್ರಭನಾಗು 
ವದು--ನಿತ್ಯದ ಕೋಟಿಲೆಗಳ ವೃತ್ತಿ- ಪ್ರವೃತ್ತಿ 
ಗಳಿಂದ ದೂರ ದೂರವಾಗುವ ಸಂ ಂಧಿಯನ್ನ ಖೆ 
ಯಾವಾಗಲೂ ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. 

ಇಂಥ ಸಂಧಿಯನ್ನು ಲೀಲಾ ನನಗೆ ಒದಗಿಸು 
ತ್ತಿದ್ದಳೆ? ಇದ್ದರೂ ಇರಬಹುದು. ನನಗೆ ಬೇರೆ 
ಏನೂ ಬೇಕಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವಳ ಬುದ್ಧಿ ವಂತಿಕೆ, 
ಹೃದಯವಂತಿಕೆ ೨. ಅವುಗಳದೇ ನು ಉಪ 
ಟೋ ನನಗೆ? ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿಕೊ- 
ಳ್ಳುವಂಥ ಒಡೆತನವಿದ್ದಿಲ್ಲ ನನಗೆ. ಅದನ್ನೆಲ್ಲ 
ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಜವಾಗಿ : ಒಬ್ಬ ವೃಕ್ತಿಗೆ ಅರ್ಬಿಸಿ 


ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಳು. ಅಲ್ಲದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸುಖೋಪ 
ಭೋಗವನ್ನಾದರೂ ಅವಳು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಳು. 
ಇನ್ನೊಬ್ಬನ ಬುದ್ಧಿಯ, ಹ ದಯದ, ವೈಭವದ 
ಪರವೆಯಿರಲು ಅವಳಿಗೆ ಏನು ಕಾರಣವಿತ್ತು? 

ನಮ್ಮ ನಮ್ಮ ಸತತ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಇದೇ 
ಕಾರಣವಾಗಿರಬೇಕು. ಇದೇ ನನ್ನ ದಾರಿಗೆ 
ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿ, ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿಷ್ಟಭಗೊಳಿ 
ಸುವ ಗುರಿಯಾಗಿರಬೇಕು. ತನ್ನ ಬೌದ್ಧಿಕ. 
ನಿಕಷವೆಂದಷ್ಟೆ ನಾನವಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿರಬೇಕು. 
ನನ್ನ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅವಳೆಂದೂ ಕೈಯಿಕ್ಕಿ 
ದವಳಲ್ಲ. ಇದು ನಿಜ. 

ನನಗೆ ಮಾತ್ರ ಮನಸ್ಸಿನ ದುರ್ಬಲತೆಯೆಲ್ಲಿ 
ಏನೇನೋ ಅನಿಸುವುದು. ನನ್ನೊಡನೆ ಅವಳು 
ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾತಾಡಬೇಕು ; ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆ 
ದುಕೊಳ ೈೈಬೇಕು--ಅನಿಸುವುದು. ಈ ವಿದ್ಯಾಶ್ಮಿ 

ಜೀವನ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳದು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲೇ ಎಲ್ಲಾ 
ಕೆಟ್ಟು ಒಗೆ ಮೊದಲಿನ” ಗುರುತು 
ಮಾಜಿಹೋಗಬಾರದು. ಹೀಗಾದರೆ ಸರಿ, ಹಾಗಾ 
ದರಿ ತಪ್ಪೆ ___ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ವಿಚಾರ ಬರುವವು. 

ನಿಜ, ಹಾಗಾಗಿದ್ದರೆ ಏನಾಗುತ್ತಿತ್ತು -- 
ಯಾರಿಗೆ ಗೊತ್ತು? 

ಹೀಗೆ ಇಂಥ ಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ ಸಂಶಯದ, 
ಸಂಘರ್ಷದ ಬೀಜ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಊರಿ 
ಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಲೀಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ಆತ್ಮೀ 
ಯತೆಯೂ ಐನಿಸಿತ್ತು; ಅಂಜಿಕೆಯೂ ಉಂಟಾ 
ಗಿತ್ತು. ಯಾರಿಂದ ನಮ್ಮಷ್ಟಕ್ಕೆ ನಾವು ಬೇಕೆಂ 
ತಲೇ ಹೆದರಿಕೊಳ್ಳುವೆವೋ ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ 
ಅವರದೇ ಭೀತಿಯಾಗುತ್ತದೆ ನಮಗೆ. ನನ್ನೊಬ್ಬ 
ಶಿಕಾರಿ ಮಿತ್ರ ಇಂದಿಗೂ ಸಹ ಇಲಿಗೆ ಮತ್ತು 
ಕಪ್ಪೆಗೆ ಹೆದರುತ್ತಾನೆ. 

ತ ೈರೃವೆಂದರೆ ಇಂಥವಳು ಸೌ. ಲೀಲಾ 
ದೇಶಪಾಂಡೆ ; ಮತ್ತು ಇಂಥವನು ನಾನು! 

ಇನ್ನು ಇದು ಸ್ವಪ್ನವೋ--- ಮತ್ತೇನು ಎಂದೆ 
ನೆಲ್ಬ- ಅದನ್ನು ಹೆ ಹೆಳುತ್ತೆ ನೆ. 

"ಅರ್ಥಾತ್‌ ಇಂಥ ಈ ಹೆಂಗಸು ಹೇಳದೆ 


ಬಾಂಬಯ ದುರ್ಗಂಧವನ್ನು 
ಕಾಟೀಟಿಸಿಂದ ತೊಲಗಿಸಿ೦ಿ 


ಅದರೊಂದಿಗೆ ದಿನವಿಡೀ 


ಷಪಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ಇದಿ೦ಸಿರಿ 


ನ ಏಕೆಂದರೆ : ಕಾಲ್ಗೇಟ್‌ ಡೆಂಟಿಲ್‌ ಕ್ರೀಮ್‌ ನೊಂದಿಗೆ 
ಆ ತ್ಯ ್‌ತ್ಛಿ ತ ನಂ ವ್‌ಕ ಕ ನಿಕಿ ಹಲ್ಲುಜ್ಜುವುದರಿಂದ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಂಧ 
ವನ್ಮುಂಟುಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಯಿ: 
ಸುವ ಶೇಕಡ 85ರಷ್ಟು ಕ್ರಿಮಿಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತತೆ. 
ಊಟವಾದೊಡನೆ ಕಾಲ್ಗೇಟ್‌ನಿಂದೆ ಹಲ್ಲುಜ್ಜು ವುದೆರಿಂದೆ 
ದಂತಮಂಜನಗಳ ಇತಿಹಾಸದನ್ಲೇ ಹಿಂದೆಂದೂ ಆಗದಷ್ಟು 
ಅಧಿಕ ಜನರ ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಡೆ 
ಗಟ್ಟಿಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಕಾಲ್ಲೇಟ್‌ನಿಂದ 10 
ರಲ್ಲಿ? ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಯಿಯ ದೆರ್ಗಂಧವು ಕೂಡಲೇ 
ನಿವಾರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು 
ಕಾಲ್ಲೇಟ್‌ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಮುಖೇನ ಸಿದ್ಧೆ ಗೊಳಿಸಿ 
ರುತ್ತದೆ. ಕಾಲ್ಗೇಟಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಪ್ರಮಾಣವಿದೆ! 
ಊಟವಾದ ಮೇಲೆ ಬರೇ ಬಾಯಿ ಮುಕ್ಕಳಿಸುವುದರಿಂದೆ 
ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಾರದು ಪ್ರತಿ ಊಟದ ಮೇಲೆ ತಪ್ಪದೆ 
ನಿಮ್ಮ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕಾಲ್ಲೇಓನಿಂದ ಉಜ್ಜಿರಿ. ಇದರ ಪ್ರಬಅ 
ವಾದ, ಸಂದು ಸಂದುಗಳಿಗೆ ಒಳನುಗ್ಗುವ ನೊರೆಯು ಆಗೋ 
ಚರವಾದ ಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂದುಗಳಗೆ ಹೊಕ್ಸು ನಿ 
ಬಾಯಿಯ ದುರ್ಗಂಧಕ್ಕೂ, ಹಲ್ಲುಗಳ ಕ್ರಯಿಸುವಿಕೆಗೂ 
ಕಾರಣವಾದ ಆ ಕೊಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಆಹಾರ ಕಣಗಳನ್ನು 
ನಿವಾರಿಸಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವುದು 
ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಾಲ್ಲೇಖಏಿನಿಂದೆ 
ಹಲ್ಲುಜ್ಜುವ ವುದೆಂದರೆ ತುಂಬಾ 
ಪ್ರೀತಿ, ದೀರ್ಭಕಾಲ 
ಉಳಿಯುವ ಅದರ ನೆಚಿ,ನ 
ಪರ್‌ಮಿಂಟ್‌ ಸ್ವಾದವು 
ಇದರಲ್ಲಿ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. 




























ಊ೮ತಶಎ ಳ್‌.!!3೧ 


ಕ 


ನಿಮಗೆ ಹಲ್ಲುಪುಡಿ ಹೆಡ್ಕು ಇಷ್ಛವಾಗಿರರೆ ಈ 
ಅಲ್ಲಾ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಕಾಲ್ಲೇಟ್‌ ಟೂತ್‌ 
ಪೌಡರ್‌ನಿಂದಲೂ ಪಡೆಯಿರಿ..,ಒಂದು ಡವ್ಳಿ 


ಹಲವು ಕಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ಸಾಕಾಗುವುರು | 





ಬಿನಿಂದೆ ತಪ್ಪದೆ ಹಲ್ಲುಜ್ಜು ವುದರಿಂಡೆ 
ಬಾಯಿಯ ದುರ್ಗಂಧವು 
ನಿವಾರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ 


ದಂತಕ್ಷಯವನ್ನು 
ವಿರೋಧಿಸಲಾಗುವುದು 
ಹಲ್ಲುಗಳು ಪರಿಶುಭ್ರವಾಗಿ 
ಉಳಿಯುವವು 


& « «ತಿ 


ಬಾಯಿಯ ದುರ್ಗಂಧವನ್ನು ನಿನಾರಿಸಲು 
ಗ,ಪಂಚದ ಇನ್ನಿತರ ಡೆಂಬಿಲ್‌ 
ಡಿ 28 ಆ 1 ಂ 


ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳು ಶುಭೈವಾಗಿರಲು.,, ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಜನರು 
ಕ್ರೀಮ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಕಾಲ್ಗೇಟನ್ನೇ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ 


“ "ಹೇಗೆ ಬದಲಿಸೆಬೇಕು? 


೨೦ ' ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಹೇಳದೆ, ಒಂದು ದಿನ ಸಂಜೆಯ ಐದು ಗಂಟಿಗೆ, 
'ವೈವಸ್ಥಿ ತವಾಗಿ ಡ್ರೆಸ್‌. ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನನ್ನ 
ಳೋಣೆಗೆ ಬಂದದ್ದನ್ನು ಕಂಡು ನನ್ನ ಆಶ್ಚರ್ಯಕ್ಕೆ 
ಅಂತಪಾರವಿಲ್ಲದಾಯಿತು. `ನನ್ನದೋ ಮನೆಯ 
ಉಡಿಗೆ- ತೊಡಿಗೆ; ಮತ್ತೆಲ್ಲಾ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಆದರೆ 
_ ಅತ್ತ ನನ್ನ ಲಕ್ಷ್ಮವಾದರೂ ಐಲಲ್ಲಿತ್ತು? ನಾನು 
ಸುಮ್ಮನೆ `ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆ. 

“ನನ್ನ ಡ್ರೆಸ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ--- ಅಲ್ಲವೆ?” 

"ಹೌದು; ಮತ್ತೆ?” 

“ಹೀಗೆ. ಜನ "ಯಾವಾಗ ಡ್ರೆಸ್‌ 
ತ್ತಾಕೆ?” 

“ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ತೋಣೆಗೆ ದೌಡು ಹೊರಟಾಗ.” 

“ಸುಚೇಷ್ಟೆ ಮಾಡುವಷ್ಟು ನನ್ನ 
ಶುಲ್ಲಕವಲ್ಲ. ತಿರುಗಾಡಲು ಹೋಗಬೇಕೆಂದು 


ಬಂದದ್ದು ನಾನು. ಹೋಗೋಣ. ಬಹಳ ದೂರ, 


ಹೋಗೊ(ಣ; ಬಹಳಷ್ಟು ಸುತ್ತಾಡಬೇಕೆನಿಸಿದೆ 
ನನಗೆ.” 

ವ ಪರೆಗಿನದೆಲ್ಲಾ ಸರಿಯಾಗಿತ್ತು. . ಆದರೆ 
ಈಗ:ನಾನು: ಬಟ್ಟೆ ಬದೆಲಿಸೆಬೇಕಾಯಿತು. ' ಇಲ್ಲಿ 
ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳ ಕೋಣೆ. 
ಮುಚ್ಚುಮರೆ ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರ 
ಷಫೋಣೆಗೆ ಹೋಗಿ ಬದಲಿಸಬೇಕೆಂದೆಕೆ ಅವರಿ 
ಗೆಲ್ಲಾ ಹೇ ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. 'ಮತ್ತವರೂ ತಿರು 
ಗಾಡಲು 'ರುತ್ತೇನೆಂದಳೆ? 

“ ಡ್ರೆಇೌ ಮಾಡಿರಲ್ಲ. ” 

& ಜದಕ ಖಡಿ 
1. * ಆದಕೆ ಏನು? ನಾನು ಇಲ್ಲೇ ಬಾಗಿಲನ್ಲಿ- 
ಹೊರಗೆ ನೋಡುತ್ತ ನಿಲ್ಲುತ್ತೇನೆ. ಚಟ್ಟಿನೆ ಡ್ರೆಸ್‌ 
ಮಾಡಿರಿ ನೋಡೊಣ!" 

ವ ನಿಸ್ಸೆಂಕೋಚ ಭಾವ ೨- ಇದಾವ'ರೀತಿ 

(ತು- ಅದೇ ನನ್ನ ತಿಳಿವಿಗೆ ನಿಲುಕದಾಗಿದೆ. 
ಗೆ ಗೆನನ್ನ ತನವೇ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಯಾವ ಬಟ್ಟೆ 
ಕೊಳ್ಳ ಬೇಕು? 
ಂ ಆಯಿತೇ ಡ್ರೆಸ್ಸು? ನಿ 
ನೆಗೆ ಒಂದು ಉದ ದೆ.ಜ 


ಎ 


ಪ 


ನೋಡೋಣ? ೫ 
ಬೃ, ಪಾಯ 


. ಮಾಡು 


ಪ್ರತ್ನೆಯೇನು. 


ಜಮಾ- ಇದ್ದ ಬಟ್ಟಿ ಯೇ ಅದು- ತಯಾರಾದೆ. 
ನಾವು ಹೊರೆಬಿದ್ದೆ ಸಿ 

"ಆ ಮಾರ್ಬಲ್‌ ಹಾಲ" ಇಲ್ಲಿಂದ ಚಂದ 
ಕಾಣುತ್ತದಲ್ಲವೆ?” 
ಮೇಲೆ, ಸ್ವಲ್ಪ ಬಲ ಬದಿಗೆ 
ಧವಲ ತೇಜದ ಬೆಳುದಿಂಗಳು 
ಮಹಲಿನ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕನ್ನು 


ಸರಿದ ಶುಕ್ರನ 
ಆ ಹಾಲುಗಲ್ಲಿನ 
ಸಿಂಪಡಿಸುತ್ತಿತ್ತು. 


ಅದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ನೈಜವಾದ ತೋಬೆಯುಂಟಾ 


ಗಿತ್ತು. 

“ಈ ಮೋಟಿರುಗಳು ಬಹಳ ಶೆಟ್ಟಿ. ಮೂಗು- 
ಬಾಯಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಧೂಳು ಸೇರುತ್ತಿ ದ್ರ 

ಒಬ್ಬಿಗೆ. ಡೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡಬೇಕು? 
ಮುಂಡೆ ನೋಡೋಣ. 

5“ ಇಲ್ಲಿಯ ಈ ಕಟ್ಟಿಡ ರಾಜಾ ಗೋಕುಲ 
ದಾಸನದಂತೆ. ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದು ರೂಪಾಯಿ 
ಬಾಡಿಗೆಯಿಂದ ಸರಕಾರದವರು ಉಪಯೋಗಿ 
ಸುತ್ತಿ ದ್ದಾ ಕ್ಸ 

ವ್ರ ಮಾಹಿತಿಯಾದರೂ ಸ 
ಸುಮ್ಮನೆ ಯಾಕೆ ತಡೆ ತರಬೇ ತ ' 

" ಇಂದೇನು ಮೌನದ ದಿನವೇ. ಗಾಂಧೀ 
ಬಾಬಾ ನಿಮಗೆ?” 

“ ಛೇ-- ಛ್ಲೇ? 

“ ಆದರೆ ನಮ್ಮಂಥ ಪಾಮರರೊಡನೆ ಮಾತಾ 
ಡಲು-ಏನು ತಕ್ಕೊಳ್ಳುವಿರಿ ್ಲ್‌ 

ನನಗೆ ಹೆದರಿಕೆಯೆನಿಸಿತು. ಇನ್ನು ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ 
ಮೂಲ ಸ್ವಭಾವ ಜಾಗ್ರತವಾಗುವ ಸಂಭವವಿ- 
ಡ್ಹುದರಿಂದ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ನಾನು ಮಾತು ತಬ್ಬಿ 
ಸಟೀಕೆಂದು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. 

" ಅಂದಕೆ ಒಂದು ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಏನು ಬೆಲೆ?” 

“ ಛ್ಹೀ- ಹೀಗೇಕೆ ಮಾತಾಡುತ್ತೀರಿ?” 

“ ಮತ್ತೆ ಹೇಗೆ ಮಾತಾಡಲಿ --- ಹೇಳಿರಿ. 
ನಾವು ತಿರುಗಾಡಲು ಹೊರಟಿದ್ದೇವೆ. ಉಲ್ಲಾಸ 
ಬೇಕು. ಅಲ್ಲದೆ ನಾನು ಬೇಕಾಗಿ. ಬಂದದ್ದಲ್ಲವೆ?' 

ಈಗ ಹನು ಎ ಜಗಳಾಟದ ಸ ಭೆ 


ಆದರೆ 


ವವಿಲ್ಲ. ಮಾತಾಡಲು ಏನೊಂದೂ ಆತಂಕ 


ಹದ್ದು 


ವಿಲ್ಲ. :ಏನು ಮಾತಾಡುವುದೆಂದು ನಾನು ಸ್ವಲ್ಪ 
ವಿಚಾರ ಮಾಡಿದೆ. ಆದಕೆ- 
__,. ಆದರೆನೀರು ಕುಡಿಯಲು ಇಳಿದ ಪ್ರವಾಸಿಕ 
'. ._ಥಿಗಾಗಿ ಉಗಿಬಂಡಿ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ! 
೬... * ಬಂದು ಮುತು:ಹೇಳಲೆ.?.. 
ಕೆ “ ಅವಶ್ಯ ಹೇಳಿರಿ. ಹೀಗೇಕೆ ಕೇಳುತ್ತಿರಿ?” 
ಕೆ “ ಅದಲ್ಲ-- ನಿಮಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆಂದು ಹೇಳು 
ಕ ತ್ತೇನೆ.” 
ಕ ಎ 
(1. * ಹೇಳಿರಿ.” [ 
“ ಇಂದು. ಬಿಳಿಗ್ಗೆ ಎದೆ.' ತೀರ ನಸುಕಿನಲ್ಲಿ 
ಕ ನಿಮ್ಮ ಆ ಪ್ರೀತಿಯ ಬೆಳುದಿಂಗಳು ನೋಡಿದೆ. 
. ಫೀವು ಹೇಳುವಂತೆಯೇ ನಿಮಗನಿಸುವುದಲ್ಲವೆ ? 
1..ಫೆನಗೆ ಭಾಸವಾದದ್ದು --- ಎಲ್ಲಿಂದಲೋ ಸಣ್ಣ 
ಸಣ್ಣ ಹೂವು ಬೀಳುತ್ತಿವೆ- ತೀರಾ ಹತ್ತಿರದಿಂದ 
8 -ಬಿಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಫ್‌ 
ಅವಳ ಆ ತನ್ಮಯತೆ! ಅವಳಷ್ಟೆ ಆನಂದವಾ 
"ಯಿತು ನನಗೆ. ನಮ್ಮ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಯಾರಾ 
ದರೂ ಸ್ವ ಗತಿಸಿದರೆ. ಆನಂದ ಇಮ್ಮ] ಡಿಯಾಗು 
 ಗಿತ್ತದೆ 
"ನೀ ವು ಗ್‌ ಮಾತಾಡುವುದಿಲ್ಲ.” 
“ಏನು ಮಾತಾಡುವುದು ತಿ? 

1. *ಆಗಲಿ-ಏನೂ. ಮಾತಾಡಬೇಡಿರಿ ನೀವು-” 
೫. *ಛೇ--ಹಾಗಲ್ಲ.' 
೫... “ಇನ್ನೊಂದು ಮಾತು ಹೇಳಲೆ 1” 

“ಹೇಳಿರಿ. ಇಂದು ಬಹಳ ಮಾತು ಹೇಳುವು 
'ಿದೆಯೆಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ.” 

"ಆಯಿ ತು, ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. | 

ಇದು ಹುಸಿ'ಸೆಡವು; ಇದು ಅಕಾರಣ ಲೋಭ; 
ಇದೊಂದು ವಿಲಕ್ಷಣ ಪ್ರವೃತ್ತಿ; -ಇದೊಂದು 
ಬಗೆಯ ಹುರಹುರು; ಉಲಕೋಚಿತನ. ನನಗಿ 
'ದರ ಅರ್ಥವೇ ಆಗದಾಯಿತು. ನಾವು ಮರಳಿ 
ಖರಲು ತಿರುಗಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ ವು. 
“ಹೇಳಿರಲ್ಲ- ನಿಮ್ಮ ಟ್ರ ಇನ್ನೊ ದು ಮಾತು.” 
ನನ್ನ ಬಟ್ಟಿ ನೋಡಿದ್ಬಿ (ರಾ, ಇಂದು ನೀವು?” 
' “ಅದರಲ್ಲೇನು ವಿಶೇಷವಿದೆ | | 


ಇ 


ಕ ಫ್‌ 


ಗ 





೨೧ 


"ಉಂಹೂ--ನಾನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. 

“ಅರೆ! ಇದೆಲ್ಲಾ ಹಿಂದುಸ್ತಾ ನೆದೆಲ್ಲೇ ಆದದ್ದು.” 

“ಅದೇ ಹೌದು, ನನ್ನ ನಿತ್ಯದ 'ವೇಷವಾ 
ದರೆ ನಿಮಗೆ ಹುದುಗಿಕೊಂಡಂತಾದೀತು; ಸಂ- 
ಕೋಚವಾದೀತು--ಎಂದಿನಂತೆ ನಿಮಗೆ ಮಾತೇ 
ಹೊರಡರಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಬಹುಶಃ ಇಂದು ನೀವು ನನ್ನೊ 
ಡನೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಿ ಲ್ಹವೇನೋ ಅಲ್ಲವೆ ?” 

«.ಛ್ಲೇ. ಆದಕೆ ನೀವು ಯಾಕೆ ಈ ಡ್ರೆಸ್‌ 
ಮಾಡಿದಿರಿ ? ” 
“ಯಾಕೆ? ಸರಿಯೆನಿಸಲಿಲ್ಲವೇ- ನಿಮಗೆ ನಾನಿ 

ದನ್ನು ಉಟ್ಟದ್ದು ಶಿ 

ಬಾ (ನಲ್ಲ. ನನ್ನ ಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಮಾ- 
ಡಲು ನನಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಮನಸ್ಸಿನ ಸಮಾ 
ಧಾನ. ಅದನ್ನು ಟಕ್‌ ಹೇಗೆ? 
ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೆಕೆಯಲು ಬಾರದು. ನಾನು ಕೃ ತ- 
ಜ್ರ ಸ್ವತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದರೆ? ಹಾಗೆ ಮಾಡಲೆ ` 

"ಬೇ ಡ. ೫ 

"ಅಂದರೆ 1” 

"ಅಂದರೆ ನನಗದು ಬೇಡ.” 

"ಇದರ ಅರ್ಥವೇನು 1?” 

"ಇದರ ಅರ್ಥ ಸರಳವಾಗಿದೆ. ನಿಮಗೆ ಕೃತ- 
ಜ್ದ ತೆಯೆನಿಸಿತು. ನನಗದು ಬೇಡವಾಗಿದೆ. ಇ 
ಆನಂದಪೆನಿಸಿತೇನು 1 ನನಗದು ಬೇಕಾದದ್ದು. 
ನಿಮಗೆ ಸರಿ ಕಾಣಬೆೇ! ಶು ಆನಂ ದವೆನಿಸಬೇಕು 


ಎಂದು...” 
“ಆನಂದ! ನನಗೆ 1 
ನನಗರಿಯದಂತೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಅರಳಿದಂತೆಕಿ 


ಸಿತು. ಅದೇಕೋ ತಿಳಿಯದು. ಹೇಗೆಂದೂ ಹೇಳ 
ಅಾಕೆ. ನನ್ನ ಆನಂದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಲೀಲಾ ದೇಶ 
ಪಾಂಡೆ ಧಡಪಡಿಸುವಳೆ? ಸೌ. ಲೀಲಾ ಪ್ರಯ- 
ತ್ನಿಸುವಳೆ ? 

ಕಾಲೇಜು ಹತ್ತಿರವಾಗಿತ್ತು. ' ದೀಪಗಳು 
ಕಾಣ ಹತ್ತಿದವು ರಸ್ತೆ ಶಾಂಶವಾಗಿತು. 
ಧೂಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು. ಹೋಗುವ ಜನಭಾ 
ರವಾದ ಹೆಜ್ಜೆಯಿಡುತ್ತ ಸಾಗಿದ್ದರು, ಹಕ್ಕಿಗಳು 


೨೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಮಲಗಿ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದವು. ಬಾವಲಿಗಳು ಫಡಫಡಿಸುತ್ತ 
ಚಿಲಿಪಿಲಿಗುಟ್ಟುತ್ತ ಭರಭರನೆ ಅತ್ತಿತ್ತ ಸುತ್ತು 
ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದವು. ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ದೀಪಗಳು ರಸ್ತೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಗಸ್ಪ ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದವೆ. ನಿರಾತೆಯಿಂ ದ 
ದಣಿದ ಜನಕ್ಕೆ ಅದೇ ಒಂದು ಆಸರವೆನಿಸಿತ್ತು. 

ಇನ್ನೇನು ಭುರೇಜು ಬಂದು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ 
ಹರು ಸುರು ಹಾಗೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಆ ಮರ 
ಬಂತು. ಇಲ್ಲಿಂದ ನಮ್ಮ ರಸ್ತೆ ಬೇಕೆಯಾಗಬೇಕು. 
ನನಗೆ ತಡ್ರಯಡಾಯಿತ್ತು 

“ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಲೆ 1” 

“ಆಗಲಿ. ಇಂದೇಕೋ ನನ್ನ ಅನುಕರಣವೇ 
ನಡೆದಿದೆಯ್ಲ!' 

“ಹಾಗೇನಲ್ಲ. ಆಗಳೆ ನೀವಂದಿರಲ್ಲ--ನನ್ನ 
ಆನಂದ...ನನ್ನ ಆನಂದದೆ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮಗೆ ಪರವೆ 
ಯೆನಿಸುವ ಕಾರಣವೇನು?” 

“ಅದು ನಿಮಗೆ ತಿಳಿಯಲಾರದು.* 

“ತಿಳಿದೀತು; ಹೇಳಿರಿ.” 

“ನಿಮಗೆಲ್ಲಾ ವಿರಸವೆನಿಸೀತು.” 

“ಹೇಳದಿದ್ದರೂ ಹಾಗೆ ಆಗೇ ಆಗುತ್ತದೆ.” 

ಅವಳು ಶಾಂತಳಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಳು. 
ಮುತ್ತು ಪಸರಿಸಿದ ಕತ್ತಲೆ ಸರಿಬರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು 
ಕನಸು ಕಣ್ಣೆದುರು ಸರಿದು ಕರಗಿ ಹೋಗಬೇಕು. 
ಹಿಂಜಿದ ಹೊಗೆಯ ಮೋಡ ನೋಡನೋಡು 
ವಂತೆಯೇ ಬದಿಗೆ ಸರಿಯಬೇಕು. ಮತ್ತೆ ಕಣ್ಣ 
ಮೇಲೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ತೆರೆ ಮೆಲ್ಬನೆ 
ಆವರಿಸಿ ಶ್ವಾ ಸ ಚುಡಾಹಾಜ್‌3: 

ಹೀಗೆ ನತುಕೊಂಡಿರುವುದು ನನಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತ 
ವೆನ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ. 

“ಹೂಂ--ಹೇಳಿರಲ್ಲ.” 

'ಮತ್ತೇನ ಇಂದು ನಿಮ್ಮವಿನೋದ ಮಾಡ 
ಬೇಕೆಂದು ನಾನು ಮನಃಪೂರ್ವಕ ಯತ್ನಿಸಿದೆ. 
ನನ್ನ ಸ ಸ ಎಭಾವ ನಿಮಗೆ ಮೊದಲಿನಿಂದ ಗೊತ್ತು. 
ಪೂ ಬಂಥವಳು ಎಂಬುದರ ಪೂರ್ಣ ಶಲ್ಪ- 
ನೆಯೂ ನಿಮಗಿದೆ. ನನಗಿಂದು ಎಂಥ ವಿಚಿತ್ರ 
ವೆನಿಸಿತ್ತು--ಇನ್ನೂ ಹಾಗೆನಿಸುತ್ತಿದೆ. ನ್ನ 


ಸುತ್ತು 


ಮನಸ್ಸಿಗೂ ನೆಮ್ಮದಿಯಿಲ್ಲ. ಈಗಲೂ ಇಲ್ಲಿಂದ: 
ಹಾಸ್ಟೆಲ್ಲಿಗೆ ತಿರುಗಿ ಹೋಗಬೇಕೆನಿಸದಾಗಿದೆ. 


ಲ್ಸ ಎನ್ನುತ್ತ ಅವಳು ಹಾಗೇ 
ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. 

“ಇಂದು ಅವರ ಪತ್ರ ಬರುವ ಕೊನೆಯ ದಿನೆ. 
ನಿನ್ನೆಯಿಂದ ನಾನು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಆ ಪತ್ರ! 
ಅದನ್ನು ಓದಲು ನಾನು ಮನಸ್ಸಿನ ಸಿದ್ಧತೆ 
ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಪುರುಷ ಸಹವಾಸದ: 
ಉನ್ಮಾದವೆಂಥದು- ಆ ದರ್ಪದ ಬಯಕೆ ಎಂಥ- 
ದು--ಎಂಬುದರ ಕಲ್ಪನೆ ನಿಮಗಿರಲಾರದು. 
ನನಗೆ, ಹೆಂಗಸರಾದ ನಮಗೇ ಅದು ಗೊತ್ತು. 
ಅವರ ಪತ್ರ ಬರುವ ದಿನೆ, ಅವರ ಆ ಅಮೂರ್ತ 
ಸಹವಾಸ--ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ತೀರ ಉತ್ಕಂಠಿತ' 
ವಾಗಿತ್ತು. ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನೆಯಿಂದ ಆ ಪತ್ರ ಬಂದಿಲ್ಲ. 
ನನ್ನೆಲ್ಲ ಯತ್ನ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಮನಸ್ಸಿಗೆ. 
ನೆಮ ಬದಿಯೇ ಬರಲೊಲ್ಲದು. *ಶೊನೆಗೆ ಮತ್ತೆ 
ಆಚ ಕಾರಣ ನನಗೆ ನನ್ನ ಗೆಳತಿಯರು ಇ ಇಂದು 
ಬೇಡವಾದರು. ಅಲ್ಲದೆ ನನಗೆ ನನ್ನದೇ ಆದ 
ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಇತ್ತು. ಅಂತಲೇ ಡು ನಿಮೊ 
ಡನೆ ಬಂದೆ. ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ನನಗೆ ತ 
ಅದೇ ಜರ ಮಾತಾಡಬೇಕು...... 

ಅರ್ಧಕ್ಕೆಬಿಟ್ಟಿ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಅವಳು ಪೂರ್ತಿ 
ಗೊಳಿಸಲಿಲ. ಅವಳು ಹೇಗೆ ಮಾತಾಡತೊಡ 
ಗಿದ್ದಳೋ ಹಾಗೇ ನಿಂತುಬಿಟ್ಟಿಳು. ಆದರೆ ಮಾತಿ 
ಲ್ಲದೆ ಭರಭರನೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತ ಹೊರಟುಹೋ- 
ದಳು. ಮುಂದೆ ಹೇಳುವುದೇನೂ ಇರಲಿಕ್ಕಿ ಲ್ಲ--- 
ಹೇಳಬೇಕೆಂದೆನಿಸಿರಲಾರದು ಅವಳಿಗೆ. ಕದಾ 
ಚಿತ್‌ ಹೇಳಿದ್ದು ಕೂಡ ದಾರ್ಬಲ್ಯ...... 

ಆದರವಳು ಕೂಡಲೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದಳು ! 

“ಮತ್ತೊಂದು ಮಾತು. ಹೇಳಬೇಕೆಂದು 
ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಮರೆತುಬಿಡಿರಿ. ಇದರ 
ಮೇಲೆ ಯಾವೊಂದು ಅಡಕಲು ಕಟ್ಟಬೇಡಿರಿ- 
ನೀವು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾವಜೀವಿ. ಎಂತಲೇ 
ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ಪಕವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಇದ 


ಫ್ರಿ 


ಹದು ಪಿತ್ಠಿ 
೦ 


ರಲ್ಲೇನೂ ವಿಶೇಷವಿಲ್ಲ. ಅಧರ್ಮವಿಲ್ಲ-- 
ದೋಷವೂ ಇಲ್ಲ. ನಾಳೆ ಅವರ ಪತ್ರ ಬಂದೇ 
ಬರುತ್ತದೆ.._-ನಾನಾದರೂ ಅವರಿಗೆ ಹಾಗೆಯೇ 
ಸರಿಯಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತೇನೆ... ಹೋಗಿರಿ 
ಹೋಗಿರಿ. ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಮರೆತು ಸ ಸ್ವಸ್ಥ ಮಲ- 
ಗಿರಿ.* 

ನಾನು ಹೊರಡ:ವುದಕ್ಕೂ ಕಾಯದೆ, ಅವಳು 
ಹೇಗೆ ಬಂದಳೋ ಹಾಗೆಯೇ, ರುಪ ಯಪ 
ಹೊರಟುಬಿಟ್ಟಳು. ಆ ಬಿಳಿಯ--ಶುಭ್ರ ಪತ್ತಲ 
ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ದೂರದೂರ ಸೆರಿಯತೊಡಗಿತು. 
ನೀರಲ್ಲಿ ತೇಲಿಬಿಟ್ಟ ಸಂಜೆಯ ಪುಷ್ಪ ದೀಪ ತರಂಗ 


ಗಳ ಮೇಲೆ ತೇಲುತ್ತ ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗು 


ನಾನು ಹಾಗೇ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆ, ಏನಾಗಿತ್ತು? 
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ದೂರ ದೂರ ಅಂತರಾಳದಲ್ಲಿ ಏರು 
ತ್ತಿರುವ ಹದ್ಮು ಆಹಾರದ ಆಸೆಗೆ ಎರಗಿ , 
ಸಿಕ್ಕಷ ಷ್ಟು ಕಚ್ಚಿ ಕೊಂಡು ಮತ್ತದೇ ಎತ್ತ ರಕ್ಕೆ_.. 
ಕ್‌ ಆಂತಂಇಳದಲ್ಲಿ ಏರಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ ನ 
ಪಡೆಯುವಂತೆ. 

ಮತ್ತೆ ನಾವು ನಮ ಒದನ್ನೇನು ಕಳೆದುಕೊಂ- 
ಡೆವೋ- ಎರದು ನೋಡಿಕೊಳು ತ್ತಿರಬೇಕು. 

೨__ಈೇವಲ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಬೇಕು? ಜೇ 


ನಿಳೀಪಿಎಇ ಎಂ 
ಇಯಿಗಳು ಕಚ್ಚುವುದು ಏತಕ್ಕೆ? 


ನಾಯಿಗಳು ಕಚ್ಚುವುದು ಏತಕ್ಕೆ? ಪ್ರ ತೀಕಾರಕ್ಕಾಗಿಯೇ? ಅಥವಾ ಹಾಗೆ 
ಕಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಅವಕ್ಕೆ, ಆನಂದ ಉಂಟಸ್ರಾೋ ತೆ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು 


ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ದಿಟ 


"ವಾಷಿಂಗ್‌ ಟರ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆಯವರು ನಡೆಸಿದ 


ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಕೆಳ ಕಂಡ ಅಂಶಗಳು ವ್ಯ ಕ್ತ ಸಬ್ಬ ವೆ: 
ಆಂತರದ ಆಶಾಭಂಗದಿಂದಾದ ಪ್ರೆ 18ರಂದು ಮಾತ್ರ. 


ನಾಯಿ ಕಚು ವುದು 
ಹಾಗೆ ಕಚ್ಚು ವಃ ಪ್ರಸಂಗ 


ಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗ ಯಾವ ತರಹದ ಹೆಟ್ಟಿ ಕಚ್ಚಿ ನಿಂದ ಆಗ ವಾಷ ಗಿ 


ರುವುದಿಲ್ಲ. 


ನಾಯಿಗಳು ಹೆಂಗಸರನ್ನು ಕಚ ವುದಕ್ಕೆ ವ್ರ ಗಂಡಸರನ್ನು ಕಚ್ಚು 


ವುದು ಜಾಸ್ತಿ. ಹಾಗು ಹೆಣ್ಣು ನಾಯಿಗಳು ಸ ನಾಯಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾ ನೆ ಕಚ್ಚು 


ವುವು. ಈ ನಾಯಿಗಳ 


ವುದು ಹೆಚ್ಚು. 
ಧನೆ ನಡೆಸಿದ. ತಜ್ಞರು. 


ಕಚ್ಚು ನಿಕೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿ ಸಿಕೊಳ್ಳು ವ ಉಪಾಯವಿಲ್ಲವೆ ದ 
ಎಂದರೆ, ಈ ನಾಯಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಗಿ ಜುಶೈ- ಅಗಸ್ಟ್‌ 


ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲ ಕಚ್ಚು 


ಆಗ ಸ್ವಲ್ಪ ಹುಷಾರಾಗಿದ್ದರೆ. ಸಾಕು “ಎನ್ನು ತ್ತಾರೆ ಸಜ 


“೨ ಇಂದಿರಾಷ್ರ್ರಿಯ3 


ನಿವಾಹ ಎಂದರೇನು? 
ನಿವಾಹವು ದುಃ ಖವನ್ನು ಅರ್ಧ, ಸಂತೋಷವನ್ನು ಎರಡು ಪಟ್ಟು, ಖರ್ಚನ್ನು 


ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿ ಸುತ್ತ ಸಿ 


ಪೆ ಕ್ರೀಮಕ್ಕೋಸ್ಯರ ನಿವಾಹವಾಗುವವನು ಏಕೃಷ್ಟನಾ 


ಹಣವಿಲ್ಲದವನು ಶ್ರೀಮಂತನ ಪುತ್ರಿ ಯನ್ನು 
ಪಡೆಯುವುದು ಪತಿ ಸ್ಲಯನ್ಸ ಲ್ಲ, ಶಾಸಕಳನ್ನು, 


ಗ್ರೀಕ್‌ ಗಾದೆ 

ಇದ ದುರ್ಬಲ ಮನುಷ್ಯ. 
ಸಾನ ಯಲ ಜಾನ್ಸ ಸ 
ಮದುವೆಯಾದರೆ ಅವನು 


ನಾಲೆ ರ್‌ 
ಸಂಗ್ರಹ; ಎಚ", ಎಲ, ಜಾ“ 


ತ್ತಿ ಸುರ ಪ ಲ ಲ ಲ್‌ ೈಾ ಟ್ಟ 
ಅನುಭವ ವಾಣಿ 


ಬಳಲಿಕೆಯಾಗಲಿ, ರುಜೆಯಾಗಲಿ, ಶೋ- 
ಕವೊ ಭಂಗವೊ ಇರಲಿ 

ನವವಯಸರ ಮಿಡಿಯೆದೆಯನು ಚಿವುಟುವೆ 
ಮದನ, ಹೃದಯಹೀನ! 





ಮನೆಯೊಲವನು ಜನದೊಲವನು ಸಂಪದ- 
ದೊಲವ ಗೆಲನಿಕೊಲವ, 

ಮನದೊಲವಿನ ಸುಳಿಗುಂಡಿಗಿಡುಕೆ ಮಗು- 
ಳನನು ಪಡೆಯಲಹುದೆ? 


ಒಮ್ಮೆ ಕಪ್ಪದಿನ್ನೊಮ್ಮೆ ಬಿಳುಪು ಮಗು- 
ಳೊಮ್ಮೆ ಕೆಂಪು; ಮುತ್ತೆ 

ಒಮ್ಮೆ ಸೋರುವುದು, ಸಾರ್ವುದೊಮ್ಮೆ; ಪುರು- 
ಷರ ಮನ ಮುಗಿಲಂತೆ 


ಜಗದೊಡೆಯನು ಸೃಜಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳಲಿ 
ಹೃದಯಕೆ ದೊರೆಯಿಲ್ಲ; 

ಅಆದರೊಳಗುದಿಸಿದ ದೇಹಕೆ ಮಿಕ್ಕಿದ 
ಭಾಗ್ಯವೆ ಬೇರಿಲ್ಲ 


ನೆಲಕೆ ನೀರು, ವಾನಸಕೆ ನೇಹ, ಪಾ- 
ವನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು; 

ಕೆಸರ, ಕೆಸುರ, ತೊಳೆತೊಳೆಯುತತ ತಿಳಿತಿಳಿ- 
ಯಾಗುತ ಹರಿಯುವವು 


ರತ್ಛ ಪರ್ವತದ ಗಾತ್ರವಿಹುದೆ? ಮ- 
ಲ್ಲಿಗೆ ಮರುದಿನ *ಹುದೆ? 

ಉತ್ತಮವೆಲ್ಲ ಕಿರಿದು; ಯಾೌವನವಂ- 
ತಿರೆ ದೂಹಿಸಬಹುದೆ? 


ಮನಸು ಮೆಚ್ಚೆ ಮಾಡುವುದೆ ಧರ್ಮ, ಧಾ- 
ರ್ನಿಕನೆ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ; 
ಜನಕೆ ಬೆಚ್ಚಿ ಮನವಂಚ್ಚಲ;ು, ಬೇಲಿಯ 
ಹೊಲದಿ ಮೇವ ಗೂಳಿ! 
- ಶ್ರೀ ಸೇಡಿಯಾಸ್ರ ಕೃಷ್ಣೆ ಭಟ್ಟರ "ತರು ಧಮನಸಿತಯಿಂದ 
ಸಂಗ್ರಹ; ನೂ. ರಾವುಚಂದ್ರೆ 


೨೪ 





ಮೋಸಗಾರ ಆನ್ಕೆ 


ರಾ ಚಳಿಗಾಲ. ಶಿವಾಲಿಕ 
ಕಣಿವೆಗಳು ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಹೂಗಳಿಂದಲಂಕೃತ 
ವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಭಾತಕಾಲದ ಇಬ್ಬನಿ ಇಂಡನ್ಸಾ ವ 
ರಿಸಿದೆ. ಚ್‌ ಅಲಂಕೃತ ಗಾಈ 
ಯಂತೆ :ರಮ್ಯವಾಗಿದೆ. ತ ಮುಗ್ಧನಾಗಿ 
ಆ ದಟ್ಟಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ. ಕಾಡು 
ಸುಂದರವಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗೆಯೆ ಭೀಕರವೂ 
ಆಗಿತ್ತು. ಗೂಗೆಗಳು ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಮುಂದೆ- 
ಮುಂದೆ ಹೋದಂತೆ ಕಾಡು ದಟ್ಟಿವಾಗಿತ್ತು. 
ಪಕ್ಷಿಗಳೂ ಹೆದರಿದಂತೆ ಮೌನವಾಗಿ ಕೂತಿದ್ದವು. 
ಆಗಲೇ ಶೈವಲ ಐದೇ ಅಡಿ ದೂರದಲ್ಲಿ 
ಲ್ಲ ತರಗೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಬ್ಬು ಲಿಯೊಂದು 
ಚೆಲ್ಲ ನಿದ್ರಿಸಿದ್ದನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದೆ. ನನ್ನ 
ಸಃ ಡವಡವನೆ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳ ತೊಡಗಿತು. 
ಹಿಂದೆ ಹೋಗಲಿಕ್ಕೂ ಆಗದೆ ಕತ 
ಹೋಗಲಿಕ್ಕಾಗದೆ ನಾನು ದಿಜ್ಮೂಢನಾಗಿ ನಿಂತೆ, 





ಧೀರೋದ್ದ ತ ಹುಲಿ 


ಶ್ರೀನಿಧಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಾಲಂಕಾರ 





ಅರಣ್ಯ ದ ಪ್ರಾ ಣಿಗಳ ಸ ಎಭಾವಕ್ಕೊ ೦ದು 
ಸುಳವ ನೆ ದೀವಿಗೆ. 
ಹಕ 2 ಲ ಶತಕ 


ಹುಲಿ ಶಿವನ ಹಣೆಗಣ್ಣಿ ನಂತೆ: ಒಂದು ಕಣ್ಣು 
ತೆರೆದು ನನ್ನನ್ನು ದಿಟ್ಟಿ ಸಿತು, ಇನ್ನು ನನಗೆ ಉಳಿ 
ಗಾಲಎಿಲ್ಲೆ ಬ್‌ ಹಂದೆ. ಹೊರಳಿದೆ. 
ಆದರೆ ಅದು ಬದ್ದಿತು. ಎಚ್ಚರಾಗಿ ಆಕಳಿಸಿ ನನ್ನ 
ಮೇಲೆ ಹಾರುವಂತೆ ನನ್ನತ್ತ ನೋಡತೊಡಗಿತು" 

'ಆದರದು ಕೂಡಲೆ ನನ್ನ ಕಡೆಗೆ ಬೆನ್ನು ತಿರು 
ಗಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ತೂರು 
ನಾನು ಆಶ ರೃಗೊಂಡ. ಇಷ್ಟು ಹತ್ತಿ ರದಲ್ಲಿದ್ದ 
ನನ್ನನ್ನದು ಬ ಬಿಟ್ಟಿತು ಬದಧ ಆದರ 
ಹುರಿ ಸಹಸಾ 'ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಆಕ್ರಮಣ 
ಮಾಡುವಂಥ ಶುಲ್ಲಕ ವೃತ್ತಿ ಯ ಪ್ರಾ ಜಿಯ. 

ಆದರೂ ಸ ಸಣ್ಣ ಗೇ 'ಗಿಯೂ ಆಕ್ರ ಮಣ 
ಮಾಡಬಲ್ಲ ಚಂದಾ 
_.. ಅದು. ಇದರ ಕೋಪ 
೬೧.) ತೆರಳಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 
87, ಎರಡೇ ಕಾರಣಗಳಿರು 
ಯ. ತ್ತವೆ, ಒಂದು, ಗುಂಡಿ 
ತ ನೇಟು ಇನ್ನೊಂದು, 
ಹ. ಮಿಥುನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತನ್ನ 
ಜೊತೆಯನ್ನು ಹುಡುಕು 
ವಾಗ ಅತುಳರಾತೆ 
ಉಳಿದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇದು 
ಶಾಂತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. 


೨೬ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಇದು. ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮವಾದರೂ ಅಕಾ- 
ರಣ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುವ ಹುಲಿಗಳೂ ಇವೆ. 

ವ್ರ ಕಣಿವೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಸೆ ಸ್ಫೋತವೆಂಬ ಒಂದು 
ದಟ್ಟ ಡವಿ ಇದೆ. ಅಲ್ಲೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಹಳೇ 
ಹಬ ಮರವಿದೆ. ನಾನದನ್ನು ಆಲದ ಮರಗಳ 


ಹಿರಿಯಣ್ಣನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತೇನೆ. ಎಂಟು ಹತ್ತು 


ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ದಿನ್ನೆಯ ಮೇಲೆ ಈ ಮರ ನಿಂತಿದೆ. 
ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ಇದರ 
ಮೇಲೆ ಅಟ್ಟಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಕೆಲ ದಿನಗಳಾ 
ದರೂ ಜು ತಪ ದೇ ಇದ್ದು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. 
ಆ ದಿನವೂ ನಾನು “ಜೆ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಹೊರ 
ಟಿದ್ದೆ. ಹೆಗಲಿಡೀ ಅಟ್ಟಿ ಕಟ್ಟುವುದರಲ್ಲಿ ಕಳೆದೆ. 
ಒಬ್ಬನೇ ಇದ್ದದ್ದರಿಂದ ಕಟ್ಟಲಿಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತಡ 
ವಾದರೂ ಸಾಯಂಕಾಲದೊಳಗೇ ಅದನ್ನು 
ಮುಗಿಸಿದೆ. ಒಂದೂವರೆ ಫೂಟಿನ ಕಟಾಂಜನ 
ಮಾಡಿಕೊಂಡೆ. ನಾಲ್ಕೈ ದು ಅಡಿ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ 


ಚಪ್ಪರ ಬಿಗಿದುಕೊಂಡೆ ಣೆ [ನಲ್ಲಿ ಅದು ಸು ; 


ಕು ರವೇ ಆಯಿತು. 

ಎದುರಿಗೇ ಇದ್ದ ಹಳ್ಳದಲ್ಲಿ ಕೈಕಾಲು ಮುಖ 
ತೊಳೆದುಕೊಂಡು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿ 
ಕೊಂಡು ಬಂದು ಕುಟೀರದಲ್ಲಿ ಕೂತೆ. 

ಆ ದಿನ ನಿಶ್ಚಿಂತೆಯಿಂದ ಇರಲು ಮಾತ್ರ 

ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೂ ನಡುರಾತ್ರಿ ಗ 
ಲಿಲ್ಲ. ಹಳ್ಳ ದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೊ ಕಾಲಿನ-ಸ 
ಹಳಬ ಯಾರಾದರೂ ನನ್ನ ಕಡೆಗೇ ನ 
ಕಾಶ ಬರುತ್ತಿರಬೇಕೆನಿಸಿ ನಾನು ಎದ್ದು ಕೂತೆ. 
ಯಾರಿರಬೇಕೆಂದು ಯೋಚಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅದು 
ತಾನೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಯಿತು. ಪ್ರಚಂಡ ಹುಲಿ 
ಯೊಂದು ಗುಡುಗಿ ಕಾಡನ್ನೆ ನನದಿಸಿಬಿಟ್ಟೆ ತು. 

ನಾನು ಕಟ್ಟಿದ ಅಟ್ಟಿ "ನಲವಿಂದ ೧೫ ಅಡಿ 

ಸ ರವಿತ್ತಾ ದೂ ಗಿಡ ನಿಂತ ದಿನ್ನೆಯಿಂದ 
ಎಂಟಿ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದ್ದ ಕಾಡೆ ಬಂದು 
ವೇಳೆ ಅದು ಗಿಡದಡಿಗೆ ಬಂದು ಮೇಲೆ ನೋಡಿ 
ನನ್ನನ್ನೇ ತನ್ನ ಆಹಾರ ಮಾಡುವ ಸಂಕಲ್ಪ 
ಮಾಡಿದರೆ ನೆನಗೆ ಉಳಿಗಾಲವಿರಲಿಲ್ಲ. 


ಹುಲಿ ತಾನಾಗಿ ಯಾರ ಮೇಲೂ ಎರಗುವ 
ಪ್ರಾಣಿಯಲ್ಲವೆಂದು ನನಗೆ: ಗೊತ್ತಿತ್ತಾದರೂ 
ಒಳಗೆ ಯಾರೊ " ಎಲ್ಲ ಹುಲಿಗಳ` ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೇ 


ತಿಳಿಯಲಾಗದು' ರಂದು ಪದೇಪದೇ ಎಚ್ಚ ರಿ 
 ಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ,ಭಾಸವಾಯಿತು. 
ಎದೆಬಡಿತ ಸುರುವಾಯಿತು. . ಹೆದರುವ 


ಸಂದರ್ಭವೇ ಅದಾಗಿತ್ತು. . ಏಕೆಂದರೆ ನನ್ನ 
ಹತ್ತಿರ. ರ್ಯಾಫಲ್ಲಾಗಲಿ  ದೀವಟಿಗೆಯಾಗಲಿ 
ಅಥವಾ ಬೇರಾವ ಸಾಧನವಾಗಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. 
ನನ್ನ ಬಳಿ ಇದ್ದದ್ದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕೊಡಲಿ. 
ಆದರೆ ಅದರಿಂ ದ ತ ದೈತ್ಯ ಪಾ ್ರಣೆಯನ್ನು ಎದು 
ರಿಸಲು ಹೇಗೆ ತು! 'ಆದರೂ- -“ಕಲ್ಯೋ 
ಜೇಷ್ಯತಿ ಪಾಂಡವಾನ್‌” ಎಂಬಂತೆ ನಾನು ನಂಬಿ 
ಸಾವಢಾನನಾಗಿ ಕೂತೆ. 

ನನ್ನ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾಲ ಸಮೀಪಿಸಲು ತಡ 
ವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹುಲಿ ಬಂದು ಗಿಡದಡಿಗೆ ನಿಂತಿತು. 
ಕೆಳಗೆ ನೋಡಿದೆ. ` ಕೆಂಡದಂಥ ಸಣ್ಣುಗಳು 
ನನ್ನನ್ನೇ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಇನ್ನೇನು ಹಾರಬ 
ಹುದು. ನನ್ನ - ಕುಟೀ (ಕವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಾನು 
ಮೇಲಿನ ಎತ್ತ ರದ ಟೊಂಗೆಯನ್ನೇರಬೇಕೆಂದು 
ವಿಚಾರಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಹುಲಿ ದಡುಮ್ಮನೆ 
ಜಿಗಿದು ನನ್ನಅಟ್ಟಿದ ಚಪ್ಪರದ ಮೇಲೆ ನಿಂ ಹ. 
ಅದರ ಭಾರಕ್ಕೆ ಚಪ್ಪರ ತತ್ತರಿಸಿತು. 

ಹುಲಿಯ ಭಾರಕ್ಕೆ ಚಪ್ಪರ ಕುಸಿಯಬಹುದು. 


ಇನ್ನೇನು ಮಾಡಲಿ ಎಂದೆ. ಚಪ್ಪರವನ್ನೇ ಕೆಡ 


ವಿದಕೆ? ಒಳಿತಾಗಬಹುದು. ಅಥವಾ ಕೆಡಕೂ 
ಆಗಬಹುದು. -ಆದರೂ ಯೋಚಿಸಲು ಸಮ 
ಯವೆಲ್ಲಿ? ಹುಲಿ ಒಳಗೆ ಹಾರುವ ಮೊದಲೆ 
ನಾನು ಏನಾದರೂ ಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು. ಕೊಡಲಿ 
ಯಿಂದ ಬಲವಾದ ಎಂಟು ಹತ್ತು ಪೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು 
ಹಾಕಿ ಚಪ್ಪರವನ್ನು . ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುವಂತೆ 
ಮಾಡಿದೆ. . ಚಪ್ಪರ ಕೆಳಗೆ ಬಿತ್ತು. ಆದರೆ 
ಈ ಆಕಸ್ಮಿಕದಿಂದ ಹುಲಿ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಿ 
ಸುವ ಬದಲು ತನ್ನ ಪ್ರಾಣಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವಿರ 
ಬಹುದೇ :ಎಂದು ಹೆದರಿ. ಭೂಕಂಪವಾದಡಕೆ 





ಕಶ್ಚ ್‌್‌ 


4 
ಇ 1 


8% 


ತ್‌. 


ಊತ 


೫೪. 1? ್‌್‌ 0 ಳ್‌ .* 


* ್‌್ಮ ಹ್ಹ್‌ 
| ಕೆ 


| 


ಗ! ಲ 


ಟಕ 


ಆ ಟಿ ಚ ಟ್‌ ್ಕಾಾಾ್‌ ್‌್‌ ಚ್‌ ್‌್ಸ್ಮ್‌ 


ಸವ ಸ ನೋಸಗಾರ ಆನೆ, ಧೀರೋದ್ಧ ತ ಹುಲಿ : ೨೭ 


ಜನರು "'ಹೌಹಾರುವಂತೆ ಹೌಹಾರಿ ಓಡಿಹೋ 


ಯಿತು. ಮುರಿದ ಚಪ್ಪರದ ಬಿದಿರುಗಳು ಹಲವು 
ಹಾಸಿದ ಹುಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ, ಹಲವು ನನ್ನ ಮೇಲೆ 
ಇನ್ನು ಹಲವು ಕೆಳಗೆ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದವು. 
ಎದ್ದು ನೋಡಿದಾಗ ಹುಲಿಯ ಸುಳಿವೇ ಇಲ್ಲ. 
ಪ್ರಸಂಗ ಅದ್ಭು ತವೂ ಟಭೂತಪೂರ್ವಜ್ಛ 


' ಆಗಿತ್ತಾದರೂ ಎಲ್ಲ ಜಸ್‌ ತಾವಾಗಿ ಯಾರ 


ಮೈಮೇಲೂ ಏರಿಬರುವುದಿಲ್ಲೆಂಬ ಮಾತನ್ನೇ 
ಪೂಕ್ಗ ನಿಶ್ಚಿಂತೆಯಿಂದ ಗು ಬಾಜಿ 


ಮಾತ್ರ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. 


ಆದರೂ ಈ ಪ್ರಾಣಿ (ನರಭಕ್ಷಕ ಹುಲಿಯನ್ನು 
ಛಿದು) ಸಹಸಾ ಮೋಸದಿಂದ ಆಕ್ರಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ 
ವೆಂಬುದು ನಿಜ. ' ಆಕ್ರಮಿಸುವ" ಮೊದಲು 
ಗುಡುಗು ಹಾಕಿ ಅದು ಎಚ್ಚ ರಿಕೆ ಕೊಡುತ್ತದೆ. 
ಈ ಎಚ್ಚ ರಿಕೆಯಿಂದ ಆತ ರಕ್ಷಣೆಯ ಏರ್ಪಾಟು 
ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳ ಲು ಅವಕಾಶ ಕೊಟ್ಟ ತೆ ಆಗುವು 
ದಿಲ್ಲವಾದರೂ ಧೈರ್ಯಗೆಡದೆ ಯುಕ್ತಿ ಯಿಂದ 
ಯತ್ನಿ ಸಿದರೆ ಹ ಮನುಷ್ಯ ಹುಲಿಯ ಆಕ್ರ- 
ಭುಖದಿಂದ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಭಡಸಃ 

ಒಮ್ಮೆ ನಾ ನಾನು ಗಂಗಾನದಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಕಾಡಿ 
ನತ್ತ ನಡದಿದ್ದೆ. ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ ಮೇಲೆ ಆರೇಳು 


, ಮೈಲುದ್ದ ದ ಬಯಲನ್ನು ದಾಟಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಈ 
ಬಯಲಿಗೆ ನಾನು ಹೊಸಬನು. 
" ಸುಬು, ಮಣ್ಣು, ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗಂಗೆಯ 


ಬಯಲು ಉ- 


ಪಾತ್ರದಂತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಪೊದೆಗಳೂ ಕಾಡು 
ಗಿಡಗಳೂ ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿದ್ದವು. ಗಂಗೆಯ ತೀರದ 
ಪರೆಗೆ ನನ್ನನ್ನು ಮುಟ್ಟಿಸಲು ಬಂದಿದ್ದ ಗ್ರಾಮ- 
ಸ್ಮರು, “ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಶಾಕಾಹಾರಿ ಹಾಗು ಮಾಂ- 
ಸಾಹಾರಿ ಹ್ಯಾ ಬಗೆಯ. ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಬಹ 
ಳಷ್ಟು ಹಾಗೂ ಕಾಡು ಮುಳ್ಳು ಗಳಿಂದ 
ತು ಹ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಡ್ಜಾ ಡು 
ವುದು ಅಪಾಯಕರ” ವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅದಕ್ಕ 
ನಾನು ಒಂದು ಒಣಗಿದ ಹಳ್ಳ ದಲ್ಲಿಳಿದು ನಡೆದೆ: 

ಒಂದು ಮೈಲು ರಸ್ತೆ ಮ ಚೆನ್ನಾ ಗಿತ್ತು. 
ನಿಶ್ಚಿ ಂತೆಯಿಂದ ಹೋದೆ. ಮುಂದೆ ಕೊರಕಲು 





ಬಂತು. ಅದರ ಎರಡೂ ಮಗ್ಗ ರಿಗೆ ದಟ್ಟವಾಗಿ 
ಮರಗಳು ಬೆಳೆದಿದ್ದವು; ನನ್ನ್ನ ಒಂದಿನಿಂದೇ 
ಯಾರದೋ ನಡಿಗೆಯ ಸದ್ದು. ಹೇಳಿಸಿದಂತಾ 
ಯಿತು. ನಾನು ಹೆದರಿದೆ. ಹೊರಳಿ ಹಿಂದೆ ನ್ನೋ 
ಡಿದೆ. ಎರಡು ಉರಿಯುವ ಕಣ್ಣುಗಳು ಶಾಣಿಸಿ 
ದವು. ಇದು ಹುಲಿಯೇ ಇರಲಿಕ್ಕೆಬೇಕು. ಇನ್ನು 
ನಾನು ಪಾರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. 

ಆದರೂ ಪೂರ್ಣ. ಎದೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. 
ಬೇಗನೆ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದ ಟಾರ್ಚಿನ 
ಬಟಿನ್‌ ಒತ್ತಿದೆ. ಆದರದು ಹೊತ್ತಲಿಲ್ಲ: ಕೋ- 
ಟಿನ: ಜೇಬಿನಿಂದ ಶಡ್ಡಿಪೆಟ್ಟಿಗೆ ತೆಗೆದೆ. ಒಂದು ` 
ಕಡ್ಡಿ ಗೀರಿದೆ. ಗಾಳಿಗದು ಆರಿತು. ಸೆಂಕಟಿ 
ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಲಿತ್ತು. ಕೋಟು ತೆಗೆದು ತಲೆಯ - 
ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಗಾಳಿ ಹತ್ತದಂತೆ ಆಸರೆ 
ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಕಡ್ಡಿ ಗೀರಿದೆ. ಆದರೆ ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ 
ಆ ಕಾಲಿನ ಸಪ್ಪಳ ತೀರ ನನ್ನ ಹತ್ತಿರ ಬಂತು. 
ಹಿಂಸ್ರೃ ಪ್ರಾಣಿ ಗುಡುಗಿತು. ನನಗೆ ಅದರ 
ಕಾಲಿನ-ಏಟು ಬಿತ್ತು. ನಾನು ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದೆ. 

ಈ ವರೆಗೆ ಕಡ್ಡಿಯನ್ನು ಆರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಗಾಳಿ 
ಈಗ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾ 
ಯಿತು. ಬೆಂಕಿ ನನ್ನ ಕೋಟಿಗೇ ಹತ್ತಿತು. 
ಅದೂ ಬಳೆ ಸೈಯದೇ ದ ಕೋಟನ್ನು 
ಒಂದು ಸ” ಗೆಗೆ_ ತೂಗಹಾಕಿ ಧೈರ್ಯದಿಂದೆ 
ನಿಂತೆ. ಈ ಬೆಂಕಿಯ ಹತ್ತಿರ ನಾನಿರುವ `ವಕಿಗೆ' 
ನನಗೆ ಹುಲಿಯ ಭಯಎಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಂಡೆ. 

ಆದರೂ ಈ ರಕ್ಷಣೆ ಬಹಳ ಹೊತ್ತಿನದಲ್ಲ. 
ಐದಾರು ನಿಮಿಷ ಆದೀತು ಅಷ್ಟೇ. ಆನೇಲೆ? ` 
ಆಮೇಲೆ ಶರ್ಟಿ. ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಬನಿಯನ್ನು. 
ಆಮೇಲೆ ನನ್ನ ಪ್ಯಾಂಟು. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಬಟ್ಟೆ ಗಳ 
ಬರೆನಾಧವಾದಕೊ ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ನನ್ನ ಸೆ 


ಮಾಡೀತು? ಹನ್ನೆ ರಡು ಹದಿನೈದು. ನಿಮಿಷ, 
ಆಮೇಲೆ? 
ಒಂದು , ಉಪಾಯ ಹೊಳೆಯಿತು. ಬಣ 


ಟ್ವಿಗೆಗಳನ್ನು ತಂದು ಬೆಂಕಿಗೆ ಹಾಕುವುದು- 
ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಉರಿಸುತ್ತ ಕೂಡುವುದು. 


೫: 1/1 






ಹೇಳ್‌ 
ಸ್ಸ್‌ | ೫ 
(| 1), 


ಗೆ 
ಕ 4 


೨೮ 


ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನೋಡಿದೆ. ಒಣ ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳೇ ಇರ 
ಲಿಲ್ಲ. ಕಂಟಿ (ಪೊದೆ) ಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸಿದರೂ 
ಕೇಲಸವಾಗುವುದು. ಆದರೆ ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ 
ವಿದ್ದು ದರಿಂದ ಅವೂ ಹಸಿಯಾಗಿದ್ರವು. ಕೋಟಿನ 
ರಕ್ಷಣೆಯ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುತ್ತ ಬಂತು. ಕಡೆಗೆ 
ಪಂಚತಂತ್ರಕಾರನಾದ ವಿಷ್ಣುಶರ್ಮನ, "ಯಃ 
ಪಲಾಯತಿ ಸ ಜೀವತಿ' ಎಂಬ ನೀತಿಯನ್ನು 
ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡು ದಾರಿ ಸಿಕ್ಕತ್ತ ಓಟಕಿತ್ತೆ. ಶರ್ಟಿ 
ನ್ನಂತೂ ತೆಗೆದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದೆ. ಅದರ 
ಸರತಿ ಬಂದೊಡನೆಯೇ ಅದರ ಬಲಿದಾನ ಮಾಡ 
ಲಿದ್ದೆ. 

ಉರಿಯುವ ಕೋಟನ್ನು ಕಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಹಾಕಿ 
ಕೊಂಡು ನಾನು ಓಡುವಾಗ ಆ "ಓಡುವ ಬೆಂಕಿ' 
ಯನ್ನು ಕಂಡು ಹುಲಿ ಏನು ಬಗೆಯಿತೋ--- 
ಬಹುಶಃ ಹೆದರಿರಬೇಕು.--ನನ್ನ ಬೆನ್ನುಹತ್ತಿ 
ಬರಲಿಲ್ಲ. ಏನೇ ಆಗಲಿ, ಅಂತೂ ನನ್ನ ರಕ್ಷಣೆ 
ಯಾಯಿತು. 

ಕೊನೆಯ ಗಳಿಗೆಯ ವರೆಗೂ ನಾನು ಥೈರ್ಯಗೆ- 
ಡದೆ ಯುಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ನನ್ನ 
ರಕ್ಷಣೆಯಾಯಿತೆಂಬುದು ಎಷ್ಟೇ ನಿಜವಿದ್ದರೂ 
ಹುಲಿ ತನ್ನ ಬರವಿನ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಕೊಡದೆಹೋ- 


ಅಡೆ 


ತ 














1 ಕೃ. [ಬಿ '` ಸ್‌ 
ನ್ಯೂ 
ಎದೀಗೆ 14/34 1್ಗ ಸ್ರ 
' ಸ ಕ ಸ ಖು "ಟ್ಟ. 
| ` | ಶೆ ಕ 
ಬು ಯು " ್‌್‌ ಬ ಕ್‌ 
1! ( ಸ ತ ಹ ` 

ಕಿ (|! 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಗಿದ್ದರೆ ನಾನಾದರೂ ಏನು ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು? 

ಹುಲಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಸಹಸಾ ಉಳಿದೆಲ್ಲ 
ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮನುಷ್ಯನ ಮೇಲೆ 
ಅಕಸ್ಮಾತ್‌ ಎರಗುತ್ತವೆ. ಕೆಲ ಶಾಕಾಹಾರಿ 
ಗಳೂ ಈ ರೀತಿ ಒಮ್ಮೆಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿ 
ಮೋಸಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆನೆ ಆ ಜಾತಿಯದು. 
ಅದು ಹುಲಿಯಂತೆ ಉದಾರನಾಗಿರದೆ ಮೋಸ 
ದಿಂದೇ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಸದ್ದಿಲ್ಲದೆ ಬಂದು ಆಕ್ರ- 
ಮಿಸುತ್ತದೆ. 

ಒಮ್ಮೆ ನಾವು ಗಢವಾಲದ ರವಾಸನ ನನಿಯ 
ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ. ಇಂಥದೇ 
ಒಂದು ವಿಪತ್ತು ಬಂದೊದಗಿತು. ವೈಶಾಖಮಾಸ 
ವದು. ಕಾಡೆಲ್ಲ ಹೂಬಿಟ್ಟು ಮೆರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. 
ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಂಗೀತ ಶೇಳಬರುತ್ತಿತ್ತು. 
ಆದಕೆ ದಾರಿ. ನಿರ್ಜನವಾಗಿತ್ತು. ಮನುಷ್ಯರ 
ಸುಳಿವೇ ಇಲ್ಲದ ಪ್ರದೇಶವಿದೆನ್ಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು. 
ಕಾಡಿನ ಸೊಬಗು ನಮ್ಮನ್ನು ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ 
ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಿತ್ತು. ಐದು ಗಂಟಿಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ 
ನಾವು ಒಂದು ಕೊರಕಲು ದಾರಿಗೆ ಬಂದೆವು. 
ಎರಡೂ ಕಡೆಗೆ ಎಂಟು ಹತ್ತು ಅಡಿ ಎತ್ತರದ 
ಕೊರಕಲು ದಿನ್ನೆಗಳು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು 
ತುಂಬಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರಬಹು 
ದು. ಈಗ ಅದು ಬರಿದಾಗಿ 
ತ್ತು. ಕೆಳಗೆಲ್ಲ ಉಸುಬು 
ಹರಡಿತ್ತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಬೇಗ 
ಬೇಗ ನಡೆಯಲಿಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿ 
ದ್ವಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮತಃ ಕೊ- 
ರಕಲು ದಾಟುವ ಮುಂಚೆ 
ಯೆ ಕತ್ತಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ 
ಯೇ ಒಂದು ಒಳ್ಳೇ ಜಾಗ 
ನೋಡಿಕೊಂಡು ವಸತಿ 
ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ನಾವು 
ನಿಂತ ಸ್ಥಳದ ಕೊರಕಲಿನ 
ಆಳ ೨೦ ಅಡಿ. ಮೇಲೆ 
ದಟ್ಟಡವಿ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ 






ನೂರು ಹೆಜ್ಜೆ ದೂರದಲ್ಲೊ ದು ಶೀರಿನ ಕುಂಡ 
ಎತ್ತು. . ಅದು ಕಡಿಯುವ 'ನೀರಿನದು. ಅಲ್ಲಿಯೇ 
ಸ ಹೋಗಿ ನಾವು ಊಟಿ ಮಾಡಿ ಮರಳಿ ನಮ್ಮ 
ವಸತಿಯ ಸ ಳಕ್ಕೆ ಬಂದೆವು. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು. 
ಹರಟಿ ಹೊಡೆದು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಾಗಿ" ಕಾವಲು 
ಮಾಡುವ ನಿರ್ಣಯೆ ಮಾಡಿ ಎಬ್ಬರೂ ಮಲಗಿ- 
ದೆವು. 

ಬೆಳಗಾಗುವ ವರೆಗೂ ಯಾವ ಆಪತ್ತೂ ಬರ 
ಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮುಂಜಾನೆ ಕುಂಡದ ಹತ್ತಿರ 
ಹೋಗಿ ನೋಡಿದಕೆ ಆನೆಯ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಮೂಡಿ 
ದವು. ಅದೇ ಆಗ ಆನೆ ನೀರು ಕುಡಿದು ಬೇಕಾ 
ದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯಲೋ ಮೈಮೇಲೆ ಹಾಕಿಕೊ 
ಳ್ಳಲೋ ನೀರನ್ನು ಸೊಂಡಿಲಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಕೊಂಡು 
ಹೋಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ತೋರಿತು. ಅದು ಚಿಮು 


ಆರಿರಲಿಲ್ಲ. 

ಈಸ ಸಂಗತಿ ಅಷ್ಟೊ ದು ವಿಶೇಷವಲ್ಲದಿದ್ದ ರೂ 
ಡೆ ಮುಂದೆ ಗಿ? ಎಚ್ಚೆರದಿಂದಿರಬೇ. 
ತ ಕಾದ್ಮ ಮಾತ್ರ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು. ಏಕೆಂದಕೆ ಈ 
1 "ಆನೆ "ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಸಿರುಗುವ ಮದವೇರಿದ 
' ಸಲಗ ಎಂದು ತೋರುತ್ತಿತ್ತು. ಮುಂದೆ ನಡೆ 
ದಂತೆ ಕೊರಕಲು ಅಗಲವಾಗತೊಡ 
*ಗಿತು. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬಿದಿರ ಬೆಟ್ಟಿ ಗಳಿದ ವು. 
ಹಗಲೂ ಕೆಳಗೆ ಕತ್ತ ಲೆಯಾಗುವಂಥ'! 
ದಟ್ಟ ಪೊದೆಗಳಿದ್ದವು. ನೂರು ಅಡಿ 
ಡಿ ದೂಂ ದಲ್ಲೇ ಕೊರಕಲು ೪೫ ಅಂಶ. 
ಕೋನ ಮಾಡಿ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿತ್ತು. 


'ಕಿಸಿದ ನೀರು ಉಸುಬಿನ ಲ್ಲ ಬಿದ್ದಿತ್ತು; ಇನ್ನೂ: 


ಮೋ ನೆಗಾರ ಆನೆ, ಧೀರೋದ್ಧತ ಹುಲಿ ರ್ನ 


ದೂರವಿದೆ. ಆತ ಬೇಗನೆ ಸಾಗಿದ್ದ. ನಾನೂ 
ಅವನನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. 
ತಿರುವಿನ ಹತ್ತಿರ ಶ್ಯಾಮ ಹೋಗುತ್ತಲೆ ಪೊದೆ 
ಯೊಳಗಿಂದೊಂದು ಸೊಂಡಿಲು ಕರೇ ನಾಗರ 
ದಂತೆ ಹೊರಬಂದು ಚಾಚಿ ಇವನ ಮೇಲೆ 
ಚೆಲ್ಲಿತು. 

ಕುಂಡದ ಹತ್ತಿರ. ಆನೆಯ ಪದಚಿನ್ಹೆಗ 
ಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗಿಂದ ನನ್ನ ಎದೆ ಬಡಿದುಕೊ 
್ಭುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಪೊದೆಗಳನ್ನೇ ನೋಡುತ್ತ ನಡೆ 
ದಿದ್ದ ನನಗೇ ಆ ಸೊಂಡಿಲು ಪ್ರಥಮತಃ ಕಾಣಿ 
ಸಿತು. ಅದು ಕಾಣಿಸುತ್ತಲೇ ನಾನು ಕೂಗಿದೆ. 
“ಶ್ಯಾಮ, ಆನೆ ಬಂತು.” ನನ್ನ್ನ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ 
ಶ್ಯಾಮನು ಸಾವಧಾನನಾಗಿ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯಲೆತ್ನಿ 
ಸಿದನಾದರೂ ಆನೆಯೂ ಅಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಪೊದೆ 
ಯನ್ನು ಸರಿಸಿ ಎದ್ದು ಅವನತ್ತ ಬರತೊಡಗಿತು. 

ಒಣಗಿದ ಬಿದಿರಿನ ಎಲೆಗಳುದುರಿ ಜಾರಿಕೆ 
ಯಾಗಿತ್ತು. ಪೊದೆಗಳು ದಟ್ಟಿವಾಗಿದ್ದವು. ಇವು 
ಗಳಿಂದ ಶ್ಯಾಮ ಭಾರೀ ವಿಪತ್ತಿಗೊಳಗಾಗಿದ್ದ. 
ಕಾಡಿನದೇ ಪ್ರಾಣಿಯಾದ ಆನೆಗೆ ಈ ಒಣ ಎಲೆ 
ಗಳ ಮೇಲೆ ಓಡುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿದ್ದರೂ ಶ್ಯಾಮ 
| ಆ ಬ ಇದ್ದಿಲ್ಲ. ಮೇಲಾಗಿ ಆತ 





ಈ ತಿರುಗುವ ಸ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೂಡೆ ದಟ್ಟ ಸೆ 14 | 











ಸ್ಮಳ. 
ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಮುಂದೆ ಶ್ಯಾಮನಿದ್ಮ. 
ವನ ಹಿಂದೆ ನಾನಿದ್ದೆ. ನನ್ನ ಒಂದೆ 2 


ಶೇಖರ, ಬಿಪಿನ ಮತ್ತು ನಾಂ 
ದರು, ಸಾಲುಗಟ್ಟಿ ನಾವು ನಡೆದಿದ್ದೆವು. 
ಶ್ಯಾಮನಿಂದ ನು ಹತ್ತೇ ಅಡಿ ' 


ಈ ಬ್‌ 





ವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಇದು ಜಯಕು! 1 ಗ 1 


ಇ 


ಸ ಕ - ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ ' 


ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್‌ ಬೂಟು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಓಡುವು 
ದರಲ್ಲಿ ಶ್ಯಾಮ ನಿಷ್ಣಾತನಾದರೂ ಆ ಜಾರಿಳೆಯ 
ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ಬಹು... ತೊಂದರೆಗೊಳ 
ಗಾದ. ಆನೆಯ ಸೊಂಡಿಲಿನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳು 
" ವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು. 

ಆಗ ನನಗೆ ನಡುವಿಗೆ ತೂಗುಹಾಕಿದ ಬಿಗು- 
ಲಿನ ನೆನಪಾಯಿತು... ಯಾವ ವಿಚಾರವನ್ನೂ 
ಮಾಡದೆ ನಾನು ಬಿಗುಲು ಊದತೊಡಗಿದೆ. 
ಇಡಿ ಕೊರಕಲೇ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿತು. 

ಬಿಗುಲು ಊದುವ ಕೇಳುವ ಎರಡೂ ಅನು 
ಭವಗಳನ್ನು ಅನೇ(ಕ.ಬಾರಿ ನಾನು ಹೊಂದಿರುವೆ 
ನಾದರೂ ಅಂದಿನ ಬಿಗುಲಿನ ನಾದದ ಅದ್ಭುತತೆ 
ಮರೆಯಲಸಾಧ್ಯ. ನನ್ನ ಬಿಗುಲಿನ ಸ್ವರ ಜಯ 
ಜನಕವಾಗಿತ್ತು. ಅದೆರ ಪರಿಣಾಮವೂ ಒಳ್ಳೆ 
ಯದೇ ಆಯಿತು. ವೇಗದಿಂದ ಶ್ಯಾಮನ ಬೆನ್ನು 


ಹತ್ತಿದ್ದ ಆನೆ ಆ ಸ್ವರವನ್ನು ಕೇಳಿ ಚಿತ್ರವತ್‌ 
ಸ್ತಬ್ಧವಾಗಿ ನಿಂತುಬಿಟ್ಟಿತು. ಎಡಗಾಲನ್ನೆತ್ತಿ 
ಸೊಂಡಿಲನ್ನು ಮುಂದೆ . ಚಾಚಿ. ಗೌತಮನ 
ಇನ್ನೊಂದು ಶಾಪದಿಂದ ಕಲ್ಲಾದನೊ ಎಂಬಂತೆ 
ಆ ಗಜರಾಜನು ನಿಂತ ಆ ಠೀವಿ ಇಂದಿಗೂ 
ನನ್ನ ಕಣ್ಣು ದೆ ಅಚ್ಚ ಳಿಯದೆ ನಿಂತಂತಿದೆ. 
ಆ ಮುದ್ರೆ ಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಚ್‌ ತೆಗೆಯಬಹು 
ದಿತ್ತು. ಆರೀ ತ ಅದು ಕೇವಲ ಮೂರು ನಾಲ್ಕು 
ನಿಮಿಷ ಮಾತ್ರ.ನಿಂತಿತ್ತು. ಆ ಮೇಲೆ ಸರಕ್ಕನೆ 
ಹಿಂದೆ ಹೊರಳಿ ಲಗುಬಗೆಯಿಂದ ಕೊರಕಶಲಿ` 
ನೊಳಗಿಂದ ಮುಂದೆ. ನಡೆಯಿತು. 

ಅದು ಓಡಿಹೋಯಿತಾದರೂ ಪೂರ್ವಸೂಚನೆ 
ಯಿಲ್ಲದೆ ಮೋಸದಿಂದ ಒಮ್ಮೆಲೇ ಆ ಗೀತಿ 
ಶ್ಯಾಮನನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದ್ದು ಅಂಥ ಸರ್ವಮಾನ್ಯ 
ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗೆ ಭೂಷಣಾಸ್ಪದವೆ? ಈ 


ಅಷ ಸ ಕಾ 


ಆರ್ಯನೆಂದರಾರು 
ನ ವೈರಮುದ್ದೀಪಯತಿ ಪ್ರಶಾಂತಂ 
ನ ದರ್ಪಮಾರೋಹಕ ತಿ ನಾಸ್ತಮೇತಿ | 
ನ ದುರ್ಗತೋಇಸ್ಮೀತಿ ಕರೋತ್ಯಕಾರ್ಯಂ 
ತಮಾರ್ಯಶೀಲಂ ಪರಮಾಹುರಾರ್ಯಾಃ | 


ತಣಿದುಹೋದ ಹಗೆತನವನ್ನು ಪುನಃ ಕೆದಕದವನು, 
ದರ್ಪವನ್ನಾಗಲಿ ಅತಿ ದೈನ್ಯವಾಗಲಿ ತೋರಿಸದವನು, 
ಕಷ್ಟಕಾಲ ಬಂದರೂ ಅಕಾರ್ಯ ಮಾಡಲೊಲ್ಲದವನು-- 
ಅವನೇ ಆರ್ಯತೀಲನೆಂದು ಆರ್ಯರು ಹೇಳುವರು. 


ಜೇ 


ನಸೆ ಸ್ವೇ ಸಂಖೇ ವೈ ಕುರುತೇ ಪ 


ಜೇ 


ಬ 


ನಾನ್ನಸ್ಯ ಜೇ ಭವತಿ ಪ್ರಹೃಃ ಷ್ಟಃ | 
ದತ್ಯಾ ಚ. ಪಶ್ಚಾ ತ್‌ ಕುರುತೇ ನ ತಾಪಂ 
ಸ ಕಥ್ಯತೇ ಸತ್ಸು ರುಷಾರ್ಯಶೀಲಃ॥ 


ಸ್ಟ ತ ಸುಖದಲ್ಲೆ ಹರ್ಷಗೊಳ್ಳ ದವನು, 


ಸರದುಃಖದಲ್ಲಿ ಉತ್ಸಾ ಹ ತುಳವವನು, 


ದಾನ ಕೊಟ್ಟು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾ ಪಪಡದವನು, ಆರಾ 


ಚಿ 


ಅವನೇ ಡೂ ೨ವಕೆ ಸತ್ಪು ರುಷ. 


ಎ..ಮಹಾ ಭಾರತ 


ನಗೆಮಲಳಿಗೆ 


`1|||!'11||!'11||!" 





ಕೋಳಿಗಿಂತಲೂ 
ಜಾಸ್ತಿ, ಮಗ 


“ಅಮ್ಮ, ಬಿಳಿಯ 
, ಕಪ್ಪು ಕೋಳಿಗೆ ಶಕ್ತಿ 
ತಾಯಿಗೆ ಹೇಳಿದ. 
“ಹೇಗೆ? ತಾಯಿ ಕೇಳಿದಳು. 
“ಹೇಗೆಂದರೆ, ಕಪ್ಪು ಕೋಳಿ ಬಿಳಿಯ 
ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಬಿಳಿಯ 
ಕೋಳಿ ಕಪ್ಪು ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುತ್ತದೋ?* 


ಇಸ ಡಿ, ಇಚೆ ಪದ್ಮಾ 
೫ 


“1! ನೋಡು, ಜಗದೀಶ ಎಲ್ಲನಿಷಯ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಸಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಇತಿಹಾಸ 
ವೊಂದರಲ್ಲಿ ನಪಾಸಾಗಿದ್ದಾನೆ.? 


“ಸಾಪ, ಅದರಲ್ಲಿ ಜಗದೀಶನದೇನೂ 
ತಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಆತ ಹುಟ್ಟು ್ವವುದಕ್ಕಿ ೦ತ ೧೦೦೦ 


' ವರಗಳ ಒಂದಿನ ಪಸ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ 
ಕೆ ದತ” ಅವನಾದರೂ ಹೇಗೆ ಹೇಳಿಯಾನು?* 


ಎತ್ತ ಪ್ಯಾಟ 
ಜೇ 


ಸಿನೇಮಾ ಮತ್ತು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇರುವ 
ಅಂತರನೆಂದರೆ, ಸಿನೇಮಾದಲ್ಲಿ ಜಗಳ- 
ತಂಟಿ. ಕಷ್ಟಗಳೆಲ್ಲ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಲಗ್ನ 
ವಾಗುತ್ತ ದ ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದಲ್ಲ ಲಗ್ನ್‌ 

' ವಾದ ಮೇಲೆ ಇವೆಲ್ಲ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತ ವೆ 


. ಷಾಯರ್‌ ಸ್ಟೇಶಸ್ಸಿ ನಲ್ಲಿ .ಒ ಮ್ಮೆಲೇ 
ಗಂಟಿ ಸಿಸು. ಅಗ್ನಿ ಶಾಮಕ 
ದಲದವ ಎತ್ತಿದಾಗ ಕೂಗು ಕೇಳಿಸಿತು: 
ಹೆಂ! ಬೆಂಕಿ! 





: ಫೋನ್‌ ಎತ್ತಿದವ: “ಎಲ್ಲಿ? ಎಲ್ಲಿ? ? 

“ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲ...? 

“ಅದು ಹೌದು; ಆದರೆ ಬೆಂಕಿ ಎಲ್ಲಿ 
ಎಂದು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ.? 

“ನನ....ನ..ನೈ... ಅಡುಗೆ, 
ಮನೆಯಲ್ಲ...* 

“ಹೌದು; ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಹೇಗೆ 
ಬರಲೆಂದು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ? 

“ಅರೆ! ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಫಾಯರ್‌ ಎಂಜಿನ್‌ 
ಗಳಿಲ್ಲನೆ ಬರಲಿಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ? 

ಎ. ಳೆ. ರಮೇಶ ಷ್ಳೆ 


ಅಡುಗೆ 


ಸೇ 


ಧನಿಕ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬ ರಾತ್ರಿ ತಡ 


“ವಾಗಿ ಮನೆಗೆ ಹೊರಟದ್ದಾಗ ತ್ರ ಲಿನ 


ನಿರ್ಜನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಧಾಂಡಿಗರಿಬ್ಬ ರು 
ಅವನಿಗೆದುರಾದರು. ಅವರ ಭೀಕರ 
ಆಕೃತಿ ಕಂಡು ಆವರು ಕಳ್ಳ ರೇ ಎಂದು 
ವ್ಯಾ ಇ ಮನವರಿಕೆಯಾಯಿತು. ಅವ 
ರಿಬ್ಬರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವನಾಗಿದ್ದಾತ ಮುಂದೆ 
ಸ ವಾ ಘಪಾರಿಯೊಡನೆ 'ೆಡಯಎಟ್ಟು 
ಒಂದಾಣೆ ಕಡ ಕೊಡುತ್ತೀರಾ?» ಚಾಚು 
ಯಾಚಿಸಿದ ನಿಸ್ಮಿತನಾದ ವ್ಯಾಪಾರಿ *ಸೆ 
ಯಿಂದ ಒಂದಾಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊ- 
ಡುತ್ತಾ “ಒಂದಾಣೆ ಏಕೆ? ಎಂದು 
ಕೇಳಿದ. 

ಆ ಧಾಂಡಿಗ ಉತ್ತರಿಸಿದ. “ಮತ್ತೇ 
*೮! ನಿಮ್ಮ ಉಂಗುರ ಯಾರಿಗೆ, ನಿಮ್ಮ 
ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಚೀಲ ಯಾರಿಗೆ ಸಕು 
ನಿಶ್ಚಯಿಸಲು "ಬಾಸ್‌? ಹಾಕಲಿಕ್ಕಾಗಿ 
ಬೇಕಿತ್ತು! ಯು. ನಾಗೇಶರಾವ 

ಜೇ 

ಆ ಒಕ್ಕಲಗಿತ್ತಿ *ಿರಾಣಿ ಅಂಗಡಿಕಾರ 
ನಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬೆಣ್ಣೆ ವರಾರುತ್ತಾ ಇದ್ದ ಳು, 
ಒಮೆ _ ಅಂಗಡಿಯವನ ಆಳೊಬ ಆವಳ. 

ಲಿಗೆ ಬಂದ್ಳು “ತಾಯೀ, ನೀನು ನಿನ್ನೆ 
ಕೊಟ್ಟ ಅರ್ಧ ಪೌಂಡ್‌ ಬೆಣ್ಣೆ ತೂಕದಲ್ಲಿ 
ಬಹಳ ಕನ್ಮಿ ಇತ್ತೆಂದು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಲು 


೩೧ 


ತಿ೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ನಮ್ಮ ಯಜಮಾನರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ? 
ಎಂದನು. 
ಅವಳಂದಳು: ""ಅದು ಹೇಗೆ ಕನ್ನಿ 


ಯಾದೀತು? ನಾನು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿಂದ ನಿನ್ನೆ 
ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅರ್ಧ ಸೌಂಡ್‌ ಸಕ್ಕರೆ ತಂದಿದ್ದೆ. 
ನನ್ನ ಹತ್ತಿರನಿದ್ದ ಅರ್ಧ ಪೌಂಡ್‌ ತೂಕದ 
ಕಲ್ಲು ಎಷ್ಟು ಹುಡುಕಾಡಿದರೂ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ 
ವಾದ್ದರಿಂದ ಎಡ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿಆ ಸಕ್ಕರೆಯ 
ಪೊಟ್ಲವನ್ನೇ ಇರಿಸಿ ತೂಗಿ ಕೊಟ್ಟದ್ದೆ- 
ನಲ್ಲಾ! '' 


ಎ..ಯಕಿ, ಎಸ್‌. ಶೆಣೆ 
ಸ ಳೆ 


“ ನಮ್ಮ ಬಂಗಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಿಶ್ಚುಕರು 
ಬರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ? 

“ಛೆ? ಛೆ! ನಾವು ಗೇಟನ ಹತ್ತಿರವೇ 
ಹೀಗೊಂದು ಬೋರ್ಡ್‌೯ಹಾಕಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ: 

"ಮಾಲಿಕರು ಶಾಕಾಹಾರಿಗಳಿದ್ದರೂ 
ನಾಯಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಏನೂ ಹೇಳಲು ಬರು 


ವಂತಿಲ್ಲ. ಸ 
ಆ ಗ ಯ ಪ್ಯಾಟ 
ಜೇ 


“ಡಾಕ್ಟರೇ, ನನಗೆ ನಿದ್ರೆಯೇ ಬರುವು 
ದಿಲ್ಲ” ರೋಗಿ ಹೇಳಿದ, “ನಿದ್ದೆಮಾಡಲು 
ಯತ್ನಿಸಿ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ ಮಲಗಿದರೂ 
ಸಹ ಬೆಕ್ಕಿನ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಸದ್ದು ಕೇಳಿದರೆ 
ಸಾಕು ಎಚ್ಚರವಾಗಿಜಿಡುತ್ತದೆ.” 








“ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ತನ್ನ ಬೊಜ್ಜು ಮೈ ಕರ 
ಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲೆಂದು ಈಗ ಮೂರು ತಿಂಗ 
ಳಿಂದಲೂ ಪೃತಿನಿತ್ಯ ಮುಂಜಾನೆ ಒಂದು 
ತಾಸು ಓಟ್ಟು ಜೀಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.? 

“ಸೀಗೇನು! ಏನಾದರೂ ಪ್ರಯೋಜನ 
ವಾಯಿತೆ?? 

“ಹೂಂ. ಬೀಸುವ ಕಲ್ಲು 
ಸವೆದು ಅರ್ಥದಷ್ಟಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿದೆ.” 


ಸವೆದು 


ಹ್‌ 0೫೮ ೫ ಜ್‌ 
ತ ತ | 


ಡಾಕ್ಟರು ಒಂದು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಔಷಧಿ , ಚ್‌ 


ಯನ್ನು. ಕಟ್ಟ “ತ್ರೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ” ಎಂದರು. 
ಇದನ್ನು ನಾನು ರಾತ್ರಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳ 
ಬೇಕೇ?” ಜೀ ಕೇಳಿದ. 
“ನಿಮಗಲ್ಲ ಇದು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ಬೆಕ್ಕಿಗೆ? 
ಎಂದರು ಡಾಕ್ಟರ್‌. -ಡಿ. ಕೆ. ಪದ್ಮಾ 


ಯಾಕೋ ನಿದ್ರೆ ನೇ ಬರೋಲ್ಲಡಾಕೆ 
ಹಢಿಕಥೆ, ಭಾಷಣ ಹೇಳೋವಾಗ "ಒಂದಿನ ಷ್ಟು 
ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿದ್ದು ಬಂತು--ಬೇರೆ ಸುತರಾಂ 
ನಿದ್ರೆ ಅಂಬೋದು ಕೇಳಬೇಡಿ..? 
ಇಾಾ.ವಭಿಶತಲು ೭೦೧ ನುಕೃಷ್ಣ 





ಇದನ್ನು ಅಂಧಶ್ರದ್ಧೆಯೆನ್ನುನಿರಾ 


ಪೂ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಶಾಪ ತಯದ 


ಕಿ 


“ಒಂದುಸ್ತಾನ ಟೈಮ್ಸ”ನಿಂದ 
ಬ 
₹3" ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಮಾತು. ತಮ್ಮ ಹಿಂದೆ- ಮುಂದೆ ನೋಡದೆ ೫ ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ 
ರಾಯಭಾರಿಗಳ ಕಚೇರಿ - ವಸತಿ ಮುಂತಾದ್ದ ಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಖರೀದಿ ಮಾಡಿ 
ಕ್ಕಾಗಿ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೇರಿ ಬಿಟ್ಟರು. ಆ ಮೇಲೆ ಅವರಿಗೆ ಈಗೊಂದು ನೂರು 
ಕನ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳ ಹುಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಆ ಜಾಗೆ ಖಾಲಿಯಾಗಿಯೇ 
ಕುತ್ತ ಅಡ್ಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ಕೋಡಿ ಇತ್ತೆಂದು ತಿಳಿಯಿತು. ಅದಿದ್ದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ 
ನಲ್ಲಿ ೧೦,೦೦೦ ಚದುರಡಿ ಬಯಲು ಜಾಗೆಯೊಂ-. ಒಂದೊಂದು ಅಂಗುಲ ಸ್ಥಳಕ್ಕೂ ಸಹಸ್ರ 
ದನ್ನು ಕಂಡರು. , ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿ ಎಕ್ಟ್ಪೋರಿಯ. ಸಹಸ್ರ ಬೆಲೆ ಎನ್ನುವ ಪರಿಸ್ಥಿ ತಿಯಿರುವಾಗ 
ಕೋಡೆಂದರೆ ಮುಖ್ಯ ಬೀದಿ. ಅಲ್ಲಿ ಹೊಟೆಲ್‌, ಇಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾದ ಸ್ಥಳ ಖಾಲಿಯಿದ್ದದ್ನಾದರೂ 
ರೆಸ್ಟಾರೆಂಟ್‌, ಕ್ಲಬ್‌, ವಿಧವಿಧದ ಅಂಗಡಿಗಳು. ಏಳೆ? ಹೇಗೆ? 
ತುಂಬಿ ಹೋಗಿವೆ. ಅಮೇರಿಕನ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕರಾಚಿಯ ಜನರನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ 


ತಾ 





ಇಲ್‌ ದ 


`` 
ಪ 
ನೆ 


೩೪ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಶಾಪವಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರೆಲ್ಲ ಸತ್ತು ಸರ್ವ 
ನಾಶ ಬ ಕೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. 

"ಬ್ಯು ಜೆಸ್ಟೆ' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ. ಬರೆದು ಪ ಸಿದ್ಧ 
ನಾದ ಪ. ಜ್ಯ ರಿನ್‌ ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ವ್ಯ 
ಈ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿದ್ದ. 
ಆತ ತನ್ನ “ಡ್ಯುಲ್ಕ ಂಡ್‌ ಮಿಲ್ಮ್ಮ್ಯು' ಎಂಬ ಪುಸ್ತ 
ಕದಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಪದ ಭಯಾನಕ ಕಥೆಯನ್ನು 
ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. 

ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಒಬ್ಬ ಮುಸಲ್ಮಾನ 
ಸಂತನ ಗೋರಿಯಿದ್ದಿತು. ಫಕೀರನೊಬ್ಬ ಅದರ 
ಯೋಗಕ್ಷೇಮ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. ಯಾತ್ರಿ 
ಕರು ಭಯಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಂದು ಗೋರಿಗೆ ಧೂಪ 
ವನ್ನರ್ಪಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗಿರುವಾಗ 
ಸೊಹ್ರಾಬಜಿ ರುಸ್ತುಮಜಿ ಪೋಟಿವಾಲಾ ಎಂಬ 
ಪಾರ್ಸಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬ ವ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನು 
ಕೊಂಡುಕೊಂಡ... ಗೋರಿಯನ್ನು ಅಪವಿತ್ರ 
ಗೊಳಿಸಬೇಡಿ ಎಂದು ಫಕೀರ ಆ ವ್ಯಾಪಾರಿ 
ಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಂಡರೂ ಆತ ಕೇಳಲಿಲ್ಲ. ಆಗ 
ಆ ಫಕೀರ ರುಸ್ತುಮಜಿಯನ್ನೂ ಅವನ ವಂಶದ 
ವರನ್ನೂ ಶಪಿಸಿದ ; ಅಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಡಲಿದ್ದ ಕಟ್ಟ 
ಡಕ್ಕೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದಾದವರಿಗೂ 
ಅದನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ನೆರವಾಗುವವರಿಗೂ ಶಾಪ 
ವಿತ್ತು ತತ್‌ಕ್ಷಣ ಸತ್ತುಬಿದ್ದ. 

ಆದಕೆ ರುಸ್ತುಮಜಿ ಶಾಪಕ್ಕಂಜದೆ ತನ್ನ 
ಕನಸಿನ ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದ. 
ಶಾಪದ ಮೊದಲ ಆಹುತಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕಾಗಿ 
ತಳಪಾಯ ಅಗೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲಸಗಾರನೊಬ್ಬ 
ಸತ್ತ. ಆತ ಅಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಸ ಸರ್ಪಗಳ ಬಿಲ 
ವೊಂದನ್ನು ಅಗೆದಿದ್ದ. 

ಅವನ ನಂತರ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸೆಲಸಗಾರ 
ಮೇಲಿಂದ ಬಿದ್ದು ಸತ್ತ. ಕಾವಲುಗಾರನ ಮಗ 
ಕುದಿಯುವ ದ ್ರವವನ್ನು ಮೈ ಮೇಲೆ ಚೆಲ್ಲಿಕೊಂಡು 
ನಂತರ ಪ್ರಾಣನೀಗಿದ. ಮಗ ಸತ್ತ ಕೆಲದಿನಗಳ 
ಮೇಲೆ ಸ್ವತಃ ಕಾವಲುಗಾರನ ತಲೆಯ 
ಹರ ಇಟ್ಟಿಗೆ ಬಿದ್ದು ತಲೆಯೊಡೆದು 


ಆತ ಸತ್ತ. 

ಇಷ್ಟು ಮರಣಗಳಾದರೂ ಕಟ್ಟಿಡದ ಕೆಲಸ 
ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ರುಸ್ತುಮಜಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿರತೊಡಗಿ 
ದರು. ಶಾಪ ಅವರ ಬೆನ್ನು ಹತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು 
ದಿನ ಮಾಳಿಗೆಯ ಕಟಾಂಜನದ ಮೇಲೆ ತನ್ನ 
ತಮ್ಮನ ಚಿಕ್ಕ ಮಗ ಆಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು 
ರುಸ್ತುಮಜಿ “ಕೆಳಗೆ ಬಾ” ಎಂದು ಶೂಗಿದರು. 
ಕೂಗನ್ನು ಕೇಳಿ ಬೆಚ್ಚಿದ ಹುಡುಗನ ತೂಕ 
ತಪ್ಪಿತು. ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಹಿಡಿ 
ಯಲು ರುಸ್ತುಮಜ ಓಡಿದರು. ಆದಕೆ ಕಾಲೆಡ 
ವಿದ್ಧರಿಂದ ಅವರು ಮುಗ್ಗರಿಸಿ ಹುಡುಗನನ್ನು 
ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಬದಲು *ೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ ಹುಡು 
ಗನ ಮೇಲೆ ತಾವೇ ಬಿದ್ದರು. ಹುಡುಗನೂ ಸತ್ತ, 
ರುಸ್ತುಮಜಿಯೂ ಸೆತ್ತರು. 

ಇಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಈ ನೂತನ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ "ಆಕ 
ಸ್ಮಿಕ ಮರಣದ ಮನೆ'. ಎಂಬ ಹೆಸರು 
ಬಂದಿತ್ತು. ರುಸ್ತುಮಜಿಯವರ ಹಿರೇಮಗ ಆ 
ಕಟ್ಟಡದ ಒಡೆಯನಾದ ಮೇಲೆ ಕೆಲವೇ ಸಮ 
ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ*ಿಡಿಕಿಯನ್ನು ತೆಕೆಯ 
ಹೋದಾಗ ಮೊಳೆ ತಗಲಿ ಅವನ ಕೆಗೆ ಗಾಯ 
ವಾಯಿತು. ಅದೇ ವಿಷವಾಗಿ ನಂಜೇರಿ ಆತ 
ಅದರಿಂದಲೇ ಸತ್ತ. ಈ ಎಲ್ಲ ಮರಣಗಳನ್ನು 
ಕಂಡು ಮತಿಗೆಟ್ಟ ಅವನ ಮಗ---ರುಸ್ಫುಮ 
ಜಿಯ ಮೊಮ್ಮಗ---ಹೊರ್ಮಸಜಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ 
ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಜನರಲ್ಲೆ ಲ್ಲ ಫಕೀರನ ತಾಪದ 
ಪ್ರಖರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನಂಬಿಗೆಯುಂಟಾಯಿತು. 
ಜನ ಈ ಕಟ್ಟಿಡದ ಎಡಬಲದಲ್ಲೆ ಲ್ಲೂ ಸುಳಿಯ 
ದಾದರು. 

ರುಸ್ತುಮಜಿಯ ಕುಟುಂಬದ ಜನ ಈ ಮನೆ 
ಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋದ ಮೇಲೆ ಶ್ರೀ ಮತ್ತು 
ಶ್ರೀಮತಿ ರೀಲ್ಡ್‌ ಎಂಬ ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ ದಂಪತಿ 
ಗಳು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಬಂದರು. ಬಂದ ಐದು 
ವಾರಗಳ ನಂತರ ರೀಡ್‌ರಿಗೆ ಹುಚ್ಚುಹಿಡಿದು ಆತ 
ಕೀರುರಿನಿಂದ ಹೆಂಡತಿಯ ಕೊರಳು ಕೊಯು 
ಆ ಮೇಲೆ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ವಾಸಿಕೊಂಡರು. ಬ 





ಸ 





೩೫ 
ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಶಾಪ ತಟ್ಟಿದೆ 


ಆ ಮೇಲೆ ಜರುಗಿದ ದುರಂತ ಈ "ಆಕಸ್ಮಿ ಡ್‌ 
ಮರಣದ ಮನೆ' ಯಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದ ಜಟ್‌ 
ಗಳಲ್ಲೆ ಅತಿ ಭೀಕರವಾದುದೆನ್ನ ಬಹುದು. 
ರೀಲ್‌ ರ ನಂತರ ನಾಲ್ವರು ಬ್ರಿ ಬಿಟಿಶ್‌ ಸೈನಿಕರು 
ಶ್ರ ಮನೆಗೆ ಬಂದರು. ಅವರು ಸ ನೆಲದಿನ 
ಗಳಲ್ಲೆ ಅವರಲ್ಲೊಬ್ಬ, ಶಾಪವಿತ್ತ ಫಕೀರ ನಾಲ್ಕು 
ತೆಕೆದ ಗೋರಿಗಳ ಎದುರು ನಿಂತುಕೊಂಡು 
“ನೆಲ, ಗಾಳಿ, ಬೆಂಕಿ, ನೀರು” ಎಂದು ಕೂಗಿ 
ದಂತೆ ಕನಸು ಕಂಡ. ಆ ಫಕೀರ ಸರತಿಯಂತೆ 
ಸ್ಟ ಕನಸಿನಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು 

ಬೇಗನೆ ಈ ಮನೆಬಿಟ್ಟು ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ಈ 
ನಾಲ್ಕು ಗೋರಿಗಳು ನಿಮ್ಮ ವಾಗುವವು” ಎಂದು 
ಎಚ್ಛ ರಿಕೆಯನ್ನಿ ತ್ತ. 


ಗೆ ನಾಲ್ವರು ಸಿಪಾ ಪಾಯಿಗಳು ಈ ಎಚ್ಚ ರಿಕೆ 
ಯನ್ನು ಧಿಕ್ಕ ರಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಅತ 
ದಿನ ದಟ್ಟಿ ಬಾತ ಮಂಜು ಬಿದ್ದು ಏನೂ ಕಾಣಿಸ 
ದಂತಿದ್ದಾ ಗ ಅವರಲೊ ಬ್ಬ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ತಗ್ಗಿ 
ನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ವ. ಆಗಲ್ಲಿ ಪೆರೇಡ್‌ ಗ್ರೌಂಡ್‌ ಒಂದನ್ನು 
ತಯಾರಿಸುವ ಕಲಸ ನಡೆದಿತ್ತು. ಈ ಸಿಪಾಯಿ 
ತಗ್ಗಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದದ್ದನ್ನು ಕಾಣದ ಕೆಲಸಗಾರರು 
ತಗ್ಗು ಮುಚ್ಚಿ ಅವನ ಜೀವಂತ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಿ 
ಬಿಟ್ಟರು. ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಫಕೀರ ಹೇಳಿದಂತೆ 
ಭೂಮಿ ಮೊದಲನೆಯ ಆಹುತಿ ತೆಗೆದುಕೊಂ 
ಡಿತ್ತು. 

ವಏರಡನೆಯವ ಆಂಗ್ಲ ಡಿಗೆ ಮರಳಿ ಅಲ್ಲಿ 
ವೈಮಾನಿಕ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು ವಿಮಾನ ಅಪ- 
ಘಾತದಲ್ಲಿ ಸತ್ತ. 

ಮೂರನೆಯವನನ್ನು ಬೆಂಕಿ ಆಹುತಿ ತೆಗೆದು 
ಕೊಂಡಿತು. ಆತ ಸಃ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದ. 
ಒಂದು ದಿನ ತನ್ನ ಮುಸ್ಲಿಂ ಶಿಕ್ಷಕನ ಗುಡಿಸಲಿ 
ನಲ್ಲಿ ಆತ ಓದುತ್ತ ಕುಳಿತಿದ್ದಾಗ ಕಂದೀಲು 
ಮಗುಚಿ ಬಿದ್ದು ಗುಡಿಸಲಿಗೆ ಬೆಂ ಕಿ ಹತ್ತಿ ಆತ 
ಸುಟ್ಟು ಬೂದಿಯಾಗಿ ಹೋದ. ಸ 

ಲೃನಿಯವ ನೀರಿನ ಸ ುಪರ್ಕವೇ ಬರ 

ಗೂ "ಚೆ ಜಾಗ್ರತೆ ವಹಿಸತೊಡಗಿದ. ಆತ 


ಈಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿ. ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದನ್ನು 
ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದ. ಡಿ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ನೀರ 
ನಷ್ಟೇ ಕುಡಿಯತೊಡಗಿದ. ಎಡ ಅವನಿಗೆ 
ಶನಿಂದೆ ಉಳಿದು ಕೊಳ್ಳು ವುದಾಗಲಿಲ್ಲ. 
ಸೋಡಾವಾಟರ್‌ ಬಾಟ್ಗಿ ಜೂ ಅವನ ಮು- 
ಖದ ಹತ್ತಿರವೇ ಸ್ಫೋಟವಾಗಿ ಅವನು ಸತ್ತ. 

ಮುಂದಿನ ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ "ಆಕಸ್ಮಿಕೆ 
ಮರಣದ ಮನೆ' ಇನ್ನೂ ಅನೇಕರನ್ನು ಆಹುತಿ 
ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. 'ಚೊನೆಗೆ ಆ ಮನೆಯ 
ಆವಾರದಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಕಾಲಿಡದಂತಾದರು. 
ಮನೆ ಮುರಕಳಿಗೆ ಬಂತು. ೧೯೨೫ ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಡ 
ವನ್ನು *ೆಡವಿ ನೆಲಸಮ ಜಾ 
ಬಳಿಕ ಅಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಲ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಲು ಮಾಡಿದ 

ಪ್ರಯತ್ನ ಗಳು ವಿಫಲವಾದವು. 

“ಲ್ಲೀಗ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ನೂತನ ಅಮೇರಿ 
ಕನ್‌ ಜಸ್‌ 'ಸಚೇರಿಯ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು 
ಯೋಜಿಸಿದ ರಿಚಾರ್ಡ್‌ ಜೆ. ನ್ಯೊಟ್ರಾರಿಗೆ 
೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ಆ ಸಳ ಸಂದರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಏನೊ 
ಒಂದು ವಿಧವೆನಿಸಿ ಅವರು ಆ "ಪೀರ'ನನ್ನು 
ಸಂತಯಿಸೆಲು ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಹಲ 
ವಾರು ಮುಲ್ಲಾ-ಮೌಲ್ವಿಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು. 

೧೯೫೭, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ ೯ ರಂದು ರಾಯಭಾರಿ 
ಕಟ್ಟಿಡದ ಅಡಿಗಲ್ಲು ಅಸಾಮಾನ್ಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ 
ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅಮೇರಿಕದ ಸರಕಾರೀ ಕಾರ್ಕ 
ಗಳಲ್ಲೆ ಪ್ರಪ್ತ ಸ್ರೈಥಮವಾಗಿ ಅಂದು ವೇದಿಕೆಯ 
ಮೇಲೆ ಪ ಪ್ರಮುಖರೊಂದಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಮಾಲಿ ಮತ್ತು 
ಒಬ್ಬ ಪಾಡ್ರಿ ಕುಳಿತಿದ್ದೆ ರು. ಅನಂಬ್ಬರನ್ನು ಭೂ- 
ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕರೆಸಲಾಗಿತ್ತು. 

ಕಳೆದ ವರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಏರ್‌ಕಂಡೀ 
ಶಂಡ್‌ ರಾಯಭಾರಿ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಔಪಚಾ 
ರಿಕವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಶಿಲ್ಪಿ ನ್ಯೂಟ್ರಾ 
ತಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಅವರು 'ಏೀ ರನ 
ಗೋರಿಯ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟ ಡ ಕಟ್ಟಿದೆ ಅದರ ಸುತ್ತ 
ಕಟ್ಟಿದ್ದರು. ಗೋರಿಯ ಎದುರು ಖಾಲಿ ಸಳ 
ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಸ 


ತ್ಮಿ 


ಈ ಕಟ್ಟಿಡ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಲು ಇನ್ನೂ ಎರಡು 
ವರ್ಷಗಳಿದ್ದಾಗ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸರಕಾರ ರಾಜ 


ಧಾನಿಯನ್ನು ಕರಾಚಿಯಿಂದ ರಾವಳವಿಂಡಿಗೆ' 


ಸ್ಮಳಾಂತರಿಸಿತು. ಅದರಿಂದ ಒಂಬತ್ತಂತಸ್ತಿನ 
ಕಟ್ಟಡವಾಗಲಿದ್ದ ಈ ಭವನ ನಾಲ್ಕಂತಸ್ತುಗಳ 
ಕಟ್ಟಿ ಡವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಿತು. ರಾವಳಪಿಂಡಿಯ 
ಬಳಿ ಇರುವ ಇಸ್ಲಾ ಮಾಬಾದ ರಾಜಧಾನಿ ನಗರ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಪೂರ್ತಿ ತಯಾರಾದೊಡನೆ ಅಮೇರಿಕನ್‌ ರಾಯ 
ಭಾರಿ ಕಚೇರಿ ಕೂಡ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವುದು- 
ವ್ರ ಕಟ್ಟಡ ಆಮೇಲೆ ಕಾನ್ಸೆಲೇಟ್‌ ಜನರಲ? 
ನದಾಗುವುದು. 

ಆದರೆ ಫಕೀರನ ಶಾಪ ಇನ್ನೂ ಜೀ(ವಂತವಾ 
ಗಿರುವಂತಿದೆ ಎಂದೇ ಕರಾಚಿಯ ಜನ ಅಂದು 
ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ೩ 





ಗೋಮಾಂತಕ ನಿಜಯ 


೧೯೪೮ ರಲ್ಲಿ ಸರದಾರ ವಲ್ಲಭಭಾಯಿ ಪಟೀಲರು ಮುಂಂಬಯಿ ಬಂದರದಿಂದ 
ಯುದ್ಧ ಹಡಗವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹೊರಟದ್ದರು. ಗೋವೆಯ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹಡಗು 
ಬಂದಾಗ ಸರದಾರ ಪಟೀಲರು ಗೋನೆಯನ್ನಷ್ಟ್ಟು ನೋಡಲೆಂದು ಹಡಗನ್ನು 
ಗೋವೆಗೆ ಇನ್ನಿಷ್ಟು ಸಮೀಪ ಒಯ್ಯಲು ಕಪ್ತಾನನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಕಪ್ತಾನ 
ಗೋವೆಗೆ ಸಮೀಪವಿರುವ ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಪೋರ್ತುಗೀಜರಿಗೆ 


ಆಧಿಕಾರವಿರುವುದನ್ನು ಹೇಳಲು ಸರದಾರರು ಮುಗುಳ್ಳಕ್ಕು “ಇರಲಿ ಇರಲಿ, 
ಸವೀಪ ಹೋಗಿ ನೋಡೋಣ?” ಎಂದರು. ಕಪ್ತಾನ ಸರದಾರರನ್ನು ಸಂತೋಷ 
ಪಡಿಸಲು ಹಡಗನ್ನು ಪೋರ್ತುಗೀಜ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೈಲು ಒಳಕ್ಕೆ 
ಸಾಗಿಸಿದ. 

“ಹಡಗದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜನ ಸೈನಿಕರಿದ್ದಾರೆ?? ಎಂದು ಸರದಾರರು ಕೇಳಲು 
ಕಪ್ತಾನ “೮೦೦೫ ಎಂದುತ್ತರವಿತ್ತ. “ಗೋವೆಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಇಷ್ಟು ಜನ ಸಾಕೆ?” 
ಕೇಳಿದರು ಸರದಾರ ಪಟೀಲರು. ಕಣ್ಣು ರೆಪ್ಪೆ ಕೂಡ ಮಿಟುಕಿಸದೆ ಕಪ್ತಾನ 
“ಸಾಕೆಂದು ನನಗನಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದುತ್ತರವಿತ್ತ. “ಸರಿ ಹಾಗಾದರೆ ಹೇಗೂ ಬಂದಿ 
ದೇವನೆ. ಹೋಗಿ ಗೋವೆಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲೋಣ? ಸರದಾರರೆಂದರು. 

ಕ ಕಪ್ತಾನ ಅವರ ಮುಖವನ್ನೊಮ್ಮೆ ನೋಡಿ ಆ ಮಾತನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ 
ಅನ್ಗಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡ. ಸರದಾರರು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪುನಃ ಅದೇ ಮಾತನ್ನಂದರು. 

4 ನನಗೆ ಲಿಖಿತ ಅಜ್ಜೆ, ಕೊಡಿ ಸ್ವಾಮಿ, ರಿಕಾರ್ಡಿಗೆ ಆದು ಬೇಕು?” ಎಂದ 
ಕಪ್ತಾನ. 

ಆಗ ಸರದಾರರು ಮತ್ತೆ ಮುಗುಳ್ಳಕ್ಕು, “ಬೇಡ. ತಿರುಗಿ ಹೋಗುವುದೇ 
ವಾಸಿ ಎಂದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆಯಲ್ಲ, ಜವಾಹರಲಾಲರು, ಅವರು 
ಇಂಥ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಆಕ್ಷೇಪನೆತ್ತಿಯಾರು!? ಎಂದರು. 








ಜ್‌ 


' ಕಮ್ಮಿ ಚಳಿಗಾಲದ ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ 
ನಾನು ನಮ್ಮ ನೆರೆಯವರೊಬ್ಬರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗ 
ಬೇಕಾಯಿತು. ಅವರ ಆರು ತಿಂಗಳ ಮಗು 
' ಥಿಮೋನಿಯ ಬೇನೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿತ್ತು. 
ಅಂದು ರಾತ್ರಿ ೧ ಗಂಟಿಗೆ ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ 
` ಅಳುವಿನ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಬರಲು ನಾನು ನೆರೆಯವನ 
ಶರ್ತವ್ಯ 'ೂಕೈಿಸಲೇಬೇಕಾಯಿತು. ಮಗು 
ಈಗಲೊ ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲೊ ಸಾಯುವ 
ಕ್ಡ ಶೃತಿಯಲ್ಲಿ ತ್ತು. ಚೂ ಡಾಕ್ಟೆ ರಠು ಬಂದವರೇ 
' ಸೊದಲು ಸ್ವತಃ ಕೋಣೆಯ 14ಗಳನ್ನು ತೆಕೆ 
ದದ ನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ, ಚಳಿಗಾಲದ ರಾತ್ರಿ, 
ಥಂಡಿ ಹವೆ, ನಿಮೋನಿಯಾದಿಂದ ಎಚ್ಚ ರ ತಪ್ಪ 
ಬಿದ್ದಿರುವ ಆರು ತಿಂಗಳ ಮಗು | ಹಾಗಿದ್ದ ರೂ 
' ಇಂಧ ಅವಸ್ಥೆ ಯಲ್ಲೂ ತಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟು 
ಓಳಗೆ ಸ ಚ್ಛೆ "ಹವೆ. ಬರುವುದು ಅಗತ್ಯ ವಿದೆಂದೆ 
ಡಾಕ್ಟ ಕಕ ಹೇಳಿದರು. ಇಷ್ಟೇ, ಹುರಿಯು 
ಮೈವ್‌ ಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಗಾಳಿ ಬೀಸದಂತೆ ನೋಡಿ 
ಹೊಳ ಫಬೇಕು. 
ಶರೀ ರ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ತೆರೆ 
ವಿಡಬೇಕಾದ . ಮಹತ ವನ್ನು ಬಹುಶಃ ಈಗ 
ಎಲ್ಲರೂ ಬಲ್ಲರು. ಆನಕೆ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾಸ್ಥ ಐ 
ಕ್ಕಾಗಿ ಮನದ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಡಬೇ 
ಕಾದ್ದೂ ಅಷ್ಟೇ ಅಗತ್ಯದ್ಧಾ _ಗಿದೆಯೆಂಬುದನ್ನು 
ವಿಚಾರ ಮಾಡಿರುವ ಛಃ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯೆ: 
ಇರಬಹುದು. 


ಜ್‌ 





ಮನೆಯದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಮನದ್ದು ಕೂಡ 





*ಡಿ* ತೆರೆದಿರಲಿ! 


ಕ ್‌್‌್‌್‌ೌ್‌ಟ್‌4್‌ಟ್‌್ಸಿ. 
ಹ ವ ಪ ವ ಬ ಎ ಬ ಯ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಮಿ ಬೈಗಿಸತಿ ಬಿಸಿ 


ಜ. ಲಾ. ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ 

ಬಹಳ 4 ಕಾಲ ಅಂದಕೆ ಹೆಚ್ಚೆ ದರೆ ೨೦- 
೨೫ ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ನಾವು 
ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ಒಂದಿಷ್ಟು ತೆಕೆ 
ದಿಟ್ಟಿ ಕುತ್ತ ವೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಜೀವನದೆ ನಂತರ 
ಸತ ಕಂ ಈ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚ 
ತೊಡಗಿ ೩೦-೩೫ ವರ್ಷದವರಾಗುವಷ್ಟೊ ತ್ತ ಗ 
ನಾಲ್ಫೂ ದಿಕ್ಕಿನ ಎಲ್ಲ *ಿಡಿಕಿಗಳನ್ನೂ ಗಿ 
ಮಾ ಸ ನಿರ್ಮಿತ ಕಾರಾಗೃ ಹದಲ್ಲಿ ಸಮ ನ್ನ್ನ 
ನಾವೇ ಕೈದಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳು ತೆ ತ್ತೇವೆ: 

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ: ಹೊಸ ಸ ಮತ್ತು 
ಹೊಸ ಅನುಭವ ಸಂಭವಗಳ ಮಾರ್ಗವನ್ನು 
ತಡೆಗಟ್ಟಿ ನಾವು ನಮ್ಮವಿಚಾರಪ ಪರಿಪಕ್ಕವಾಗಿದೆ. 
ಸಿ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ವಿಚಾರಗಳಿಗನು 
ಗುಣವಾಗಿ ಜೀವನವನ್ನು ಬಾಳುತ್ತಿದ್ದೆ ವೆ 
ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇ ೇವೆ. ಆದರೆ ಈ ೀತಿ 
ಯಾಗಿ ನಮ್ಮ] ನ್ನು ನಮ್ಮ 'ಮನಸ್ಸಿ ನ ಕಾರಾಗೃಹ 
ದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳು ವುದು ವಿಚಾರಗಳ ಪ ಪರಿಪಕ್ಕ 
ತೆಯೂ ಅಲ್ಲ, ಪೂರ್ಣ ತೆಯೂ ಅಲ್ಲ; ಆದರೆ ಅದು 
ಅವುಗಳ ಅಪರಿಪ ಪಕ್ಕತೆ, ಅಪೂರ್ಣತೆ ಮತ್ತು 
ಅನುಭವಹೀ ನತೆಯ” ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದೆ. 

ನಾವು ಬೇಕಾದಷ್ಟು ಅನುಭವಶಾಲಿಗಳಾಗಿರ 
ಬಹುದು, ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮುಂದಿರ 
ಬಹುದು; ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಅವೇ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ 
ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವುದು "ನತ್ತು ಎರಡನೆಯವರ 
ಮಾತನ್ನು ಕೇಳದಿರುವುದು ನಮ್ಮನ್ನು ಬೇಗನೆ 


ತ್ಠಿ೭ 


ಸು ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಹಿಂದೆ “ಸಃ ಇಂದು ನಮ್ಮ ವಿಚಾರ 
ಎಷ್ಟೇ ಪ್ಪ ಪ್ರಗತಿಶೀಲವಾಗಿದ್ದ ರೂ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ 
ಯಾಗಿದ್ದ ರೂ ನಾವು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಣ್ಣು 
ಮುಚ್ಚಿ ಕೊಂಡು ಕುಳಿತರೆ ಆ ವಿಚಾರಗಳು ಬೇ 
ಗನೆ ಹಳೆಯವಾಗಿ ಹೋಗುವವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 
ಕ್ರಾಂತಿಯೆಂಬುದು ನಾಮ ಮಾತ್ರಕ್ಕೂ ಉಳಿ 
ಯಲಾರದು. 

ತಮ್ಮ ತಾರುಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ 
ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ವಿಚಾರದವರಾಗಿದ್ದ 
ಎಷ್ಟೋ ಜನರ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ನಮಗೆ 
ಭೂತ ಮತ್ತು ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲಗಳ ಮೇಲೆ 
ದೃಷ್ಟಿ ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ಕಂಡುಬಂದಾವು.. ಈ 
ಜನರ ಕಣ್ಸನ್ನೆ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಏನನ್ನು ಮಾಡಲೂ 
ಜನ ಸಿದ್ಧ ವಿರುತ್ತಿ ತ್ತು. ಆದಕಿ ಈ ಜನ ಮುಂದೆ 
ತಮ್ಮ ಮನದ `'ಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ಬಂದು ಮಾಡಿ 
ಶ್‌ ಅವರ ವಿಚಾರಗಳ ಬೆಂಕಿ ಮಾನ 
ಸಿಕ ದಾಸ್ಯದ ಗೋಡೆಗಳ ನಡುವೆ ನಂದಿ 
ರಜತ ಆದರೆ ತಮ ಖ್ಯ ಮೊದ 
ಲಿನ ಶಕ್ತಿ ಯಾಕುಳಿದಿಲ್ಲ, ಪ್ರಭಾವ ಯಾಕುಳಿ 
ದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಈ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. 

ಕೆಲ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನಮ್ಮವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ 
ಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಅವು ಉತ್ತಮೋತ್ತಮವಾಗಿಯೆ 
ಇರಲೊಲ್ಬವೇಕೆ, ಹೊಸ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು 
ನೋಡದಿರುವುದು, ಮಾಡದಿರುವುದು, ಅವನ್ನು 
ನಮ್ಮವನ್ನಾ ಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳ ಲು ಯತ್ನಿಸದಿರು 
ವ್ರದು ಕೂಪಮಂಡೂಕ ನೃ ತ್ರಿ ಶಯೆಫಿಸುವುದು. 
ಆಶ್ಚರ್ಯದ ವ ಮಾತೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿ ನವರು 
ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂಥ ತುತ 
ಮ ಂಡೂಕ ಕ ವೃತ್ತಿ ಯವರೇ ಆಗಿರುತ್ತೆ (ವೆ. ಪರ 
ಮೋಚ್ಚೆ ಪದವಿಗಳನ ನು ಪಡೆದಿರುವ ವಿದ್ವಾಂ ಸರು, 

ಅಧಿಕಾಧಿಕ ಸಫಲತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಅನು 
ಭವಿ ಕರ್ಮಶೀಲ ವೃಕ್ತಿ ಗಳ ಕೂಡ ಈ ಕೂಪ 
ಮಂಡೂಕ ವೃತ್ತಿ ಯಿಂದ ತಬ್ಬಿ ಸಿಕೊಳ್ಳೆ ಲಾರದ 
ವಣಗುತ್ತಾ ಕ 

ನಾನೊಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಹೆಸರು 


ಹಚ್ಚಿಸಲೆಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ. 
ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರರನ್ನು ಕಾಣಲು ಹೋದ ನಾನು ಬಾಗಿ 
ಲಲ್ಲಿಯೆ ನಿಲ್ಲಬೇಕಾಯಿತು. ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರರು 
ಒಳಗೆ ಯಾವನೊ ವಿದ್ಯಾರ್ಮಿ ಯೊಡನೆ ಯಾವುದೊ 
ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡುತ್ತ ಲಿದ್ಮರು. ವಿದ್ಯಾ- 
ರ್ಥಿ ತುಂಬ ಉತ್ತೇಜಿತನಾಗಿ ಧಾಷ ್ಸ್ಯ್ಯೊದಿಂದ 
ರಜಿಸ್ಟ್ರಾರರಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತಲಿದ್ದ, "ಯೂ, ಶುಡ್‌ 
ಲರ್ನ್‌ ಎ ಲೆಸನ್‌ ಫ್ರಾಮ್‌ ದಿಸ್‌ ಇನ್ಸಿಡೆಂಟ್‌' 
(ನೀವು ಈ ಘಟನೆಯಿಂದ ಒಂದು ಪಾಠ ಕಲಿಯ 
ಬೇಕು.) 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಮಾತು ಕೇಳಿ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರರೂ 
ಒಂದಿಷ್ಟು ಉತ್ತೇಜಿತರಾಗಿ “ ನೀನಿನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕ 
ಹುಡುಗ, ನನಗೆ ಪಾಠ ಶಕಲಿಸುವಿಯಾ? ನಾನು 
ಮೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. 
ನೀನೆಷ್ಟು ನೋಡಿದ್ದಿ? ” ಎಂದು ನುಡಿದರು. 
ಇಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಧಾರ್ಷ್ಟ ಐಏಷ್ಟಿತ್ತು 
ಎಂಬುದು ವಿಚಾರಣೀಯವಲ್ಲ. ಆದರೆ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾ- 
ರರು ಕೊಟ್ಟಿ ಉತ್ತರದ ರೀತಿ ಸರಿಯಾಗಿತ್ತೆ 
ಎಂದು ನೋಡಬೇಕು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಮಾತನ್ನು 
ಗ್ರಹಿಸಿ ಆ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರ ಮಾಡಿ ಅದರಿಂದ 
ಪಾಠ ಕಲಿಯುವಂತಿದ್ದರೆ ಪಾಠವನ್ನು ಕಲಿಯು 
ವುದು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರರ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರು 
ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ : ಮಾಡಿದ 
ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಮಾತನ್ನು 
ಯಃಶಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಮಾಡುವುದು. ಸಮರ್ಪಕ 
ವೆನಿಸದು 
ಆ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾ ರರಂಥವರೇ ಆದ ಇನೊ ಬ್ಬ 
ಸದ್ಭೃಷಸ್ಥ ರನ್ನು ಕಂಡೆ. ಅವರು ತೀರ ಸಾ- 
ಸಿ ನ ಮೇಲಕ್ಕೆ (ರಿ ಇಂದು ಉಚ್ಚ 
ಸ್ಕಾ ಚ ಕೆ. ತುಂಬ ಈ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸು 
ಗಳನ್ನು ಅವರು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಅವರು ತಮ್ಮ 
ಜೀವನದಲ್ಲಿ. ನಾನೊಮ್ಮೆ. ಯಾವುದೊ ಕೆಲಸ 
ಕ್ಕಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಕಾಣಲು ಹೋದಾಗ ಅವರು 
ದ್ಯ ಹೊಸತಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮನೆಯ ಕೆಲ 
ಸದ ಮೇಲೆ ಉಸ್ತುವಾರಿ "ನಡೆಸಿದ್ದ ರು. ಅಲ್ಲಿ 


ಒ ್ನ ಡ್‌ 
ಸ ಮ 


ರ್ದ ಸ। ಲೈಫ 





ಉಲ್ಲಾ ಸ 






ಉಲ್ಲಾ ಸ, ಉಲ್ಲಾಸ! ಅಪಾ 
ಸೋಪಿತಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಮಗ್ಗ ಎಷ್ಟು ಉ 
ಲೈ ಫ್‌ಟಬಾಯ್‌ ಕ್ರೊಳೆಯ( ಲ್ಲಿರುವ 


ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವಾಗ 


ಷು, ಆನಂದ! 
ವಿಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು ತೆಗೆಯುತ್ತ ತಾ ಆರೋಗ್ಯದ. 


ನಿಜ, ಲೈಫ್‌ ಬಾಯ್‌ಯಿಂದೆ 


ಎಷ್ಟ 
ಶ್ರ 
ಇ 
ಉಲ್ಲಾಸವನ್ನು ನಮುಗೆ ಫೀಡುತ್ತದೆ. 
ಮುನೆಯವ ರಿಗೆಲ್ಲ ಆಕೋಗ್ಳು ವುಳ್ಳ ಜೀವನ! 


ಭಾಯ್‌ ಎಲ್ಲಿದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿದೆ ಆರೋಗ್ಯ! 






ಓ.22-229 ೫೫ 


೪೦ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಮಾತುಕತೆಯ ಕಾಲಕ್ಕೆ ನಾನು ಅವರಿಗೆ ಆಧು 
ನಿತ ಬಗೆಯ ಸ್ನಾನದ ಕೋಣೆ ಮುಂತಾದವು 
ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸ ಸಲು ಸಲಹೆಯಿತ್ತೆ. ಅವರು ಬಲು 
ತಾಳಜಿಪೂರ ಕವಾಗಿ ನನ ನ್ನು ಆಪಾದಮಸ್ತಕ 
ನೋಡಿ ನನ್ನ ಕಡಿಮೆ ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ 
ಸಂಬಳದ ಅಂದಾಜು ಕಟ್ಟಿ ಆ ಮೇರೆ ಬಲು 
ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು; “ನೀವು ಏನೆಂದು 
ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ನನಗೆ ಸಲಹೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ? 
ನಾನೇನು ಮೂರ್ಜನೆ? ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸಲು ನನಗೆ 
ತಿಳಿಯದೆ? ಕಳೆದ ೩೦ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ: ನಾನು 
ಏಳೆಂಟು ಮನೆ ಸಟ್ಟಿಸಿದ್ದೇನೆ, ತಿಳಿಯಿತೆ?” 
ಅಯಾಚಿತ ಸಲಹೆ ನೀಡಿ ನಾನು ನಾಚಿಕೆ 
ಯಿಂದ ಕುಗ್ಗಿ ಹೋದೆ. ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷ 
ಗಳಿಂದ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸುತ್ತ ಬಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ 
ಯಾರೂ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸುವ ಇಂಜನಿಯರನಾಗು 
ವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ಅವರಿಗಾರು ತಿಳಿಸಿ 
ಹೇಳಬೇಕು? ನಾನು ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸದಿದ್ದರೂ 
ಮನೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿಲ್ಲವೆ? ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ 
ಸ್ವತಃ ಮಾಡಿಯೆ ಕಲಿಯಬೇ ಕಾಗುವುದೆ? 

ವ ಗೃಹಸ್ಥರು ತಮ್ಮ ಮನದ *ಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು 
ಮುಚ್ಚಿ ಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆಂದು ನನಗೆ ತಿಳಿಯಿತು. 
ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಅವರಿಗೆ ನನ್ನ ಮಾತುಗಳಿಂದ 
ಸಿಟ್ಟು ಬಂತು. ಅವರು ಮನದ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು 
ತೆಕಬಿಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಆಗ ಅವರು ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತ 
ಭಹನೆದ ಜ್ಯ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಹೆತ್ತೊ ಬತ್ತನೆಯ 
ಶತಮಾನದ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಮನದ ತ3ಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ 
ಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಈಗ ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ 
ಹಿಂದೆ ಅವರು ತಾವು ಮಟ್ಟಿದ ಯಶಸ್ಸಿನ 


ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಫಲರಾಗಲು ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ 
ನಡೆಯುವುದತ್ಕಗತ್ಯವಾಗಿದೆಯೆಂದು ಎಲ್ಲರೂ 
ಒಪ್ಪೆತ್ತಾರೆ.. ಆದರೆ ಮನದ.-ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ತೆರೆ 
ದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹೊಸ ವಿಚಾರ ಹಾಗೂ ಹೊಸೆ 
ಗತಿಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಕಾಲಕ್ಕೆ 
ತಕ್ಕಂತೆ ನಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಈ ಮಾತನ್ನು 
ಕುರಿತು ಜನರುವಿಚಾರ ಮಾಡುವುದು ಮಾತ್ರ, 
ತೀರ ಕಡಿಮೆ. 

ಎಲ್ಲಿಯ ವರೆಗೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಮನವನ್ನು 
ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ[ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಗ್ರಹಣಶೀಲ 
ವನ್ನಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವೆವೊ ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಾವು 
ಚಿರಯುವಕರಾಗಿರುವೆವು. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ 
ಉತ್ಸಾಹ ತಗ್ಗುವ ಬದಲು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ 
ಹೋಗುವುದು. ನದಿ ಎಷ್ಟೇ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರಲಿ, 
ಅದು ಹರಿಯುತ್ತಿರುವ ವರೆಗೆ ಶುದ ವೂ ಆರೋ- 
ಗೃದಾಯಿಯೂ "ಆಗಿರುವುದು. ಅದರಂತೆ ನಮ್ಮ 
ಏಚಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಹವಿರುವ ವರೆಗೆ, ಹೊಸ 
ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು -ನಾವು ತತ್ಪರರಾಗಿ 
ರುವ ವರೆಗೆ ನಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಶಕ್ತಿಯೂ ವಿಕಸಿ 
ತವಾಗುತ್ತ ಹೋಗುವುದು, ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗ. 
ತಿಯೆ ಪ್ರಗತಿ ಲಭಿಸುವುದು. 

ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಗತಿಹೀನತೆಯೇ ಮೃತ್ಯುವಿನ 
ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ನಾವು ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ವರಿಸ 
ಬಾರದೆಂದಿದ್ದಕ್ಕೆ, ನಮಗೆ . ಯೌವನ ಮತ್ತು 
ಜೀವನ ಪ್ರಿಯ ವಾಗಿದ್ದರೆ ನಾವೆ ಸದಾಕಾಲ 
ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಹೊಸೆ 
ಜಗಳ ಗ ಕೆದಿಡಬಕಾಗುವುದು. 
ಏಕೆಂದರೆ ಯಾವ ಒಂದೇ ಒಂದು ಸತ್ಯ ಹಾಗೂ 
ಸುಂದರ ವಿಚಾರಗಳ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ನಾವು 


ಮೆಟ್ಟಲಿಗಿಂತ ಮೇಲಿನ ಮೆಟ್ಟ ಲನ್ನ್ನು ಏಳಉಗರದೆ ಚಿರಯಾೌವನ ಪಡೆಯಬಲ್ಲೆವೊ ಅದು ಕೇವಲ 

ಅಲ್ಲಿಯ ಕುಳಿತಿದ್ದಾ ಹು ಡಿ ತಿಳಿದು. ಮನಸ್ಸಿನ ಕಿಡಿಕಿಗಳನ್ನು' ತೆಕೆದಿಟ್ಟಾಗಲಷ್ಟೇ 

ಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ನಮಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದು. " 
ಶಬಲ 


ನಿಷ್ಪಶ್ಷಸಾತವೆಂದರೆ ತಾಟಸ್ಕ್ಯವಲ್ಲ, ನ್ಯಾಯಪಕ್ಷಪಾತ --ಸ್ಪಾನಿಸಲಾನ್‌ ಲೇ 





ಗ 
ಸ 
ಟ್ಟ 


ಮ್‌: 
7 


ವ 
ಕೌ. ಡಾ... ಡಾ 
ಯ ಜವ ಗತ! 


ಚ. ಪತೆ ರಾತಾ ತಾ 15 


| 


2 





ಷ್ಗ 


೮ 


ಎ. ಎಸ್‌. ರಾಮಕ್ಕ 


ಾ೫ 


ತಾರ್‌ ಸ 
ಓ/ ಓಸಿ! 


೧ 
ಟು 


೪೧ 


ಛಿ 


೪೨ 


ಚೇಳೆ? ಕಪ್ಪೆಯೇ? ಥೂ... ಅತಿಯಾಯಿತಪ್ಪ... 
ಅಲ್ಲದೆ ಆ ಸೀರೆ ಆಕೆಗೆ ಕೊಂಚಾನೂ ಒಪ್ಪೋ 
ದಿಲ್ಲ... ಚೋಳಿಯೇನೋ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ...ಆದರೆ 
ಅಷ್ಟೊಂದು ಭಾಗ ಬೆನ್ನು ಕತ್ತು ತೋರಿಸೋ 
ದಕ್ಕೆ ನಾಚಿಕೆಯಾಗುಲ್ವೈ?... ಇಚಿಕೆ ಮಾನ 
ಮರ್ಯಾದೆ ಎಲ್ಲಿ ಬಂತು ಈಗ...ನನ್ನ ಲೆಕ್ಟೈರು 
ಸಾಕು ಅಂತೀರ?... ಇಷ್ಟು ಮೆತ್ತಗೆ ಮಾತಾಡಿ 
ದರೆ ಯಾರಿಗೆ ತಾನೆ ಕೇಳ್ಸುತ್ತೆ ಅಂತೀನಿ... 
ಆಯಿತು... ಬಾಯಿ ಮುಚ್ಕೊಂಡೆ... 
..ಅಗೊಳ್ಳಿ ತ್ತ ಅವಳ ಗಂಡ, 
ಚ್ಹ ಎಲ್ಲಾ ಸ ೫ ಚ ಓ... ಅಲ್ನೋಡಿ 
ಹದಿನ್ನೈ ದು ರೊಪಾಯಿ ಸೀಟಿಗೆ ಹೋಗ್ತಿ ದಾರಲ್ಲ, 
ಬಿಟ್ಟಿ ಪಾಸು ಎಲ್ಲಾದರೂ ಹೊಡೆದಿದಾರೋ 
ಬನ ಮೆಂಬರೆ ಅವರು ನೃತ್ಯ ಏರ್ಪಡಿಸಿದ 
ಸಂಘಕ್ಕೆ ?... ನೀವೂ ಆಗಬಹುದಿತ್ತಲ್ಲ...ಆದರೆ 
ಈ ಹತ್ತುರೂಪಾಯಿ ಸೀಟೂ ಪರವಾಗಿಲ್ಲಾನ್ನಿ... 


ಹುಂ...ಹುಂ...ಹಿಂಬದಿ ಕೂತವರು ಸಿಗರೇಟ್‌ 
ಸೇದ್ರಿದಾರಲ್ಲ...ಹೊಗೆ ವಾಸನೆ... ಸಹಿಸೋ 
ಕಾಗೋಲ್ಲ... 

ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಷುರುವಾಗೇ ಬಿಟ್ಟು... ಆಯ್ತು 


ವಾ ತಾಡೋಲ್ಲ... ಇನ್ನು ಮಾತಾಡೋಲ್ಲ... 
'ವಾತಾಡೋದೇ ಇಲ್ಲ... 

ಎದುರುಗಡೆ ಕೂತ ಗಂಡಸು ಹೇಳೋದು 
ಕೇಳಿದಿರಾ? ಗೋಪಿಕೃಷ್ಣನ ಮ್ಶೆ ಹೆಂಗಸಿನ 
ವೆ ಇದ್ದ ಹಾಗಿದೆ 2 . ಹಾಗಿದ್ದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ 
ಚೆೊದನೆ? ... ಆತನ ಅಭಿನಯ. ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯ 
ಜನರ ಟೇಸ್ಟ್‌ ನೋಡೀಂದ್ರೆ.. ನ ಟೀಕೆ 
ಸಾಕೂ ಅಂತಿ(ರ?... ಅಲ್ಲಾಂದ್ರೆ ಆ ಹಿನ್ನೆಲೆ 
ಹಾಡೋನು ತಕಿಟ ಧಿಕ್ಕಿಟಿ... ಅಂತ... 
ಅಷ್ಟೊ ದು ಭಾವಾ ಯಾಕೆ ಅಂತೀನಿ? 
ಸುಮ್ಮ ನೆ ಕೂತು ಹೇಳಬಾರದೆ ಆತ? 

ನನ್ನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕೂತಿಕೋಳು ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ತಿಳಿ 
ದವಳು ಜಾ ಯಾಕೆ ನಿಮಗೆ ಹೇಗೆ ಗೊತ್ತಾ- 
ಯಿತು... ನೋಡಿ... ಮಾತಾಡಬೇಡ. ಅಂತ 
ನನಗೆ ಹೇಳಿದವರು ನೀವೇ ಮಾತು ತೆಗೆದಿದೀರ! 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಇರಲಿ...ನಿಮಗೆ ಹೇಗೆ ಗೊತ್ತಾಯಿತು ಅಂತೀನಿ 
ಆಕೆ ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಮಾಡ್ತಾಳೆ ಅಂತ? ಅವಳ ಆಚೆ 
ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕೂತಿರೋನು ಆಕೆ ಗುರೂನೆ? ಏನು 
ಗುರುವೋ...... ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಮಾಸ್ಟರ ಜೊತೆಗೆ 


ಒಬ್ಬಳೇ ಬಂದುಬಿಟ್ಟೆ ದಾಳಲ್ಲ...ಬಂದರೇನಾ- 
ಯಿತು ಅಂತಿರ? ಆಗೋ(ದೇನಿಲ್ಲ...ಉಂ... 
ಅವಳನ್ನ ಕಂಡಕೆ ಯಾಕೋ ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ 


ಮಾಡ್ತಿರೋ ಹಾಗೇ ಇದೆ...ತನ ಗೆಲ್ಲಾ ಗೊತ್ತು 
ಅನ್ನೋ ಹಾಗೆ ನಟಿಸ್ತಿದಾಳೆ.. _ಕಣಲು ಬೇರೆ 
ಕುಣಿಸ್ತಿದಾಳೆ. ಕೂತಲ್ಲೆ...... ಕೇಳಿಸಬಹುದು 
ಅಂತೀರ? ಕೇಳಿಸಿದರೆ ಕೇಳಿಸಲಿ ಬಿಡೀಂದ್ರೆ... 
ಆಕೇನ ಏನು ನೋಡ್ತಿರ? ಅಲ್ಲಿ ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ನೋಡಿ. 
ಇದೊಂದು ತಮಾಷೆ ನೋಡೀಂದ್ರೆ...ಒಂದು 
ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ವುಗಿದ ಕೂಡಲೆ ಆತ ಒಳಗಡೆ 
ಹೋಗಿಬಂದ...ಜನೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಿದರು... 
ಅದು ಬಿಟ್ಟು ಒಂದು ಐಟಿಮ್‌ ಆದನಂತರ 
ಇನ್ನೊಂದು. $ ಐಟಿಮ್‌ ಉದ್ಮಕ್ಕೂ ಮಾಡ್ತಾ 
ಇದ್ದರೆ ಜನ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಬ್ಬೋದಿಲ್ಲ...ಅಂದರೆ 
ಒಂದು ಐಟಮ್‌ ಮುಗಿದಿದೆ ಅಂತ ಕೂಡ ಅವ 
ರಿಗೆ ತಿಳಿಯೋದಿಲ್ಲ. ಹ ಜಂ 
ಕೀನೆ ಒಂದು ಐಟಮ್‌ ಮುಗೀತಂತ ರೆಕ್ಕಇ 
ರಿಗೆ. ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ತಾರೆ.. -ಅಲ್ಲದೆ ಒಳ್ಳೇ ಸಿ ರ- 
ಸ್ಯದ ಅಂಶಗಳಿದ್ದರೂ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟ್ರ (ಎಲ್ಲ 
ಕೆಲವು-ಸಲ...ನೀನಾದರೂ ತಟ್ಟು ಟೆ ಬ 
ತಟ್ಟನೆ ನೋಡಿ... 

.. ಅಯ್ಯೋ... ಡ್ಯಾಮ್‌ ಆಯಿತು ನನಗೆ. ;. 
ನಾನೇನೋ ತಟ್ಟಿದೆ.. .ಆದರೆ ' ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ 
ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದನಕೆಲ್ಲ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂತುಕೋ 
ಬೇಕೆ?...ನನ್ನ ಮರ್ಯಾದೆ ತೆಗೆದಿರಿ ಕೀವು... 
ಹೇಗೆ `ಅಂತೀರ...ನೀವಲ್ಲವೆ. ತಟ್ಟು ಅಂತ 
ಹೇಳಿದ್ದು...? 

ಇದೇನು ಅರ್ಧಗಂಟಿ ಹೊತ್ತು ಮಾತಾಡದೆ . 
ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂತುಬಿಟ್ಟಿ. ಅಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇ 
ನಿಮಗೆ?... ಸುಮ್ಮನಿರೋಕೆ ತಿಳಿ(ದು ಅಂತಲ್ಲ. 
ಆದರೂ . ಏನಾದರೂ ಹೇಳಬೇಕು ಅನಿಸಿದಾಗ 





ನೃತ್ಯ 


., ಎರಡು ಮಾತು.. ಹೇಳೋದು...ಅಷ್ಟೆ...ಈಗ 
... ನೋಡಿ 5 ಜಟಾಯು ಮೋಕ್ಷ...ಬೆಸ್ಟ್‌ಐಟಮ್‌ 
ಅನ್ನಿಸೋದಿಲ್ಲವೆ?.. -ನನಗೆ ಣ್ಣ ರೇ ಶಕ 
ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು. ಕಳಕೊಂಡರೂ ಬರೆ ಕೊಕ್ಕೆ 
ನಿಂದಲೇ ರಾವಣನೊಡನೆ ಹಾಗ 
ನೋಡಿ. ಆ `ಜಟಾಯು ಹಕ್ಕಿ ..ಅಲ್ನೋಡಿ 
ಪಾಪ ಆ ಹೆಂಗಸಿನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಡ್‌ ನಿದೆ ಮಾಡಿ 
" ಬಿಟ್ಟಿದೆ. 'ಅರ್ಧದಲ್ಲೇ ಎದ್ದು ಹೊ!ಗ್ಮಿದಾರೆ... 
ಅಡಿಗೆ ಅಗಿಲ್ಲವೇನೋ ಪಾಪ.. 

ಕೊನೇ. ಟಿಮ್‌ ಗ ಇತ್ತೆ 
ಆದರೆ ಆತ ನೋಡಿ ಸುಮ್ಮನೆ ತೊಡೆ ಆಡಿಸಿ 
ಕಾಲಿನ ಗೆಜ್ಜೆ ಘ ಘ.೮: ಘಲ್‌ ಅನಿಸಿ ಜನರನ್ನು 
ವ ರುಳುವಾಡ್ತಿ ಕೊ! ಇಗಿದೆಯಲ್ಲ.. ಇದೆಲ್ಲ 
ಕಸರತ್ತೋ...ನನಗೆ ಇಂಥ ಸರ್ಶಸ್‌ಗಳೇತೂ 
ಹಿಡಿಸೋದಿಲ್ಲಾ ೦ ೦ದ್ರೆ... ಇಲ್ಲ, ಇಲ್ಲಿಗೆ ನನ್ನ 
ಕವ 6ಟಿಸಿ.. 

ನಮ್ಮ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಏನು ತಮಾಷೆ ನಡೀತು 


ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಟೆ 


ಗೊತ್ತೆ?. ಡ್ಯಾನ್ಸ ರ್‌ ತನ್ನ ಮೇಷ್ಟ ರೊಡನೆ. 
ಗೋಪೀಕೃಷ್ಣನ ಬಾಡಿ ಎಷ್ಟು ಚಿನ್ನಾ ಗಿದೆ 
ಅಂದಳು. ಲ 'ಮೇಷ್ಟ ಕೋ ಸೆಣಕಲ ನೋಡಿ.. 
ಮುಖ ಹುಳಿಹುಳಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತೆಪ್ಪ ಗಿದ್ದ... 
ನಾನು ಮೆತ್ತಗೆ ಆಡ್ತಿದೀನಿ...ಆಕೆಗೆ ಕೇಳ್ಸೋ 
ಹಾಗಿಲ್ಲಾ 0ದ್ರೆ.. 

..ಅಮ್ಮ ಪ ಡ್ಯಾನ್ಸ್‌ ಮುಗೀತು...ಆಗೊ( 
ಹ್‌ ಭಾರಕಾಂಡ -ನನ್ನ ಕ್ಲಾಸ್‌ಮೇಟು 
ವಾರಿಜಾಂತೀನಿ...ಯಾವ ವಾರಿಜಅಂತೀರಲ್ಲ... 
ಅಲ್ನೋಡಿ ತಾನು ಮುಂದಿನ ಸೀಟಿನಲ್ಲಿ ಕೂತಿದ್ರ 
ಳೂಂತ ಕಂಡೂ ಕಾಣದವಳ ಹಾಗೆ ಹೋಗ್ತಿ 
ದಾಳಲ್ಲ...... ಸರೀಲೇನು?...... ಅವಳ ಗಂಡ 
ಏನಾದರೂ ಅಂದುಕೊಂಡಾರು. ಹೋಗಲಿ 
ಸಿಡ್ನಿ, 

ವಿ ತೂತಾಯಿತು ಅಂತೀರಃ;..ಭಾರೀ 
ಬಿಡಿ!...ನಾನೆಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು ಮಾತಾಡಿದೀ!ನೀಂದ್ರೆ?' 
ಇತ್ಯಾದಿ... ಇತ್ಯಾದಿ. ೫ 


ನಿಲಕ್ಷಣ ಬೆಲೆಯ ಪುಸ್ತಕಗಳು! 


ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ೯ನಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮಾರಾಟವಾದಾಗ, 


(£ 017500 ಲೆಟ506) 


"ರಾಜಿನ್‌ಸನ್‌ ಕೂ ಸೊ' 


ಪುಸ್ತಕದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಹಳೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೆ 


೩2,2೪೫ ಡಾಲರು (ಡಾಲರಿಗೆ ಆಗ ಸಾಕು” ೩ ರೂಪಾಯಿಗಳು) ದೊರೆಯಿತು! ] 


ಇಟ್ಸ್‌ ಜರಾಲ್ನ ನು ಬರೆದ 


ರಾಜರ್ಬ. ಚೌ ೪ನಿಂಗನ ಒಂದು ಕವಿತೆ 


ಯತೆ ಗಳಿಸಿತ್ತು. 
ಜಟಲವಾಗಿ ಕಂಡಿತು. 
ಕೇಳಿದರು. 


"ರುಬಾಯಿಯಾತ್‌' 
ಪ್ರಕಿಗೆ೧೭೦೦ ಡಾಲರುಗಳು ದೊರೆತವು! 


ಆನಕೆ ಲಂಡನಿನ ಪೋಯಟಕರ್ಲ 


(1೭0811೩1). ಪುಸ್ತಕದ 


ಸಂಗ್ರ ಹ: ಜಿ. ಎಸ್‌. ಉಬರಡ್ಕ 


ಪ್ರಕಟವಾದೊಡನೆಯೇ ಜನಪ್ರಿ- 
ಸೊಸೈಕಿ ಬಗೆ ಆದರ ಕೆಲವಂಶ 


ಆದರ ಸದಸ್ಯ ರು ಬ್ರೌನಿಂಗನೊಡನೆ ಆದರ ತಾತ್ರ ರ್ಯ 
ಬೌೌನಿಂಗ್‌ ಕವಿತೆಯ ಆ ಅಂಶವನ್ನು 


ಎರಡು ಬಾರಿ ನಿದ. 


ಇನ್ನೆ ರಡುಬಾರಿ ಇಡೀ ಕವಿತೆಯನ್ನೇ ಓದಿದ. ಆಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ: 
ಆಫ್ರ ಕವಿತೆಯನ್ನು ನಾನು ಬರೆದಾಗ ಬರೇ ಎರಡು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ 


ಅದರ ತಾತ್ರ್ರರ್ಯ ತಿಳಿದಿತ್ತು -- ನನಗೆ. ಹಾಗೂ ಆ ಭಗವಂ ೫೨ಗೆ: 


ಆದರೆ ಈಗ 


ಒಬ್ಬ ನಗೆ ಅಂದರೆ ಆ ಮಹಾಮಜಮನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದರ ಅರ್ಥ ತಿಳಿದಿದೆ.? 


ಾ್‌್‌ಕೀರ್ತಿ* ಕುಂದಾಪುರ 


ಇ 


ದಿ 
ಕತ 


ೀವ ತೆಗೆದುಳೊಂಡು ೬೦ 


ಳಿ 
3.4. 


ಳೂ 
92 


ಇ 


ಆ 
ಇ 


" 





ಇ) 


ೂಸಿ 


ಇಎ.ವವಂಗೆಗೆ 


೨೨೨೧ ೪ಎ 





ಬಾಸ್‌ವೆಲ್‌ ಗಾಬರಿಯಾಗಿದ್ದ. ಕೆಳಗೆ 


' ಗೊಬ್ಬರದೆ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆಲಸಗಾರನೊಬ್ಬ 


ನಿಗೆ ಹಡಗದ ತೇವವಾದ ಉಕ್ಕಿನ ಹಲಗೆ ಮತ್ತು 


ಗೊಬ್ಬರದ ಚೀಲಗಳ ನಡುವೆ ಇದ್ದ ಮರದ 

4 ಭು ಡೆ 
ಹಲಗೆಗಳ ನಡುವೆ ಹೊಗೆಯೇಳುತ್ತಿರುವುದು 

_ ಹಾಣಿಸಿತ್ತು. ಬಾಸ್‌ವೆಲ್‌ ಒಂದು ಬಾಲ್ಡಿ ನೀ- 


ರನ್ನು ಉಕ್ಕು ಮತ್ತು ಮರದ ಹಲಗೆಗಳ ನಡುವೆ 
ಸುರಿದ. ಇನೊ ಬ್ಬಾತ ಮತ್ತೆರಡು ಬಾಲ್ಡಿ 
ನೀರನ್ನು ಸುರುವಿದ. ಈಗ ಹೊಗೆ ಸುರುಳಿಸುರುಳಿ 
ಯಾಗಿ ಮೇಲೇರತೊಡಗಿತ್ತು. ಕೆಳಗೆ ಸೆಲಸ 


ಕ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವರಿಗೆ ಬೇಗನೆ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬಂದು 
_ ಬಾಗಿಲು 
' ಮಾಡಿದ. ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ನೀರಿ 
ನಿಂದ ತೋಯಿಸಿ ಹಾಳು ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ 


ಮುಚ(ಲು ಬಾಸ್‌ವೆಲ್‌ ಅಪ್ಪಣೆ 


ಬಿಸಿ ಉಗಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೆಂಕಿ ನಂದಿಸುವುದು 
ಒಳ್ಳೆಯದು ಎಂದಾತ ಯೋಚಿಸಿದ. ಇದೇನು 


__ ಮಹಾ ಬೆಂಕಿ! ೮-೨೦ ಆಗುವುದರೊಳಗಾಗಿ 
' ಫೆಂದಿಸಬಹುದು ಎಂದಾತ ತಿಳಿದಿದ್ದ. 


ಈ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮಾನ್‌ಸಾಂಟೂ ಗೊಬ್ಬರ ಕಂಪ 


_ ನಿಯ ಅಸಿಸ್ಟಂಟ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜರನಿಗೆ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ 


ಕ್ಯಾಂಪ್‌ ಹಡಗದಲ್ಲಿ ಗದ್ದ ಲವೆದಿ ರುವುದು ಕಾಣಿ 
ಸಿತು. ಅಲ್ಲೇ ನೊಸ ಸಣ್ಣ ಜಿಂ ಕ ಹತ್ತಿದೆ ಎಂಬ 


_ ಸೆಮಾಚಾರ ತಿಳಿದೊಡಾ ಆತ ತನ್ನ ಕಂಪನಿಯ 
' ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ದಲದವರಿಗೆ ಸಿದ್ಧ ಜಗ ತಿಳಿ 


ಸಿದ. 


ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಪಿನ ಆಚೆ ಬದಿಯಲ್ಲಿ 


_ ಸುಮಾರು ೬೦೦ ಅಡಿಗಳ ಅಂತರದ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೆ 


ರಡು ಹಡಗಗಳು ನಿಂತಿದ್ದೆವು, ಅವುಗಳಲ್ಲೊ ೦- 
ದಾದ “ಹಾಯ್‌ಘಾ ಫ್ಲಾ ಯರ್‌' ಹಡಗದಲ್ಲಿ ೨೦೦೦ 
ಟಿನ್‌ ಗಂಧಕ ಹಾಗೂ ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ 
ಹೊತ್ತಿ ಕೊಳ್ಳು ವ ೧ ೯೬೧ ಟನ್‌ 
ಇದ್ದಿತು. 

ಇನ್ನೊ ದು ಹಡಗ "ಎಲ ಸ್ಸನ್‌ ಬಿ.ಕೀನೆ'ಯಲ್ಲಿ 
_ ಚೀಫ್‌ ಜಟ್‌ ಫ್ರಾಂಕ್ಲಿನ್‌ ಆರ್‌. 
 ಯಾರ್ಡರಿಗೆ 1 


ಗೊಬ್ಬರ 


ಉಡ. 


ಗಾ ಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಬ' ನಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ 


ತ್ಠಿ 


ಟಿಕ್ಸಾಸಿನ ಅಗ್ಗಿಕಾಂಡ 


೪೫ 


ಹತ್ತಿರುವ [ಸಮಾಚಾರ ೮.೨೫ ಕ್ರೈ ತಿಳಿಯಿತು. 
ಆತೆ ಪ್ರಸಂಗ ಬಂದರೆ ಹಡಗನ್ನು ತ ಸಾಗಿ 
ಸುವ ವಿಚಾರದಿಂದ ತನ್ನ ಇಂಬು 
ಇಂಜಿನ್‌ ಆರಂಭಿಸಲು ಎಷ್ಟು ಸಮಯ 
ಬೇಕಾದೀತು ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ಒಂದು ತಾಸಾ 
ದರೂ ಬೇಕು ಎಂದು ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ ಹೇಳಿದ. 

೮.೩೦ ಕ್ರೈ "ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಕಾಂಪ್‌' ಬೆಂಕಿಯ 
ಗಂಡಾಂತರದ ಸೀಟಿಯನ್ನು ಊದಿತು. ಅಷ್ಟೊ 
ತ್ತಿಗೆ ಬಾಸ್‌ವೆಲ್‌ ೪ ನೇ ಉಗ್ರಾಣದ ಬಾಗಿಲು 
ಮುಚ್ಚಿ ಭದ್ರಪಡಿಸಿದ್ದ. ಅವನಿಗೆ ಅವನ ಕೆಲಸ 
ಗಾರರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ದಂಡೆಗೆ ಹೋಗಲು 
ಹಡಗಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದರು. 

೮.೪೦ ರಷ್ಟೊತ್ತಿಗೆ ಬಂದರದ ತೀರದಲ್ಲಿ 
ಸುಮಾರು ೧೦೦ ಜನೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ನೆರೆದಿದ್ದರು. 
ಟಿಕ್ಸಾಸ್‌ ನಗರದ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕದಲದ ೨೭ ಜನ 
ಅ ನಂದಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾರಂಭಿಸಿದ್ದ ರು. 

ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಕ್ಯಾಂಪಿ' ನಲ್ಲಿ ಬಾಯ್ಲ ರುಗಳಿಂದ 
ಬಿಸಿ ಉಗಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು' ಬೆಂಕಿ ಂದಿಸುವ 
ಪ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿತ್ತು. ಸಕ ಬೆಂಕಿ ಕೈಮೀರು- 
ಣೆ ಲೇ ನಡೆದಿತ್ತು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಲ್ಲ ಖಲಾಸಿ 
ಗಳಿಗೆ ದಂಡೆಗೆ ಹೋಗಲು ಅಪ ಣೆ ಮಾಡಿದರು. 
ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಬು ಕಂಪ 
ನಿಯ ರಾಬರ್ಟ್‌ ಮಾರಿಸ್‌ ಎಂಬ ಅಧಿಕಾರಿ 
ಜೀಪಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಹೊಗೆ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದ 
ಸಮುದ್ರದ ದಂಡೆಗುಂಟ ಸಾಗಿದ್ದ. ಅವಶ್ಯ 
ಬಿದ್ದರೆ "ಗಾ ಶ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಪ'ನ್ನು ದಂಡೆಗೆ ಬ 


ತರುವ ಜಗ್ಗುದೋ (ಣೆಯೊಂದನ್ನು ಹುಡುಕ 
ಲೆಂದು ಆತ ಹೊರಟಿದ್ದ. 
ಒಂಬತ್ತು ಹೊಡೆಯಿತು. ಅಷ ರಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ 


ಶಾಮಕ ದಲದ ಪ ಪ್ರಮುಖ ಎಚ್‌. ಜೆ. ಜಾರು 
ಗಾರ್ಟಿನರರು *ತೆವಶ। ಗಾಬರಿಯಾಗಿದ್ದ ರು. 
ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬ ರಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹತ್ತಿ ದರಿ 
ಆಗುವ ಅನಾಹುತದ ಜೆ ಅವರಿಗಿತ್ತು. ಆದಕೆ 
ನಿಮಿಷನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ತ್ರ್ತಿ ದ್ದ 
ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಗ ಗು ಪನ್ನು ಚದುರಿಸುವುದು ಭೀರ 


೪೬ 2೪: ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨: 


ಸರಿಗಾಗಲಿ, 
ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 
ಸರಿಯಾಗಿ ೯.೧೨ ಕೈ, "ಗಾ ಫ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಪ್‌' 
ಹಡಗದ ಕೆಳಗಿನ. ಕೊಣೆಗಳ ಮುಚ್ಚ ಳಗಳೆಲ್ಲ 
ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರಿದವು. ಒಳಗಿಂದ ಜು ಹಳದಿ 
ಬಣ್ಣದ ಆಗೆ ಹೊರಗೆ ರಾಶಿರಾಶಿಯಾಗಿ 
ಬಂತು. ಮುಂದೆ ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ 
ಸ್ಬೊ (ಟವಾಯಿತು. ಹಡಗಿನ ಹಲಗೆಗಳ ತುಣು 


ಅಗ್ನಿ ಶಾಮಕದಲದವರಿಗಾಗಲಿ 


ಸುಧೆ ಸಾವಿರಾರು ಅಡಿ ದೂರ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ 


ಹಾರಿದವು. ಸೆಂಪಗೆ ಕಾಯ್ದ ಉಕ್ಕು ಮೊದ 
ಲಾದ ಧಾತುಗಳ ತುಣುಕುಗಳು ನಡು 
ಗುಂಟ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಎಣ್ಣೆ ಪಂಪುಗಳತ್ತ'ಹಾರಿ 
ದವು. ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಿದ್ದಎರಡು ವಿಮಾನ 
ಗಳಿಗೆ ಗುಂಡು ಬಡಿದಂತಾಗಿ ಅವು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ 
ಬಿದ್ದವು. ಪರ್ವತದೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಏರಿಬಂದ ಬಿಸಿ 
: ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ತೆರೆಯೊಂದು ಬಂದರದ 
ಧಕ್ಕೆಯೊಂದನ್ನು ಕೊಚ್ಚಿ ಕೊಂಡು ಹೋಯಿತು. 

ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಚಂಡ ತೆಕೆ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತ 
೬೦೦ ಕಾರುಗಳು ನಿಂತಿದ್ದ ನಿಲ್ಡಾಣವೊಂದರ 
ಮೇಲೆ ಹಾಯ್ದು ಹೋಯಿತು... ೧೫೦ ಅಡಿ 
ಉದ್ದದ ಉಕ್ಕಿನ ದೋಣಿೆಯೊಂದು. ಶೀರಿಂದ 
ಮೇಲಕ್ಕೆ ತೂರಲ್ಪಟ್ಟು ಹಾಗೆಯೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿ 
ಈ ಕಾರುಗಳ ಮೇಲೆ ಮುಚ್ಚಳದಂತೆ ಬಂದು 
, ಬಿತ್ತು. ' ಆನೆಯ ಕಾಲ ಕೆಳಗೆ ಸಿಕ್ಕ' ತತ್ತಿಗ 
ಳಂತೆ ಕಾರುಗಳ ಅವಸ್ಥೆ ಯಾಯಿತು. 

ರಾಬರ್ಟ್‌ -ಮಾರಿಸ್‌ನ ಜೀಪ್‌ ಮೇಲಕ್ಕೆ 
ಹಾರಿತು. : ತೆರೆಯು ತಂದಿದ್ದ ನೀರಿನ ಸ 
ಬಿದ್ದಿ ದ್ವರಿಂ ದ ಆತ ಬದುಕುಳಿದ. ಅವನ ಕಿವಿಯ 
ಪಕೆಗಳು ಹರಿದುಹೋದವು. ಆತ. ಸಮೀಪದ 
ಲ್ಲಿಯೆ ಕುಸಿದು ಬಿದಿ ದ್ದ ಗುದಾಮಿನ ಬುಡದಲ್ಲಿ 
ಸಿಕ್ಕು ಆರ್ತನಾದ 'ಸೈಯುತ್ತಿದ್ದವರ ಸೆಹಾಯ 
ಕ್ಸೈೆಂದು ಕುಂಟುತ್ತ ಆ ನಡೆದ. 

ಇಡೀ ಮಾನ್‌ಸಾಂಟೊ. ಕಾರಖಾನೆ ಮುರಿದು 
ಬಿತ್ತು. : ಗೊಬ್ಬ ರ ತಯಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಕೂಡಿಟ್ಟಿದ್ದ 
ಉಸ್ಸಾಯಾಕ್‌ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ ಕ್ಹಣಾರ್ಥ 


_ಯಲ್ಪಟ್ಟ, 


ದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿತು. ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಜ| 
ಬೆಂಕಿಯ ರುಳಕ್ಕೆ ಹುರಿದುಹೋದರು. ನಿಂಃ 
ನಿಂತಲ್ಲಿಯೆ ಅವರ ಸಮಾಧಿಯಾಯಿತು. ಕಾ| 
ಖಾನೆಯ ೧೭ ಜನ `ಕೆಮಿಸ ಸ್ಪರಲ್ಲಿ' ೧೬ ಜನ « 
ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸತ್ತು ಹೋದರು. 

"ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಪಿ'ನಿಂದ೬೦೦ ಅಡಿ ದೂ 
ದಲ್ಲಿದ್ದ "ಹಾಯ್‌ ಫ್ಲಾಯರ್‌' ಹಡಗಿನ ಡೆಕ್ಕಿ; 
ಮೇಲೆ. ನಿಂತಿದ್ದ ಸೆಕೆಂಡ್‌ ' ಮೇಟ್‌ ಲ್ಮಾಃ 
ಹ್ಯಾಮ್‌ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಅಂಗಾತಾಗಿ ನೆಲಕ್ಕೆ; 
ಅವನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕತ್ತಲು ಕವಿಯಿತು 
ಅವನ ಸುತ್ತಲು ಉಕ್ಕಿನ ಚೂರುಗಳ ವರ್ಷ 
ವಾಯಿತು. - ಗಾಯಗೊಂಡು -ಚೀರುತ್ತಿದ 
ಖಲಾಸಿಗಳ ಧ್ವನಿ ಅವನಿಗೆ ಕೇಳಿಸಿತು. ಅವ] 
ಸುದ್ಧೆವದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಚಿಕ್ಕಪುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳ 
ಮಾತ್ರ ಆದವು. 

ದಂಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ . ಒಂದು ವಖಾರದ್ವೂ 
ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್‌ ಟೇಲರ್‌ ನಿಂತಿದ್ದ. ಏನಾಯಿತೆ 
ಎಂದು ಅವನಿಗರಿವಾಗುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಇಡಿ! ಕಟ್ಟಿ€ 
ಕುಸಿದುಬಿತ್ತು. ಆತ ಅದು ಹೇಗೊ ಆ ಕಲ್ಲ 
ಮಣ್ಣುಗಳ ರಾಶಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು ನೀರಿನಲ್ಲಿ 
ಬಿದ್ದಾಗ ಅವನ ಮೈ ಯಿಂದ 'ರಕ್ತಸುರಿಯ 
ತ್ತಿ ತ್ತು ಆತ ಸುಮಾರು “ರ ಮೈಲು ಈಸಿ ತನ್ನೆ 
ಮನೆಯ ಬಳಿ ಬಂಡಾಗ ಅಲ್ಲ ಮನೆ ಇರಲಿಲ್ಲ 
ಅದು ಮುರಿದು ಮುದ್ದೆಯಾಗಿ. ಬಿದ್ದಿತ್ತು. ಅವ; 
ಕುಟುಂಬದವರೆಲ್ಲ ಮಾಯವಾಗಿದ್ದರು. 

ನಗರದಪರಠಿಗೆ ಏನು ಅನಾಹುತ ಜರುಗಿತೆ! 
ಎಂದು ಮೊದಲಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಹೆಂ 
ಗಿನ ಬೆಂಕಿ ನೋಡಲೆಂದು ದಂಡೆಯ ಲಿ `ನೆಕೆದಿಷ 
ಸುಮಾರು ೨೦೦ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚಿ ನವರು ಸತ್ತಿ 
ದ್ವರು. ಬೆಂಕಿ ಆರಿಸೆಲೆಂದು ಬಂದಿದ್ದ ೨೭ ಜಿನ 
ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ದಲದವರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಸಾವನ್ನದ್ಬ 
ದ್ವರು.' ಅವರು ತಂದಿದ್ದ ನಾಲ್ಕು ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ 
ಇಂಜಿನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಬಿ ಇದೆ. ಮುದ್ಧೆ 
ಯಾಗಿ ಒಡೆದು ಚೂರುಚೂಹದ' ಗಾ ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ 
ಕ್ಯಾಂಪಿ'ನ ಮೇ ಲೆ ಬಿದ್ದಿತ್ತು. ಮಾನ್‌ ಸಾಂಟೊ 










ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಆಗ ಕೆಲಸ 
೧ ಜನರಲ್ಲಿ ೧೪೫ ಜನ ಸತ್ತಿದ್ದರು. ೨೦೦ 
ಜನರಿಗೆ ತೀವ್ರ ಸ್ನರೂಪದ ಗಾಯಗಳಾಗಿದ್ದವು. 

ಇದು ಅನಾಹುತದ: 'ಶ್ರೀಕಾರ' ವಾಗಿತ್ತು 
' ಮಾತ್ರ. ಕಾದು ಕೆಂಡವಾಗಿದ್ದ ಉಕ್ಕಿನ ಚೂರು 
ಗಳು. ಆರು ದೊಡ್ಡ ಎಣ್ಣೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಮೇಲೆ 
. ಬಿದ್ದಿದ್ದವು. ಎರಡು 'ಮೈಲುದ್ದದ ದಂಡೆಯ 
ಉದ್ದಕ ಕ್ಕೂ ಬೆಂಕಿ ಹರಡು ವುದಕ್ಕೆ ಅವು ಕಾರಣ 
|್ಡಿ ವಾಗಿದ್ದ ವ್ರ ಬಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ, ಸ್ಭೊ (ಟಿ, 
ಆರ್ತನಾದ "'೨ಂತಕನ ಜೋಲಾಸ ಆ. ನಡೆ 












ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ತ್ಯಾಂಪಿ' ನಲ್ಲಿ ನಾರಿನ ಹಗ್ಗ ಗಳಿ 
ಹಪ, ಇವು ಉರಿಯುವ ಬಲಾಲುಗಳಾಗಿ 
ಬಾಣದಂತೆ. ತೂರಿ ಬಂದು ಬಿದ್ದಲ್ಲೆ ಲ್ಲ ಬೆಂಕಿ 


ತ್ತ ಉರಿ ಹತ್ತಿ ದ್ದು ಕಾಣಿಸು 
 ಭಲ್ಲಿದ್ದ ೩೦ ಅಡಿ ಉದ್ದದ ೨,೭೦೦ ಪೌಂಡು 
ಕದ ನೆಲ ಕೊರೆಯುವ ಡಿ ಡ್ರಿಲ್‌ಗಳು ೧೩,೦೦೦ 
' ಅಡಿ ದೂರ ಗುಂಡಿನಂತೆ ಹಾರಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದವು. 
1'ಓ' ಧಕ್ಕೆಯಿಂದ `ಎರಡು ಮೈಲು ದೂರದಲ್ಲಿ 
ನಾಲ್ಕು. ಚಕ್ರದ  ಮುಚ್ಚುಗಾಡಿಯೊಂದಕ್ಕೆ 
ಹಾರಿಬಂದ ಉಕ್ಕಿನ ತಗಡೊಂದು ಬಡಿಯಿತು. 
ತ ರಭಸಕ್ಕೆ ಒಳಗೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ ದಂಪತಿಗಳು 
| ಜಿಬ್ಬಿಯಾಗಿ ಹೋದರು. 
ತ ತಾಸುಗಟ್ಟರೆ ಚಿಕ್ಕಪುಟ್ಟ ಸ್ಫೋಟಗಳು 
ಸಂಭವಿಸ ತ್ತರ ಇದ್ದವು ಊದಿ ಬಿಟ್ಟು 
| | ಹೋಗಿರೆಂದು ಪೋಲೀಸರು ಜನರಿಗೆ ಎಚ್ಚ ರಿಕ 
ಕೊಡ. ತ್ತಿದ್ದರು. 
ತ ಇನ್ನೂ ನದು ಭೀಕರ ವಿಪತ್ತು ಕಾದಿತ್ತು. 
*ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ ಕ್ಯಾಂಪ್‌' ಸ್ಭೊ (ಟದಿಂದ ಗಂಧಕ 
' ತುಂಬಿದ್ದ "ಹಾಯ್‌ ಫ ಫ್ಲಾಯರ್‌' ಎಂಬ ಹಡಗ 
ಲ್ಸನ್‌ ಬಿ.*ನೆ' ಹಡುತ್ತೈ ಬಂದು ಅಪ್ಪಳಿಸಿತು. 
ಯ್‌ ಫ್ಲಾ ಯರಿ'ನ ಇಂಜಿನನ್ನು ರಿಶೆಿಗಾಗಿ 







ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ 


ಸ್ಫೋಟದ ಬಲ ಏಪ್ಟಿತ್ತೆಂದರೆ ಹಡಗಿ: 


.'ಡಗಿದರು. 


ಟೆಕ್ಷಾ ಸಿನ ಅಗ್ನಿ ಕಾಂಡ ..೪೭ 


ಕಳಚಿದ್ದ ರಿಂದ' ಅದು ನಡೆಯುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. 
"ಕೀನೆ' ಗೆ ಇಂಜಿನ್‌ ' ಚಾಲು ಮಾಡುವಷ್ಟು 
ಸಮಯ ಸಿಕ್ಕದೆ ಅದೂ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಿತ್ತು. 
ಸಮುದ್ರದ ' ಮೇಲ್ನಡೆಯೆಲ್ಲ ವಿಷಯುಕ್ತ 
ಜ್ವಾಲೆ-ಹೊಗೆ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಎರಡು 
ಜಗ್ಗುದೋಣಿಗಳು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದವು. ನೀರಿನಲ್ಲಿ 
ಇನ್ನೂ ಜೀವ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದವರನ್ನು ಅವು 
ಮೇಲಕ್ಕೆ ತ್ತಿಕೊಂಡವಾದರೂ ಹಡಗುಗಳನ್ನು 
ಜಗ್ಗಿತರುವಷ ೨ ಸಮೀಪ ಅವಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಾಗ 
ಲಲ. 
ಧಕ್ಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್‌ಮೇರಿ ಚರ್ಚಿನ ಫಾದರ್‌: 
ವಿಲಿಯಂ ರೋಚ್‌ ಒಂದಿಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ಕೂಡಿಸಿ 
ಕೊಂಡು ಮುರಿದುಬಿದ್ದ ಮೆ ಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕುಬಿದ್ದ 
ವರನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವ, ಮರಣೋನ್ಮುಖರಾ . 
ದವರಿಗೆ ಪ್ರಾರ್ಧನೆಗಳನ್ನೋದಿ ಹೇಳುವ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ 
ತೊಡಗಿದರು. ಮಧ್ಯ ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ 
"ಹಾಯ್‌ಫ್ಲಾ ಯರ್‌'ಯಾವ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಾ ದರೂ 
ಸ್ಫೋಟವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು 
ಅವರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು. ರಕ್ಷಣಾಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ 
ತೊಡಗಿದ್ದವರನ್ನಲ್ಲ ಪೋಲೀಸರು ಚದುರಿಸತೊ: 
ಆದಕೆ ಫಾದರ್‌ ರೋಚ್‌ ಮತ್ತು 
ಅವರ- ದಲದ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೋಗ 
ಲೊಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ರಾತ್ರಿ ೧.೧೧.ಗಂಟಿಗೆ. "ಹಾಯ್‌ 
ಫ್ಲಾ ಸ ಹಡಗಸೆ ಸ್ಫೋಟವಾಯಿತು. ಆ ಆಘಾ 
ತದಲ್ಲಿ ಫಾದರ್‌ ಕೊ” ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹಾ 
ಯಸರು ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದರು. 
ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಳಿದುಳಿದ: ಜನ ಕೂಡ ಈ 
ಎರಡನೆಯ ಸ್ಫೋಟದಿಂದ 'ಕಂಗಾಲಾಗಿ ಹಾದಿ 
ಸಿಕ್ಕತ್ತ ಓಡಿದರು. ಆದರೆ ರಕ್ಷಣಾದಲದ ಕೆಲ 
ವರು ಮಾತ್ರ ಧೈರೃದಿಂದ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸ ನಡೆ 
ಸಿಯೇ ಇದ್ದರು. ತಿ೮ ವಯಸಿ ನ ತ ಕ್ಲೇಮಾರ್ಟಿಾ 
ಎಂಬ ದಾಯಿ ತನ್ನ ಮುಖಕ್ಕೆ” ಗಾಯವಾಗಿ 
ದ್ವರೂ ಎದೆಯ ಟು ಈ ಮುರಿದಿ 
ದ್ದ ಬೂ ಗಾಯಗೊಂಡವರ ಉಪಚಾರ ಮಾಡ್ಕ 


ವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಿಲ್ಲ. ಟಿಲಿಫೋನ್‌ ನೌಕರರು 


೪೮ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಇಡೀ ಎರಡು ದಿನಗಳ ವಕಿಗೆ ಅನ್ನ ನೀರು, 
ನಿದ್ದೆ ಯಿಲ್ಬದೆ ದುಡಿದರು. 

ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಒಟ್ಟು ಆದ 
ಹಾನಿಯ ಲೆಕ್ಕ ಸಿಕ್ಕಿ ತು. ನಗರದ ಸೆ ೫೦೦ 
ಜನರಲ್ಲಿ ೫೭೦ ಕ್‌ೆ ಸತ್ತಿದ್ದ ರು. ತಿ೫೦೦ ಜನ 
ರಿಗೆ ಗಂಭೀರ ಸ್ವ ರೂಪದ ಗಾಯಗಳಾಗಿದ ವು, 
ದಂಡೆಗುಂಟಿ ಇದ್ದ ೧೨,೫೦,೦೦,೦೦೦ ಡಾಲರ್‌ 


ಆಸ್ತಿ (ಕಾರಖಾನೆ, ಗುದಾಮು ಮೊದಲಾದವು) 
ಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಕಾಲು ಪಾಲು ನಷ್ಟವಾಗಿ 
ಹೋಗಿತ್ತು. 

ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ! 





ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ ಪುನರ್ನಿವೇಶನ ಶೃಕಾರ್ಯ 
ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಸು ಸದ ಸ್ಥೆ ಗಳ 
ಜನರ ನೆರವಿಗೆ ಬಂ ೦ದಿದ್ದ ಪು. ಸ ಒಟ್ನು 


ಸಲ್ಲ 


ಹದಿಮೂರು ಸಾವಿರ ಪೌಂಡಿನ ಚುಂಬನ! 


೧೯೫೯ ಏಪ್ರಿಲ್‌ ೧೦ ರಂದು ತರುಣಿಪ 


ಪ್ರಣಯಿಗಳಿಬ್ಬ ರು ಲಂಡನ್ನಿನ ರಸ್ತೆಯ 


ಶಾಂತಪ ಕ್ರದೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿ "ಚುಂಬನ ಮತ್ತಾ ಹರಟಿಗೆ?” ಎಂಡು ತಮ್ಮ ಕಾರನ್ನು 


ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. 


ಅವರಿಗಾಗಿ ಇವರಿಬ್ಬರು ಒಂದು ಘಂಟಿ ಜಸತ 


ಹುಡುಗಿಯ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರು ಸಿನೆಮಾಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದು ಶೆರಿಂಪ 


ಆದರೆ “ಲವೇ 


ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬ ರು ಪೋಲೀಸರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭ್ಯತೆಯನ್ನು 
ಮುರಿದರೆಂದು ಆಖಾದಸಿ ಆವರನ್ನು ದಸ್ತ ಗಿರಿ ಮಾಡಿದರು. 

ಕೊನೆಗೆ ಪ್ರಣಯಿಗಳ ಪರವಾಗಿಯೊ ಕೋರ್ಟು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿತು. ಆದಕೆ 
ಇದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಅವರನ್ನು ಮೂರು ಕೋರ್ಟುಗಳಲ್ಲ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸ. 
ಲಾಯಿತು. ಈ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಸಮಯ ನ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು- 
ಕೊನೆಯ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಹದಿಮೂರು ಸಾನಿರ ಪೌಂಡಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿ- 


ಹಾರದನ ನೀಡಲಾಯಿತು. 


ಆ ಇಬ್ಬರು ಪೋಲೀಸರು ಈ ಹಿಂದೆ ಇಂಥ ತೊಂಭತ್ತು 


(ಅಂದರೆ ನೂರತ್ತೊಂಭತ್ತಐದು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿ.) 


ಕೇಸುಗಳನ್ನು 


ಕೋರ್ಟಿನ ಮುಂದೆ ತಂದು ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲಿಯೂ ಗೆದ್ದವರಾಗಿದ್ದರು. 

ಈ ತರುಣಿ ಪ್ರಣಯಿಗಳು (ಮೂವತ್ತೊಂದು ವರ್ಷದ ಜೆರಾಲ್ಡ್‌ಸೆಲ್ಬಿ ಮತ್ತು 
ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಎನ್ನೆ ರೋಸಾ ಫರ್ಮನ್‌) ಪೋಲೀಸರ ಆಪಾದನೆಯನ್ನು 
ಕೇಳಿ ಮೊದಲು ದಿಗಾ _ಂತಿಗೊಂಡರೂ ತಮ್ಮ ನಿರ್ದೊೋಷಿತ್ತ ವನ್ನು ಸಿದ್ಧ ಪಡಿ 


ಸಲಂ ಟೊಂಕ ಕಟ್ಟ ಜ್‌ 
ಚಾಪಳಿಸಿಹು 


ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು 
ಹೊಂದಿದರೂ ಕೋರ್ಟು ಪರಿಹಾರಧನ ಕೊಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು. 


ಆಪಸಾದನೆಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ 
ತಮ ಗಾದೆ 


ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿ ಅವರು ದಾವೆ ಹೂಡಿ- 


ಹುಸ ಲು ಜ್ಯೂರಿ ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. 
ಒಪ್ಪಿ ತು. 


ಮೂರನೆಯ ಬಾರಿ ಜ್ಯೂರಿ ಅವರ ಕೇಳಿಕೆಗೆ 
ಇಬ್ಬರ ನಡತೆಯೂ ನಿಷ್ಕ ಳಂಕವಾಗಿತ್ತೆಂದು ಸಿದ್ಧ ವಾಯಿತು. 


ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ಇ. ಸಹಾನುಭೂತಿ ತೋರಿದ್ದ ರು. ಅವರು 
ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸಿ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆಯೆ ತಲೆಗೂದಲು ಹಣ್ಣಾದ 
ಸ್‌ ದ: ಳು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ದಾರಿ ವಾಡಿಕೊಂಡು ಅವರಿದ್ದಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು 

ಸ್‌ ಫರ್ಮನ್‌ಾ?ಳಿಗೆ ಒಂದು ಚಾಕೊಲೇಟ್‌ ಡಬ್ಬವನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಿತ್ತ ಳು. 
ತ ಜನರು ಅವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಜಯಕಾರಗೈದರು. 


ಸಂಗ್ರಹಃ-- ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ 







ಸಿಡಿತಗಳಿಗೂ ನೋವುಗಳಿಗೂ 





"ರೋಶ್‌' 
ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿರಿ! 


ಒಂದೇ ಒಂದು. ಮಾತ್ರೆ ಸಾಕು 
ಒಂದು ಮಂತ್ರೆಗೆ 13 ನ.ಪೈಸಿ 


ಸಾರಿಜಾನ್‌ ನಂತಗಳನ್ನೂ, ಭೋವುಗಳನ್ನೂ 
ಬಲು ಜೇಗನೆ ನಿಷಾರಿಸಿ, ಜ್ಯಾ ಗ 
ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಉಲ್ಲಾಸವನ್ನೂ ಥಿ 

ಸಾರಿಡಾನ್‌ನ ಶ್ರಿವಿಥ-ಶ್ರಿಯೆ. ತರೆಕೋವು, 
ಮೈಕೈ ನೋವು, ಹಲ್ಲುನೋವು ಮ್ಚೆ ೪ 

ಮ ಆಸ್ಲೆ ಸ್ಫತೆ-. ಇವುಗಳಿಗೆ ಸೀಟಿ 
ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿರಿ. ಬೇಗನೆ, ಶಿಶ್ಚಿಕವಾಣ್ಧಿ. 
ರಸ್ಕ್‌ 
ದೊಡ್ಡವರಿಗೆ ಒಂದು 

ಮ ಸ ಶವ ಕೀ ಕಸಲ. 


1 ಆ ಉಬಬ್ಯೂಟ್ಸ್‌) ವೋಲ್ರಾಸ್‌ ಲಿಮಿಟ್‌ 





ಇ 
ಎ ಧೀ 


ಅವನು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ಕೂ ಪ್ರಧಾನಮ ಂತ್ರಿಗಳನ್ನೂ 
ಅರಿತಿದ್ದ; ಸರಕಾರಗಳಿಗೆ ಸಾಲ ಕೊಬ್ಬದ್ದ. 


ಜಗತ್ತಿನ ಅಪೃತಿಮ ದಗಾಖೋರ 


"೦01 ೩0 ವರ್ಷಗಳ *ೆಳಗೆ, ೧೯೩೨ 
ಮಾರ್ಚ್‌ ತಿಂಗಳ ಒಂದು ಶನಿವಾರ ಪ್ಯಾರ 
ಸಿನ ಒಂದು ಆಢ್ಯ ಹೋಜಿಲಿನಲ್ಲಿಯ ತನ್ನ ಸುಸ- 
ಜ್ಜಿತ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಕೊಂಡು ಐವರ್‌ 
ಕ್ರೂಗರ್‌ ತನ್ನ ಹೈದಯದ ನಟ್ಟಿನಡುವಿಗೆ 
ಗುರಿಯಿಟ್ಟು ಗುಂಡಿಕ್ಕಿಕೊಂಡು ಸತ್ತನು. ಹತ್ತು 
ಸಾವಿರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಇಂಥ ಆತ್ಮ- 
ಹತ್ಯೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತದೆಂದು ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಪೋ- 
ಲೀಸರು ಹೇಳಿದರು. ಈ ಅಸಾಧಾರಣ ಆತ್ಮ- 












| | 





೫೦ 


ವಾ 
|1| || 


ಪ್ರ. ಮ. ಗಲಗಲಿ 


ಹತ್ಯೆಯ ಜಿನ್ನಿಗೆ ಅಸಾಧಾರಣ ಘಟನೆಗಳೇ ಜರ 
ಗಿದವು: ಹತ್ತಿಪ್ಪತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖ್ಯಾತಿ- 
ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳೂ ಲಕ್ಬಾವಧಿ ಜನರೂ ದಿವಾಳಿ 
ಯೆದ್ದರು. ಸ್ವೀಡನ್ನಿನ ಸರಕಾರ ರಾಜೀನಾಮೆ 
ಯಿತ್ತಿತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌, ಲಂಡನ್‌ ಶೇರ್‌ 
ಪೇಟಿಗಳಿಗೆ ಈ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳ 
ಬೇಕಾದಕೆ ನಾಲ್ಕೈದು ವರ್ಷ ಹಿಡಿಯಿತು. 
ಐವರ್‌ ಕ್ರೂಗರ್‌ ಬಹುಶಃ ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಕ 
ದ್ಭುತ ಮೋಸಗಾರನಾಗಿದ್ದನು. ೧೮೮೦ ರಲ್ಲಿ 


ಗ| 
ತ್‌್‌ಾ್ಸ 














ರ್ಯ 










॥[| 


(1 


| 
"ಛಾ 


|| 1.॥ ಓಸಿ 





(|| 
ಶೆ 





ಬಾಲಕರಂತೆ ಆಟಪಾಟ ಹೊಡೆದಾಟಗಳಲ್ಲಿ 
ಸೇರದೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಊಟ ಮಾಡಿ ಅಲಸಿಯಾತೆ 


ನಟಿಸುತ್ತ, ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣ 
ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತ, ಜನರ ರೀತಿನೀತಿ 


ಆತೆದುರಾಶೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತ ತನ್ನವೇ 
ಹೆಗಲುಗನಸುಗಳಲ್ಲಿ ಮಳುಗಿರುತ್ತಿದ್ದನವನು. 
ಅವನ ಸ್ಮರಣ ಶಕ್ತಿ ಎಷ್ಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿತ್ತೆಂ 
ದರೆ ಒಮ್ಮೆ ಚರ್ಚಿನಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದ ಮೇಲೆ 
ಕ್ರೂಗರ್‌ ಪಾದ್ರಿಯ ಅಂದಿನ ಭಾಷಣವನ್ನು 





ಅಕ್ಷರಶಃ ಮೊದಲಿಂದ ಕೊನೆಯ ವರೆಗೆ ಮತ್ತು 


ತಿರುಗಿ ಕೊನೆಯಿಂದ ಮೊದಲ ವರೆಗೆ ಅಂದು 
ತೋರಿಸಿದನು. ಇತರರು ಓದಿದ್ದನ್ನು ಕೇಳಿ 
ಕೊಂಡೇ ಅವನು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಪೂರ್ಣ 
ಮಾಡಿದನು. 
ಕ್ರೂಗರನಿಗೆ ತನ್ನ ವಯಸ್ಸು ಸಮೀರಿದ ಬುದ್ಧಿ 
ಮತ್ತೆಯ ಅರಿವಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕಾ ಗಿ ಹೆಮ್ಮೆಯೂ 
ಅತ್ತು. ಚಿಕ್ಕ ವನಾಗಿದ್ದಾ ಗಲೆ ದಕ್ಕಿ ಸಿಕೊಳ್ಳ ಲು 
ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದ ೯ ಲ್ಲ ಅವನು ಮೋಸ ಮಾಡುತ್ತಿ 
ದ್ವನು, ಅಧ ಸತ್ಯ ಅರ್ಧ ಅಸತ ವನ್ನು ಬೆರಸಿ 
ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಿ ಸಿಕೊಳ್ಳು ವದು ಗಳ 
ಮನಗಂಡ ಅನನಿಗೆ ಮ ಇತತ. ತಂದೆತಾಯಿ 
ಗೆಳೆಯರು ಶಾಲೆ ಕಾಲೇಜುಗಳ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದಿ 
. ಯಾಗಿ ಸಕಲರನ್ನೂ ಮೋಸಗೊಳಿಸುವ ಶಲೆ 
ಸಾಧಿಸಿತ್ತು. 
ಸಾ ಫಕ್‌ಹೋಂನಲ್ಲಿ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಕಾಲೇ 
ಜಿನಲ್ಲಿ ಕಲಿಯುತ್ತಿ ದ್ಮಾಗ ಕ್ರೂಗರ್‌ ನ್ನ 
ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಿರೀಶ್ಷಣ. ಶಕ್ತಿ ಯಿಂದ ಎಲ್ಲಪ್ಪೊ 
ಕರ ದೌರ್ಬಲ ಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಸವ ಸ ತ 
ಗಳಿಗೆ, ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಯದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು 
ಬೆರಸಿ ಉತ್ತರ ಕೊಟ್ಟು ಅವರನ್ನು ಮಂಕ್ಳು 


೪-1 ಸಾ 


ಹ ಯ 4 





ಜಗತ್ತಿನ ಅಪ್ರತಿಮ ದಗಾಖೋರ ೫೧ 
ಸ್ವೀಡನ್ನಿನ ಕಲ್ಮರ್‌ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಆತನಿಗೆ ಸುತ್ತಿದ್ದನು.  ರೇಲ್ವೈ 
ಚಕ ೈಂದಿನಲ್ಲಿ ಸಪೋಂಕಸ್‌ ಆದರ್ಶಪ್ರರುಷ ಸ 
ತಾಗಿದ್ದ. ಆದರೂ ತಾನು ನೆಪೋಲಿಯನ್ನನಂತೆ ನ ಪಾಸ 
ಸೆಂಟ್‌ ಹೆಲೆನಾದಲ್ಲಿ ಸಾಯಲಾರೆ ಎನ್ನು ತ್ತಿದ್ದ 
ನಾತ. ಬಾಲಕನಾಗಿದ್ದಾಗಿನಿಂದಲೇ ಬಾಕ ್ನ ಲ್ಲ 


ಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಒಮ್ಮೆ ರೇಲೈ ಎಂಜಿನಿನ 
ಮಾದರಿ ತಯಾರಿಸಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಾಗ ಅವನು 
ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷ ಎಂಜಿನ್‌ ತಯಾರಿಸಿ ಪಾಸಾಗಿ 
ಹೋದ ಎದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ತೆಗೆದು 
ಮೂರು ಎಂಜಿನ್ನುಗಳನ್ನು ದೊರಕಿಸಿ ಅವನೆ,ಲ 
ಬಿಚ್ಚಿ ತನ್ನದೊಂದು ಬೇರೆಯೆ ಎಂಜಿನ್‌ ತಯಾ 
ರಿಸಿ ಪ್ರೊಫೆಸರರನ್ನೂ ಅವನ ಮೂವರು ಮಿತ್ರ 
ರನ್ನೂ ಸೇರಿಯೇ ಅಪ್ರತಿಭರಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. 
ಕ್ರೂಗರ್‌ ೨೦ ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಎಂಜಿನಿಯರ 
ನಾಗಿ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದನು. ಬಳಿಕ 
ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಕಾಲ ಅಮೇರಿಕ ಮೆಕ್ಸಿಕೋ 
ಮೊದಲಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ ಪ್ರಪಂಚದ 
ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಜ್ಞಾನವನ್ನೂ ಅನುಭವವನ್ನೂ 
ಸಂಪಾದಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದನು. ಅವನು ಮಾತಾ 
ಡುವುದೂ ಜನರೊಡನೆ ಬೆರೆಯುವುದೂ ಅಪ 
ರೂಪವಾದರೂ ಒಮ್ಮೆ ಬಾಯಿ ತೆಕೆದನೆಂದಕೆ 
ಅವನ ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯಕ್ಕೂ ಸಂಮೋಹಕ 
ಧ್ವನಿಗೂ ಮರುಳಾಗದವರೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಜೀವನ 
ಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಸಿಗಬೇಕಾದರೆ ಚಾಣಾಕ್ಷತೆ 
ಯೊಂದೇ ಸಾಲದು. ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಮುಖ 
ಮುದ್ರೆಯೂ ಬೇಕೆಂದು ಅವನಿಗೆ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಈ 
ಅಷ್ಟಮ ಧರಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ಕಷ್ಟ ವಾಗಲಿಲ್ಲ. 
ಈ ಮೂಲಧನದೊಂದಿಗೆ ಬಬ್ಬ. ಗೆಳೆಯನ 
ಸಂಗಡ “ಕ್ರೂಗರ್‌ ಮತ್ತು ಟೋಲ್‌” ಎಂಬ 
655 0ರ ಕಂಪೆನಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು 
ಐದೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಾ ಶತ್‌ಹೋಂನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟ ಡ 
ಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸ ಕೊಟ ನರಲ 1 ಜು 
ವಂತೆ ಅವನು ಮಾಡಿದನು. ಅಲ್ಲಿನ ಒಲಂಪಿಕ್‌ 
ಸ್ಟೇಡಿಯಂ, ನಗರ ಭವನ ಮೊದಲಾದವು 
ಅನನ ಪ ್ರತಿಭೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಇವೆ. 
ಅವನ ತ್ಯ ೯ತ್ವ ಶಕ್ತಿಗೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ 
ಹೇಳುತ್ತಾ ಹು! ವರ್ಷವೇ ಅವನು, 
ಅವಧಿ ಮೀಕರಿದಕೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೫೦೦ ಕ್ರೋನರ್‌ 
ದಂಡ; ಅವಧಿಯೊಳಗೆ" ಮುಗಿಸಿದಕಿ ದಿನಕ್ಕೆ 
ಅಷ್ಟೇ ಬಹುಮಾನ ಎಂಬ ಕರಾರಿನಿಂದ ಒಂಧು 


೫೨ 


ಕಂಟ್ರಾಕ್ಟ್‌ ಹಿಡಿದನು. ಹಗಲಿರುಳು ದುಡಿದು 
ಅವಧಿಗಿಂತ ಏರಡು ತಿಂಗಳು ಮೊದಲೇ ಕಟ್ಟಡ 
ಮುಗಿಸಿ ಕ್ರೂಗರ್‌ ೩೦,೦೦೦ ಕ್ರೋನರ್‌ ಬಹು 
ಮಾನ ಹೊಡೆದನು. 

ಸಿಮೆಂಟಾಇ, ಮರ ಮೊದಲಾದ ಅಭಾವದಿಂದ 
ಅವನ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಉದ್ಯಮ ಅವನತಿಗೆ 
ಬಂದಾಗ ಅವನು ತನ್ನ ಮನೆತನದ ಬೆಂಕಿ 
ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ತಂದೆಗೆ ನೆರವಾಗಲು 
ಹೋದನು. ಐದಾರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ 
“ಬೆಂಕಿಪೆಟ್ಟಿ ಗೆ ರಾಜ” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು. 

ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ದಾದ ಬೆಂಕಿಪಿಟ್ಟಿಗೆ 
ಉತ್ಪಾ ದಿಸುವ ಅದ್ಭು ತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನ ವು 
ಕಟ್ಟಿ ದನು. ಉತ್ಪಾ ದನೆಯ ಪದ್ಧ ತಿಗಳ ಡಿ 
ರಣೆಯನ್ನಷ್ಟೇ ಅತ” ಅವಲಂಬಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇತರ 
ಬೆಂಕಿಪೆಟ್ಟಿ ಗೆ ಉತಾ ಫದಕರನ್ನು ತಳಕಾಣಿಸಲು 
ಸರ್ತಿ ತ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸಿನ ಒತ್ತಾ ಯ, 
ಸುಳ್ಳು ಪ ಪ್ರಚಾರ, ಕೊರಳುಕೊಯ್ಯ ಪೈಪೋಟಿ 
ಸವಿಮಾತಿನ ಮೋಸ ಇವೆಲ್ಲವುಗಳನ್ನೂ ಉಪ 
ಯೋಗಿಸಿ ಕೊನೆಗೆ ಯಾವುದೂ ನಡೆಯದಿದ್ದರೆ 
ಎದುರಾಳಿಗಳು ಕೇಳಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ನಾಲ್ಕೆ ಫದು 
ಪಟ್ಟು ಬೆಲೆ ತೆತ್ತು ಇಡೀ ಾಡೆಗಳ್ನ 
ಚಟ ಕೊಳ್ಳು ತ್ತಿದ್ದ ನು. ಅವನೊಡನೆ ವ್ಯವ 
ಹಾರ ಮಾಡಿದ 'ಉದ್ಯ ಮಿಯೊಬ್ಬ ನು “ಕ್ರೂಗ 
ರನ ಅತಿ ಹೇಯ ಉಪಾ ಚಕ್‌ ಬ್‌ 
ಔದಾರ್ಯ” ಎಂದು ಉದ್ಗಾರ ತೆಗೆದಿದ್ದ ನು. ಬೆಂಕಿ 
ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಉದ್ಯಮದ ಮ (ಲೆ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರ 
ಸ್ಕಾ ಸವಾಗ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕ್ರೂಗರ್‌ ಪಿಶಾಚಿ 
ಬಡಿದವನಂತೆ ಕಾರ್ಯತತ್ಪ ಕಳಾಗಿರುತ್ತಿ ದ್ಮೆ. 

ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಂನಲ್ಲಿ ಅವನು ಕಟ್ಟಿ ಸಿದ್ದ ೧೨೫ 
ಕೋಣೆಗಳ “ಬೆಂತಿಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಅರಮನೆ" ಎಂಬ 
ಭವ್ಯ ಕಚೇರಿ ಅವನ ಕಬ್ಬ ನಾಚಾತುರ್ಕದ ಪರ- 
ಮಾವಧಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ “ಅವನು ತನ್ನ ಕೋಣೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಪೂರ್ವ ಟಿಲಿಪೋಸುಗಳನ್ನು 
ಹಾಕಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದನು. ಒಂದನ್ನೆತ್ತಿ ಮೇಜಿನ 
ಮೇಲಿಟ್ಟರೆ ಆ ವಿಶಾಲ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ನಿಂತು 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಕ್ರೂಗರ್‌ ಮಾತಾಡಿದರೂ ಟಿಲಿಫೋನಿನ ಆ 
ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಮಾತಾಡುವವರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ 
ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದು ಇವನಿಗೂ 
ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇನ್ನೊಂದು ಟಿಲಿಫೋನು ಅವನ 
ಅರ್ಧಸತ್ಕದ ಮಾದರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆತ ತನ್ನೆ- 
ದ:ರು ಕೂತ ವೃಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ “ಛಾಪು 
ಬಗೆ” ಯಬೇಕೆನಿಸಿದಾಗ ಮೇಜಿನ ಕೆಳಗೆ ಮರೆ 
ಯಾಗಿದ್ದ ಒಂದು ಗುಂಡಿಯನ್ನು ಕಾಲಿಂದೊತ್ತು 
ತ್ತಿದ್ದ. ಕೂಡಲೇ ಈ ಟಿಲಿಫೋನಿನ ಗಂಟಿ ಬಾರಿ 
ಸುತ್ತಿತ್ತು. ರಿಸೀವರನ್ನೆತ್ತಿ ಕ್ರೂಗರ್‌ ಪ ಪ್ರಸಂಗಾನು 
ಸಾರವಾಗಿ ಯಾವನೊಬ್ಬ ಪ ಪ್ರಧಾನ ತ್ರಿ ಯೊ 
ಡನೆ ಅಥವಾ ಅಟ್‌ ದೇಶದ ಅಧೃಶ್ನ 
ನೊಡನೆ ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ. ನಟಿಸುತ್ತಿ 
ದ್ವನು. ಅಂಥಪ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತರ ಸಂಬಂಧ ಅವನಿಗೆ 
ಇರಲಿಲ್ಲೆಂದಲ್ಲ. ಆದಕೆ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅದು 
ಕೇವಲ ಕಾಲ್ಬನಿಕವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. 
ದುರ್ದೈವದಿಂದ ಏರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ 
ನಂತರ ಅನೇಕ ಸರಕಾರಗಳು ತಂತಮ್ಮ ದೇಶದ 
ಕಡ್ಡಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀ ಕರಿಸಿದ್ದ 
ರಿಂದ ಕ್ರೂ ಗರನಸ ಬುಸತತ ಸ್‌ ಕುಸಿದುಬಿತ್ತು 
ಕ್ರ್ರೂ ಸ್‌ ಒಂದು ವಾರ ಏಕಾಂತ ಚಿಂತನೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ. ಅದರ ಕೊನೆಗೆ ಅವನು 
ಅಣಿಗೊಳಿಸಿದ ಯೋಜನೆಯ ಆಳ ಅಗಲಗಳ 
ಸರಿಯಾದ ಅಂದಾಜು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು 
ಅವನು ಸತ್ತು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಮೇಲೆಯೆ. 
೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ಕೆ ಗರ್‌ ಅಮೇರಿಕಕ್ಕೆ ' "ದಂಡ 


ಯಾತ್ರೆ” ಮಾಡಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಅವನ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ 
ಅಷ್ಟಾಗಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ 


ಮಧ್ಯ. ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ ದಾಟಿದ ` ಲೆ ಕ್ರೂಗರ್‌ 
ಹಡಗಿನ ಕಪ್ತಾನನ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಿ ಹಡ 
ಗಿನ ತಂತಿ ಕಚೇರಿಯನ್ನು. ಅದರ ಸಿಬ್ಬಂದಿ 
ಯೊಂದಿಗೆ ೨೪ ಗಂಟಿಗಳ ಕಾಲ ಗುತ್ತಿಗೆಗೆ 
ಹಿಡಿದು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಾರಿಗೂ ಅದರ ಉಪ 
ಯೋಗ ಸಿಗದಂತೆ ಮಾಡಿದನು. ಈ ಒಂದು 
ಕೃತಿಯಿಂದಲೆ( ಅಮೇರಿಕ ತಲಪಿದಾಗ ಅವನು 


| 













ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವೃಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದನು. 

ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಾತ ಮಹಾ ಮಹಾ ಬ್ಯಾಂಕ 
ರರನ್ನು ತನ್ನ ಸಮ್ಮೋಹನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಟ್ಟಿಗೆ 
ಹಾಕಿಕೊಂಡನು. ತನ್ನ ಅಸಂಖ್ಯ ಕಂಪೆನಿಗಳು 
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಗಳಿಸುತ್ತಿರುವು 
. ದನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಪತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ತೋರಿಸಿದನು. 
ಅವನು ಸತ್ತ ಮೇಲೆಯೆ ಅದೆಲ್ಲ ಸುಳ್ಳೆಂದು 
ಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು. ಯುರೋಔಿನಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ ಪೆಟ್ಟಿ 
ಗೆಯ ಉದ್ಯಮದ ಉಜ್ವಲ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನಾತ 
ಚಿತ್ರವತ್ತಾಗಿ ಬಣ್ಣಿಸಿದ. ಸ್ವೀಡಿಶ್‌ ಬೆಂಕಿ 
ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಉದ್ಯಮ, ಯುರೋಪಿನ ಟಿಲಿಫೋನ್‌ 
ಮತ್ತು ಐಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು 
 ಈುರಿತು ಅವನ ಪರಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಕಂಡು ಬ್ಯಾಂಕ 
ರರು ಮುಗ್ಕರಾದರು. 

ಮುಂದಿನ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕ 
ವೊಂದರಿಂದಲೇ ಕ್ರೂಗರ್‌ ೧೦ ಕೋಟಿ ಡಾಲರು 
. ಗಳನ್ನು ಯುರೋಪಿಗೆ ಒಯ್ಮನು. ಅಲ್ಲಿ ಆ ಹಣ 
ವನ್ನಾತ ಯುರೋಪಿನ ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸರಕಾರ 
ಗಳಿಗೆ ಸಾಲಕೊಟ್ಟಿನು. ಅದರಿಂದಲೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌, 
ಇಟಲಿ, ಜರ್ಮನಿ, ಗ್ರೀಸ್‌ ದೇಶಗಳು ಚೇತ 
"ರಿಸಿಕೊಂಡವು. ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ಅವನಿಗೆ “ಲೀಜನ್‌ 
ಆಫ್‌' ಆನರ್‌” ಪದವಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿತು. 
ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕದ ಹಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೂ ಅವನಿಂದ 
ಸಾಲ ಪಡೆದವು. 

ಸಾಲ ಪಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಅವನು ಕೇಳು- 
ತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರತಿಫಲವೆಂದಕೆ ಬೆಂಕಿ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ 
ತಯಾರಿಕೆ- ಮಾರಾಟಗಳ ಗುತ್ತಿಗೆ ಮಾತ್ರ. 
ಹೀಗೆ ಅವನ ವ್ಯವಹಾರ ನೂರಾರು ಕೋಟಿ 
ಡಾಲರುಗಳಷ್ಟು ಬೆಳೆದು ಹತ್ತಾರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 
ಹಬ್ಬಿತು. ೨೫೦ ಕಂಪೆನಿಗಳ ವ್ಯವಹಾರದ ವಿವರ 
'ಗಳನ್ನಾತ ಅಮೇರಿಕದ ಬ್ಯಾಂಕರರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸು 
' ಕ್ರಿದ್ದ್ಧ. ಇದರ ಲಿಖಿತ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆ. 
ಯೂ ಯಾರೂ ಕೇಳಲಿಲ್ಲ, ಅವನೂ ಕೊಡ 
ಲಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ೧೫೦ ಕಂಪೆನಿಗಳನ್ನಾತ ಯಾರಿಗೂ 
ಹೇಳದೆ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಸ್ಕಾಪಿಸಿದ್ದ. ಇಷ್ಟೈಲ್ಲವು 


ಜಗತ್ತಿನ ಅಪ್ರತಿಮ ದಗಾಖೋರ ೫೩ 


ಗಳ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನಾತ ಯಾವ ಪುಸ್ತಕ, ಡೈರಿ, 
ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ, ಸೆಹಾಯಕರಿಲ್ಲದೆ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ 
ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ. ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದವರಿಗೆ ಕೇವಲ 
ಜ್ಞಾಪಕ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಂಪೆನಿಯ 
ಬೇಕಾದ ವ್ಯವಹಾರದ ಅಂಕೆ ಸಂಖೆಗಳನ್ನು 
ತತ್‌ಕ್ಷಣ ಒಂದೂ ತಬ್ಬಿಲ್ಲದೆ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. 
ಅವನು ಸತ್ತಮೇಲೆ ಅವನ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ 
ಅವನ ಆತ್ಯಂತಿಕ ಸ್ನೇಹಿತರಲ್ಲಿಯೂ ನಂಬಲಾರ 
ದಷ್ಟು ಅಜ್ಞಾನ ಕಂಡುಬಂತು. 

ಅಮೆ:ರಿಕದಲ್ಲಿ ೧೯೩೦ರಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮುಗ್ಗ- 
ಟ್ಟು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಮೇಲೂ ಶ್ರೂಗರ್‌ ನಿರೈ 
ಯದಿಂದ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಿದನು. ಆ ಸಮಯ 
ದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯಗ್ರಸ್ತನಾದ ಅಮೇರಿಕನ್‌ ಅಧಿ 
ಕಾರಿಯೊಬ್ಬನು ಕ್ರೂಗರನ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಲೆಕ್ಕ 
ನೋಡಲು ಸ್ವತಃ ಸ್ಟಾಕ್‌ಹೋಂಗೆ ಬಂದನು. 
ಕ್ರೂಗರ್‌ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ತಯಾರಾಗಿಲ್ಲೆಂದು ನೆವ 
ಹೇಳಿ: ಒಂದು ವಾರ ಅವನಿಗೆ ತನ್ನ ಬೆಂಕಿ 
ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಅರಮನೆ ಸುಲ್ಲಿ ರಾಜಾತಿಥ್ಯ ಮಾಡಿದನು. 
ಅವನಿಗಾಗಿ. “ವಿದೇಶಿ ರಾಯಭಾರಿಗಳು, ಸರ 
ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ನಾಗರಿಕ 
ರನ್ನು” ಆಮಂತ್ರಿಸಿ ಒಂದು ಪಾರ್ಟಿ ಏರ್ಪಡಿಸಿ 
ದನು. (ಈ ಅತಿಥಿಗಳು ನಿಜವಾಗಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ಸಿನೆಮಾ 
ನಟನಟಿಯರೆಂದು ಎರಡು ವರ್ಚಗಳ ಮೇಲೆಯೆ! 
ಅಮೇರಿಕನ್ನನಿಗೆ ಗೊತ್ತಾದದ್ದು.) ಇದರ 
ನಂತರ, ಇನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕ ತಯಾರಾಗಿಲ್ಲೆಂದೂ 
ನೀವು ಬೇಕಾದರೆ ಯಾವ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ನನಗೇ 
ಕೇಳಿರಿ, ಉತ್ತರ ಹೇಳುವೆನೆಂದೂ ಕ್ರೂಗರ್‌ 
ಹೇಳಿದ. ಅಧಿಕಾರಿ ತಾನು ಬರಿದು ತಂದ ಹಾಳೆ 
ಗಳನ್ನು ತಿರುವುತ್ತ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುತ್ತ ಹೋದ 
ಹಾಗೆ ಕ್ರೂಗರ್‌ ನೆನಪಿನಿಂದಲೇ ನೂರಾರು 
ಕಂಪನಿಗಳ ನೂರಾರು ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಲೆಕ 
ವನ್ನು ಚಾಚೂ ತಪ್ಪದೆ ಪೂಕ್ಳಿಸಿದಾಗ ದಿಜ್ನತೆ 
ನಾದ ಅಧಿಕಾರಿ "ಇಂಥ ಮಹಾ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಡನೆ 
ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮ ಸೌಭಾಗ್ಯ” ಎಂದು 
ವರದಿ ಮಾಡಿದನು. 


೫೪ 


ಆದಕೆ ಅವನಿಗೆ ದೈವ. ಮುನಿಯತೊಡ 
ಗಿತ್ತು. ಅವನೆಣಿಸಿದಂತೆ ಅಮೇರಿಕದ ಆರ್ಥಿಕ 
ಮುಗ್ಗಟ್ಟು ಸುಧಾರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಹಣ ಸಿಗುವುದು 
ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತ ಹೋಯಿತು. ಸಾಲ ಪಡೆದ ಸರ 
ಕಾರಗಳು ಅದನ್ನು ಮರಳಿಸಲಾರದಾದವು 
ಕ್ರೂಗರ್‌ ಅವಿಶ್ರಾಂತವಾಗಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌, 
ವಾಶಿಂಗ್‌ಟನ್‌, ಲಂಡನ್‌, ಪ್ಯಾರಿಸ್‌, 
ಬರ್ಲಿನ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ಎಡತಾಕಿದ. ಬರ್ಲಿನ್ನಿನ 
ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬ್ಯಾಂಕರನೊಬ್ಬನ ಕಡೆ ಹೋಗಿ, 
“ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಿ, ೪೦ ಲಕ್ಷ ಹಣ ಇದೆ. ಪಾವತಿ 
ಕೊಡಿ. . ಜನ ಎಣಿಸಿದಷ್ಟು ಹಣದ ಮುಗ್ಗಟ್ಟು 
ಇಲ್ಲ,' ಎಂದ. ಆ ಒಂದು ಪಾವತಿಯ ಆಧಾರದ 
ಮೇಲೆಯೆ ಕ್ರೂಗರ್‌ ಅದರ ಹತ್ತರಷ್ಟು ಹಣ 
ಕೂಡಿಸಿದನು. ಸಂಜೆ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಮೆನೇಜರನ 
ಫೋನ್‌ ಬಂದಾಗ ಕ್ರೂಗರ್‌ ನಿರ್ವಿಕಾರವಾಗಿ, 
“ಹೌದು ನೋಡಿ, ನಾನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದ ರಲ್ಲಿ ೧೦ 
ಲಕ್ಷ ಮಾತ್ರ ಇತ್ತು. ಅಕಸ್ಮಾತ್‌ ತಪ್ಪಾಯಿತು, 
ಕ್ಷಮಿಸಿ” ಎಂದು ಹಾರಿಸಿಬಿಟ್ಟ. 

ದಿನಗಳು ಕೆಡುತ್ತಲೆ ಹೋದವು. ಹಣದ 
ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿತು ಕೊನೆಗೆ ಕ್ರೂಗರ್‌ ತನ್ನ 
ಅಪೂರ್ವ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಳಸವಿಡುವ ಅಪೂರ್ವ 


ಕಾಜಾರ್‌ 






ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಕೃತ್ಯವೊಂದನ್ನೆಸಗಿದನು. ಇಓಿಲಿಯ ಅರ್ಥ 
ಮಂತ್ರಿಯ ಸುಳ್ಳು ಸಹಿ ಮಾಡಿ ಹಲವು ಲಕ್ಷ 
ರೂಪಾಯಿಗಳ ಸರಕಾರಿ ಬಾಂಡುಗಳನ್ನು 
ತೆಯಾರಿಸಿದನು. ಆದಕೆ ಯಾವುದೂ ಅವನ 
ಅಧೋಗತಿಯನ್ನು ತಬ್ಬಿಸಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಯ ಗಳಿಗೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಸಲಹೆ ಕೊಡುವವ 
ರಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಯಾರಿಗೂ ಅವನ 
ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಜ್ಞಾನವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವನು 
ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಅವನು ೨೫ 
ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಸ ಮಾಡಿ ಎತ್ತಿಹಾಕಿದ ಹಣ 
೨೩-೪ ಕೋಟಿ ಡಾಲರ್‌-. ಸ್ವೀಡನ್ನಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ 
ಸಾಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. 

ಕ್ರೂಗರನ ಪ್ರತಿಭೆ, ಕರ್ತೃತ್ವಶಕ್ತಿ, ಆತ್ಮ 
ವಿಶ್ನಾಸ, ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ವ್ಯವ 
ಹಾರದಲ್ಲಿ ಅವನು ಮಾಡಿದ ಕ್ರಾಂತಿ ಮೊದಲಾ 
ದವುಗಳನ್ನು ಯಾರೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ. 
ಆದರೆ ೧೯೪೫ ರ ವರೆಗೂ ಅವನ ದಿವಾಳಿ ವ್ಯವ 
ಹಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅಮೇ 
ರಿಕದ ಅರ್ವಿನ್‌ ಟ್ರಸ್ಟಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅವ 
ನನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮೋಸ 
ಗಾರ ಅಪರಾಧಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ೫ 


ಜಾ ಗೌ ತೆ 


ಭತ ಡಹ 7೪! ಅ4ದ ೫, ಟೆ 


ಅಂತಿಮ ಪರೀಕ್ಷೆ 
ಅಮೇರಿಕದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಒಲಿವರ್‌ ವೆಂಡೆಲ್‌ ಹೋಮ್ಸರು 


ಯಾವಾಗಲೂ ಕಲಿಯುವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತರು. 


ಒಮ್ಮೆ ೭೦ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ 


ಪ್ಲೇಟೋನ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವರನ್ನು ಕಂಡ ಮಿತ್ರನೊಬ್ಬ ಕೇಳಿದ: 
“ಎಪ್ಪತ್ತಾದರೂ ಇನ್ನೂ ಅಧ್ಯಯನವೇ??? 
ಹೋಮ್ಸ್‌ ಹೇಳಿದರು: “ಹೌದು, ನಾನು ಅಂತಿಮ ಪರೀಕ್ರೆಗಾಗಿ ಕಲಿಯು 


ತ್ತಿದ್ದೇನೆ.? 


ತೆ ರಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೇ 

ಕಾಫಿಹಾಸ್‌ ಪಾ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಂದಿನಿಂದ ಕಾಫಿಯ 

ಸಳ ಬಗ್ಗೆ ತುಂಬ ಉತ್ತೇಜಕ 

ಚರ್ಚೆ ನಡೆದಿದೆ. ೧೭ ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಂಶೋ 
_ ಧಕರು ಕಾಫಿ ವಿಷಪ್ರಾಯವೆಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿ 
ದರು. ಆದರೆ ಕಾಫಿಭಕ್ತರ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೆಳೆದಂತೆ 
ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಆರೋಗ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು 
ಉದಾರ ಧೋರಣೆ ತಳೆಯುವಂತಾಗಿದೆ. ಈಗ 
ವರು ಕಾಫಿಯಲ್ಲಿ ವಿಷಾಂಶವಿದ್ದರೂ ಅದು 
ಆರೋಗ್ಯಸ್ಥರಿಗೆ ಹಾನಿಕರವಲ್ಲೆ ದುಪ ಪ್ರಯೋಗ 
_ ಗಳಿಂದ ಇಂಡುಹಿಡಿದಿದ್ದಾ ಕೆ. 


ಗೊಳಿಸಿ ಜಠರದ ಹೆಚಿ ನ ಆಮ ವನ್ನು ತೆಗೆಯು 
ತ್ತದೆ. ಕರುಳನ್ನು ಅ ುತ್ತ(ಜಸಿ ವಿರೇಚನ 
ಕಾರ್ಯವು ಸಹಿಳಕುತ ಮಾಡುತ್ತದೆ. 
ಆದರೆ ಕಾಫಿ ಏಿತ್ತಾಶ್ಮರಿಗಳು (೮೩11 510765) 
ಉಳ್ಳವರಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ, ಅದು 
ಸಣ್ಣ ಕರಳು ಅಥವಾ ಪಿತ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು 
ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಕಾಫಿ, ಜಠರ 
ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿ ಹೆಚ್ಚು ಜಠರ ರಸ 
ವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಆಹಾರವು ಚೆನ್ನಾಗಿ 
ಪಚನವಾಗಬಲ್ಬದು. ಮೊದಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಜಠರ 
ರಸ. ಉತ್ಪತ್ತಿಯುಳ್ಳೆವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಕಾಫಿ 


ದ ರರ ರ ರ ರರ. ರ ರರ. ರರ ಬಬ ರ ರ ರರ ಛ್ಧರ್ಯ ರ ಲಭ ಭರ ದ ದ್ಟದ್ದುರ. 
| ಅದರಲ್ಲಿ ವಿಷನಿದ್ದರೂ ಕೆಲವರಿಗೆ ಅದು ಅಮೃತವಾಗಬಲ್ಲದಂ 





ಕಾಟಿಯಲ್ಲೇನಿದ? 


ಎನ್‌..ಫಿ. ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ 


ಐಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣಣ 


ಕಾಫಿಯ ಮುಖ್ಯ ಪರಿಣಾಮ ಹೃದಯ, 
ಮೆದುಳು, ಜೀರ್ಣಾಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಮೂತ್ರ 
ಕೋಶಗಳ ಮೇಲೆ. ಅದು ಮೆದುಳಿನ. ರಕ್ತ ಪ 
ಗಳನ್ನು ವಿಕಾಸಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ರಕ್ತವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ 
ಸಂಚರಿಸುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮೆದು 
ಳಿಗೆ ಹೊಸ ಜೆ ಓತನ್ಯ ಬರುವುದು. ಇದೇ ಕಾರಣ 
ಕ್ಕಾಗಿ, ಕೆಲವರಿಗೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಕಾಫಿ ಕುಡಿದ 
ಹೊರತು ಯಾವ *ೆಲಸ "ಮಾಡಲೂ ಸಾಧ್ಯ 
ವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. 

ಜಠರದ "ಮೇಲೂ ಕಾಫಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಪರಿಣಾಮ 
| ನನ್ನು ಬೀರಬ ಹುದು. ಅದು ಪಚನವನ್ನು ತೀವ್ರ 


ಕುಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಹೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉರಿಯುಂಟಾಗು 
ವುದು. 

ಕಾಫಿ ಹೃದಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದರಿಂದ 
ಹೃದಯವು ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಸಂಕೋಚನಗೊಂಡು 
ಅವಯವಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ರಕ್ತವನ್ನು ಕಳುಹಿಸು 
ವುದು. ಹೆಚ್ಚು ರಕ್ತದಿಂದ ಅವಯವಗಳ 4 ಯಾ 
ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿ, ದರಿಂದ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಫ್‌ 
ಧಾಡಲು' ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದು. ಆದಕೆ, “ಅತಿ 
ರಕ್ತ ಒತ್ತಡ” ಉಳ್ಳೆವರಿಗೆ ಕಾಫಿ ಒಳ್ಳೆಯ 
ದಲ್ಲ. 

ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳು ಕಾಫಿಯಿಂದ ಉತ್ತೇಜನ 


೫೬ 


ಗೊಂಡು ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಅನವಶ್ಯಕ ಲವಣ ಮತ್ತು 
ನಂಜನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾ- 
ಗಿಯೆ ಕಾಫಿ ಮೂತ್ರೋತ್ತೇ(ಜನಕಾರಿ. 

ಕಾಫಿಯಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ 
ವಸ್ತು “ಕೆಫಿನ್‌” ಎಂಬ ವಿಷವಸ್ತು. ಇದರ 
ಹಲವು ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಡಾ. ಎಚ್‌. ಎಲ್‌ 
ಹೊಲಿಂಗ್‌ವರ್ತ್‌ ರವರು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. 
"ಫೆಫಿನ್‌” ಶುದ್ಧಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಬಿಳಿಯ ಪುಡಿ 
ಯಂತಿರುತ್ತದೆ. ಶೇಕಡ ಅರ್ಥದಿಂದ ಎರಡೂ 
ವರೆಯಷ್ಟು “ಫೆಫಿನ್‌” ಕಾಫಿಬೀಜದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. 
ಅಂದರೆ' ಸುಮಾರು ೨ ಚಿಟಿಕೆಯಷ್ಟು ಒಂದು 
ಕಪ್‌ ಕಾಫಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ನೂರರಲ್ಲಿ ತೊಂಭ 
ತ್ತ್ವೇಳು ಜನರಿಗೈಇದರಿಂದ ಯಾವ ಕೆಡಕೂ ಆಗು 
ವುದಿಲ್ಲ. ಉಳಿದ ಮೂರು ಜನರಿಗೆ ಕೇಡಾಗ 
ಬಹುದು. ಆದರೆ ಹಾಲಿನಂಥ ಉತ್ತಮ ಆಹಾರ 
ಗಳೇ ಕೆಲವರಿಗೆ ಶೆಡಕುಂಟುಮಾಡುವಾಗ 
ಕೆಫಿನಿನ ಕೆಡಕು ದೊಡ್ಡದೇನಲ್ಲ. ಪಾಶ್ಚಾತ್ಮ 
ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಫಿನ್‌ ತೆಗೆದ ಕಾಫಿಯೂ ಸಿಗು 
ತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೯೭% ಕೆಫಿನ್‌ 
ತೆಗೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿ ರುತ್ತದೆ. 

ಪಾಶ್ಚಾತ್ಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಫಿಯನ್ನು ಹಾಲು 
ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಕುಡಿಯುವ ಅಭ್ಯಾಸ 
ವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದರೆ ನೀವು 
“ಕಾಫಿ, ಹಾಲು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ” ಎಂದು ಸೇಳ 
ಬೇಕು. ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಅವರ ಅಭ್ಯಾಸದಂತೆ 
ನಿಮಗೂ ಬರೀ ಕಾಫೀ ಕಷಾಯ ತಂದುಕೊ 
ಡುತ್ತಾಕೆ. ಹಾಲು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಕಾಫಿಯಲ್ಲಿನ 


“ಕೆಫಿನ'ನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವುದಶಿಂದ 
ಕಾಫಿಗೆ ಹಾಲು, ಸಕ್ಕರೆ ಸೇರಿಸಿ ಸೇವಿಸುವು 
ದೊಳ್ಳೆಯದು. 


ಕಾಫಿ ದೇಹದ ಮೇಲುಂಟುಮಾಡುವ 
ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಶೆಟ್ಟಿ ಪರಿಣಾಮ, ನೀವು 
ನಿತ್ಯ ಎಷ್ಟು ಕಾಫಿ ಕುಡಿಯುವಿರಿ ಎಂಬುದನ್ನು 
ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೇ ಸಲ ಹೆಚ್ಚು ಕುಡಿ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ವಾಗಿ - ಕುಡಿಯುವುದೊಳ್ಳೆಯದು, ಒಬ್ಭ 
"ಬೈವಿಸ್ಟ್‌' ಮೇಲೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯೋಗದ ಪರಿ 
ಣಾಮವಾಗಿ--- ಆತನು ಸ್ವಲ್ಪ -ಕಾಫಿ ಕುಡಿ 
ದಾಗ ಆತನ ಕೆಲಸ ಜಾಗ್ರತೆಯಾಗಿ) ಆಯಿತು. 
ಅದೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕುಡಿದಾಗ ಆತನ ಕೆಲಸ: 
ಎಷ್ಟು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ನಿಧಾನವಾಯಿತು. 
ಆರೋಗ್ಯವಂತರು ದಿನಕ್ಕೆ ಐದು ಕಪ್‌ ಕಾಫಿ: 
ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕುಡಿಯದಿದ್ದರೆ ಅವರಿಗೆ ಏನೂ: 
ಅಪಾಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನರದ ಬಲಹೀನತೆ: 
ಯಳ್ಳೆವರಿಗೆ ಕಾಫಿ ಹೆಚ್ಚು ಕೆಡಕನ್ನು ಮಾಡು: 
ತ್ತದೆ. ಆರೋಗ್ಯವಂತರಿಗೆ ಕಾಫಿ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ. 
ನಿದ್ರಾವಿಹೀನತೆ, ಉದರದ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆ, ನರ ಬಲ! 
ಹೀನತೆ, ಹೃದಯಯೋದ್ಯೇಗ ಉಂಟಾಗ: 
ಬಹುದು ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದವರು ಕಾಫಿಯನ್ನು 
ಕುಡಿದರೆ. ವಾಂತಿಯಾಗಬಹುದು; ಅಥವಾ. 
ಅಭ್ಯಾಸವಿರುವವರು ಒಮ್ಮೆಗೇ ಬಿಟ್ಟಕೆ ಅವರಿಗೆ 
ತಲೆನೋವು ಬರಬಹುದು. 

ಕಾಫಿಯಿಂದ ಬೇಕೆ ಬೇರೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 
ದಹದ ಮೇಲುಂಟಾಗುವ ಪರಿಣಾಮ ಎಷ್ಟು 
ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ ಎಂದಕೆ ಅದನ್ನು ನಂಬುವುದೇ 
ಕಷ್ಟ. ದಿನದ ಬೇರೆ ಬೇಕೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇಕೆ 
ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರು 
ತ್ತದೆ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಅದರಲ್ಲೂ ಬೆಡ್‌ಕಾಫಿ ಮೂತ್ರ 
ಜನಕಾಂಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚ ಉತ್ತೇಜಿಸಿ, ಹಿಂದಿನ 
ರಾತ್ರಿ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹೆ 
ವಾದ ನಂಜು ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ದೇಹದಿಂದ 
ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತದೆ. ಊಟವಾದ ಮೇಲೆ ಕುಡಿವ 
ಕಾಫಿ ಜಠರ-ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿ ಆಹಾರ 
ಪಚನವಾಗ:ವಂತೆ ಮಾಡುವುದು. ಮಧ್ಯಾನ್ಹ 
ಕುಡಿದ ಕಾಫಿ ಮಾಂಸಖಂಡಗಳ ಮೇಲೆ 
ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿ ಆಟಪಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಕರಿಸು 
ವುದು. ಸಂಜೆ ಕುಡಿದ ಕಾಫಿ ಮೆದುಳನ್ನು 
ಉತ್ತೇಜಿಸಿ ಎಚಾರಕ್ಕೂ ಮನೆಯೊಳಗಿನ ಆಟಿ 
ಮುಂತಾದ ಮೆದುಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲಸ 


ಯುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹಲವು ಬಾರಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪ ಗಳಿಗೂ ಉತ್ತೇಜನವೀಯುವುದು. | ತಃ 
ಷಿ 












ಕೆಂಪುಚೀನದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೊಂದು 
ಬಂಡವಳಗಾರ ಸ್ವರ್ಗ 


' ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಕಥೆ 


311ಐ0:ಗ೯೪ಾಂಗ್‌ ನಮ್ಮೀ ಅನೈಕ್ಯಜರ್ಜ 
ಥಿತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪ ಸ್ಥಾನ... ಇಂಥ 
ಜೊಂದು ನಗರ ಇಂದಿನ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿರುವುದು 
ಅಸಂಭವ, ಅಸಾಧ್ಯವೆನಿಸುವಷ್ಟು ಅದು ವೈಚಿತ್ರ್ಯ 
ಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ. ಅದು ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಕ್ಕೊಳ 
ಜ್ಞ ಪಟ್ಟ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಚೀನದ ಮುಖದಲ್ಲಿರುವ 
ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಮೊಡಮೆಯಂತಿದೆ. ಸಮಾಜ 
ವಾದಿ ದೈತ್ಯನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಬಂಡವಳಗಾರರು 
ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿ 
ಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೂ ಆ ದೈತ್ಯ ಇದನ್ನೇಕೆ 
ನುಂಗಿಲ್ಲನೆಂದು ಸೋಜಿಗವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ 





ಳನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಅದು ಇರಲೇಬಾರದಿತ್ತು; 
6-8 


ಪ್ಫತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಅದು ಕಂಡ ಕಷ್ಟ 


೫೭ 


ಆದರೆ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ ನೆಗರ ಈ ಅಪಾಯ 
ಗಳನ್ನೇ ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. 

ಈ ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ ವಸಾಹತು-ನಗರದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 
ಕಳೆದ ೧೫ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೆ ಐದರಷ್ಟು 
ಬೆಳೆದಿದೆ. ಯಾವ ನಗರವಾದರೂ ಇಂಥ ಜನ 
ಸಂಖ್ಯೆಯ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕುಸಿದು ಹೋಗಬಹು 
ದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ ಬದುಕಿಬಾಳು 
ತಿದೆ ಮತ್ತು ಜೀವಕಳೆಯಿಂದ ಮಿಡಿಯುತ್ತಿದೆ. 
ಅಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ದಿನಕ್ಕೊಂದರಂತೆ ಕಟ್ಟಡಗಳು 
ಮೇಲೇಳುತ್ತಿವೆ. ಇದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಹೊಸ 
ವಿಕ್ರಮವೇನೋ. ವ್ಯಾಪಾರ ಉದ್ಯಮಗಳು 
ಅಲ್ಲಿ ಅಮಿತ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗು 
ತ್ತಿವೆ, ಉನ್ನತಿ ಹೊಂದುತ್ತಿವೆ. 

“ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌” ಎಂದಕೆ ಪರಿಮಳದ 
ಕೇವು ಎಂದು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥ. 
ಚೀನದ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕರಾವಳಿಗೆ 
ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುವ ಈ ಬಂಜರು ದ್ವೀಪವನ್ನು 
ಬ್ರಿಟಿಶರು ೧೮೪೧ ರಲ್ಲಿ ಚೀನದಿಂದ ಪಡೆದು 
ಕೊಂಡಾಗ ಅದರಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ “ಪರಿ 
ಮಳ”ವೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಕಡಲುಗಳ್ಳೆ 
ರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ಸ್ಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ ಸರ 
ಕಾರ ಹುಚ್ಚು ಹಿಡಿದೇ ಇದನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿ 
ತೆಂದು ಆಗ ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ ಜನರ ಭಾವನೆಯಾಗಿತ್ತು. 
ಹೆಂಗಸರು “ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗು” ಎಂದು ಬೈಯ್ಯ 
ಬೇಕಾದಾಗ “ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿಗೆ ಹೋಗು | ? 





ಗ್ಗೆ ಗ್ಯ] 1 
/ | ಗ] 
11 (1 1 1] 
ಭಃ 4 ( 
1/ 1 ಜ | 
1! (| 11 / 
ದು 1 1 
೫ 1 
ಸರ್ತ್‌ ಕ್‌ 
ದ ತೆ? 
” 1 
ಅ ಡಾ ಹ್ರಾತ್‌ಕ್ಟ 
ಅಕಾ ರ್ನ ಮಾಫ್‌ 
ಮಾರಾ ಹಾ ಡಾ 
ಬಾಲಾ ವ ದ ತ ಕಾ 
ಹಾ ಕಾವನ ಷ್ಟ ಶಿ 


೫೮ 
ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಎಂದು ಬಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ. ೧೮೬೦ ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿ 
ಶರು ಮತ್ತೆ ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಸಮೀಪವಾಗಿ ಕರಾವಳಿ 
ಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. 
ಕೌಲೂನ್‌ ಎಂದರೆ ಇದೇ. ೧೮೯೮ ರಲ್ಲಿ ಕೌಲೂ 
ನ್‌ನ ಹಿಂಬದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಡ್ಡ ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ 
ಕೂಡಿದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ೯೯ ವರ್ಷದ ವಾಯ್ದೆ 
ಗೇಣಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು 
ಭೂಖಂಡ ಪ್ರದೇಶ ಸೇರಿ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ 
ವಸಾಹತಿನ ಒಟ್ಟು ಕ್ಷೇತ್ರ ೩೯೮ ಚದರ ಮೈಲು. 
ಆದರೆ ಅದರ ೩೦ ಲಕ್ಷ ಜನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ 
ಭಾಗ ಅದರ ಅಲ್ಪ ಭಾಗದಲ್ಲಿಯೇ ಕಿಕ್ಕಿರಿದಿದೆ. 
ಬ್ರಿಟಿಶರ ಕೈಸೇರಿದ ಕೆಲ. ವರ್ಷಗಳಲ್ಲೇ 
ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧ ಬಂದರಗಳ 
ಲ್ಲೊಂದಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಚೀನದಿಂದ 
ಬರುವ ಮತ್ತು ಚೀನಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ವ್ಯಾಪಾರಿ 
ಸರಕುಗಳಿಗೆ ಅದು. ಮುಕ್ತ ಬಂದರವಾಗಿ 
ಬೆಳೆದು ಬಂತು. ಇಂದು ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗನ್ನು 
“ಲಂಡನ್ನಿನ ಚೀನಿ ಆವೃತ್ತಿ”, ಚೀನದ “ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ 
ಅವತಾರ”, “ದೂರ ಪ್ರಾಚ್ಯದ ಮನಹಟಿನ್‌” 
ಇತ್ಯಾದಿ ಉಪಾಧಿಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 
ದಿನವೂ ಜೆಟ್‌ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು 
ವ್ಯವಹಾರಸ್ಥೆರನ್ನೂ ಸಂದರ್ಶಕರನ್ನೂ ತರು 
ತ್ತಿರುವ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಾ 
ಕರ್ಷಕ ಬಜಾರ್‌ ಇದೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ಕೌಲೂ 
ನಿನ ಪೇಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಿಸ್‌ ಗಡಿಯಾರಗಳನ್ನು 
ಸ್ರಿಜರ್ಲಂಡಿನಲ್ಲಿಗಿಂತಲೂ ಅಗ್ಗವಾಗಿ ಕೊಳ್ಳೆ 
ಬಹುದು. ಜಪಾನಿ ಹಿ-ಫಿಯನ್ನು ಸುಂಕವಿಲ್ಲದೆ 
ಪಡೆಯಬಹುದು. ತಾಯ್‌ಲಂಡಿನ ರೇಶ್ಮೆ, ಇಟಿ 
ಲಿಯೆ ಬಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ. ವಜ್ರ ರತ್ನಗಳು 
ಸರಾಫಕಜ್ಪಿಯಲ್ಲಿ ತಳತಳಿಸುತ್ತವೆ. ಕಮ್ಯು 
ನಿಸ್ಟ್‌, ಚೀನದಿಂದ ಪ್ರಾಚೀನ ವಸ್ತುಗಳು, 
ಬಣದ ಆರಲೇಖಗಳು, ಹಸ್ತಿದಂತದ ಕೆತ್ತ 
ನೆಯ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಗ್ಗದರದ 
ಬಟ್ಟಿಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿವೆ. 
ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ ಕಳ್ಳ ಸಾಗಾಟಗಾರರ 


ಸ್ವರ್ಗವೂ ಹೌದು. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಂಗಾ 
ರದ ಕಳ್ಳಸಾಗಾಟಗಾರರು ಭಾರತ ಮೊನಸಲಾದ: 
ಪೌರಸ್ಕೃ ದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಮಾನ ಮತ್ತು ಹಡಗ: 
ಮೂಲಕ ತಳ್ಳ ಬಂಗಾರ ಸಾಗಿಸಲು ಇದ: 
ನ್ನೊಂದು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 
ಅಫು ಮೊದಲಾದ ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ! 
ಕಳ್ಳ ಸಾಗಾಟಕ್ಕಂತೂ ಇದೇ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನ. 
ಪೋಲೀಸರು ಕಳ್ಳಸಾಗಾಟಗಾರರೊಡನೆ ನಿರಂ 
ಇರ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ 


ತ್ಬರ್ಮಾರಾಾಇಾಹರ್ಥಾಳಾ ಗಾಳಾರ್ಸರ್‌್ಗ್‌ 8 





ಯಜು ತ5ಇ ಸ, 


ಒಂದೇ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪೋಲೀಸರು ೩೩೯ ಪೌಂಡು 
ಮಾರ್ಥಿೀನ್‌ ಮತ್ತು ೭೮೪ ಪೌಂಡು ಅಫು 
ವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದು ಇಡೀ ಜಗ 
ತ್ತಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ 
ವರೆಗೆ ಪೂಕ್ಕೆಸಲು ಸಾಕು. 

ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಈ ಪೇಟಿ ಅದರ ಆದಿ 
ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಹೆಸರಾದದ್ದು. ಆದರೆ ಔದ್ಯೋ 
ಗಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗಳಲ್ಲೊಂಂ 
ದಾಗಿದೆ. ಹತ್ತೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ 
ದೂರ ಪ್ರಾಚ್ಯದ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಮುಂದಾಳಾಗಿದೆ. 
ಅದು ತನ್ನ ಹೊಸ ಹೊಸ *ಾರಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ 
ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ ಜವಳಿ ಭಾರತವನ್ನೊಳಗೊಂಡು 
ಅನೇಕ ದೇಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಯಾತ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ 
ಸೋಲಿಸತೊಡಗಿದೆ. ಚುರಮುರಿಯಿಂದ 
ಹಿಡಿದು ಉಕ್ಕಿನ ಕಂಬಿಗಳ ವರೆಗೆ, ಹಡಗ 
ಗಳಿಂದ ಟ್ರಾನ್ಸಿಟಿರ್‌ ಕೀಡಿಯೋಗಳ ವರೆಗೆ, 

































ಕೃತಕ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಸಂಗಮವರಿಯ ವರೆಗೆ 
ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ  ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗದ 
ಪದಾರ್ಥವೇ ಇಲ್ಲ ವೆಂದ,ರೂ ಸಲ್ಲುವುದು. 
ಜಪಾನ್‌, ಭಾರತ, ಅಮೇರಿಕಗಳ ನಂತರ ಚಲ 
ಚ್ಚಿತ್ರ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ 
ಮುಂದಾಳು. ಇಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೨೪೦ ಚಲಚ್ಚಿತ್ರ 
ಗಳು ತಯಾರಾಗುತ್ತವೆ. ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ 
| ಒಂದೂವರೆ ಕೋಟಿ ಚೀನೀಯರ ಮನೋರಂಜ 
ನೆಗೆ ಇದು ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. 

ಈ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ 
ದುರ್ದೈವಗಳೇ ಮೆಟ್ಟಲುಗಳಾದವೆಂಬುದೀಗ ಈ 
ಕಥೆಯಲ್ಲಿರುವ ವೈಶಿಷ್ಟ 3: ಇಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಮಹಾ 
ಯುದ್ಧನ್ಕೆ ಮೊದಲು ೧೩ಲಕ್ಷ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿತ್ತು- 
ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗಿನೆ ಮೇಲೆ ಜಪಾನೀಯರು ದಾಳಿ 
ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಆರು ಲಕ್ಷ ಜನರಷ್ಟೇ ಉಳಿದಿ 
ದರು. ಮಿತ್ರರ ವಿಜಯದ ನಂತರ ಹಾಂಗ್‌- 
ಕಾಂಗಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿದ್ದಷ್ಟಕ್ಕೆ 
ಏರಿತು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಚೀನ ಕಮು ನಿಸ ಬ 
ವಾಯಿತು. ನರಾಶ್ರಿ ತರು ತು] ಪಾರಾ 
ಗುವ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ 
ಮೂಲಕ ಸಾವಿರಸಾವಿರಗಟ ಶಳೆಯಲ್ಲಿ ಧಾವಿಸಿ 
ಬಂದರು. ಇವರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಬಡವರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಅನೇಕರು ಅಪಾರ ಧನದೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಜೆ 
ಅವರು ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿ  ಹೊಸದಾ 
ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸ ಬೇಕೆಂದಿದ್ದಾಗ ಈತ 
ಕೊರಿಯದ ಮೇಲೇರಿ ಹೋದದ್ದ ರಿಂದ 
ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಘವು ಚೀನದ ಮೇಲೆ 
ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬಹಿಷ್ಕು ರ ಹೇರಿತು. ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂ 


ಗಿಗೆ ಇದಕ್ಕೂ ಡೊಡ್ಡ ವಿಪತ್ತು ಬೇಕೊಂದಿರ 
ಲಿಲ್ಲ. ಅದರ ಸ 
ತಾರ ಮುಗಿಯಿ 
ತೆಂದೇ ತೋರಿತು. ಟ್ಟ 
ಸಂಧಿಕಾಲ ತ ಹ 
ದಲ್ಲೇ ಶ್ರೀಮಂತ ಜ| 
ನಿರಾಶ್ರಿ ಕ್ಸಿ ಇ. “್ಯ 


: ಇಬೆಲಿ, 


ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಕಥೆ ರ್ಜ 


ತರು. ಅಪರೂಪವಾದ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಹಾಂಗ್‌ 
ಕಾಂಗಿನ ಹಣೆ ಬರಹವನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ 
ಬರೆಯಲು ಮುಂದೆ ಬಂದದ್ದು. ಅವರು ಸಾಧ್ಯ 
ಎದ್ದ ಎಲ್ಲ ಹೊಸ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಾಪಿಸಿ 
ದರು. ಅಸಂಖ್ಯ ಬಡ ರಥಿರಾಶ್ರಿತರ ನಿರಂತರ 
ಪ್ರವಾಹವು ಅಗ್ಗವಾದ ಶ್ರಮವನ್ನು ಪೂರೈಸಿತು. 





ಇಂಗ್ಲಂಡ್‌, ಅಮೇರಿಕಗಳಿಂದಲೂ 
ಬಂಡವಳ ಬಂತು. ಕಾರಖಾನೆಗಳೆದ್ದವು. 
ಸ್ಪ ಳ ಸಾಲಲಿಲ್ಲವೇ, ಗುಡ್ಡ ಗಳ ಸಾಲನ್ನೆ ಕಡಿದು 
ಸಮುದ ್ರಕ್ಕೈಬಟ್ಟಿ ಪರಶುರರಮ ಸೃಷ್ಠಿ ಮಾಡಿದರು. 
ಕ್ಸ ತಾಕ್‌' ವಿಮಾನ ನಿಲ್ಡಾ ಚ ಹೀಗೆ 
ಸಿ ಹೊಸ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ನೂರು 
ಕಾರಖಾನೆಗಳು ನಿಂತಿವೆ. ಕಡಿದ. ಗುಡ್ಡ ಗಳ 
ತಪ )ಲಲ್ಲಿ ೬೦,೦೦೦ ಜನರಿಗೆ ವಸತಿ ಏರ್ಪದ್ಟೈಥೆ, 

ಕ್ವಾಂಟುಂಗ್‌ ಉಪನಗರವೆಂದು ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಸರು 
ಬದ್ದ ದೆ. 

ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ಸುಂದರ 
ರೇವುಗಳಲ್ಲೊ ದಾಗಿದೆ. ಅದರ ವಿಕೊ ಪರಿಯ 
ಪರ್ವತ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ”'ದಿ ಪಕ್ಕೆ ಜನತ 
ಶೋಭೆಯನ್ನಿ ತ್ತಿದೆ. ಜಾಗ! ದೂರ 
ದಲ್ಲಿರುವಾಗಲೇ ತನ್ನ ತಪ್ಪಲ ತುಂಬ ತಗ 
ರಂತೆ ಅಪಾಯಕರ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಆಧ 
ನಿಕೆ ಮನೆ ಮತ್ತು ಸೌಧಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ ಚ 
ಪರ್ವತ ಕಾಣಿಸುತ್ತ ದೆ. ಇಲ್ಲಿಯೇ ಹಾಂಗ್‌- 
ಕಾಂಗಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಸ್ಟಾ ತಂತ್ರ ದ ಸಂರಕ್ಷಕವಾದ 
ವರಿಷ್ಠ ಹಗ, ಚೀನೀಭೂಯಿಷ 
ವಾದ ಜನತೆಗೆ ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ ಮಾದರಿಯ ನ್ಯಾಯ 
ವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಶ್ರಿ (ಮಂ- 


ಜ್ರ 
ಭ್ರ 
ಭ್ರ 


ಸು 


ಜು ಕ 


೬೦ 


ತರ ವಸತಿಗಳಿವೆ. ಈ ಗುಡ್ಡದ ತುದಿಯ ವರೆಗೆ 


ರಸ್ತೆಗಳಿಲ್ಲ... ಕಡಿದಾದ ಸೋಪಾನ ಶ್ರೇಣಿ 
ಗಳಿವೆ. ತಂತಿ ಸೇತುವೆ ಇದೆ. ಇದರ 
ತುದಿಯಿಂದಲೇ : ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ ರೇವಿನ 


ಸೊಂಪನ್ನು ಕಾಣಬೇಕು. ಸುತ್ತೆಲ್ಲ ಹಬ್ಬಿದ 
ವಸತಿಗಳೂ ಪೇಟಿಗಳೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಬೆಂಕಿ 
ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ 
ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಅನನ್ಶ ವೈಶಿಷ್ಟ ವಾದ 
“ತೇಲಾಡುವ ನಗರ” ವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. 
ಹತ್ತು ಅಡಿ ಉದ್ದದ ಸಂಪಾನ್‌ ಎಂಬ ಅಸಂಖ್ಯ 
ದೋಣಿಗಳಿಂದ ಶೂಡಿದೆ. ಈ ತೇಲಾಡುವ 
ನಗರವು ದೂರದಿಂದ ಕೂವೆಮರಗಳ ಅರಣ್ಯ 
ದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಚಿಕ್ಕ ದೋಣಿಗಳು 
೧,೩೮,೦೦೦ ಜನರಿಗೆ ವಸತಿಯನ್ನೊದಗಿಸು- 
ತ್ತವೆ. ಟಿಂಕಾ ಎಂಬ ಜನಾಂಗದ ಜನರಿಗೆ 
ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಸಾವಿನ ವರೆಗಿನ ಸಂಸಾರ ಜೀವನ 
ವೆಲ್ಸ ಈ ದೋಣಿಗಳಲ್ಲೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅವರು 
ನೆಲಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದೇ ಅಪರೂಪ. ಸಾಮಾನು 
ಮತ್ತು ಜನರನ್ನು ಸಾಗಿಸುವುದೇ ಅವರ ಕೃತ್ತಿ. 
ಅವರ ಬಾಗಿಲಿಗೇ ಪೇಟಿಗಳು-_ ದೋಣಿಗಳಲ್ಲಿ 





ಸ್ರಾಸಬ್ರಾಸ್ರಾಸ್ರಾಯ್ರಾಸ್ರ ಸ್ರ ಸ್ರ ಸ್ರಾಸಾಸ್ರ ನಾಯ ನಾಮ ನಯನ 
ಗ ' ಸುಸು ಓತು ಪ್ರ ಸಾ 


ು 
ಚನ ಗು 


ಯು 


ು 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಬರುತ್ತವೆ. ಹಳೆಗಾಲದ ಚೀನದಲ್ಲಿ ಒಂದು 
ಬಗೆಯ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯರಂತಿದ್ಮು ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ 
ನೆಲಸಲು ಹೆಕ್ಕಿಲ್ಲದಿದ್ದ ಈ ಜನ ಇಂದಿಗೂ ಅದೇ' 
ಜೀವನವನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 

ಆದರೆ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ ತನ್ನ ಸೌಂದರೈ 
ವನ್ನು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿಕೊಂಡು ಸಂತೋ 
ಷಪಡಲು ಪುರಸೊತ್ತಿಲ್ಲದ ಸುಂದರಿಯ ಹಾಗಿದೆ. 
ಇಲ್ಲಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆ ಅಗಾಧವಾಗಿದೆ. ಕಾರ 
ಖಾನೆಗಳು, ಅಂಗಡಿಗಳು, ರಸ್ತೆಗಳು, ಮನೆಗಳು 
ಕೂಡ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿರಂತರ 
ದುಡಿಯುವವರಿಂದೆ ತುಂಬಿವೆ. ಬೀದಿಗಳ ಇಕ್ಕೆಲ 
ಗಳು ಸಾಮಾನುಗಳಿಂದ ಕಿಕ್ಕಿರಿದಿರುತ್ತವೆ. 
ಇಲ್ಲಿಯ ಚೀನೀ ದರ್ಜಿಗಳು ನಿಮಗೆ ೨೪ ತಾಸು 
ಗಳೊಳಗೆ ವುಲನ” ಸೂಟ್‌ ಹೊಲಿದುಕೊಡುವ 
ರಾದಕೆ ಅವರ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದ ಭಾರತೀಯ 
ದರ್ಜಿಗಳು ಸಂಜೆ ೬ ಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ 
ವೂಲನ್‌ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಬೆಳಗ್ಗೆ ೮ಕ್ಕೆ ಮುಗಿಸಿ 
ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೆ ಇದೆಲ್ಲವೂ 
ಕೈ ಹೊಲಿಗೆ! 

ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಅಸಾಧ್ಯ ಪ್ರವಾಹವೂ ಹಾಂಗ್‌ 
ಕಾಂಗಿನ ಸ್ಮಳಾಭಾವವೂ ಈವ್ನ 
ಸಾಹತಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನು 
ಇದ್ದದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ತೀವ್ರವಾಗಿ 
ರುವಂತೆ ಭಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. 
ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದು ಲಕ್ಷದಂತೆ! 
ಚೀನೀಯರು ಇಲ್ಲಿ ನುಗ್ಗುತ್ತ, 
ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ದ- 
ಬ್ಬಾಳಿಕೆ, ಬರಗಾಲ, ಬಡತನ, 


ತ 
8 

) 

೨) 

ಜ್‌ 

೨ 

ಲ 

೨ 
ರ್ಕ್ಟ್ಟ 
7೬ 
ಎ 








ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಕಥೆ 


ಯಾಜಿ ಪೊದೆಗಳಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾಗಿದ್ದು ದಿನವೂ 
ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಗಡಿ ಕಾಪಲುಗಾರರನ್ನೂ ಹಾಂಗ್‌ 
ಕಾಂಗ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನೂ ವಂಚಿಸಿ ಬಳನುಗ್ಗು 
ವವರಿದ್ದಾರೆ. ನೆರೆಯ ಪೋರ್ತುಗೀಸ್‌ ವಸಾಹ 
ತಾದ ಮಕಾವುನಲ್ಲಿ ಹೊಕ್ಕು ಅಲ್ಲಿಂದ ಲಂಚ 
ಕೊಟ್ಟು ದೋಣಿಗಳ ಗ ಬರುವವರಿ 
ದ್ಹಾಕೆ. ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದವರನ್ನು ಹಿಡಿದು ತಿರುಗಿ ಘಿ 
ಸಲಾಗುತ್ತ ದೆ ಅದಕೆ ಪಾರಾಗುವವರೇ ಹೆಚ್ಚು. 

ಈ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ದಾಳಿ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಲ 
ಕತ್ತಾ ಹೊರತು... ಮತ್ತೆಲ್ಲೂ ಕಾಣದಂಥ 
ವಸತಿಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದೆ. ಅದನ್ನೆದು 
ರಿಸಲು ಏಳು-ಎಂಟು-ಹತ್ತಂತಸ್ತಿನ ವಸತಿ ಸೌಧ 
ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇಂಥ ಒಂದೊಂದ 
ರಲ್ಲಿ ಎರಡೂವರೆ ಸಾವಿರ ಜನರು ವಾಸಿಸುವು 
ದುಂಟು. ಒಂದೊಂದು ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಆರು ಜನ 
ವಾಸಿಸುವುದು ಬಲು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಈ ಮಹಾ 
ಕಟ್ಟಡಗಳ ಬಿಸಿಲು ಮಾಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ತಗಡು, 

ಪ್ಲೈವುಡ್‌ಗಳಿಂದ ಬಿಡಾರ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು 
ಬಾಳುವವರಿದ್ದಾ ಕಿ! ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ವಸತಿ 
ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಎಕರೆಗೆ ೨,೪೦೦ ಜನರಂತೆ ಸ 
ದಿದ್ದಾರೆಂ ಂದರೆ ಜನಸ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಒತ್ತಡದ ಕಲ್ಪನೆ 
ಬರಬಹುದು. ಇಷ್ಟಾದರೂ ಇನ್ನೂ ಲಕ್ಬಾಂತರ 
ಜನ ಅತ್ಯಂತ ಜರಾಸತ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ತಗಡಿನ 
ತೆಡ್ಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೫೩ ರಲ್ಲಿ 
ಇಂಥ ಒಂದು ಹೊಲೆಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ ಅನಾ 
ಹುತವಾದಾಗ ೫೦,೦೦೦ ಜನರು ಮನೆಮಾರು 
ಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. 

ವಾಹನ ಸಮಸ್ಯೆಯೂ ತಲೆ ತಿರುಗಿಸು 
ವಂತಿದೆ. ಕಲಕತೆ ತ್ರೈಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರೆ ದೊರ ಪ್ರಾಚ್ಯ 
ದಲ್ಲಿ ರಿಕ್ಟಾಗಳು ಹಾಂಗ್‌ತಾಂಗಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ 
ಉಳಿದಿವೆ. “ಟ್ರಾ ಮುಗಳು, ಬಸ್ಸು ಗಳು, ಕಾರು 
ಗಳು, ರಿಕ್ಟಾಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ಹಾಂಗ್‌ 
ಕಾಂಗಿನ ಇಕ್ಕಟ್ಟಾ ದ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ 44 ಸರಿದರು 
ನೆ ಚೀನೀಯರ ಅಂಧ ವಿಶ್ವಾ ಜಗ 
ಸಮಸೆ 'ಯನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸು ್‌ ವ್ರ ಜನ 


೬೧ 


ತಮ್ಮ ಬೆಂಬತ್ತಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಪಿಶಾಚಿಗಳು 
ತಿರುಗುತ್ತ ವೆಂದು ನಂಬುತ್ತಾರಂತೆ. ಈ ಪಿಶಾಚಿ 
ಗಳು ಮೋಟಾರುಗಳ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು ಸಾಯಜೇ 
ಕೆಂದು ಅವರು ಹಾರ್ನು ಹೊಡೆಯುವ ಮೋಟಾ 
ರುಗಳು ತೀರ ಹತ್ತಿರ ಏರುವ ವರೆಗೂ ಬದಿಗೆ 
ಸರಿಯುವುದಿಲ್ಲ! 

ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕಾದ ಶಾಬಾ- 
ಸ್‌ಗಿರಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಔದ್ಯೋಗಿಕ 
ಕ್ರಾ ಂತಿಗಾಗಿದ್ದ ರೆ ಕ ಚ ಂತಿಗಾಗಿಯೂ 
[ಜ್ಜ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ನಸಂಖೈೆಯ ಅಪಾರ 
ಹೆಚ ಳವು "ತೀವ್ರ ವಾದ ಆ ಸಮಸ್ಯೆ ಯನ್ನು 
ತಂಡೊಡ್ಡಿ ದಾಗ ಚೀನದಿಂದೆ ಬಂದ ನಿರಾಶ್ರಿ 
ತರು ವಾಯದೆಗೇಣಿಯಿಂದ ಹಾಂಗ್‌ ತ 
ಸೇರಿದ ೩೬೫ ಚದರ ಮೈಲು ಕರಾವಳಿ ಭೂಮಿ 
ಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೌಶಲವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು. 
ಇಲ್ಲಿನ ಅರೆಬರಡು ಭೂಮಿಯ ಮೂಲ ಕೈತರು 
ಗೋದಿ ಹೊರತು ಏನನ್ನೂ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದಿ ಲ್ಲ. 
ಆದರೆ ಹೊರಗಿಂದ ಬಂದ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಈ 
ಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಗೇಣಿಗೆ ಹಿಡಿದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 
ಎಂಟು ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಪವಾಡ 
ವನ್ನೇ ತೋರಿಸಿದರು. ಇಂದು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 
ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗಿನ ತರಕಾರಿ ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ 
ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಮತ್ತು (ಮಾಂಸಕ್ಕಾಗಿ) ಕೋಳಿ 


ಮ 
ಮತ್ತು ಹಂದಿ ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ 


ಹೆ 


ಬ ಸಿ 


ಭಾಗ ಪೂಕೈಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 





೬೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಅನಿರ್ಬಂಧ ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮದ ಒಂದು 
ಮಹಾ ವಿಜಯವೆಂದು ಇಂದಿನ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂ- 
ಗನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಸಂಪತ್ತು ಬಡ 
ತನಗಳ ಅಗಾಧ ಅಂತರವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾ- 
ದರೂ ಜನರಲ್ಲಿ ಅತೃಪ್ತಿ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಚೀನೀ 
ಯರು ಬಾಳನ್ನು ಬಂದಂತೆ ಎದುರಿಸುವವರು. 
ಆದರೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗೇ ಉಳಿಯುವುದೆನ್ನಲು 
ಬಾರದು. ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳ ಚಳುವಳಿ ಬೆಳೆದು 
ಕೂಲಿ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕಾಗಿ ಕೂಗೆದ್ದರೆ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂ- 
ಗಿನ ಪ್ರಗತಿ ಒಮ್ಮೆಲೆ ನಿಂತುಹೋಗಬಹುದು* 
ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಸಮೃದ್ಧಿಯಲ್ಲೇ ಅದರ ಅವ 
ಸಾನದ ಬೀಜ ಅಡಕವಾಗಿದೆಯೆ ? 

ಇದಕ್ಕೂ ಗಂಭೀರವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದರೆ 
ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮಾವ್‌ತ್ಸೆ ತುಂಗರು ಕಮ್ಯುನಿಜಂನ 
ಮುಖದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಬಂಡವಳಶಾಹಿ ಮೊಡಮೆ 
ಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಸಹಿಸುವರು? ಎಂಬುದು. 
ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗಿನ ಅಸ್ತಿತ್ವದಿಂದ ಕಮ್ಯು 
ನಿಸ್ಟ್‌ರಿಗೆ ಅಷ್ಟು ತೊಂದರೆಯಾಗಿಲ್ಲ. ಅದು ಲಾಭ 
ದಾಯಕವಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ 
ಸರಕುಗಳನ್ನು ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ ಮೂಲಕ 
ಮಾರಿ ಚೀನಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ರು ಕಳೆದ ವರ್ಷ ೮೦ 
ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಯ ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯವನ್ನು 
ಗಳಿಸಿದರು. ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಶರೂ 


ಬಲು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಧೋರಣೆ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. 
ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಕೈಕೊಂಡ ಕ್ರಮದ 
ಬಗ್ಗೆ ಬ್ರಿಟಿಶರು ಕೋಪಾವಿಷ್ಟರಾಗಲು ಅವರ: 
ಹಿಮ್ಮನದಲ್ಲಿ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನ ಭವಿತವ್ಯದ. 
ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದುದೇ ಕಾರಣವಾಗಿರಬೇಕು. 
ಅದು “ಕೆಟ್ಟಿ ಮೇಲ್ಬಂತಿ” ಯಾಗಿತ್ತು. ಮಾವ" 
ತ್ಸೆ ತುಂಗ್‌ರಿಗೆ ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗನ್ನು “ವಿಮೋ- 
ಚನೆ”ಗೊಳಿಸಬೇಕೆನಿಸಿದರೆ ಏನೂ ತಡ ಹತ್ತ 
ಲಾರದು. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸುದ್ದಿ ಗಾರನೊಬ್ಬನ ಪ್ರಶ್ನೆ- 
ಗುತ್ತರವಾಗಿ ಅವರು "ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌? ಓ, 
ಅದಕ್ಕೇನು? ಒಂದು ಫೋನ್‌ ಕರೆಯಿಂದ 
ಅದನ್ನು , ವಿಮೋಚನೆಗೊಳಿಸಬಹುದು”' ಎಂದ. 
ರಂತೆ. ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ತನಕ ಸೈನ್ಯ ಕೂಡ ಕಳಿಸ 
ಬೇಕಿಲ್ಲ. ನೆರೆಯ ಪೋರ್ತುಗೀಸಿ್‌ ಮಕಾವ್‌ಗೆ 
ಸೈನ್ಯ ಕಛಿಸಿದಕೆ ಸಾಕು, ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿ 
ಕೋಟಿಗಟ್ಟಳೆ ಬಂಡವಳ ಹಾಕಿದ ವೀರರು 
ಓಡಿ ಹೋಗುವರು. ಆಗ ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ 
ಒಂದೂ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸದೆ ನಿರ್ಜನವಾದೀತು. 
ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ರು ಹೀಗೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೂ 
ಹಾಂಗ್‌ ಕಾಂಗ್‌ ಸಂದೇಹದ ನೆತ್ತಿಯಲ್ಲೇ 
ಕೂತಿದೆ. (೧೯೯೮ ರಲ್ಲಿ ವಾಯದೆ ಕರಾರು 
ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ, ಆಗ ಚೀನ ಏನು ಮಾಡೀತು? 
ಏನು ಮಾಡಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ? ತ 





ವಾಕ್‌-ವಜ್ರ 
ಪ್ರಜಾಸತ್ತೆಯೆಂದರೆ “ನಾನು ನಿನಗೇನು ಕನ್ನಿ?” 
“ನೀನು ನನಗೇನು ಕಮ್ಮಿ?” ಎಂಬುದಾಗಿದೆ 


ಎಂಬುದಾಗಿರದೆ, 
_-ಥಿಯೋಡೊ€0್‌* ಪಾರ್ಕರ್‌ 


ಮನುಷ್ಯ ತನ್ನ ವೈರಿಗಳನ್ನಾರಿಸುವಾಗ ಎಷ್ಟು ಜಾಗ್ರತೆ ವಹಿಸಿದರೂ 


ಸಾಲದು. 


ಎಾಆಸ,ರ ವೈಲ್‌ 
ಕೆ ಳೆ 


ನಿರಾಶಾವಾದಿಯೆಂದರೆ ತನ್ನ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೃತಿಗಿಳಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದ 


ಆಶಾವಾದಿ. 


ಎಲ ನ್‌ ?, ತ3* 
ಕೆ ಶಿ 









ಜಾ 








| 
| 
ಫ 
| 
| 
| 
ಹ 
; 
| 
| 
| 
| 


ಊಂ 


- ವಾಮಮಾರ್ಗ 


- ಅಪಲಾಪ 





ನಿ ಕ್ಕ ಬಂಡಾರ ಬೆಳೆಯಕೆ 


ಶಬ್ದಭಾಂಡಾರವು ಹಣದ ಭಾಂಡಾರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಮೂಲ್ಯವಾಗಿದೆ 
ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಕೆಲವು ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿ ಕೊಡಲಾಗುವುದು. 
ಆಯಾ ಶಬ್ದದ ಮುಂದೆ ನಾಲ್ಕು ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಾತ್ರ 


ಸರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. 
ಆ ಮೇಳೆ ಇದರ ಬೆನ್ನಿನ ಪುಟ ನೋಡಿರಿ. 


(ಅ) ಇಕ್ಕಟ್ಟು ದಾರಿ (ಆ) ಒಳ್ಳೇ ಹಾದಿ 
(ಇ) ಅಹಂಕಾರ (ಈ) ಅಯೋಗ್ಯ ರೀತಿ 


ಅನುಜೀನಿ 
(ಅ) ಆಶ್ರಯಿಸಿದವ (ಆ) ರೋಗಜಂಶು 
(ಇ) ತಮ್ಮನ ಹೆಂಡತಿ (ಈ) ಬಲ್ಲವ. 





(ಅ) ಅಳುವುದು (ಆ) ಸನಿಮಾತು (ಇ). 
ಸತ್ಯವನ್ನು ಬಚ್ಚಿ ಡುವುದು (ಈ) ಗುಟ್ಟು. 


- ಅಭಾಗಿನಿ 


(ಅ) ಅಕ್ಕ (ಆ) ದುರ್ದೈವಿ ಹೆಣ್ಣು | 
(ಇ) ತಂಗಿ (ಈ) ಅರ್ಧ | 


- ಕುಹರ | 


(ಅ) ದುರ್ಬುದ್ಧಿ (ಆ) ಶಿವದ್ವೇಷಿ (ಇ) 
ಕಳ್ಳ (ಈ) ಗನಿ 


ಆಡಕಲು 
(ಅ) ತಡೆ. (ಆ) ರಾಶಿ (ಇ) ಆಳುವಿಕೆ 
(ಈ) ಅಗಳಿ 


೭, 


೧೧, 


೧೨. 


ನಿಮಗೆ ಸರಿಯೆಸನಿಸಿದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮೊದಲು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿರಿ. 
ಅಲ್ಲ ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದೆ. 


ಜೀವಾತು 
(ಅ) ಬದುಕಿಸುವಿಕೆ (ಆ) ಕೊಲೆ (ಇ) 
ಬಾಳುವೆ (ಈ) ದೇವರು 


ಪ್ರಣಿಧಾನ 
(ಅ) ನಮಸ್ಕಾರ (ಆ) ಧರ್ಮಚಿಂತನೆ 
(ಇ) ಒತ್ತೆಹಾಕುವಿಕೆ (ಈ) ಸಾವಕಾಶ 


ಪರಿಶೀಲನ 

(ಅ) ಒಳ್ಳೇ ನಡತೆ (ಆ) ಅಧ್ಯಯನ 
(ಇ) ಉಳಿಕೆ (ಈ) ಗಡಿ 

ಬುದ್ಳುದ 

(ಅ) ನೀರಗುಳ್ಳಿ (ಆ) ಒದ್ದೆ ಬಬ್ಬೆ (ಇ) 
ಮಣ್ಣಿನ ಮುದ್ದೆ (ಈ) ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ 
ಮಂತ್ರಣ 

(ಅ) ಮಾಟ (ಆ) ಕಡೆಯುವಿಕೆ (ಇ) 
ಗುಪ್ತ ಚರ್ಚೆ (ಈ) ಗಂಭೀರವಾದ ಧ್ವನಿ 
ರೋಚಕ 


(ಅ) ರೋಗಕಾರಕ (ಆ) ಹೊಲಸು 
(ಇ) ನಿರೋಧಿ (ಈ) ರುಚಿಕಟ್ಟಾದ 





« ಶಬ್ದಭಾಂಡಾರ' ವ ಸರಿಯಾದ ಅರ್ಥಗಳು 


ವಾಮವನಾರ್ಗ (ಈ) ಅಯೋಗ್ಯರೀತಿ, 
ತಪ್ಪ್ರುದಾರಿ, ಅಡ್ಡದಾರಿ, ಉದಾ:-- 
ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿ ಗಾಗಿ ಎಂದೂ ವಾಮಮಾರ್ಗ 
ವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಾರದು. [ಸಂ. 
ವಾಮ ಇ ಎಡ, ವಾಾರ್ಗ ದಾರಿ] 


ಅನುಜೀವಿ (ಅ) ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಬಾಳು 
ವವ ಇನ್ನೊಬ್ಬರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ 
ಬದುಕುವವ, ಅವಲಂಬಿತ, ಹಿಂಬಾ 
ಲಕ. [ಸಂ. ಅನುಐಎಅನುಸರಿಸಿ, ಜೀವಿಎ 
ಬದುಕುವವ.] 


ಅಸಲಾಪ (ಇ) ಸತ್ಯವನ್ನು ಬಚ್ಚಿ ಡು 
ವುದು, ಇದ್ದದ್ದನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದು, 
ನಿರಾಕರಣೆ; ಮನಸಿನಲ್ಲಿದ್ದುದನ್ನು 
ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು. [ಸಂ. ಅಪ 
ವಿರುದ್ಧ, ಲಪ ಹೇಳುನಿಕೆ.) 


ಅಭಾಗಿನಿ (ಆ) ದುರ್ದೈವಿ ಹೆಣ್ಣು, 
ಭಾಗ್ಯಹೀನಳು, ಬಡವೆ; ಪಾಲು ಇಲ್ಲ 
ದವಳು ಅರ್ಥಾತ್‌ ಅನಾಥಳು. [ಸಂ. 
ಅವ ಇಲ್ಲ, ಭಾಗಎ ಪಾಲು) 


ಕುಹರ (ಈ) ಗನಿ, ಗುಹೆ; ಪೊಳ್ಳು, 
ಪೊದರು; ತೂತು. ಉದಾಃ-- ಅವನ 
ಹೃದಯ ಕುಹರದೊಳಗೆ ಏನೇನಿ 
ದೆಯೋ. [ಸಂ.) 


ಅಡಕಲು (ಆ) ರಾಶಿ, ಒತ್ತೊತ್ತಾಗಿ 
ಕೂಡಿಸಿಡುವಿಕೆ, ಒಂದರಮೇಲೊಂದು 
ಕೂಡಿಹಾಕಿದ್ದು. “ಅಡಕಿಲು?” ಎಂದೂ 
ಇದೆ. [ಕನ್ನಡ, ಅಡಕ ಒಳತಳುು 
ವಿಕೆ-ಯಿಂಂದ] 


೬೪ 


೭. 


೧೦. 


೧೧. 


ಜೀವಾತು (ಅ) ಬದುಕಿಸುವಿಕೆ, ಪುನ 
ರುಜ್ಜೀವನ; ಜೀವ; ಆಹಾರ; ಸತ್ತವ 
ರನ್ನು ಬದುಕಿಸುವ ಔಷಧ, ಸಂಜೀವನಿ, 
[ಸಂ. “ಜೀವ” ದಿಂದ] 

ಪ್ರಣಿಧಾನ (ಆ) ಗಾಢವಾದ ಧರ್ಮ 
ಚಿಂತನೆ; ಧ್ಯಾನ; ಯಾರೊಡನಾದರೂ 
ಗೌರವದಿಂದ ವರ್ತಿಸುವಿಕೆ; ಪ್ರಯೋಗಿ. 
ಸುವಿಕೆ; ಪರಿಶೀಲಿಸುವಿಕೆ. [ಸಂ.) 


ಪರಿಶೀಲನ (ಆ) ಅಧ್ಯಯನ, ಆಳ 


ವಾಗಿ ಪರೀಕ್ರಿಸುವುದು; ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ. 
ಅಥವಾ ಹಟದಿಂದ ಬೆಂಬತ್ಮುವಿಕೆ. 


[ಸಂ.] 

ಬುದ್ದುದ (ಅ) ನೀರಗುಳ್ಳಿ; ಕ್ರಣಿಕ 
ವಾದ ಪದಾರ್ಥ; ಐದು ದಿನದ ಗರ್ಭ; 
ತಂತಾನೇ ಹುಟ್ಟಿದ ಪದಾರ್ಥ. [ಸಂ.] 
ಮಂತ್ರಣ (ಇ) ಗುಪ್ತಚರ್ಚೆ, ಸಲಹೆ 
ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ಸಲಹೆ ಆಪ್ತಾ 
ಲೋಚನೆ. ಸಂ.] ಮನ? ಇ ವಿಚಾರಿಸು 
ಎಂಬುದರಿಂದ] 

ರೋಚಕ (ಈ) ರುಚಿಕಟ್ಟಾದ, ಮನ 
ಇನ್ಫಿ ಕ ' ದ್‌ 
ಮಚ್ಚಿ ಸುವ, ಸ್ವಾರಸ್ಯ, ರಸವತ್ತಾದ, 
ಸುಂದರ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ. ಉದಾ:-- 
ಪ ಕಾದಂಬರಿ ರೋಚಕವಾಗಿದೆ 
ಅಂದರೆ ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾಗಿದೆ. [ಸಂ] 


ನಿವ್ಮ ಶಬ್ದಶಕ್ತಿಯ ತರಗತಿ 


ನೀವು ಎಷ್ಟು ಶಬ್ದಗಳಿಗೆ ಅರ್ಥ ಆರಿಸಿದ್ದು 
ಸರಿಯಾಗಿದೆಯೆಂದು ಎಣಿಸಿ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ನಿಮ್ಮ 
ಶಬ್ದಶಕ್ತಿಯ ತರಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಿರಿ. 


೯---೧೦ 


೬--೮ ಸರಿಯಿದರೆ . ಸಾಧಾರಣ 
ಶ್ರ ಜೀ ಉತ್ತಮ 
೧೧-೧೨ 1 ಜಾವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ 





ಕರ ಕೊಡುವವನ ಹಣದಿಂದ ವೇತನ 
ಪಡೆಯುವವರು ಅವನ ಹಣಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯ 
ಪ್ರತಿಫಲ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೆ? 


ಅಧೆ) ನತ್ತು 
ಸರಕಾರಿ ಕೆಲಸ 


“ಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ ಮನ್‌? ಪತ್ರಿಕೆಯಿಂದ 












ನ್ಕ್ನ ರಕ್ಷಣಾಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ವಿ. ಕೆ. ಕೃಷ್ಣ: ಹಿಂದಿರುಗಲು ಇಷ್ಟೇ ಸಮಯ ಬೇಕಾದೀತೆಂದು 
£ ಮನನ್‌ರವರು ಇತ್ತೀಚಿನ ತಮ್ಮ ಭತ; ಎಕ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅರ್ಜಿದಾ 
. ಶೆಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಸಂಗಿಕವಾಗಿ ಸ ನೌಕರರ ಕೆಲ ರನು ಮುದುಕನಾದ ನಂತರವೋ ಇಲ್ಲವೆ ಅವನು 
ಸದ ಕಾಲ ಹಾಗೂ ನಿಷ್ಠೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾ: ಮರಣಹೊಂದಿದ ನಂತರವೋ ಅಥವಾ ಅವನ 
ಡುತ್ತ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಸರಕಾರಿ ಕಷ್ಟ- ಸಕ ಯ ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನ ಹಾಗೂ 
_ ಫನೌಕರನೂ ದಿನಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ ಎರಡೂವರೆ ಗಂಟಿ ಜ್‌ ಪ ಭಾವದಿಂದ ಪರಿಹಾರವಾದ 
ಗಳ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾನೆಂದು ನುಡಿದರು. ಬಳಿಕವೋ ಅವನ ಅರ್ಜಿ ಸರಕಾರದಲ್ಲಿ ಇತ್ಯ- 

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಾಜ್ಕದ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದ ರ್ಥದ ಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟಿದ ಉದಾಹರಣೆಗಳು 
ಲ್ಲಿಯೂ ಹಲವಾರು ಲೋಪದೋಷಗಳಿವೆಯೆಂಬ ಸಾಕಷ್ಟು ಜೊಕಟುತವೆ. “ಇಂತಹ ಆಮೆನಡಿ 
ಸಂಗತಿ ಶ್ರೀ "ಸಾಮಾನ್ಯ'ನಿಗೆ ಅಚ್ಚ ರಿಯುಂಟು ಗೆಯ ಆಸಳಿತ ಯಂತ್ರ ದ ದೋಷಕ್ಕೆ ನಿಜವಾದ 
ಮಾಡುವಂತಹದೇನಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರಿ ಕಲಸವೆಂದಕೆ ಕಾರಣವೇನು? ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ನಿಗದಿ 
ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಕೆಲಸ, ಕ್ಲುಪ್ತವಾಗಿ ಮಾಡ ಯಾದ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಕಾಲ ಕೆಲಸ 
ಬೇಕಾದ *ಕೆಲಸವೆಂಬ ಭಾವನೆ ದಿನದಿನಕ್ಕೂ ಮಾಡುವುದೆ? ತಮ್ಮ ಕೈಕೆಳಗಿನ ನಾಕರರನ್ನು 
ಶ್ಷಯಿಸಿಹೋಗುತ್ತಿರುವುದು. ಅನುಭವವೇ ದ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳ ಲು 
ಸರಕಾರದ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆ ಪರಕೀ ಟಾ 
ಇ ಸರಕಾರವಿದ್ದಾಗ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ _ಂತೆಯೇ ಪ್ರಜಾ 
. ಸೆರಕಾರ ಬಂದಾಗಲೂ ನಡೆಯುತ್ತಿ ದೆಯೆಂದರೆ 
| ತಪ್ಪಾ ಗಲಾರದು. ಶ್ರೀ ಸಾಮಾನ್ಯ ನು ತನ್ನ 
| ಸುಂದು- ಕೊರತೆಗಳ 'ಕಷ್ಟ- ಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ 
ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು 
ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, ಆ ಅರ್ಜ”. ತೀರಾ ಕೆಳ 
. ಮಟ್ಟದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಧಿಕಾರಿಯಿಂದ ತೀರಾ 
ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯ ವಕೆಗೆ- 
ಸ ಅಗತ್ಯವೆನಿಸಿದರೆ. ಕುಂಟುನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ 
80 6-9 


ಅಧಿಕಾರಿಗಳು 





೬೬ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಅಸಮರ್ಥರಾಗಿರುವುದೆ? ಅಥವಾ ಈ ಅಧಿಕಾರಿ 
ಗಳೇ ತಮ್ಮ ನೌಕರರ ಔದಾಸೀನೃಕ್ಕೆ ಮೇಲ್ಬಂ- 
ಕ್ತಿಯಾಗಿರುವರೇ? 

ಕಲ್ಯ ತ್ತ ದಲ್ಲಿ "ರೈ ಟರ್ಸ್‌ ಬಿಲ್ಡಿಂಗ್‌' ಎಂಬು 
ದದೆ. ಕ ಸಟ ಡದಲ್ಲಿಯೇ ಪಶ್ಚ ಮ ಬಂಗಾಲ 
ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತ ತ್‌ ವಿರುವುದು. ಇಲ್ಲಿ 
ರುವ ಎಲ್ಲ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳ ಕೆಲಸದ 
ಕಾಲ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೧೦ ರಿಂದ ಸಂಜೆ೫ ರ ವರೆಗೆ; 
ಮಧ್ಯ ಅರ್ಧ ಗಂಟಿ ಕಾಲ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧ ರಿಂದ 
೧-೩೦ ರ ವರೆಗೆ ಉಪಾಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಿಡುವು. 
ಆದರೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೧೦-೩೦ ಕ್ಕಿ ಂತ ಮುಂಚೆ ಯಾವ 
ನೌಕರನೂ "ಕಚೇರಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೆಡ್‌ 
ಗುಮಾಸ್ತೆಗಳ ಕ ಓಪಾಕಟಾಶ್ರದಿಂದ 'ಇನ್ನೂ ಹದಿ 
ನೈದು ನಿಮಿಷ ಚೆನಾಗಿ ಎಂದರೆ ೧೦-೪೫ ಕ್ರೈ 
ಚೇರಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೂ ಆಕ್ಷೇಪವಿಲ್ಲ. 

ಕಿಕ್ಕಿರಿದ ಓ್ರಾಮುಗಳಲ್ಲಿ, ಬಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ, 
ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ, ಕಚೇರಿ ತಲುಪುವ ವೇಳೆಗೆ, ಪಾಪ, 
ಈ ನೌಕರರಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಯಾಸ ದಣಿವು 
ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನೀರಿ 
ಲ್ಲದೆಯೇ ವಸ್ತ್ರಸಹಿತ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಬೆವರಿ 
ನಿಂದ ತೇವವಾದ ಮೈಯನ್ನು ಕಚೇರಿಯ ಫ್ಯಾನಿ 
ನಡಿ ಒಣಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ದಣಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು 
ಫೊನೆಯ ಪಕ್ಷ ಅರ್ಧ ಗಂಜಿಯಾದರೂ ಬೇಕೇ 
ಬೇಕು. ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ಯಾನ್‌ಗಳನ್ನು 
ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಶಕ್ತಿ ಸಾಲದ ನೌಕರರಿಗಂತೂ 


11) 












ತೆ ಕ ಇ 


ಇದೊಂದು ಅಪೂರ್ವ ಅವಕಾಶ. 
ಅಂತೂ ಗಡಿಯಾರದ ಮುಳ್ಳು ೧೧-೧೫ ನ್ನು 
ದಾಟಿ ೧೧-೩೦ ನ್ನು ಸಮೀಪಿಸುವವೇಳೆಗೆ ಅವರ 
ಗಮನ ಕೆಲಸದ ಕಡೆಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಧೂಳು 
ತುಂಬಿದ ಫೈಲುಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಕೊಡವಿ ತಮ್ಮ 
ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟು ಕೊಂಡು 
ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಕೆ ಕೆಲಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾ 
ದಂತೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಯಮದಂತೆ ಉಪಾಹಾಕೆದೆ 
ಬಿಡುವು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧ ಗಂಟಿಗೆ ಪ್ರಾಕಂಭವಾ 
ದರೂ ಅವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ೨ ಗಂಟಿಗಿಂತ 
ಮುಂಚೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಸರಿ, 
ಗೊತ್ತುಮಾಡಿದ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತ ಯಥಾಪ್ರಕಾಕ 
ಉಪಾಹಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಧ ಗಂಟಿ ಹೆಚ್ಚೇ ಬೇಕು. 
ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಟೀ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಜಗತ್ತಿನ 
ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುವುದು 
ಮಾಮೂಲು. ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ 
ಹಾಗೂ ಸಿನಿಮಾಗಳಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ವ್ರಿಯ 
ವಾದ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚೆ. 
ಗಡಿಯಾರ ೪ ಗಂಟಿ ಬಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದೆಂತೆಯ್ಯೇ 
ಫೈಲುಗಳ ಮುಚ್ಚಾಟ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. 
ಸದರ ಗಳನ್ನು ಭದ್ರ 22ಸಡುತೆ ಸಂಭ್ರಮ 
ದಿಂದ ಹೊರಡುವ ಸಿದ್ಧತೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ, 
ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಬಂದು, ಕ- 
ಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ 
ಸಲುವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಕುರ್ಚಿ ಮೇಜುಗಳನ್ನು 
ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದ ಕೋಟು, ಟೋಪಿ, ಹ್ಯಾಟುಗ 
ಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ವೇಳೆಗೆ ಅದು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. 
ಇಲ್ಲಿನ ಸರಕಾರಿ ನೌಕರರಲ್ಲಿ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ 
ಕೊನೆಯ ಪಕ್ಷ ವಾರಕ್ಕೆ 
೪-೫ ದಿನಗಳಾದರೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ 
ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ತ್‌ ಹೋಗಲೇ 
ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ಕೂಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಟಿಕೆಟ್‌ 
ಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪಂದ್ಯ ನಡೆಯುವ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ 
ಬೇಗನೇ ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ಕ್ಯೂನಲ್ಲಿ ಸ್ಮಳವಾಗರಿ, 
ಪಂದ್ಯ ನೋಡಲು ಟಿಕೆಟ” ಆಗಲಿ ಸಿಕ್ಕದೆ ಇರೆ 


ಅವೆ ಮತ್ತು ಸರಕಾರಿ ಕೆಲಸ 


ಬಹುದು. ಆದ್ದೆರಿಂದ ನಿರಾಶೆಗೆ ಅವಕಾಶವಾಗ 
ದಂತೆ ಮುಂಜಾಗ್ರತೆ ವಹಿಸಿ ನೂರಾರು ಮಂದಿ 
| ಫುಟ್‌ಬಾಲ್‌ ಪ್ರಿಯರು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೩ ಗಂಟಿಗೆ 
ಕ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಹೊರಡಲು ಹೇಗೊ ಸಾಧ್ಯ 
ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. 
ಇದು ದಿನಚರಿ; ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಲದ ಸರ 
ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯ ನಿತ್ಯ ಕತೆ. ಉದಾಸೀನ ಪ್ರ- 
ವೃತ್ತಿಯ ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿ ತಿಗೆ ಸರಕಾರಿ ನೌಕ 
__ ಕೆಕ್ಕೀ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಣೆಯೆಂದು ಹೇಳುವುದು 
_ ಅನುಚಿತವಾದೀತು. ಗಾಳಿ, ಬೆಳಕು ಇಲ್ಲದೆ ಜನೆ 
ಭರಿತವಾದ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅಸಹನೀಯವಾದ 
ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾ 
' ಗಿದೆ. ಕೇವಲ ೬೦ ಚದರಡಿ ಅಳತೆಯಕೊಠಡಿ 
' ಯೊಂದರಲ್ಲಿ ೧೦ ಮಂದಿ ಗುಮಾಸ್ತರು ತಮ್ಮ 
' ಮೇಜು ಕುರ್ಚಿ, ಕಪಾಟು ಮತ್ತು ಟೈಪ್‌ಕೈಟರು 
ಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ. 
ಸರಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೋಮಾರಿತನಕ್ಕೆ 
'. ಶಿಶ್ಹೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ದಕ್ಷತೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವೂ ಇಲ್ಲ. 
_ ಸೋಮಾರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಬಗೆಯ ತೊಂದರೆ 
| ಕೊಡುವುದಾಗಲಿ ಮತ್ತು ದಕ್ಷ ಹಾಗು ನಿಷ್ಠಾ 
ವಂತ ನೌಕರನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಿಂದ 
| ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುವುದಾಗಲಿ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾ 
_ ನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮೂಗಿಗೆ ಕವಡೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು 
ದಡಿಯುವವರ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸದ ಹೊರೆ 
ಹಾಕುವದು ಲೋಕದ ನೀತಿ. ಸೋಮಾರಿಗಳಿಗೆ 
' ಜೊರಳುವಂತೆಯೆೇ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡು 
ವವರಿಗೂ ಬಡ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು 
ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವೃತ್ಕಾಸವನ್ನೇನೂ 
ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಕೆಲಸಗಾರ 
ನಿಗೆ ಒಂದು ಅನಾನುಕೂಲವಿದೆ. ನಡೆಯುವ 
ಪನು ಎಡವುತ್ತಾನೆಯೇ ಹೊರತು ಕುಳಿತಿರು 
ವವನು ಎಡವುತ್ತಾನೆಯೇ? ಅದೇ ರೀತಿ, ಕಷ 
ಪಟ್ಟು ಕೆಲಸಮಾಡುವವನು ತಪ್ಪು ಮಾಡುವುದು 
ಸಹಜ. ಅವನ ತಪ್ಪನ್ನು ಅವನ ಸರ್ವಿಸ್‌ 
ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕೆಲ 


"ಕಾ 








೬೭ 


ಸವನ್ನೇ ಮಾಡದಿರುವವನು ತಪ್ಪನ್ನು ಮಾಡುವು 
ದಿಲ್ಲ; ಅವನ ಸರ್ವೀಸ್‌ ದಾಖಲೆಯು ಕಳಂಕ 
ರಹಿತವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. 

ಹಿರಿಯಕ್ಕನ ಚಾಳಿ ಮನೆಮಂದಿಗೆಲ್ಲ--ಎಂಬ. 
ನಾಣ್ಣುಡಿಗೆ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರವೇನೂ ಹೊರ: 
ತಲ್ಲ. ನೌಕರರ ಒಪ್ಪೆ-ತಪ್ಪೆ ನಡೆ-ನುಡಿಗಳಿಗೆ 
ಅವರ ಮೇಲಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ ಮೇಲ್ಪಂಕ್ತಿ 
ಯೆನ್ನಬಹುದು. ರೈಟರ್ಸ್‌ ಬಿಲ್ಡಿಂಗಿನ ಕೆಲವು 
ಮಂದಿ ಗೆಜೆಟೆಡ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೯ 
ಗಂಟಿಗೇ ತಮ್ಮ ಕಚೇರಿಗೆ ಬಂದು ಸಂಜೆ ೭ 
ಗಂಟಿಯ ವರೆಗೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ 
ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಗೆಜೆಟೆಡ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು 
ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧೧ ಗಂಟೆಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಕಚೇರಿಗೆ 
ಬರುವುದೇ ಅಪರೂಪ ಇವರು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 
೧ ರಿಂದ ೨ ಗಂಟಿಯೊಳಗೆ ತಮ್ಮ ಉಪಾಹಾರ 
ವನ್ನು ಪೂರೈಸಬೇಕು ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ. 
೧ ಗಂಟಿಗೆ ಹೊರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಅವರುತಿ 
ಗಂಟಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಕಚೇರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವು 
ದಿಲ್ಲ. ಉಪಾಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹೊರಕ್ಕೆ ಹೋಗದ 
ಕೆಲವು ಮಂದಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಏರ್‌- 
ಕಂಡೀಷನ್ಡ್‌ ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಕುಳಿತು 
ಚೊಕ್ಕವಾಗಿ ಟೀ ಕುಡಿಯುವರು. ಅವರೆಲ್ಲರೂ. 
ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಲೆತು ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ, ಶಿಕಾರಿ, ಪರ್ವತಾ 
ರೋಹಣ ಮತ್ತು ಆಹಾರದಂತಹ ವಿಷಯ 





೬೮ 


ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಜಿಗಟ್ಟಲೆ ಚರ್ಚಿಸುವರು. 

ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಆಸೆ 
ಇದ್ದರೂ *ೆಲವು ಕಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಅದು 
ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನಿಂದ ನಡೆದುಬಂದ ಚೇ 
ರಿಯ “ಅಂಧಸಂಪ್ರದಾಯಗಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುಬಿದ್ದು ಈ 
ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಅಡಗಿಸಿ 
ಕೊಂಡಿರಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಕೆಲಸ 
ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಕಂಡರೆ ಅವನ ಸಹ 
ವರ್ತಿಗಳು ಕಣ್ಣು ಕೆಂಪಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಕಷ್ಟ 
ಪಟ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿ ಸುವುದರಿಂದ 
ತಮ್ಮ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನಾಗಿ 
ಮಾಡಿಸೊಂಡಂತಾಗುತ್ತದೆಂದೂ ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯ 
ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮಗೆ ಯಾವ ವಿಧವಾದ ಪ್ರೋ 
ತ್ಸಾಹವನ್ನೂಕೊಡುವುದಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಅದೇ ಕಾರ 
ಣದಿಂದ ತಾವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕೆಲಸ ತೂಗಿಸುವು 
ದಾಗಿಯೂ ಕಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿರುತ್ಸಾಹ 


ದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಸರಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟ 


ಪಟ್ಟು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವನು ಕೇವಲ ಮೂರ್ಬ 
ಮಂಬುದು ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಿದ್ಧಾ ಂತವಾಗಿದೆ. 

ಸರಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ. ಕಾಗದಪತ್ರಗಳ 
ವಿಲೇವಾರಿ ಸಾವಕಾಶವಾಗಲು ನೌಕರರ 
ಸೋಮಾರಿತನವೇ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂಬುದ 
ಕ್ಕಿಂತ ಸರಕಾರ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪದ್ಧತಿಯೇ 
ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳುವುದು ಹೆಚ್ಚು 
ಸೂಕ್ತ ಎಂಬುದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಬ್ಬ ಕ 
ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾಗದವೂ ಆ 
ಕಾಗದದಲ್ಲಿನ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ 
ನೌಕರ-ಅಧಿಕಾರಿಗಳೆಲ್ಲರ ಕೈ ತಟಾಯಿಸಿ 
ಜೊಂಡು ಮುಂದೆ ಸಾಗಬೇಕು. ಕೆಲವು ಬಾರಿ 
ಯಂತೂ ಆ ಕಾಗದ ಯಾರ ವಶದಲ್ಲಿದೆಯೆಂದು 
ಹುಡುಕುವುದಕ್ಕೆ! ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ವ್ಯಯವಾ 
ಗುತ್ತದೆ. 

ಕೈಟರ್ಸ್‌ ಬಿಲ್ಡಿ ಗಿನ ಯಾವುದಾದರೊಂದು 
ಬಗ್ಗೆ ಪತ ವೊಂದನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದಕೆ ಅದು 
ಪತ್ರ ಸ್ವೀಕಾರದ ಕಚೇರಿಗೆ ತಲುಪಿ ಅಲ್ಲಿನ ಇನ್‌ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ವರ್ಡ್‌ ರಿಜಿಸ್ಟರಿನಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 
ಅನಂತರ ಅದನ್ನು ಹೆಡ್‌ ಗುಮಾಸ್ತೆಯ ಬಳಿಗೆ 
ಕಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ... ಅದಕೆ ಮೇಲೆ. ಆತೆ 
ಟಿಪ್ಪಣಿ ಬರೆದು ಅದನ್ನು ರೆಫರೆನ್ಸ್‌ ಕಚೇರಿಗೆ 
ಕಳಿಸ ಸುತ್ತಾನೆ. . ಅನಂತರ ಅದು ಅಂತರ್‌ 
ಇಲಾಖಾ ವಹಿವಾಟಿನ ರಿಜಿಸ್ಟರಿನಲ್ಲಿ ದಾಖ 
ಲಾಗಿ, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗುಮಾಸ್ತೆಗೆ ಕೊಡಲ್ಪಡು 
ತ್ತದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಆತ ತನ್ನ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಜು 
ತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೆ ಈ ಗುಮಾಸ್ತೆ, "`ಿಜಸ್ಟ್ರಾರ್‌, 
ಸಹಾಯಕ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಉಪ ಕಾರ್ಯ 
ದರ್ಶಿ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಿಕೊನೆಗೆ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯ 
ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಸಾರಿ ಈ ಕಾಗದ 
"ಹಿಮ್ಮೊಗ'ದ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟು 
ಔಟ್‌ವರ್ಡ್‌ ರಿಜಿಸ್ಟರ್‌ ಮೂಲಕ ಸೆಂಬಂಧಿ 
ಸಿದ ಡೈರೆಕ್ಟರೇಟ್‌ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 
ಮತ್ತೆ ಸುತ್ತಿ ಬಳಸಿ ಈ ಕಾಗದ ಸೆಕ್ರೆಟರಿಯೆಟ್‌ 
ಶಾಖೆಗೆ ಹಿಂದಿನ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಮರಳಿ ಬರು 
ತ್ತದೆ. ಸೆಕ್ರೆಟಿಂಿಯೆಟ್‌ ಮಟ್ಟಿದಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹ 
ಚ ಮೂಡಿತೆಂದರೆ; ಶ್ರನಃ ಅಗತ ವಿನಿ 
ಸಿದಷ್ಟು ಸಾರಿ ಆ ಕಾಗದವನ್ನು ಡೈ ್ಕಕೇ- 
ಟ್‌ಗೆ ಕಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಳಮಟ್ಟ ದೆ 
ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯ ಟಿಪ್ಪಣೆಯೇನಾದರೂ ಅಗತ್ಯ 
ವಾದರೆ, ಈ ಕಾಗದದ ವಿಲೇವಾರಿ ಯಾವಾಗ 
ಆಗುತ್ತದೆಯೋ ದೇವರೆ ಬಲ್ಲ. 

ಇತರ ಇಲಾಖೆಗಳ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು 
ಇಲ್ಲಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ವೃಂಗ್ಳವಾಗಿ 
“ಡಾಯ್ನ್ನೀ” (ಸ್ತ್ರೀಭೂತ) ಎಂದು ಕರೆಯು 
ತ್ತಾರೆ. ಈ ಇಲಾಖೆಯ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಪಡೆಯಲು 
ಕಾಗದವನ್ನೇನಾದರೂ ಕಳಿಸಿದರೆ, ಅದು 
ವೇದನಾಕಾರಕ ವಿಲಂಬಗತಿಯಲ್ಲಿ ತೆವಳತೊಡ 
ಗುತ್ತದೆ. ತೀವ್ರಗತಿಯಿಂದ ಆರ್ಥಿಕಾಭಿವೃದ್ಧಿ 
ಯಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬಹುಶಃ ಶತಮಾನದ 
ಹಿಂದೆ ರೂಪಿಸಿದ ನಿಯಮ ನಿಬಂಧನೆಗಳಿಗೇ 
ಆರ್ಥಿಕ ಇಲಾಖೆಯು ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವುದು 
ತೀರಾ ಶೋಚನೀಯ. ಕ 


*ಿಅಿಸಿಲ-- 


ಸಭಯ 


ಕಷ್ಟಕ್ಕಂಜದವರಷ್ಟೇ ಇದನ್ನು 
ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ 


ಹೌ ುಯಯಯಯುಯಯುಮಮಯುುುುೂಂ 


ಸತತ್‌ ಪದವಿಪಡೆದು ಜೀವನ 
ರಂಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಒಂ- 
ದಿಷ್ಟು ಪುಸ್ತಕ ಜ್ಞಾನವಿರುವುದೇ ಹೊರತು 
ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಜೀವನಾನುಭವ ಏನೇನೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ 
ಎಂಬ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ತಥ್ಯಾಂಶ ಬಹು 
ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದೆಯೆನ್ನ ಬಹುದು. ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲೆಡೆ 
1. ಗಳಲ್ಲೂ ಈ ಪರಿಸ್ಥಿ ತಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೇ 
ಗ ಬಗೆಯದಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೇನು ಉಪಾಯ ಎಂಬ 
. ಯೋಚನೆ-ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆಯೆ ಎನಾ 
ವ್ಯಾವಹಾರಿಕವಾದ ಮಾರ್ಗವಾವುದೂ ಇದು 
ವರೆಗೆ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. 
ಆದಕೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಒಬ್ಬಾತ ಈ ಬಗ್ಗೆ 
ಒಂದು ಉಪಾಯವನ್ನು ಯೋಜಿಸಿದನು. ಅವನು 
ಸೂಚಿಸಿದ ಮಾರ್ಗ ಅಲ್ಲಿ ಈಗ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದು 
ಅದರಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ೩೦೦ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು 
ಪ್ರಯೋಜನ ಹೊಂದುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ 
ಯಶಸ್ವಿಗಳಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಜೀನ್‌" ವಾಲ್ಟರ್‌ 
ಕ ಎಂಬ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಉದ್ಮಿಮೆದಾರನೊಬ್ಬ ಈಗ್ಗೆ 
ಸುಮಾರು ೨೫-೨೬ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಫ್ರೆಂಚ್‌ 








೬೯ 


ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವ- 

ಲಂಬಿಸಿದ್ದು ಅದರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಜೀವನಾನುಭವ 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದು ಕಂಡು 

ಕೊಂಡು ಫ್ರಾಕ್ಸಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ನ 
ಜೀವನದೊಡನೆ ನೇರವಾದ ಸಂಪರ್ಕಹೊಂದು 
ವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಅವಕಾಶವನ್ನೊದಗಿಸಲು ನಿಕ್ಕರಿ 

ಸಿದನು. 

ಅದು ಹೇಗೆ? ವ್ಯವಹಾರ ಜ್ಞಾನ ಪಡೆಯಿರಿ 
ಎಂದು ವಿದ್ಯಾರ ಗಳಿಗೆ ಹೇಳುವುದರಷ್ಟರಿಂದಲೇ 

ಧು 

ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಧೈರ್ಯ, ಸ್ಮೈರ್ಯ, 
ಅನುಭವಾದಿಗಳನ್ನು ಕಷ್ಟಪಬ್ಬೇ ಪಡೆಯಬೇಕಾ 
ಗುವುದೆಂಬುದನ್ನು ಲಕ್ಬಾಧೀಶನಾದ ಜೀನ್‌ 
ವಾಲ್ಟರ್‌ ಬಲ್ಲವನಾಗಿದ್ಕೆ. ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದ 
ಒಡೆತನದ ಉಕ್ಕಿನ ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ತನಗೆ 
ಸಿಗಲಿದ್ದೆ ದೊಡ್ಡ ಹುದ್ಕೆಯ ನೌಕರಿಯೊಂದನ್ನು 
ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ -ಈತ ತನ್ನ ತಾರುಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ 
ಆಫ್ರಿಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ್ದ. ಮೊರೊಕ್ಕೊವನ್ನೆಲ್ಲ ಸೈಕ 
ಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಸಂಚರಿಸಿ ರುಲಿಜಾ ಎಂಬಲ್ಲಿ ತವ 
ರದ ದೊಡ್ಡ ಗಣಿಯೊಂದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿದ್ದ. 
ಮುಂದೆ ಇದೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಉದ್ದಿಮೆಯಾಗಿ 
ಬೆಳೆಯಿತು. ೨೫ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ವಾಲ್ಟರ್‌ 
ತನ್ನ ಈ ಸಾಹಸ-ಯಶಸ್ಸಿನ ಸ್ಮಾರಕವೆಂದು 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಜೀವನಾನುಭವ ದೊರಕಿಸಿ 
ಕೊಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಅತ್ಯಲ್ಪ ಮೊತ್ತದ 
ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಲಾರಂಭಿಸಿದನು. ಇದರ 
ಮೊತ್ತ ಅಲ್ಪವಾಗಿದ್ದರೂ ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಯನ್ನು 
ಪಡೆದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದ 
ಜೀವನ ನಡೆಸಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದ್ದರೂ 
ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದವರು ತಾವು ಧನ್ಯರು 
ಎಂದು ಭಾವಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. 

ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಅಪೂರ್ಯವಾಗಿರುವಂತೆ ಸಾಹಸಿ 
ಮನೋವೃತ್ತಿಯವರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕವೊ 
ಆಗಿದೆ. ಆಯ್ದ ವಿದ್ಯಾರ್ಧಿಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವುದು 
ತಲಾ ೩೦,೦೦೦ ಫ್ರಾಂಕುಗಳು (ರೂ. ೩00) 
ಜೊತೆಗೆ ಇವರಿಗೆ ಒಂದು ಪರಿಚಯ ಪತ್ರವನ್ನೂ 
ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಇವರು ಹಿಲಿಜಾ 


೭೦ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಸ್ಕಾಲರಶಿಪ್‌ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಎಂದು ನಾಲ್ಕು 
ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಐತ್ತಾರೆ. ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ದೊರೆತ 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜಗತ್ತಿನ ನಾನಾ ಮೂಲೆಗಳಿಗೆ 
ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಭೂಮಿ, ಜನ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ 
ವಿವರವಾದ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮಾಡಿ ವರದಿಯ 
ನ್ನೊಪ್ಪಿಸಬೇಕಾಗುವುದು. 

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಆದಷ್ಟು 
ಅನುಕೂಲವಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಓದಲು ಸಾಧ್ಯ 
ವಾಗಲೆಂದೇ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಗಳು ಕೊಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. 
ಹುಲಿಜಾ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಯ ರೀತಿ ಮಾತ್ರ ಹಾಗಿಲ್ಲ. 
ಇದರಿಂದ ಸಿಗುವ ಅತ್ಯಲ್ಪ ಹಣವೆಂದರೆ ವಿದ್ಯಾ- 
ರ್ಥಿಗಳ ಕಷ್ಟ ಸಹಿಷ್ಣುತೆ, ಧೈರ್ಯ, ದೇಹಬಲ, 
ಬುದ್ಧಿ ಶಕ್ತಿ, ಪ್ರಸಂಗಾವಧಾನ ಮುಂತಾದವು 
ಗಳಿಗೆ ಒಂದು 'ಆಹ್ವಾನವೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂ 
ದಕೆ ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಮಗಪರಿಚಿತವಾದ 
ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಪರಿಚಿತರ ಸಹವಾಸದಲ್ಲಿ ಇರಬೇ- 
ಕಾಗುವುದಲ್ಲದೆ ಆ ಜಗತ್ತಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಭ್ಯಾ 
ಸವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ 
ಅವರು ವನವಾಸ-ಉಪವಾಸಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸ 
ಬೇಕಾಗುವುದು. ಸುಖ-ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಕನ 
ಸಿನಲ್ಲಷ್ಟೆ ಕಾಣುತ್ತ ಹಗಲಿರುಳು ದುಡಿಯಬೇ- 
ಕಾಗುವುದು. 

ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತಿ 
ಆರಂಭವಾದಾಗಿನಿಂದ ಇದುವರೆಗೆ ಸುಮಾರು 
೨೫೦೦ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಫ್ರೆಂಚ್‌ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು 
(೧೬ ರಿಂದ ೧೯ ವಯಸ್ಸಿನವರು) ಜಗತ್ತಿನ ಅರ- 
ವತ್ತೇಳು ದೇ ಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ತಮ್ಮ ಅಭ್ಯಾಸ 
ಪೂರೈ ಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಫ್ರಿ ಕಾದ ಅ, ಮಾರ್ಗ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ಕೈ ಸಾಪ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, 
ಆಲ್ಬ `ರ್ಟಾಸ್ಕೈ ಲೆ ಕೆ ಆಸ್ಪತ್ರಿ ತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಳುಗ- 
ಳಾಗಿ ಕೆಲಸ. 'ಮನಡಿದ್ದಾ ರೆ, ಹಾಂಗ್‌ಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿ 
ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ದುಡಿದಿದ್ದಾರೆ ರ, ಟಿಕ್ಸಾಸಿನ ಎಣ್ಣೆ 
ಗಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಲಿ ಕೆಲಸ "ಮಾಡಿದ್ದಾ ಜೆ ಆಲ್ಟ್‌ 
ಮತ್ತು ಎಂಡೆಸ್‌ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿದ್ದಾ ಜು 

ಸೊರ್ಜೊನ್‌ನಲ್ಲಿ ಈಗ ಇಂದಾಡಿಕಂಗ್‌ 


ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿರುವ ಕ್ಲಾಡ್‌ ಲಾ ಕೋಬೆ ಈ 
ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಗಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ 
ಮಾಡುವ ಸಮಿತಿಗೆ ಒಬ್ಬಿಸಲು 'ಮೊಸ್ಸೆನ್‌ನ 
ಪ್ರಾಚೀನ ಅರಮನೆಗಳ ಪರಿಚಯ' ಎಂಬ ಹನ್ನೆ 
ರಡು ಪುಟಗಳ ನಿಬಂಧವನ್ನು ಬರೆಯಲು ಮೂರು 
ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ತ್ರಮಿಸಿದನೆಂದರೆ ದ ಶಿಷ್ಠ 
ವೃತ್ತಿಯೆ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಣೆಗಳ ಕಲ್ಪನೆ 
ಬರುವಂತಿದೆ. 

ತಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಕಿಲಿಜಾ: 
ಸ್ಕಾಲರರು ನಂಬಲಸಾಧ್ಯವಾದ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು 
ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕ್ಲಾಡ್‌ ನೆಜಾರ್‌ ಎಂಬಾತ 
ಜಪಾನಿಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ಹಾದಿಯ ಖರ್ಚನ್ನೆಲ್ಲ 
ವಿವಿಧ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಸಾದ 
ಯುಗೋಸ್ಲಾವಿಯದಲ್ಲಿ ೧೨ ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ ಆತ: 
ಲೈಫ್‌ಗಾರ್ಡ್‌ ಎಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. 
ಸೈಗಾಂವ್‌ ಧಕ್ಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಾರ ಅಪ್ರಿಂ- 
ಟಿಸ್‌ ರಿವೆಟರ್‌ ಎಂದು ದುಡಿದ. ಮೀನು ಹಿಡಿ. 
ಯುವ ದೋಣಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ೨೭ ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ 
ಮೀನಿನ ಬಲೆ ಜಗ್ಗುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. 

೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಬರ್ನಾರ್ಡ್‌ ಫಿಂರು್‌ ಎಂಬ. 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ನಡೆಸಿದ ಸಾಹಸದ ಕಥೆ ಅದ್ಭುತ 
ವಾಗಿದೆ. ೧೯ ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ಈ ಥಿಂರು್‌" 

ಕಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ಫ್ತಾ ್ರಕುಗಳನ್ನೂ ಕಿಲಿಜಾ. 

ಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಜಸ ಪರಿಚಯಪತ್ರ ವನ್ನೂ 
ಇ ಸು "ತನ್ನೂ ರಾದ ಸ್ಟ್ರಾಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ 
ಸ ಭಾರತದ ಆನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡ 
ಲು ಹೊರಟ. ಆತ ಅಲ್ಲೀ ರ್ಸ್‌ಕ್ಕೈ ನಡೆಯುತ್ತಲೆ 
ಹೋದ. ಅಲ್ಲಿಯ ಭಾರತ ಕಾನ್ಸಲ್‌ ಜನರಲ್‌ 
ಅವನಿಗೆ ಭಾರತ ಪ್ರವೇಶಪತ್ರ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. 
ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೆ ತಿರುಗಿ ಬರುವ ಟಿಕೆಟ್‌ ಬರ್ನಾರ್ಡ್‌ 
ಫಿಂರುನ್‌ನ ಬಳಿ ಇರಲಿಲ್ಲವೆಂಬುದೇ ಅದಕ್ಕೆ 
ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈ ತರುಣ ನಿರಾಶ 
ನಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆತ ತನ್ನ ಅಭ್ಯಾಸದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ 
ಯನ್ನು ಆಫ್ರಿಕದ ಆನೆಗಳು ಎಂದು ಬದಲಾ 
ಯಿಸಿಕೊಂಡು ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ನಡೆದ. 


ಶೌರ್ಯಕ್ಕೊಂದು ಶಿಷ್ಯ ವೃತ್ತಿ ೭೧ 


ಸಹಾರಾ ಮರುಭೂಮಿಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕ್ಕೆ 
ಟ್ರಕ್‌: ಡ್ರೈವರನೊಬ್ಬ ಅವನನ್ನು ತನ್ನಟ 
ನಲ್ಲಿ ಜಂ) ಸಿಕೊಂಡ. ಎರಡು ಇಟ 
ಕ್ರೂರರಾದ ಸಂಚಾರಿ ಜನಾಂಗಗಳ ಆಕ್ರಮಣ 
ನತ್ತು ಒಂದು ಮಹಾಪೂರದಿಂದ ಪಾರಾಗಿ 
ಫಿಂರು್‌ ತನ್ನ ಅಭ್ಯಾಸದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು 
ಪೂರೈ ಓದ. 
ಕ ನೈಯಕ್ತಿಕ ಸುಖ-ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ತನ್ನ 
ನಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹುಲಿಜಾ ಸ್ಕಾಲರ್‌ 
ಸ ಮರೆತೇಬಿಡಬೇಕಾಗುವುದು. ಆತ ಪಾಲಿಸ 
ಬೇಕಾದ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ “ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಏಕಾಂಗಿ 
.. ಯಾಗಿಯೇ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಕೊಳ್ಳತಕ್ಕದ್ದು. ಇದ 
»೬ ಫಥಿಂದ ಅಡ್ಡಿ ಆತಂಕಗಳ ಸಂಭವ ಹೆಚ್ಚಿ ಎದ್ಕಾ 
ರ್ವಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಚಿಂತನೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ 
ಸಿಗುವುದು. ಪ್ರವಾಸವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಚಿತ್ತ 
ಸ್ಫೈರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕಾದರೆ ಅದೊಂದು 
ಸಂತೋಷದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೆನಿಸಬಾರದು. 
ಪ್ರವಾಸ. ಯೋಜನೆ ಸನ್ನು ಕಾಳಜಿಯಿಂದ 
ಮಾಡಿ ಒಂದು ಕ್ರಮದಿಂದ ಪೂರ್ತಿಗೊಳಿಸ 
ಬೇಕು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ತನ್ನ ಪ್ರವಾಸಾನುಭವದ 
ನೈಜ ವರದಿಯನ್ರೊ್ಪಿ ಪ್ಬಿಸತಕ್ಕದ್ದು *_ ಎಂದಿದೆ. 
ಮತ್ತೆ ವಿ ದ್ಯಾರ್ಥಿ ಎಂದಿಗೂ "ಮೂರನೆ ವರ್ಗದ 
ನಾಹ ಗಳಲ್ಲದೆ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೌಕರ್ಯ 
ನೀಡುವ ವಾಹನಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಕೂಡದೆಂದೂ 
ನಿರ್ಬಂಧವಿದೆ. 

ಹಿಲಿಜಾ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೆ 
ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಿದೆ. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಜಗತ್ತಿ 
ಕಿಲಿಜಾ ಪದವೀಧರರು ಸಕಲವಿಧದ 
ಗಳಲ್ಲ ಲ್ಲೂ ಮುಂದಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಉನ್ನತ 
(. ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದಕೆ. ಕರು 
ಕಸದ, ಚು ಡಾಕ್ಟ ರರೂ ವಕೀಲರೂ 
ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. "ಉತ್ತರ ಆಫಿಕದ 
ಟ್ಕರೆಗ್‌ ಕಾಡು ಜನಾಂ ಗದವರೊಡನೆ ತನ್ನ 
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಕಾಲವನು ಕಳೆದಿದ್ದ ಮಿಜೆಲ್‌ 
ವೆಲೆಟ್‌: ಈಗ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸೆ ಸೈನ್ಯದ ಟ್ಯುರಿಗ್‌ ಶಾಖೆ 





ಚುಕಟತೆ 


೨ 
ತ 


24 1%. ಇ (ಜ. 
ಆ 23 ್ಯ 
30 





ಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಡಾ. 
ಸ್ಚೆ ತಬ್ಪರರೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿ 
ಲೆ ಗೆ ಅಲ್ಲಿಯ ಕೆಲಸದಿಂದ ಪ್ರ ಕ್ರಭಾವಿತನಾದ 
ಬರ್ನಾರ್ಡ್‌ ಪೆಡ್ಕು ಈಗ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ ಸೆಂಶೋಧನೆ 
ನಡೆಸುತ್ತಿ ದ್ಡಾನೆ. 

ಈಗ್ಗನೊ ತುಂಬ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೀರ್ತಿ 
ಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಈ ಶಿಷ್ಕವ್ಯತ್ತಿ ಪ್ರಾರಂಭ 
ವಾದಾಗ ಇದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಸ್ವಾಗತ ಸಿಕ್ಕಿರ 
ಲಿಲ್ಲ. ವಿದ್ಯಾರ್ಮಿ ಗಳ ಪಾಲಕರು ಈ ಯೋಜನೆ 
ಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ಹಣ 
ಎಲ್ಲದೆ, ಸಂಗಡಿಗರಿಲ್ಲದೆ, ಯೋಗ್ಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾ- 
ರಕರಿಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ರವಾಸ ಕೈಕೊಳ್ಳುವುದು ಅವ 
ರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಮೊದಲನೆ ವರ್ಷ ಬರೀ 
ಐದು ವಿದ್ಯಾರ್ಭಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಶಿಷ್ಕವೃತ್ತಿಯನ್ನು 
ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ದ್ವಿತೀಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ 
ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ೧೯೪೫ ರಲ್ಲಿ ಜೀನ್‌ ವಾಲ್ಟರ್‌ 
ತನ್ನ ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್‌ ಯೋಜಕ ನ್ನ್ನ ಫ್ರಾನ್ಸಿನ 


೫೬೬ ೬ ೧ ರ ೬ ಸಿ೬೬ 


ಈ ಗೋಪ್‌ಲಾ ತಾರ್ರುಲುಕವಕ 


; 
1 


( ಗಗ ಊಟಿ 
ಆಯುಕ್ಬೇದ್‌ಾಕ ತ್ರ ಮುಂ 1 


ಗ್ಗ 


(ಪು) ನ ಶಿಮಿಬೆಡ್‌ ಗ0ೆೆ 


ಲು ಡಿಕ್‌ಸು- 1 





ಫಡ ಹಿ ಹಿ ಹ ನಡ ಸ 


೭೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಶಿಕ್ಷಣಶಾಖೆಯೆ  ಮಂತ್ರಿಗಳೆದುರು ಇಟ್ಟಿ. 
ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಪೆನರುತ್ಮಾನದ ಈ ಕಠಿಣಕಾಲದಲ್ಲಿ 
ಇದರಿಂದ ತುಂಬ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುವುದೆಂದು 
ಹೇಳಿದ. ೧೯೬೦ ರಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣಮಂತ್ರಿಗಳಾಗಿದ್ದ 
ಲುಯಿಸ್‌ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸರು ವ್ರ ಯೋಜನೆ 
ಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ ಆಗಿನ ಶಿಕ್ಷಣಮಂತ್ರಿ 
ಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ತಂದರು. ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಳೆ 
ಟದ ನಂತರ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಫ್ರಾನ್ಸಿನ 
ಶಿಕ್ಷಣಕ್ರಮದ ಅಂಗಗಳಲ್ಲೊಂದಾಯಿತು. 
೧೯೪೯ ರಲ್ಲಿ ಆರು ಲಕ್ಷ ನಿಧಿಯನ್ನು ಕೂಡಿಸಿ 
ನ್ಯಾಶನಲ್‌ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ ಆಫ್‌ ರುಲಿಜಾ 
ಸ್ಕಾಲರ್‌ಶಿಪ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಈ ಶಿಷ್ಯವೃ- 
ತ್ತ್ರಿಯ ಶಾಶ್ವತ ಎರ್ಪಾಟನ್ನು ವಾಲ್ಟರ್‌ 
ಮಾಡಿದ. ದಿನದಿನಕ್ಕೆ ಚನ ತಾಗುತ್ತ 
ನಡೆದ ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಸತ ಈಗ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 
೩೦೦ ಜನ ವಿದ್ಯಾರ್ಫಿ ಗಳುಪ ಕ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯು 
ತ್ತಿರುವರು. 
ನವಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹೈ ಸ್ಕೂಲಿನ ಕೊನೆಯ 
ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಟಿ ಕಲ್‌ ಹಾಗೂ ಟೀ- 
ಚಿಂಗ್‌ ಸ್ಕೂಲುಗಳಲ್ಲಿಯ ಕೊನೆಯ ಎರಡು 
ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಧಿಗಳು ಈ ಶಿಷ್ಕವೃತ್ತಿಗೆ 
ಅರ್ಜಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಮಿಗ 
ಳಲ್ಲಿ ಪ್ಪ ಪ್ರತಿಯೊಂದು "ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಇಬ್ಬರಂತೆ ಅತಿ 
ಯೋಗ್ಯರಾದವರನ್ನು ವದ್ದಾರ್ಕಿ ಗಳ ಆರಿಸು 
ತ್ತಾರೆ. ಇವರೂ ಶೊತೆಗೆ ಶಾಲೆಗಳ ಪಿ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾ 
ಲರು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಇನ್ನು ಕೆಲವರೂ 
ಎಶ್ವವಿ ಲಯಗಳ ಪ್ರೊಫೆಸರರ ಸ ಸಮಿತಿಯೊಂ 
ದರ "ಪರೀಕ್ಷೆಗೊಳಗಾಗುವರು. ಅಲ್ಲಿ ಇವರಲ್ಲಿ 
ಸುಮಾರು ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಹುಡುಗರನ್ನು ಫೌಂಡೇ- 
ಶನ್ನಿನ ಆಯ್ಕೆ ಸಮತಿಯ ಎದುರು ಳಿಸಿ 


ಕೊಡುತ್ತಾಗೆ. ಈ ಸಮಿತಿ ಇವರಲ್ಲಿ ಕೇವ 
೩೦೦ ಜನರನ್ನಷ್ಟೆ ಆಯ್ದು ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಕೊಡು: 
ತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷ ಈ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಪಡೆದು. 
ಅಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ೫೦ ಜನರನ್ನಾರಿಸಿ 
ಅವರಿಗೆ ಎರಡನೆಯ ಸಲ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು: 
ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ನಿದ್ಯಾರ್ಮಿಗಳು ಪ ಪ್ರವಾಸಿ ಮುಗಿಸ ಬಂದನಂ- 
ತರ ವರದಿಯೊಪ್ಪಿಸಬೇಕಾಗುವುದು. ವರದಿ: 
ಸಾವಿರಾರು ಪೆಟಗಳದ್ದೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಎಷ್ಟೋ 
ಸಲ ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಈ ವರದಿ: 
ಸಚಿತ್ರವೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವರ ವರದಿ ಸರಕಾ: 
ರಕ್ಕೂ ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ 
ವಾಹನ ಸಂಚಾರ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಜಾರ್ಜಸ್‌' 
ಪೇರಿಂಟಿ.. ಬರೆದ ವರದಿಯನ್ಸೀಗ ಫ್ರೆಂಚ್‌ 
ಇಂಜಿನಿಯರರು ಅಭ್ಯಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 

ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಈ ವರದಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ತಿಂಗಳ' 
ವಕಿಗೆ ಅಕಾಡಮಿ ಫ್ರೆಂಕಾಯಿಸ್‌ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ. 
ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕುಲಿಜಾ ಟ್ರಸ್ಟಿಗಳು ಇವ- 
ನ್ನೋದಿ ಅತಿ ಒಳ್ಳೆಯವಾದ ೫೦ಕ್ಕೆ ಬಹುಮಾನ] 
ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಗ ರೂ. ೫೦೦,, 
ಎರಡನೆಯದು ರೂ. ೪೦೦, ಮೂರನೆಯದು: 
ರೂ. ೩೫೦ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಐವತ್ತರ ವಕೆ: 
ಗಿನದಕ್ಕೆ ತಲಾ ರೂ. ೩೦೦ ಗಳ ಬಹುಮಾನ: 
ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಮರುವರ್ಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು: 
ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಜೀವನಾನುಭವ ಪಡೆಯುವುದ! 
ಕ್ಕಾಗಿ ಕಷ್ಟಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳ ಸಂಚಾರ ಕೈಕೊ-. 
ಛಲು. ಈ ಹಣ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆಂಬ. 
ಎಣಿಕೆಯಿಂದಲೇ ಈ ಬಹುಮಾನಗಳು ಕೊಡಲ್ಪ 
ಡುತ್ತಿವೆ. ಈ ಎಣಿಕೆ ಇದುವರೆಗೂ ತಪ್ಪಾಗಿಲ್ಲ. 
ವೆಂಬುದೇ ಇದರಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷ, ಚ 





ಸ್ತುತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಕನ್ಯ ಇನ್ನೂ ಅನಿವಾಹಿತಳಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದ್ದಾ ಛೆ 


ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಪ ವಾಲೆ ಬಡಿದು. ಚ್‌ ವರ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾ ಳೆ, 
ಅವಳಿಗಿನ್ನೂ `ಶನುರೂಪ ವರ ದೊರೆತಿಲ್ಲ. 
ಮನುಷ್ಯ ಭಾರ ದೂರ ದೂರ ಓಡಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. 
ನ್ನ ೦ತೂ ಸ್ವ ತಃ ಅವಳೇ ದೂರವಿಡುತ್ತಾಳೆ. 


ಆದರೆ 
ಕಾರಣವಿಷ್ಟೆ 6, ನಿಜವಾದ ವಿದ್ವಾ ನ್‌ 
ಹಾಗೂ ಮುರ ರ 
ಅಮೃತ 















1 ಹಾಲು ನೋಡಿದೊಡನೆ ಹೆದರುವಂತೆ 
ಮಾಡಿದ. ತೆನ್ನಾಲಿ ರಾಮನ 'ಕಥೆಯನ್ನು ನೀವು 
ಹೇಳಿರಬೇಕು. ಒಂದು ಬೆಕ್ಕಿನ ಮರಿಯ ಮುಂದೆ 
ಬಿಸಿ ಹಾಲನ್ನಾತ ಇಟ್ಟಿನಂತೆ ; ಅದು ಬಾಯಿ 
ಹಾಕಿತು ಮತ್ತು ಸುಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹಿಂದೆ ಜಗಿ 
ಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಆ ಬೆಕ್ಕು ಹಾಲೆಂಬುದನ್ನು 
ನೋಡಿದರೇನೇ ಹೆದರಿ ಓಡತೊಡಗಿತಂತೆ. 

ತೆನ್ನಾಲಿ ರಾಮ ಬರಿ ನಗೆಗಾರನಾಗಿದ್ದ. ಹಾಗಿ 
ಬ್ಲದೆ ಆತ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಶ್ರ 
ಪ್ರಯೋಗ ' ವನ್ನು ವೃವಸ್ಥಿ ತವಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದರೆ 
ವನು ಕಶಿಯದ ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಪೌಲೋವ 
ನ್ನು- ಐದು. ಶತಮಾನಗಳಿಂದ 'ಹಿಂದೆ ಹಾಳ 
ಜಾಗಿತ್ತು ವಾಲೋವನು ಈ ತತ್ವವನ್ನೇ 


ಹ ಯ 


| 1 (ಬಾ 00 ಟ್‌ ೫ 
1! ( ಸ ( | 1 ಕ 

(1 [ | [ ್ನ ಕ್ಸ ದ 

" ಕ ಆ 1 ಬ ಎ 


ಬ್‌ 





`' ಮಾನಸರಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆಯಿತ್ತ ಮಹಾಪುರುಷ 


ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನಿ ಪೌಲೋವ್‌ 


ಪಾವೆಂ 


ವಿಶದವಾಗಿ ಸಂಶೋಧಿಸಿ ಜಗತ್ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ 
ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ. ಮನೋಭೂಮಿಳೆಯ.- ಮೇಲೆ 
ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿದ... 
ಪೌಲೋವನು ಬೆಕ್ಕಿಗೆ ಹಾಲಿನ ಹೆದರಿಕೆ 
ಹುಟ್ಟುವಂತೆ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ ನಿಜ; ಆದರೆ ಆತ 
ಗೆಂಟಿ ಬಾರಿಸಿ. ಅಥವಾ ಏಿಟೀಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು 
ಸ್ವರ ನುಡಿಸಿ ತನ್ನ ನಾಯಿಯ. ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂ 
ರುವಂತೆ ಮಾಡಬಲ್ಲವನಾಗಿದ್ದ ; ಎರಡು ಬೆಳ 
ನ ವರ್ತುಲಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿ ನಾಯಿಗೆ 
ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಹುಚ್ಚು ಹಿಡಿಯುವಂತೆ ಕೂಡ 
ಮಾಡಬಲ್ಲವನಾಗಿದ್ಕ; ಮತ್ತು ಈ ವಿಚಿತ್ರ 
ಗಳಿಂದ. ಪ್ರಾಣಿ--- ಮತ್ತು ಮಾನವ-- ವರ್ತನೆ. 
ಯ ಒಂದು ಗಹನವಾದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ 


೭೪ 


ತೋರಿಸಿದ. ಅವನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಪ್ರಾಣಿ 
ಗಳ ಮತ್ತು ಪರ್ಕಾಯವಾಗಿ ಮಾನವರ ಕಲಿಯು 
ಎಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಿದವು. ನಾವು-- 
ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಕೂಡ... ಕಲಿಯುವುದನ್ನೆಲ್ಲ 
ಇಚ್ಛಾಪೂರೃಕವಾಗಿ ಕಲಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಎಷ್ಟೋ 
ಅಂಶವನ್ನು ನಾವು ನಮಗರಿಯದೆಯೆ ಕಲಿಯು 
ತ್ತೇವೆ; ಹಾಗೆಯೆ ನಮ್ಮ ಚರ್ಕೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು 
ದೊಡ್ಮ ಭಾಗವು. ನಾವು ಮನವಿಟ್ಟು ಇಚ್ಛಿಸ 
ದೆಯೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದಾತ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿ. 
ವ್ರ ಅನಿಚ್ಛಾಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆತ “ಕಂಡೀಶನ್ನ್‌ 
ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌” ಎಂದು ಕರೆದ. ಈ ಶಬ್ದ ಇಂದು 
ಶರೀರಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗು ಮನಃಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ದಿನಬಳ 
ಕೆಯ ಮಾತಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. 

ಐವಾನ್‌ ಪೆಟ್ರೊವಿಚ್‌ ಪೌಲೋವನು ಮಧ್ಯ 
ರಶಿಯದ ರಯಾರುಭಾನ್‌ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಡ 
ಪಾದ್ರಿಯ ಮಗನಾಗಿದ್ದ. ತಂದೆ ಧಾರ್ಮಿಕ 
ಗುರುವಾಗಿದ್ದರೂ ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ಇತರ ಹಳ್ಳಿಗ 
ರಂತೆ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ದುಡಿಯಜೇಕಾಗಿತ್ತು. ಇಂಥ 
ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೊಂದು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲೊಬ್ಬ 
ನಾಗಿ. ಹುಟ್ಟಿದ ಐವಾನ್‌ ಜಗತ್ತಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ 
ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲೊ ಬ್ಬನಾಗುವನೆಂದು ಊಹಿಸ 
ಲೆಡೆಯಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ 
ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಸೇರಿದ. 
ಕಂಡಕಂಡ ಪುಸ್ತಕವನ್ನೆಲ್ಲ ಓದಿ ಹಾಕುತ್ತಿರುವ 
ಈ ಹುಡುಗನ ಜ್ಞಾನವಿಪಾಸೆಯನ್ನೂ ಅವನ 
ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸತರ್ಕ ಮತಿಯನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಿ ಅವ 
ನನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನದ ದಾರಿ ಹಿಡಿಯಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾ 
ಹಿಸಿದವನು ಆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಾಠಶಾಲೆಯ ನೇತೃ 
ವಾಗಿದ್ದ ಸಂನ್ಯಾಸಿ. 

ಬಡತನವಿದ್ದರೂ ಹೇಗೋ ಮಾಡಿ ಪೌಲೋ- 
ವ್‌ ಸೆಂಟ್‌ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗಿನ (ಈಗ ಲೆನಿನ್‌ 
ಗ್ರಾಡ್‌) ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಜ್ಞಾನ ಪಾಠ 
ಶಾಲೆ ಸೇರಿದ. ಅಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಶಾರೀರಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ 
ಗಳಿಗೂ ಮಾನಸಿಕ ವ್ಯಾಪಾರಗಳಿಗೂ ಇರುವ 
ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದು ಪೆಸ್ತಕವನ್ನೋ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ದಿದ ಪೌಲೋವನಿಗೆ ತಾನು ಡಾಕ್ಟೆರನಾಗಬೇ 
ಕೆಂಬ ಹಂಬಲ ಹತ್ತಿತು. ೧೮೮೩ ರಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ 
ಡಾಕ್ಟರ ಪದವಿ ದೊರೆತಾಗ ಆಗಲೇ ೩೪ ವರ್ಷ 
ವಾಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು. 

ಪೌಲೋವನಿಗೆ ಡಾಕ್ಟೆರನಾಗಿ ವ್ಯವಸಾಯ 


ಪ್ರಾರಂಭ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶವಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗಿನ ಮಿಲಿಟರಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ 


ವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಚರರ್‌ ಪದವಿಯನ್ನು ಸ್ವೀ- 
ಕರಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಜರ್ಮನಿಗೆ 
ಹೋದೆ ಅವನಿಗೆ ಆ ಕಾಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠತಮ 
ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲೊಬ್ಬನಾಗಿದ್ದ ಹೈಡೆನ್‌ 
ಹೈನ್‌ ಗುರುವಾಗಿ ದೊರೆತ. 

ರಶಿಯಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ಆತ ಪೀಟರ್ಸ್‌ಬರ್ಗಿ 
ನಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯನ್ನು 
ಸ್ಥಾ ಪಿಸಿದ. ಯೋಗ್ಯ ಸಲಕರಣೆಗಳನ್ನು ಕೊ- 
ಛ್ರಲು ಹಣವಿಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ಅವನು ಬಹಳ ಕಷ್ಟ 
ಪಡಬೇಕಾಯಿತು. ತನ್ನ ಅಲ್ಪ ಸಂಬಳದಲ್ಲಿ ಸಹಾ 
ಯಕರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ್ರರಿಂದ 
ತಾನೇ ಶ್ರಮಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ತನ್ನ ಜರ್ಮನ್‌ 
ಗುರುವಿನಂತೆ ಪ್ರಾಣಿಶರೀರದ ವರ್ತನೆಯನ್ನು 
ಅಭ್ಯಸಿಸಲು ಪೌಲೋವ?” ನಾಯಿಗಳನ್ನುಪ- 
ಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಕೆಲ ವೇಳೆ ಅವಶ್ಯವಿದ್ದ ನಾಯಿ 
ಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲಿಕ್ಕೂ ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ಆತ ಒದ್ಮಾ 
ಡಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ದುಡಿದು 
ಉಕ್ಕಿನಂಥ ದೇಹ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ 
ದವನಾದುದರಿಂದ ಎಂಥ ಶ್ರಮವನ್ನೂ ಸೈರಿಸಿ 
ಕೊಂಡು ತನ್ನ ಗುರಿಯತ್ತ ಸಾಗಿದ. 
೧೮೯೦ ರಲ್ಲಿ ನಲುವತ್ತೊಂದರಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು 
ಮಿಲಿಟಿರಿ ವಿದ್ಯಾಲಯವು ಪ್ರೊಫೆಸರ್‌ ಪದವಿ 
ಗೇರಿಸಿ ಸುಸಜ್ಜಿತವಾದ ಪ್ರಯೋಗ ಶಾಲೆಯನ್ನು 
ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಪೌಲೋವನ ಪ್ರಥಮ 
ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಆಹಾರ ಪಚನ ಕ್ರಿಯೆಗೆ 
ಸಂ ಬಂಧಿಸಿದವಾಗಿದ್ದವು. ಪಚನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ 
ಪಾಚಕರಸಗಳು ಹೇಗೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ? 
ಆಗಿನ ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಆಹಾರದ ಯಾಂ- 


ಕ್ಮ 


ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನಿ ಪೌಲಳೋವನ್‌ ೭೫ 


ತ್ರಿಕ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಜಠರದಲ್ಲಿ ಪಾಚಕ ರಸ 
ಗಳು ಜಿನುಗತೊಡಗುತ್ತವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. 
' ಆದಕೆ ಇದು ಸರಿಯೆ? ಆಹಾರದ ವಾಸನೆ 
ಕೇಳಿಯೆ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೊಸರುವುದನ್ನು ಬಲ್ಲ 
_.ಪೌಲೋವನಿಗೆ ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತದಲ್ಲಿ ಕೊರತೆಯಿದೆ 
_ ಯೆಫಿಸಿತು. ಅವನು ಸಜೀವ ನಾಯಿಯ ಹೊಟ್ಟೆ 
ಯನ್ನು ಕೌಶಲದಿಂದ ಸೀಳಿ ಜಠರದಲ್ಲೊಂದು 
ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಮಾಡವನ್ನು ರಚಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ 
' ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಹೊರಗಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿಸತೊಡಗಿದ. 

ಆತ ಕಂಡದ್ಮು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿತ್ತು. 
ಆಹಾರದ ವಾಸನೆ ಬಂದೊಡನೆ ನಾಯಿಯ 
ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂರುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಜಠರದ- 
ಲ್ಲಿಯೂ ರಸವೊಸರುತ್ತದೆ. ನಾಯಿಗೆ ಆಹಾರ 
ಕೊಟ್ಟೊಡನೆ ಅದು ಜಠರವನ್ನು ತಲುಪದಂತೆ 
ನೋಡಿಕೊಂಡರೂ ಜಠರದಲ್ಲಿ ಪಾಚಕ ರಸ 
ಗಳು ಭರದಿಂದ ಜಿನುಗತೊಡಗುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾ 
ದರೆ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಪಾಚಕ ರಸಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ 
ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಜ್ಞಾನತಂತುಗಳ 
(ನರಗಳ) ಕೆಲಸವಿರಬೇಕು. ಅವನ ಊಹೆ 
ಸರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಯಾವ ನರವು ವಾಚಿಕ ರಸ 
ಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆಂದೂ ಅವನು ಗೊತ್ತು 
ಹಚ್ಚಿದ. ಅದು “ವೇಗಸ್‌” ನರ. 

ಈ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಪೌಲೋವನಿಗೆ 
೧೯೦೪ ರಲ್ಲಿ ನೋಬೆಲ್‌ ಬಹುಮಾನವೂ ಜಗ- 
ದ್ವ್ಯಾಪಿ ಕೀರ್ತಿಯೂ ಬಂತು. ಆದರೆ ಪೌಲೋ 
ವನ ಹೆಸರು ಇಂದು ನಿಂತಿರುವುದು ಈ ಸಂಶೋ 
ಧನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲಲ್ಲ. ಆ ಸಂಶೋಧನೆ 
ಗಳು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾಗಿವೆ ; ಅವು 
ಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಇನ್ನೂ ಮಹತ್ತೂ ಭೀಕರವೂ 
' ಆಗಿದೆ. 

ಈ ಕಲ್ಪನೆ ಅವನಿಗೆ ಹೊಳೆದದ್ದು ಆಕಸ್ಮಿಕ 
ವಾಗಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಆತ ತನ್ನ ಪ್ರಯೋಗ 
ಗಳಿಗಾಗಿ ಅನೇಕ ನಾಯಿಗಳನ್ಸ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ. 
ಒಂದುದಿನ ಪ್ರಯೋಗ ಶಾಲೆಯ ವರಾಂಡದ 
ಬ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ನಾಯಿಯ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಅಕಾರಣ 





ವಾಗಿ ನೀರೊಸರುವುದನ್ನಾತ ಕಂಡು ಹೀಗೇ 
ಕೆಂದು ಯೋಚನೆಗೆ ಬಿದ್ದ. ಬಹಳ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ 
ಮೇಲೆ. ಈ ನಾಯಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಆಹಾರ 
ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ ಸೇವಕನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾಲ ಸಪ್ಪಳವೇ 
ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂಬ ತರ್ಕ ಅನಿವಾರ್ಯವಾ 
ಯಿತು. ಹಾಗಾದರೆ ಅನ್ನ ಕೊಡುವವನ ಕಾಲ 
ಸಪ್ಪಳವೇ ಈ ನಾಯಿಗೆ ಅನ್ನದೆ ಪ್ರತೀಕವಾ- 
ಯಿತೆ? 

ಈ ಊಹೆ ಅನೇಕ ವರ್ಷವ್ಯಾಪಿಯಾದ 
ಅಸಂಖ್ಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ಕೊಟ್ಟಿತು. 
ಪೌಲೋವನು ಈ ರಹಸ್ಯದ ಮೂಲ ಶೋಧನೆ 
ಗಾಗಿ ಮೂವತ್ತು ಸುದೀರ್ಫ್ಥ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು 
ಮಾಡಿದನು. ಅವೆಲ್ಲವೂ ನಿರರ್ಥಕವಾದವು. 
ಕೊನೆಗೆ ಮೂವತ್ತೊಂದನೇ ಪ್ರಯೋಗ ಯಶಸ್ವಿ 
ಯಾದಾಗ ಆತ ಸಂತೋಷಾತಿರೇಶದಿಂದ ಹೆಂಡ 
ತಿಯ ಕೈಹಿಡಿದು ಕುಣಿದಾಡಿದನಂತೆ | 

ಈ ಪ್ರಯೋಗವೇ ಆತನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಂಟಿ 
ಪ್ರಯೋಗ. ಹಸಿದ ನಾಯಿಗೆ ಆಹಾರ ಕೊಡು 
ವಾಗ ಪ್ರತಿ ಸಲವೂ ಆತ ಒಂದು ಗಂಟಿ ಬಾರಿ 
ಸಿದಧ. ಕೆಲವು ಸಲ ಹೀಗೆ ನಡೆಸಿದ ಬಳಿಕ 
ಆಹಾರ ತಾರದೆ ಒಮ್ಮೆ ಬರಿ ಗಂಜಿಯನ್ನಷ್ಟೇ 
ಬಾರಿಸಿ ನೋಡಿದ. ತಕೋ! ಆಹಾರವನ್ನು 
ಕಂಡ ಹಾಗೆಯೆ ನಾಯಿಯ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂ- 
ರಿತು । 

ನಮ್ಮ ಪಚನಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ “ರಿಫೆ ಕ್ಸ್‌” ಕ್ರಿಯೆ- 
ಯ ಪಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದಿದೆ ಎಂದಾತ ಮೊದಲೇ 
ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದ್ದ. ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ ಎಂದರೆ ಸ್ವಯಂ 
ಪ್ರೇರಿತ ಕ್ರಿಯೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮೆದುಳು ನೇರ 
ವಾಗಿ ಭಾಗ ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ದೊಡ್ಡ ಸದು 
ಕೇಳಿದಾಗ ಬೆಚ್ಚಿ ಬೀಳುವುದು, ಬಿಸಿ ತಗುರೆ 
ದಾಗ ಸರ್ರನೆ ಕೈ ಹಿಂದೆಳೆಯುವುದು, ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ 
ಧೂಳು ಹೊಕ್ಕಾಗ ಶೀನುವುದು-- ಇವೆಲ್ಲ 
ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ ಕ್ರಿಯೆಗಳು, ಈ ಕೆಲಸಗಳಿಗಾಗಿ ನೇಠ 
ವಾಗಿ ಮಿದುಳಿಂದ ಆಜ್ಞೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಇದು 
ಕಲಿತು ಬರುವುದೂ ಅಲ್ಲ. ಹಸುಗೂಸೂ ಹೀಗೆ 





ನಿಮ್ಮ ಬಂಗಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಆಧುನಿಕ 
ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆ ಪದ್ಧತಿ ಕೂಡಿಸಿರಿ 






7075 ೬ ೪ 


ಮೇಯರ್‌) ಅಥವಾ ವಾಸ ಸಕು ಅಟೋಮೆಟಬಕ್‌ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್‌ 
ಸಂಪುಗಳು ಓವ್ಹರ್‌ ಹೆಡ್‌ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ ಬೇಕಿಲ್ಲ 


ಮಾರಾಟ 132 


೪ 
ಹ 
ಬ ಗ ತ್ತೆ 
ಗ 
ಕ 


ಚ ಯ 


ತ್‌್‌ 


ಡ್‌ ೫೬. 
ಸ ಜು 


ಹೈ. ಅದು ಪ್ರಾಣಿಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ 
ನಿಸರ್ಗವಿತ್ತ ಶಕ್ತಿ. 

ಆದಕೆ ಗಂಟಿ | ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಶು ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ 
ಗಳು ಕೂಡ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಆಗಬಲ್ಲವೆಂದು `ದ 
ವಾಯಿತು. . ಮೊದಲು ಆಹಾರದ ರೂಪಕೂ 
ಗಂಧಕ್ಕೂ ಆಹಾರಕ್ಕೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು 
.. ಗ್ರಹಿಸಿಕೊಂಡ ನಾಯಿಯ ನರಗಳು ಆಹಾರ 
.. ವನ್ನು ಕಂಡೊಡನೆ ಅಥವಾ ಅದರ ವಾಸನೆ 
. ಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೊಡನೆ ತಾವಾಗಿ ರಸವೊರಿಸ 
ಲಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. 
“ಪ್ರಚೋದಕ” ವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದಕೆ ಆಹಾರ 
ಕೊಡುವಾಗ ಗಂಟಿ ಬಾರಿಸಿದಕೆ ಆ ಸನ್ನಗ ಕಣ 
ಸಪ್‌ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ 

ಪ್ಪಳ ಶೇಳಿದೊಡನೆ ಟಿ ಸುಳಿಎಲ್ಲದಿ 
| ಪ್ಹರು ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಿಳಿಸುವ ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌ 
ಕಾರ್ಯ ಮಾಡಲು ಪ್ರಚೋದನೆ ಪಡೆಯ 
ಬಲ್ಲದು. 

ಪೌಲೋವನು ತನ್ನ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನುಸೋ- 
ಜಿಗ ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಪೂರ್ಸ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದು 
ವರಿಸಿದನು. ಆಹಾರ ಕೊಡುವಾಗ ಏಟೀಲನ್ನು 
.. ಬಾರಿಸಿ ಅವನು ಮುಂದೆ ಪಿಟೀಲು ಬಾರಿಸಿದಾ 

ಗೆಲ್ಲ. ನಾಯಿಯ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂರುವಂತೆ 
ತಾ ಅನಂತರ ಏಟೀಲಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು 
ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವರ (ಉದಾ. ಮಧ್ಯಮ ಸ್ಥಾಯಿಯ ರಿ) 
ಇಸಂಸದಾಗ ಮಾತ್ರ ನಾಯಿಯ. ಬಾಯಲ್ಲಿ 
ನೀರೂರುವಂತೆ 1 ಅವನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾ 
೫" ಯಿತು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು “ರಿ” ಬಾರಿಸಿದಾಗೆಲ್ಲ 
.. ಆಹಾರ ಕೊಡುವುದು, “ಗ” ಬಾರಿಸಿದಾಗ ಕೊಡ 
1". ದಿರುವುದು-. ಈ ಉಪಾಯವನ್ನು ಉಪಯೋ 
.. ಗಿಸಿದನು. ಕೊನೆಗೆ ಅವನ ಹೂಾಜ ರಿಪ್ಲೆ ಶ್‌ 
ಕ್ರಿಯೆ ಎಷ್ಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮಗಾ ್ರಹಿಯಾಯಿತೊದ? 
ಹ ಅದು ರ್ಮಿ ಮತ್ತ ರ್ಶ ಟೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಂತರವನ್ನು 
೫.. ಶೂಡ ಗುರುತಿಸಿ ಒಂದನ್ನು 'ೇಳಿದಾಗಷ್ಟೇ 
ಜೊಲ್ಲಿಳಿಸುವ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತಸ 
ತೊಡಗಿತು. ಇದೇ ಪ್ರಕಾರ ಬೆಳಕಿನ ಒಂದು 








ರೂಪ ಗಂಧಗಳು ಅದಕ್ಕೆ 


ರ್‌ ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನಿ ಸೌಲೋನ್‌ 7 “ಷ್‌ 


ವರ್ತುಲವನ್ನು ಕಂಡೊಡನೆ ಜ್‌ ಬಾಯಲ್ಲಿ 


(ಸೊ ಟೇಳ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನೂ ಮಾಡಿದನು. 
ಅಷ್ಟೇ ಏಕೆ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ನೋವನ್ನುಂಟು 
ಮಾಡಿದಾಗೆಲ್ಲ ಆಹಾರ ಕಂಡಂತೆ ನಾಯಿ ಪ್ರತಿ- 
ಕ್ರಿಯೆ ತೋರಿಸುವಂತೆ ಕೂಡ ಮಾಡಿ ತೋರಿ- 
ಸಿದನಾತ. ' 
ಪೌಲೋವನು ಈ ಬಗೆಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗೆ 
“ಕಂಡೀಶನ್ಹ್‌ ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‌” ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟನು. 
ಅಂದರೆ ಅಭ್ಯಾಸಬಲದಿಂದ ಜರಗುವ ಅವಿಚಾ- 
ರಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ, ಗಂಟಿ ಬಾರಿಸಿತು, ಅಥವಾ 
ಪಿಟೀಲು ನುಡಿಯಿತು, ಅಥವಾ ಬೆಳಕಿನ ವರ್ತುಲ 
ಕಾಣಿಸಿತು; ಇನ್ನು ಆಹಾರ ದೊರಕುತ್ತದೆ, 
ಬಾಯಲ್ಲಿ ಸೀರಿಳಿಸುವಾ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ 
ನಾಯಿ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಸುರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು 
ಅಭ್ಯಾಸಬಲದಿಂದ ತಾನಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ 
ವಿಚಾರಿಸಿದರೆ ನಮ್ಮ ಎಷ್ಟೋ ಕೆಲಸಗಳೂ 
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳೂ ಹೀಗೆ ಅವಿಚಾರಿತವಾಗಿಯೇ 
ಜರಗುತ್ತವೆಂದು ಗೊತ್ತಾಗದಿರದು. 
ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಾನು ನೊಣ ಬಂದು ಮೈ- 
ಮೇಲೆ: ಕುಳಿತಾಗ ರುಾಡಿಸುವುದರಿಂದ ಅದು 
ಹಾರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆಂದು ಅನುಭವದಿಂದ ಶಕಲಿತಿ- 
ದ್ಮೇನೆ. ಈಗ ನಾನು ಬಲಗೈ ಯಿಂದ ಬರೆಯುತಿ 
ದೆ ನೆ. ಒಂದು ನೊಣ ನನ್ನ ಮೂಗಿನ ಮೇಶ 
ಕೂಡ್ರುತ್ತಿದೆ. ನಾನು ಬರೆಯುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸೆದೆ 
ಅದನ್ನು ರಭಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಮಿದುಳು ನಾನು 
ಬರೆಯುವ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆಯೆ ಕೇಂದ್ರಿತವಾ- 
ಗಿದೆಯಲ್ಲದೆ ನೊಣವನ್ನು ಗಮನಿಸಿಲ್ಲ. ಆದರೆ 
ನನ್ನ ನರಗಳು ಮೂಗಿನ ಮೇಲೆ ಕೂತ ನೊಣದ 
ಸಮಾಚಾರವನ್ನು ಮಿದುಳಿನ ಕಡೆ ಒಯ್ಯು ತ್ತಿರು 
ವಾಗ ನಡುವೆ ಇರುವ ನರ ಕೇಂದ ್ರ್ರವು ಅದನ್ನು 
ಗ್ರಹಿಸಿ ತಾನೇ ಇದಕೆ ಶೆ ಪ್ರತೀಕಾಯೀನಾಯಕ 
ವನ್ನು ಯೋಚಿಸಿತು. ಸಾಹೇಬರು ಮೀಟಿಂಗಿನಲ್ಲಿ 
ದ್ಮಾಗ ಯಾವ ಸಂದರ್ಶಕರನ್ನೂ ಕಾಣುವು 
ದಿಲ್ಲೆಂದು ಅನುಭವದಿಂದ ಅರಿತ ಕಾವಲುಗಾರ 
ಸಾಹೇಬರನ್ನು ಕೇಳದೆನೆ. "ಸಾಹೇಬರು ಈಗ 


ಪ೩೮ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಯಾರನ್ನೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಸಂದರ್ಶಕ 
ರಿಗೆ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲವೇ, ಹಾಗೆ. ಸಾಹೇಬರಿಗೆ 
' ಹಿಗೆ-ಹೇಳಿದ್ದು ಗೊತ್ತು ಕೂಡ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ ! 

ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕಲಿಯುವಿಕೆ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು 
ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನೆರವಾದ ಈ ಸಂಶೋ 
ಧನೆಗಳ ಫಲಿತಾಂಶ ಪ್ರಕಟವಾದೊಡನೆ ಚಕಿತ 
ವಾದ ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರಪಂಚ ಪೌಲೋವನ ಮೇಲೆ 
ಗೌರವದ ಸುರಿವಳೆಗಕರೆಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಶ್‌ 
ರಾಯಲ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಅವನಿಗೆ ಸದಸ್ಯತ್ವ ದಯ 
ಪಾಲಿಸಿತು. ೧೯೨೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಲಂಡನ್ನಿನ 
ರಾಯಲ್‌ ಕಾಲೇಜ್‌ ಆಫ” ಫಿಜೀಶಿಯನ್ಸಿನ 
ಗೌರವ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಸಕ್ಕಿತು. 

ಪೌಲೋವನು ಮರಣ ಪರ್ಕಂತವೂ ತನ್ನ 
ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿ 
ಸಿದನು. ಅವನ ಇಬ್ಬರ ಮಕ್ಕಳು ಸತ್ತರೂ 
ಪಿತ್ತಾಶ್ಮರಿಗಾಗಿ ಅವನಿಗೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮಾಡ 
ಬೇಕಾಗಿ ಬಂದರೂ ಅವನ ಉತ್ಸಾಹ ಇಂಗ 
ಲಿಲ್ಲ. ೧೯೧೭ ರಲ್ಲಿ ರಶಿಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಯಾಗಿ 
ಅನೇಕ ಎಜ್ಞಾನಿಗಳು ದೇಶಾಂತರ ಹೋದರೂ 
ಪೌಲೋವ್‌' ಮಾತ್ರ “ಮಾತೆ ರಶಿಯ”ವನ್ನು 
ತೊರೆಯಲೊಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟರು ಕೂಡ 
ಆತ ಕಮ್ಯನಿಜಂಗೆ ತಲೆವಾಗಲೊಪ್ಪದಿದ್ದರೂ 
ಅವನಿಗೆ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಸಂಶೋಧನಾಲಯ 
ವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟು ಅಗಾಧವಾದ ಗೌರವ 
ತೋರಿಸಿದರು. 

ಪೌಲೋವನ ಕೊನೆಯ ವರ್ಷಗಳ ಸೆಂಶೋ 
ಧನೆ ಶರೀರ ಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಡೆ 
ಹೊರಳಿತು. ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಭ್ಯಾಸಬಲದಿಂದ 
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ತೋರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದಾದರೆ 
ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಳಿಸಲು ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯವೇ? 
ಗಂಟಿ ಬಾರಿಸಿದೊಡನೆ ಜೊಲ್ಲು ಸುರಿಸುವ 
ನಾಯಿಗೆ, ನಾಲ್ಕಾರು ಸಲ ಗಂಟಿ ಬಾರಿಸಿ 
ಆಹಾರ ಕೊಡಲು ತಬ್ಬಿದರೆ, ಅದು ಆ ಮೇಲೆ 
ಗಂಟಿಯ ಸಪ್ಪಳಕ್ಕೆ ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ತೋರಿ 
ಸುವುದಿಲ್ಲ ಇದರಿಂದ ಅವಿಚಾರಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ 


ಯನ್ನು ಕಲಿಸೆಬಹುದಾದಂತೆ ಅಳಿಸಲೂಬಹು 
ದೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. 

ಇನ್ನೊಂದು ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಪೌಲೋ 
ವನು ನಾಯಿಗೆ ವರ್ತುಲಾಕಾರದ ಜಿಳಕು 
ತೋರಿಸಿದಾಗ ಆಹಾರ ಕೊಡುವುದು, ದೀರ್ಫ 
ವರ್ತುಲ ಬೆಳಕು ತೋರಿಸಿದಾಗ ಏನೂ ಕೊಡ 
ದಿರುವುದು-_ ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದನು. ವರ್ತುಲಾ 
ಕಾರದ ಬೆಳಕು ತೋರಿಸಿದರೇನೇ ನಾಯಿಯ 
ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂರ.ವಂತೆ ಅದು ಕಂಡೀಶನ್‌ 
ಆದ ಮೇಲೆ ದೀರ್ಫ್ಥವರ್ತುಲ ಬೆಳಕನ್ನು ಮೆಲ್ಲ 
ಮೆಲ್ಲಗೆ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತ ಬಂದನು. 
ಕೊನೆಗೆ ವೃತ್ತವಾವುದು ದೀರ್ಥವೃತ್ತವಾವುದು, 
ಎಂದು ತಿಳಿಯುವುದೇ ಕಷ್ಟವಾದಾಗ ತನಗೆ 
ಆಹಾರ ಸಿಗುವುದೇ ಇಲ್ಲವೇ ತಿಳಿಯದೆ ಗಲಿಬಿಲಿ 
ಗೊಂಡ ನಾಯಿಯ ಚರ್ಕೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಯಿತು. 
ಅದು ಬೊಗಳುವುದು, ಯದ್ವಾತದ್ವಾ ಹಾರಾಡು 
ವುದು, ಇಲ್ಲವೆ ತೀರ ಮಂಕು ಬಡಿದಂತೆ ಕೂತು 
ಬಿಡುವುದು ಮೊದಲಾದ ವಿಕೃತ ವರ್ತನೆ 
ಗಳನ್ನಾರಂಭಿಸಿತು. ಇದು ಹುಚ್ಚರ ಅರೆಹುಚ್ಚರ 
ವರ್ತನೆಯನ್ನು ತುಂ್ಬಬ ಹೋಲುತ್ತಿತ್ತು. 
ಮನುಷ್ಯ ಒಂದೇ ಸವನೆ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ಮಾಗ 
ಅವನು ಎಕೃತ ಮನಸ್ಕನಾಗುತ್ತಾನೆಂದು 
ಪೌಲೋವನು ಇದಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ ಹಚ್ಚಿದನು. 

ಪೌಲೋವನ ಶೋಧಗಳು ಮಾನವ ಕುಲಕ್ಕೆ 
ಮಹತ್ವದವಾಗಿವೆ... ಹಾಗೆಯೆ ಅಪಾಯ 
ಕರವೂ ಆಗಬಹುದಾಗಿವೆ. ಅವು ನಮ್ಮ ವರ್ತ 
ನೆಯ ಅನೇಕ ಒಳಪಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ತೋರಿ 
ಸುತ್ತವೆ. ಹಿತವಾದ ಇಂದ್ರಿಯಾನುಭವಗಳನ್ನು 
ಕೊಡುವ ಪದಾರ್ಥಗಳಂತೂ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹಿತ 
ವಾದ. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. 
ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಆ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಸಂಗಡ ಇದ್ದ 
ಪದಾರ್ಥಗಳು ಕೂಡ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ 
ಮಾಡಬಲ್ಲವು. 

ಈ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಮಿತ ಅಧಿಕಾರವುಳ್ಳ 
ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬನು ಮಾನವರನ್ನು ತನಗೆ 


ಗೆ 


ತಿ 
ಅದಿ 


ಇಂಉಂಯಾಂಂಂಂಂಆರಂಊಂಉಂಂಲಾಂಂಂಉಂಂಪಾಂಊಂಂಾಂತಾಂಚಪಾಂಂಂಣಾಂಲಪಾಯಂಂಂಂಂಲಗಾಂಂ9ಂ 


ಕಾಯಂ ರೇವಣಾತಿಯ ಮೇಲೆ 
ತ್ಯಲಿಕ ಬಡ್ಡಿ 


೬ 





ಈಗ ಸಿಗುವ ಈ ಹರಮಾವಧಿ 
ಬಡ್ಡಿಯ ಸವಲತ್ತು ನವಂಬರ 


1902ರ ನೊದಲು ಮಾಡುವ 
ಕಾಯಂ ಶೇವಣಾತಿಗಳ ಮೇಲೆ 
ಆನ್ರಯಿಸುವುದು. 


ನಿಮ್ಮ ಉಳಿತಾಯವನ್ನು ಸಿಂಡಿಕೇಓ 

ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಕಾಯಂ ಶೇವಣಾತಿಯಲ್ಲಿ 

ಇಂದೇ ಇಟ್ಟು ಪ್ರ ಅತ್ಯಧಿಕ ಬಡ್ಡಿಯ 
ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ. 





* ಉತ್ತಮ ಭದ್ರತೆ. 9 ಹೆಚ್ಚು ಬಡ್ಡಿ 


ಸಿಂಡಿಕೇಟ್‌ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ 


ದಿ ವಾ್‌ ಕ ಗ ಇಬ (ಒಡ ಕಾ 
ಕೆನರಾ ಇಂಡ: ಸ್ತ್ರಿಯಲ ಛು ಬ್ಯಾಂಕಿ ಕಿ0ಗ್‌ ಸಿಂಡಿಕೇಟ್‌ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ 


ರಿಜಿಸ್ಟರ್ಡ್‌ ಆಫೀಸು: ಮುಕುಂದ ನಿವಾಸ, ಉಡುಪಿ 
ಸ್ಥಾಪನಾ : ೧೯೨೫ 


ಸ ಚ ತ ಕ 
| ಕ್‌ ಗ ಣೆ ಜೆ | | 
ರ 
ಪ್ರಕ ಕಾ ಆರಾ * ಆತಾ ಇ ಇಡಾ ಇ ಆಧಾ ಆರಾ 6 *ಆತ *ಆತ ಆಂ ತಾ ಂಆಜ ಂ ತಂ ೪ ಆತಾ ಇ ಆಡಿ * ಆತಾ ಇಷಾ * ಆತಾ ಇ ಆತಾ *ಇಡಾ * ಆತಾ *ತರಾ ಆತಾ *ಆತ *ಯ ಯಾಂ ತಾಂಡಾ ಂಆಸಾಂಯಾ *ಂಆಖಂಆಸಾ ಯಾ ಆಯಾ ಂಆಂಾಂಇಆಆಂ*ಂಆಶ*ಯಜಾಂಂಾ*ಂ 





ಇಡ ಸಆವಾಂಾ ಯಾಂ ಾಂಂಬಾಂಯಾ 
ಅಲೋ 
ಇಳಾ ಉಕಾ 
೪೪ ಗಾಂ: 


ತಾತಾ ಆರಾ ಆತಾ ಆರಾ ಆವಾ * ಆರ * ಇಡಾ * ಆರಾ *ತನಾ * ಆವಾ * ಆಸಾಂ ಆಂ ಾ40ನಾ90ರಾಂ ಆಗಾ * ನಾಳ ಬವ ಆಡಿ *ಆಅ೪ಂಳಗಾ ಇಡ ಆಸಾ *ಂಯಾಂಉಊಊಂಉಯಾಂಯಾಂಂನಾಂ ಉಂ ೋಂಶಾಂಯಾಂಉಂಂಾಂಯಾಂಆಂಂಆಂಾಂಯಾಂಯಾ 


. ಹೊಡೆದು 


೪೦ 


ಬೇಕಾದಂತೆ ತಿದ್ದಲು ವಿನಿಯೋಗಿಸ ಬಲ್ಲನೆಂ- 
ಬುಡು. _ ಪೌಲೋವನ ಸಿದಾ ಂತದಲ್ಲಿರುವ 
ದೊಡ್ಡ ಭಯಂಕರ ಅಂಶ. ರಶಿಯದಲ್ಲಿ ಸರಕಾರ 
ಸಂಘಟಿತವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಜನಕೆ ವರ್ತನೆಯನ್ನು 
ರೂಪೆಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸ ಜಲ್ಲಿ 
ಗಂಟಿಯ ಸದ್ದಿಗೆ ವಿಚಾರ ಮಾಡದೆನೆ ಜೊಲ್ಲು 
"ಸುರಿಸುವ ನಾಯಿಯ ಹಾಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿಷಯಗ 
: ಉಿಗೆ ಜನರು ವಿಚಾರಿಸದೆನೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ 
_ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ತೋರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಲು `ರಶಿ- 
ಯನ್‌. ನಾಯಕರು 
ಇದಕ್ಕೆ 8೩17 71/8511 ಮಿದುಳು ತೊಳೆ 
ಯುವುದು ಎಂದೇ ಹೆಸರು ಬಿದ್ದಿದೆ. 
ರಾಜಕೀಯ ಕೈದಿಗಳಿಂದ ಅವರು ಮಾಡಿದ 
ಅಪರಾಧಗಳಿಗಾಗಿ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ 
ಪೌಲೋವನ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಬೆಳಸಲಾ- 
ಯಿತು. ಕೈದಿಯನ್ನು ಹಲ ದಿನ ಉಪವಾಸ ಕೆಡವಿ 
ಬಡಿದು, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಂದ ಪೀಡಿಸಿ 
ಆಮೇಲೆ, ತೀರ ಹಸಿದ ಅವರು ಸುಳ್ಳಾಗಿಯಾ 
ದರೂ.ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿದೊಡನೆ ಆಹಾರವನ್ನೂ ತುಂಬ 
ಒಳ್ಳೇ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನೂ ಕೊಡಲಾಯಿತು. 
ಇದನ್ನು ಹಲ ಜೆ. ಪುನರಾವರ್ತಿಸಿದ ನೆ ಮೇಲೆ 


ಯತ್ನಿಸುತಿ ದಾ ರಂತೆ; 
ಹ್‌ 





ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಆಹಾರಕ್ಕೂ ತಪ್ಪೊಬ್ಬಿಗೆಗೂ ಸಂಬಂಧ ಕಲ್ಪಿ 
ಸಿದ ಅವರ ನರಗಳು ತಪ್ಪೊಬ್ಬಿಗೆಗೆ “ಕಂಡಿಶನ್‌” 
ಆದವು. ಅವರ ಮನಸು ಏನೇ ಹೇಳಲಿ, ತಪ್ಪೊ- 
ಪ್ಪೃವ್ತದು ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ. ನ್ಯಾಯಸ್ಮಾನದಲ್ಲಿ 
ಕೂಡ ಕೈದಿಗಳು ಪ ಶ್ನಿಸಿದೊಡನೆ ವಾಗಿ 
ತಪ್ಪೊಪ್ಳಕೊಳ್ಳ. ಜ್‌ 

ಗಂಟಿಯ ಸ ಪ್ಬಳ ನಾಯಿಗೆ ಅನ್ನ ದಪ ಶತಕ 
ವಾಯಿತು. ಹಾಗೆಯೆ ನಿರಂತರ ಪ್ರ ಚಾಕಿ 
"ಕಂಡೀಶನ್‌” ಆದ ಜನರು ಬರಾತ ಸುಖದ 
ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸುಖಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು 
ಕೇಳಿಯೆ ಸುಖಭ್ರಾಂತಿಯನ್ನನುಭವಿಸುವಂತೆ 
ಮಾಡುವ ಗತ್ತನ್ನೂ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟರು ಕೃತಿಗಿನಿಸು 
ತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 


ಪ್ರುರುಷರಲ್ಲೊ ಬ್ಬನೆಂಬುದು ನಿರ್ವಿವಾದ. ಅವನ 
“ವರ್ತನಾವಾದ” (801/811011517) ಮಾನಸ, 
ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ೧೯೩೬ 
ರಲ ನ ೮೬. ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮರಣ 
ಕಾರ್‌ ಮುಂದಿನ ಏೀಳಿಗೆಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ 
ಹೊಸ ಹೊಸೆ ಶೋಧೆಗಳಿಗೆ ದಾರಿತೆ 
ಹೋದಂತಾಯಿತು. ೫ 


ಒಮ್ಮೆ ರನೀಂದ್ರನಾಥ ಠಾಕೂರರು ಭಾಷಣ ವತಾಡುತ್ತಿದ್ತಾಗ, ಅವರ ಕಾಲಿ 


ನಲ್ಲಿ ಚಪ್ಪಲಿಯ ಮೊಳೆ ನಟ್ಟಿತು. ಕಾಲು ರಕ್ತವಮುಯವಂಗತೊಡಗಿತು. 


ಇದರಿಂದ ಅವರ ನಾಣಿಯ 
ಮಂ:ಗಿಯಿಂತು. 


ಆದರೂ 
ಪ್ರವಾಹ ಒಂದು ಸ್ಷಣ ಕೂಡ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ಭಾಷಣ 
ಅನಂತರ ರನೀಂದ್ರರು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟರು. ಆಗ ಜನ, - ಅವರ 


ಕಾಲನ್ನು ನೋಡಿ ಗಾಬರಿಯಾಗಿ ಅವರತ್ತ ನೋಡತೊಡಗಿದರು. ಆಗ ಠಾಕೂರರು 


ನುಡಿದರು: 


“ಎಲ್ಲ ಜನರೂ ಬಂದು ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದು, 
ುಇವರೆದುರಿಗೆ ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಂಡು, ಅವರಿಗೆ 


ಕೇಳಲಿಕ್ಕೆ ದು.. 


ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನನ್ನ ಭಾಷಣವನ್ನು 


ನಿರಾಶೆಯನ್ನು ಆಟುಮಾಡುವುದು ನನಗೆ ಉಚಿತನಾಗಿ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. 


ಅಜಿಯ ದಲಭಂಜನ 


ಆದಕೆ ಪೌಲೋವನು ವಿಜ್ಞಾನದ ಮಹಾ “" 


(ದಿಸಿ 


ಪಚಾ. 


ಚಟ ಉಗ. ಚು. ಗು ಸ 
ಹ್ಮ 





ತೆಲುಗು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಿದ್ಧಹಸ್ತಲೇಖಕನ ಒಂದು ಕಥೆ 


ಭ್ರಮ ನಿರಸನ 


ಹ್ಣೆಃ ಕಾರಖಾನೆಯ ಕೆಲಸಗಾರರು ಕಾಫಿ 
ತಿಂಡಿಗಾಗಿ ಬರುವ ಹಾಟಿಲ್ಲಾಗಿತ್ತು ಅದು. 
. *ಸಿಂಗಲ್‌ ಚಾ', "ಭಜಿ', "ಉಸಳಿ'- ಮುಂತಾದ 
ಆರೆಂಟು ನಯೆ ಪೈಸೆಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವ ಸಾಮಾನುಗ 
ಳಿಗೇ ಅಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆಯಿತ್ತು. ಮುಂಜಾನೆ ೭॥ 
ಗಂಟಿಯ ಸುಮಾರಿಗೆ ಅಂಗಡಿ ತಮಗೆ ಬೇಕಾ 


ದ್ಮನ್ನು ಹಿಂದಿಯೆಲ್ಲೊ, ಮರಾಠಿಯಲೊ ಶೂಗಿ. 
೧) ೧೨ 


ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲಸಗಾರರಿಂದ ತುಂಬಿಹೋಗು 
. ತ್ರಿತ್ತು. ಗಲ್ಲೆಯ ಮೇಲೆ ಶುಳಿತಿರುವಾತ ಮಾಣಿ- 
ಯ ಕಿವಿಗೆ ಬೀಳದ ಗಿರಾಕಿಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು 
ಸ್ವತಃ ಕೂಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ; “ಒಂದು ಗ್ಲಾಸು 


ಸ; 


ಕೆ. ಕುಟುಂಬರಾವ್‌ 


ನೀರು; ಎರಡು ಪ್ಲೇಟ್‌ ಭಜಿ” ಇತ್ಯಾದಿ. 

ಒಂದು ದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಅಪರಿಚಿತನೊಬ 
ಅಂಗಡಿಗೆ ಬಂದ ಅವನುಟ್ಟಿದ್ದ ಹೊಸ ಧೋತರ, 
ತೊಟ್ಟಿದ್ದ ಹೊಸ ಶರ್ಟು ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆ 
ದವು. ಅವನು ತಲೆಗೆ ಸುತ್ತಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ 
ರುಮಾಲು ಅವನೊಬ್ಬ ಹಳ್ಳಿಯವ ಎಂದು ಸಾರಿ 
ಹೇಳುತ್ತಿತ್ತು. ಖಾಲಿಯಿದ್ದ ಖುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಆತ 
ನನ್ನು ಕೂಡ್ರಿಸಿ ಮಾಣಿ ಕೇಳಿದ ; “ಕಾಯ್‌ 
ಪಾಯಿಜೆ ತುಹ್ಮಾಲಾ?” 

ಗಿರಾಕಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅರ್ಥವಾದರೂ ತನ್ನ 
ಮುಖದ ಎದುರಿಗೆ ಕೇವಲ ಇಪ್ಪತ್ತು ಇಂಚು 


ಸ್ಸ 
ಜ್‌ 


ಹಾನಿ 








೪೨ 


ದೂರದಲ್ಲಿಟ್ಟಿದ್ದ ಮಜ್ಜ ಗೆಯ ದೊಡ್ಡ ಕಾಜಿನ 
ಹೂಜೆಯನ್ನೆ "ನೋಡುವುದರಲ್ಲಿ ಮಗ್ಗ [ನಾಗಿದ್ದ 
ಆತ ಸೂಡಲೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. “ಸಳವ 
ವರಿ ಶಲ್ಲಿನ ಮೇಜು. ನೆಲಕ್ಕೆ ಹಾಕಿದ್ದ ಬಣ್ಣ ದ 
ಹಂಚುಗಳು ಅವನನ್ನಾಕರ್ಷಿಸಿದ್ದ ವು” ಎಲಾ | 
ಇದೆಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಬಲು ತುಟ್ಟಿ ಯಾದ ಅಂಗ 
ಡಿಯೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಹದಲ್ಲಾ ತ” ಬಿದ್ದಿದ್ದ. 

“ಏನು ತರಲಿ ನಿಮಗೆ? ಮಾಣಿ ಪುನಃ 
ಕೇಳಿದ. 

“ಏನೇನಿದೆ?” ಆಗಂತುಕ ತರುಣ *ೇಳಿದ. 

"ಪುರಿ, ಶಿರಾ, ಭಜಿ, ಪಾವ್‌ಉಸಳಿ, ಚಾ, 
ವ. ಜ್ಜ ಗೈೆ.ಶರ್ಬತ್‌” 

` ಗೌಾಕಿ ಕೆಲವು ಸಾಮಾನುಗಳ ಬೆಲೆ ವಿಚಾ 
ರಿಸಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಮೂರು ಆಣೆಗೆ ಮಿಕ್ಕ 
ದಷ್ಟು ತಿಂಡಿಗೆ ಆರ್ಡರ್‌ ಮಾಡಿದ. 

ಜೇ 

ಹಾಬಿಲ್ಲಿನ ಮಗ್ಗುಲಲ್ಲಿಯೆ ಇದ್ದ ಒಳ್ಳೆಯ ರಸ್ತೆ 
ಯೊಂದು ಕಾರಖಾನೆಯ ವರೆಗೆ ಹೋಗಿತ್ತು. 
ರಸ್ತೆಯ ಒಂದು ಮಗ್ಗ ಲಿಗೆ ಹೊಸತಾಗಿ ಸಟ್ಟಿ ದ 
ಇಪ್ಪ ತ್ತು ಗುಡಿಸಲುಗಳು ಸಾಲಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಭ್ರ 
ಅಪಗಳಂದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಫರ್ಲಾಂಗಿನ 
ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಆ ಎರಡು ಕಾರಖಾನೆಗಳು ಒಂದ 
ಕ್ಕೊ ೦ದು ಸೆಮೀಪವಾಗಿ ಇದ್ದವು. ಹಾಲಿಲ್ಲಿಗೆ 
ಬಂದಿದ್ದ ಆ ನೂತನ ತರುಣ *ಲಸ ಹುಡುಕ 
ಲೆಂದು ೧ *ಇರಖಾನೆಗಳತ್ತ ನಡೆದಿದ್ದ. 

ಮೊದಲನೆಯ ಕಾರಖಾನೆ ಬಂದಾಗಿದ್ದಂತೆ 
ಅನಿಸಿತ್ತು. ಎರಡನೆಯ ಕಾರಖಾನೆಯ ಗೇಟಿನ 
ಮುಂದೆ. ಒಂದಿಷ್ಟು ಜನ ಗುಂಪು ಕಟ್ಟಿ ನಿಂತಿ 
ದ್ವರು. ಅವರೂ ಕಲಸ ದೊರಕಿಸಲು “ಬಂದವ 
ಕೆಂದು ಈ ಹಳ್ಳಿ ತರುಣನಿಗೆ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಗೇಟಿನಲೊ ಬ್ಬ ಫಕಾಣ ಕಾವಲುಗಾರಫಿದ್ದಾ 
ನೆಂಬುದರ "ಅಿ0ಿಎಲ್ಲದೆಯೇ ಈ ತರುಣ ಸೀದಾ 
ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಬಳಗೆ ಇಣಿಕಿ ನೋಡಿದ. ಕಾರ 
ಖಾನೆಯ ಕಚೇರಿಯ ರೂಪ ಅವನಿಗೆಹಿಡಿಸಿತು. 
ಅದರೆದುರಿನಲ್ಲಿ ಕಲಾಪೂರ್ಣ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ 
ಹೂಗಿಡಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟಿ ದ್ಡರು. ಕಾರಖಾನೆ ಗೇಟ 
ಗಿಂತ ಒಂದಿಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿತ್ತು. 

“ವ್ಹಾ! ಮಾಡಿದರೆ ಇಂಥಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಬೇಕು” ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೆ ಅಂದುಕೊಂಡ 
ತರುಣ. “ಇಲ್ಲಿ 1 ಸಿಕ್ಕಿ ದವರು ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿ 
ಗಳೆ ಸರಿ” ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಹೇಳಿತು 

"ಏಯ್‌ |! ಏನು ಹ ನಿನಗೆ?” ಪಠಾಣ 
ಕೂಗಿದ. 

“ಫೆಲಸ.* 

“ಹೋಗು, ಅಲ್ಲಿ ಆ ಜನರ ಸಂಗಡ ನಿಲ್ಲು. 
ಅಕೆ, ಮ್ಯಾನೇಜರರು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಡೆ, ನಡಿ 
ನಡಿ” ಪಠಾಣ ಗುಡುಗಿದ. 

ಹೊಸಬ ಬಂದ ರಸೆ ಸ್ಪೆಯಲ್ಲೇ ತಿರುಗಿ ಓಡಿದ. 
ಆಗಲೇ ಒಂದು ಕರಿಯ. ಕಾರು ಹಾರ್ನ್‌ ಬಾರಿ 
ಸುತ್ತ ಬಂದು ಗೇಟಿನೊಳಗೆ ಹಾಯ್ಡು ಕಚೇರಿ 
ಯತ್ತ ಸಾಗಿತ್ತು. 

"ನಾನು ಗೇಟಿರಿಂದ ಇಣಿಕಿ ನೋಡಿದ್ದನ್ನು 
ಮಾಲಿಕರು ಕಂಡರೊ ಏನೊ?” ಹೊಸಬ ಯೋ 
ಚಿಸಿದ. ತನಗೆ ನೌಕರಿ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಏನು ಗತಿ 
ಎಂಬ ವಿಚಾರ ಬಂದು ಆ ಹಳ್ಳಿಯ ತರುಣನ 
ಎದೆ ಕಂಪಿಸಿತು. 

ಜೀ 

ದಿನಗೂಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಎಂದು ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ 
ಮುಂಜಾನೆ ಕಾರಖಾನೆಗಳ ಎದುರು ನಿಲ್ಲುವ 
ಜನ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಜಾತಿ. ಒಳಗೆ ಯಾವ 
ತರದ ಕೆಲಸ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು 
ಅವರು ಕೇಳುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ವನಸ್ಪ ಶಿ ತೈ ಲ 
ವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಕಾರಖಾನಿಯೆ ಇರಲಿ 
ಜವಳಿ ಕಾರಖಾನೆಯೆ ಇರಲಿ ಅಥವಾ ಪಾತ್ರೆ 
ಪಗಡೆಗಳ *ಾರಖಾನೆಯೆ ಇರಲಿ ಎಲ್ಲವ 
ಒಂದೇ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ. ಕೇವಲ ಶಲಿತವರು 
ಮಾತ್ರ ಇಂಥ ಭೇದಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತಾರೆ. 
ತಾವು ಇಂಥಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹ:ದು, ಇಂಥಲ್ಲಿ 
ಕೇಲಸೆ ಮಾಡಬಾರಸು ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. 
ಆದರೆ ಕೂಲಿ ಕೆಲಸದವರು ಹಾಗಲ್ಲ. ಕೇವಲ 
ಮ್ಳ ಮುರಿದು ದುಡಿಯುವ ಅವರಿಗೆ ಯಾವ ಕೆಲಸ 
ಆ.೫೪ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹೊಗೆ ಕಾರುವ 
ಕೊಳಿವೆ ಕಾಣಿಸಿತೊ ಸರಿ, ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ದೊರ 
ಕಿಸಲು ಅವರು ಧಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಮತ್ತೆ ಯಾವುದೊಂದು ಕಾರಖಾನೆ ಲಾಭ 
ದಾಯಕವಾಗುವುದು ಈ *ೆಲಸಗಾರರ ಅದೃ 


ಸ್ಕಿ 





ಭ್ರಮ 


ಷ್ಟದ ಮಾತು. ಒಂದೆಡೆ ಅವರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ದಿನ 
ಗಳ ವರೆಗೆ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕರೆ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ನಾಲ್ಕು 
ತಿಂಗಳ ವರೆಗೆ ಪುದು. ಆದರೆ ಒಟಿ ನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ 
ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಅವರಿಗೆ ಸಿಗುವುದು ತಾತ್ಟೂ ರ್ಕಿ 
ಕೆಲಸ, ಮತ್ತೆ ಅವರು ಮೊದರಿನಂತೆಯೆ( ನಿರು 
ದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗುತ್ತಾ ರೆ. 

ಇಷ್ಟಾದರೂ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಅವರು 
ಗಟ್ಟಿ ಮುಟ್ಟಾ ಗಿಯೆ ಸದ್ದು ತಿರುಗಿ ಬರುತ್ತಾ 
ಡಿ ನೇಮವಿಲ್ಲ. ಕಾರಖಾನಿಗಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ 
ಬೆವರು ರಕ್ತ ಸುರಿಸುತ್ತಾರೆಂಬುದು ನಿಜ ಗ್ಯ 
ಮಾಡಿ ಕಿಸೆಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕಾಸು ಹಾಕಿಕೊಂಡು 
ಅವರು ಹೊರಬಂದರೂ ಮತ್ತೊಂದುಕೆಲಸ ಸಿಗು 
ವ್ರದಕೊಳಗಾಗಿ ಆ ಕಾಸು ಖರ್ಚಾಗಿ ಹೋಗಿ 
ರುತ್ತದೆ. ದೇವರ ಶಾಪ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿದೆ ಈ 
ಕೆಲಸಗಾರರ ಮೇಲೆ. 

ಈ ಕಾರಖಾನೆಯ ಹೊರಗಡೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಜನ 
ರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬ ರಿಗೆ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದೆ ತುಂಬ ದಿನಗಳಾಗಿ 
ಹೋಗಿದ್ದ ವು. ಬೆಳಗಿನ ॥ ಪಾಳಿ ಶುರುವಾಗಿ ಅರ್ಥ 
ತಾಸು ಕಳೆಯುವ ಮೊದಲು ಅವರಿಗೆ ಇಂದು 
ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕೀತೇ ಇಲ್ಲವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯು- 
ವಂತಿಲ್ಲ. ಶಿ ಹೊತ್ತಿ ಗೆ ಇಂದು ಬೇರೊಂದು 
ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ. ದೊರಕಿಸುವ ಹೊತ್ತು 
ಮೀರಿ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟಿ ರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿದ್ದು ದರಿಂದ 

-ಈ ಜನ ತಮ್ಮ ಅದೃಷ್ಟ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನ ಇಲ್ಲಿ 
ಮಾಡುತ್ತ ಲಿದ್ದರು. ಮತ್ತು ಇಂದೇ ಹೊಸತಾಗಿ 
ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೆ ಆ ಹಳ್ಳಿ ಯ ತರುಣ ಅದ್ಭ ಷ್ಫ 
ಶಾಲಿಯಾಗಿದ್ದ. 

ಮ್ಯಾನೇಜರರು ಒಳಗೆ ಹೋದ ತುಸು ಹೊತ್ತಿ 
ನಲ್ಲಿ ಕಾರಕೂನನೊಬ್ಬ ಹೊರಗೆ ಬಂದು ಗೇಟಿನ 
ಬಳಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಜನರನ್ನು ನೋಡಿದ. ಆಮೇಲೆ 
ಬೆರಳು ಮಾಡಿ ಈ ಹಳ್ಳಿಯ ತರುಣನನ್ನು 
ತೋರಿಸುತ್ತ “ನೀನು ಬಾ್‌ ಎಂದ. ಮತ್ತೊ, 
ಒಬ್ಬ ಫಿಗೊ. ಹಾಗೆಯೆ ಹೇಳಿ ಅವರಿಬ ರನ್ನೂ 
ಕಕೆನುಕೊಂಡು ಬಳಗೆ ನಡೆದ. 

ನಿಜವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಈ ಇಬರಿಗೆ 
ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಅದೃಷ್ಟದ ಕೈವಾಡ 
ವಿತ್ತು ಎಂದೇನಿಲ್ಲ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ರಾಜರಂತೆ 
ಕಾರಖಾನೆಗಳು ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು 


ನಿರಸನ ಲಷ್ತಿ 


ಅಜಮಾಯಿಸಿಕೊಂಡೇ ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ತೆಗೆದು 
ಕೊಳ್ಳು ತ್ತವೆ. 

ಕಾರಕೂನ ಹಳ್ಳಿಯ ತರುಣನತ್ತ ತಿರುಗಿ 
ಕೇಳಿದ: “ನಿನ್ನ ಹೆಸ ಸು?” 

“ವಿಠ್ಕೆ ಲ ಪಾಂಡುರಂಗ.” 

“ ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲೆ ದಾದರೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ 
ದ್ವೀಯಾ?” 

“ಇಲ್ಲ.' 

"ಸರಿ ನಿನಗೆ ದಿನಾಲು ೧॥ ರೂಪಾಯಿ ಸಿಗು 
ವುದು. ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡು.” 

ತನಗೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಕೆಲಸಕೊಟ್ಟು ಕೃತಾ 
ರ್ಥನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದಾ ಕಿಂದು ವಿರ ನಗಿ 
ಸಿತು. ಕಾರಖಾನೆ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ೨೫ ದಿನ ಸೆಲಸ 
ಮಾಡಿತು ಎಂದಿಟ್ಟು ಕೊಂಡರೆ ತನಗೆ ತಿಂಗಳ 
ಕೊನೆಗೆ ೩೭/ ಹಾಜಿ ಸಿಗುವವು. 
ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೪೦೦ ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ 
ಹೆಚ್ಚು! (ದೇವರೇ | ಅವನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತಾರು 
ಮಕ್ಕ, ದ್ದ ಇಡೀ ಕುಟುಂಬ ವರ್ಷವೆಲ್ಲ ಹೊಲ 
ದಲ್ಲಿ ನದ ೨೪ ತಾಸು ಬೆವಂರಳಿಸಿ ದುಡಿದರೂ 
ಅಷ್ಟು ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಜ್‌ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಭಾಗ್ಯಶಾಲಿ ಎಂದು 
ಎಕ್ಕ ಲನಿಗನಿಸಿತು. ವ್ಹಾ! ಅನಿಗೆ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿ 
ರುವ ಈ ಕಾರಖಾನೆ 'ಎಷ್ಟು ಸುಂದರವಾದದ್ದು. 
ದಿನಾಲು ಬರೀ ಎಂಟು ಜಾಸು ದುಡಿದರೆ ಮುಗಿ 
ಯಿತು, ಆಮೇಲೆ ಸ್ವಾ ತಂತ್ರ ಹ ಹಳ್ಳಿ ಯ ಲ್ಲೊ 
ಯಾವ ಒಂದು ೆಲಸವೂ ಮಗಿಯತು ಎಂದಿಲ್ಲ. 
ಮತ್ತೆ ಬಸ್ಸುಗಳು, ಹ ಟ್ರಾಮಗಳ 
ಮುಂತಾದವಿದ್ದ ಈ ದೊಡ್ಡ ಪಟ್ಟಣ. ಛೆ! ಛೆ! 
ಎಕ್ಶಲ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆ, ಸರಿ, 

'ಇಾರಖಾನೆಯ ಶೆಡಿ ನ ಹತ್ತಿರ ಒಂದು ಲಾರಿ 
ಬಂದು ನಿಂತಿತು. ಅದರಲ್ಲಿದ್ದ. ನಾಲ್ವರು ಕೆಳಗೆ 
ನಿಂತಿದ್ದ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ತಾಮ್ರದ ಗಟ್ಟ [ಗಳನ್ನು 
ಇಳಿಸಿಕೊಡತೊಡಗಿದರು. ಇತರ ಜೊತೆಯ ಲ 
ವಿಠ್ಶಲನೂ ಗಟ್ಟಿ ಗಳನ್ನು ಕಾರಖಾನೆಯೊಳ 
ಗೊಯ್ದು ಇಡೆಕೊಡಗಿದ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ 
ಳೂಲಿಯೂ ಒಂದೊಂದು ಕೆ [ಯಲ್ಲಿ ಒಂ ದೊಂದು 
ಗಟಿ ಯನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊರಿಡು ಕಷ್ಟ ದಿಂದ 
ಒಯ್ಶುತ್ತಿ ರುವದನ್ನು ಆತ ಕಂಡು ತಾನೂ 


೮೪ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಹಾಗೆಯೆ ಮಾಡಿದಿ. ಆದರೆ ಆಮೇಲೆ ಕೈಗ 
ಳನ್ನು ಚಾಚಿ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಗಟಿ ಗಳನ್ನಿದ್ಟು 
ಕೊಂಡರೆ ಸ ಸರತಿಗೊಮ್ಮೆ ಎರಡಕ್ಕಿ ಕೆ” ಹೆಚ್ಚು 
ಗಚ್ಚೆಗಳನ್ನು ಒಯ್ಯಬಹುದು ಸ್ಟ ಅತನಿಗಳ 
ಸಿತು, 

ಆತ ಲಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ವನ ಎದುರು ಕೆ [ಗಳನ್ನು 
ಚಾಚಿ ಹಿಡಿದು ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಗಟ್‌ [ಗಳನ್ನು 
ಅಡ್ಡ ಲಾಗಿ ಇಡಲು ಹೇಳಿದ. 

ವ್ಹಾ! ನೀನೊಬ್ಬ ಹೆಚ್ಚಿ ಸಿನವ-ದೊಡ್ಡ 
ಮನುಷ್ಯ! ಎಂದ ಲಾಯ ಆಳು 

“ಹೀಗೆ ಒಯ್ದರೆ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಒಯ್ಯ ಲು ಆಗು 


ವುದು” ಏಕ್ಠಲ ಹೇಳಿದ 
ಉಳಿದಪರಂತೆಯೆ ಸೇಲಸ ಮಾಡು?” 
ಲಾರಿಯ ಆಳು ಅಪ್ಪಣೆ ಮಾಡುವವನಂತೆ 


ಸಿಡುಕಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ. ವಿಠೈೆಲನಿಗೆ ಅವಮಾನವೂ 
ಅಧೈರ್ಯವೂ ಆಯಿತು ಅದರಿಂದ. 

ವಿಠ್ಠಲ ಕೆಲಸಮಾಡತೊಡಗಿ ನಾಲ್ಕು ಔಕೆ 
ಗಳು ಕಳೆದಿದ್ದವು ಈಗ. ಇತರ ಕೆಲಸಗಾರರ 
ಒಂದಿಷ್ಟು ಪರಿಚಯ ಅವನಿಗಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗಿ 
ದ್ವರೂ ಅವನಿಗೆ ಅವರ ಅರ್ಥವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಮಾಲಕರ ವಿರುದ್ಧ ಏನೋ ದ್ವೇಷ ಇದ್ದವ 
ರಂತೆ ಅವರು ಕೆಲಸ್‌ ಮಾಡುತ್ತಿ ದ ರು. ತಮ್ಮ 
ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ಕರ್ತವ ದ ಬಗ್ಗೆ. ಅವರು ಮಾತಾ 
ಡುತ್ತಲೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಜೆ ಮಾತು ಬಂದರೂ ತಕ 
ರಾರುಗಳ ಶಬ್ದ 'ಗಳಷ್ಟೇ ಅವರ ಬಾಯಿಂದ 
ಹೊರಬೀ(ಳುತ್ತಿ ದ್ದ ವು. 

ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ತನ್ನ ಜೊತೆ ಕೆಲಸಗಾರರ ಸಾಮಾ 
ಜಿಕ ಅಂತಸ್ತಿ ನ ಕಲ್ಪ ನೆ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಅವ 
ರಲೊ ಬೃರಿಗೂ ಹಳ್ಳಿ ಯಲ್ಲಿ ತನಗಿರುವಷ್ಟು 
ಸ್ಭಾ ನವವನವೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಅವನಿಗನಿಸಿತು. 
ಅವನ ಕುಟುಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಗೌರವಸ್ಥ 
ಕುಟುಂಬವಾಗಿತ್ತು. ದೊಡ್ಡ ಕುಟು 0ಬವೊಂದು 
ಚಿಕ್ಕ ಜಮೀನಿನ ಮೇಲೆ ಜೀವಿಸಲು ತೊಡಗಿ 
ಸ ಆಗುವ] ಅವನ ಮನೆತನವೂ ಸಾಲಕ್ಕೆ 
ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು, ಅ ಪಟ್ಟಿ ಣಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಹೊಟ್ಟೆ 
ಕಳ್ಳಿ ಲು ಚು ವನಿಗೆ ಹೇಳಿಸೆ 
ಲಿಲ್ಲ. ಆತ ಆ ಸುಖ, ಸಮಾಧಾನ ಹೊಂದ 
ಲೆಂದೇ ಬಂದಿದ್ದ. ಈ ಕೆಲಸವನ್ನಾತ ಯಾವ 


ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟು ಹಳ್ಳಿಗೆ 
ತಿರುಗಿ ಹೋಗಬಹುದಾಗಿತ್ತು.. ೬1 ಅವನ 
ಜೊತೆಗಾರರಾದ ಈ ಬಡಪಾಯಿ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ 
ಇಂಥ ಆಧಾರವಿದೆಯೆ? ೬ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿ ಸನವರು 
ಈ ಗುಲಾಮಗಿರಿ ದುಡಿತಕ್ಕೆ ವಷ ಗಟ್ಟ ಲೆ 
ಯಿಂದ ಕಟ್ಟು ಬಿದ್ದಿ ದ್ದರು. 1 ಕೆಲಸವಿಲ್ಲ 
ವಾದರೆ ಜವ ಬೀದಿಭಿಕಾರಿಗಳಾಗುವರು. 

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಉತ್ತರ ಪ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ 
ಬಂದ ಒಬ್ಬ ಭಯ್ಯಾ ಇದ. ಹೊಟ್ಟೆ ಗಾಗಿ ಆತ 
ಊರುಬಿಟ್ಟು ೧೦೦೦ ಮೆ. ಬಲು ದೂರದ ಇಲ್ಲಿಗೆ 
ಬಂದಿದ್ದ. ಆತೆ ನಿರಕ್ಷರಿ ಮಾತ್ರ ವಲ್ಲ, ಹುಂಬನೂ 
ಅಕೆ ಹುಚ ನೂ ಆಗಿದ್ದ. ಉಳಿದವರು ಅವನನ್ನು 
ಬಲು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನಿಗೆ ತೀರ ಕಠಿಣ. 
ವಾದ ಕೆಲಸ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದಕೆ ಆ ಭಯ್ಯಾ 
ಬೇಸರಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ದಣಿಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆತ ಈ 
ಕಾರಖಾನೆಗೆ ಬಂದು ಬಹಳ ದಿನಗಳಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಆತನನ್ನು ಕ್ಯಾಂಟೀನಿನಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಕಂಡಿರ 
ಲಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೊ ಜನರಿಂದ ಕಿಕ್ಕಿರಿದಿದ್ದ ಚಾಳಿ 
ನಲ್ಲಿ ಆತ ಇರುತ್ತಿದ್ದ. ಕಡಲೆ ತಿಂದೇ ಕಾಲ 
ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ. ಅನ್ನ-ಕೊಟ್ಟಿಗಾಗಿ ಅವನ ಬಳಿ 
ಹಣ ಸಾಕಷ್ಟಿರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಆತನ 
ಮುಖ ಬಾತು ಊದಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ 
ಏಚ್ಚುಗಟ್ಟಿತ್ತು. 

ಬಲು ಹಳೆಯವನಾದ ಚಾಚಾ ಎಂಬ ಕೆಲಸ 
ಗಾರ ಅವನನ್ನು ಗದರಿಸಿದ, “ಮೂರ್ಹಾ, ಬರೇ 
ಕಡಲೆ ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದರೆ ನೀನು ಸಾಯುವಿ. ನಿನಗೆ 
ಹೆಂಡತಿಯಿಲ್ಲ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆ ಚೈನಿ 
ಮಾಡುವುದಲ್ಲ? ಅಂ! ನಿನ್ನ ಮ್ಳ ಕಬ್ಬಿ ಜದ 
ದ್ಡರೂ ಹೀಗಾದರೆ ನೀನು 'ೇಸನೆ ಸಾಯನೆ. ತ 


ಚಾಚಾ ಅಂದಕೆ ಒಬ, ಪಠಾಣ. ಅವನ ನಿಜ 
ನಾಮ ರಹಮಾನ ಎಂದು. ಆತನಿಗೆ ೬೨ ವರ್ಷ 
ಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ 
ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆತ ಸ್ಥೆ ನೃದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದ. 
ಈಗಲೂ. ಆತ "ಗಟ್ಟ ಮುಟ್ಟ್‌ ಗಿಯೇ ಇದ್ದೆ. 
ಒಂದು ದಿನ ಆತ ತನ್ನ 'ಬಗ್ಗೆ ಬಂದಿಷ್ಟು ವಿಷಯ 
ಗಳನ್ನು ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ಹೇಳಿದ. ಆತ ಯುದ್ಧ ದಿಂದ 
ಮರಳಿ. ಬಂದಾಗ ಅವನ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಹಣದಿಂದ 

































ಗಡಿ ಪ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ಜಮೀನು ಕೊಂಡಿದ್ದ. ಈ 
ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಾಗದ ಪತ್ರ 
ಏರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿಯ ಜನರಿಗೆ ಕೋರ್ಟು ಕಚೇರಿ 
ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ನಂಬುಗೆಯಿದ್ಬ ರಲಿಲ್ಲ. ಚಾಚಾಗೆ 
ಜಮೀನು ಮಾರಿದಾತ ಏನೊ ಒಂದು ಕ್ಷುಲ್ಲಕ 
ನೆಪ ತೆಗೆದು ಅವನನ್ನು ಜಮೀನಿನಿಂದ ಓಡಿಸಲು 
ಯತ್ನಿಸಿದ. ಒಂದು ದಿನ ಆತ, ಚಾಚಾನ ಬಳಿಗೆ 
ಬಂದು “ನನ್ನ ಜಮೀನಿನಿಂದ ದೂರವಿರು. ಇಲ್ಲ 
ವಾದರೆ ನಿನ ನ್ನು ಕೊಲ್ಬತ್ತೇನೆ ? ಎಂದ. 
'ಚಾಚಾ ಅವನಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿತ್ತ. ಆದರೂ ಆತ 
ಬಂದು ಚಾಚಾನ ಕೈಹಿಡಿದು "ಒಂದು ನಿಮಿಷ 
ಜಮೀನಿನ ಹೊರಗೆ ನಿಲ್ಲು. ನಿನಗೇನೊ ಹೇಳ 
ತಕ್ಕದ್ದಿದೆ ” ಎಂದ. 

“ನಿನ್ನ ಕ್ಸ ತೆಗಿ' ಚಾಚಾ ಹೇಳಿದೆ. ಆದರೂ 
ಆ ಮನುಷ ಕ್ರೈ ತೆಗೆಯಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಚಾಚಾ 
ಅವನನ್ನು ಜಹಾಜ್‌ ಹೂಡದ. ಅವನನ್ನು 
ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದ ಆರೋಪಕ್ಕಾಗಿ ಚಾಟಾಸ್ಗ 
ಮೂರು ವರ್ಷ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಯಿತು. 

ಜೇಲಿನಿಂದ ತಿರುಗಿ ಬಂದ ಬಳಿಕ ಚಾಚಾ 
ದರೋಡಖೋರನಾದ. 
..ಧದರೋಡೆಖೋರನೇನೂ ಕಳ ್ಸೈನಲ್ಲ' ಚಾಚಾ 
ಅಭಿಮಾನದಿಂದ ಹೇಳಿದ. “ಅಧೊಂದು ವೃತ್ತಿ. 
ಸುಲಭದ್ದಲ್ಲ ಮತ್ತೆ. ದಕೋಡೆಖೋರ ತು 
ಅಡಗಿರುವ. ಸ್ಪ ಳವನ್ನು ಹೆಂಡತಿ- ಮಕ್ಕ ಳಿಗೆ 
ಕೂಡ ಹೇಳಲಾಕ. ಅವರನ್ನು ಸವ್ಯಭಾಟ ಕ 
ಆತ ಕದ್ರು ಮುಚ್ಚಿ ಕಾಣಬೇಕು.” 
"ದರೋಡಖೋರರು ಎಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ?” 
“ಮತೆ ೈಲ್ಲಿದ್ದಾ ರು! ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆಡ 
ಗಳಲ್ಲಿ.” 

“ಅವರನ್ನು ಕಾಣಲು ಯಾರೂ ಬರುವುದಿ 
ಜವ? * 

“ನನ್ನ ಅತಿ ಸಮೀಪದ ಬಂಧುಗಳು ಕೆಲ ಸಲ 
ನನ್ನನ್ನು. ಕಾಣಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಕೂಡ 
ನನ್ನ ಎದುರುಗಡೆ ನಿಲ್ಲಜೇಕಿತ್ತ ( ಹೊರತು ನನ್ನ 
ಮಗ ಲಲ” 

೬. “ಯಾಕೆ?” 

“ದರೋಡೆಖೋರ ಯಾರನ್ನೂ ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ. 
ವನನ್ನು ಹಡಿದುಕೊಟ್ಟ ವರಿಗೆ ಸರಕಾರ 


ಭ್ರಮ ನಿರಸನ ೮೫ 


ಇನಾಮು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನ ಅತಿ 
ಸಮೀಪದ ಬಂಧು ಕೂಡ ಅವನಿಗೆ ದ್ರೋಹ 
ಬಗೆಯಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಎದುರು 
ಗಡೆಯೆ ನಿಲ್ಲಬೇಕು.” ಚಾಚಾನ ಮುಖದಲ್ಲಿ 
ದರೋಡೆಖೋರನ ತೇಜ ಮಿನುಗುತ್ತಿತ್ತು. 

೫ೇ 


ವಿಠ್ಠಲ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನನಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದ. 
ತಾನು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಹತ್ತು ರೂಪಾಯಿಗಳ 
ನ್ನಾದರೂ ಉಳಿ ಸಬಹುದು. `'ಕಷ್ಟಪ ಪಟ್ಟರೆ ೧೫ 
ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಉಳಿಸ ಸಬಹುದು.. 
ಅವನ ಕುಟುಂಬದ ಸಾಲದ ಮೊತ್ತ ೨೫೦ ರೂ. 
ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು. ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳವೂ ತಾನು ಉಳಿಸಿ 
ದ್ವನ್ನು ಕಳಿಸಿದರೆ ಸಾಲ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 
ತೀರಿಕೂಗುಪುದು. 

ಮೊದಲನೆಯ ತಿಂಗಳ ಶೊನೆಗೆ ಆತ ೧೨ 
ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಮನಿಆರ್ಡರಿನಿಂದ ಕಳಿಸಿ 
ದಾಗ ಆತನಿಗೆ. ಬಹು ಸಂತೋಷಪವೆನಿಸಿತ್ತು. 
ತನ್ನ ತಾಯಿ, ಅಣ್ಣ ತಮ್ಮಂದಿರೆಲ್ಲ ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ 
ತಾಳಬಹುದಾದ ಅಧಿಮಾನವನ್ನು” ಆತ ಕಲ್ಪಿ ಸಿ 
ಸಸ ಲವ ಗಾಸಿಸ್ದ ಸಗ ಮನ್‌ನಿಂದ 
ಅವರು ಹಣ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ಲೆವರ ಮುಖ 
ಅರು ಳುವುದನ್ನು ಸಾಯಕ ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದಿ ದ್ವರೆ 
ಎಷ್ಟು ಚನ್ನಾ ಗಿಬ್ತಿ ತ್ತು ಎಂದಾತನಿಗೆ ಅನಿ 
ಸಿತು. ಅವನಿಗೆ ತನ್ನ ಮನೆ, ಹೊಲ, ದನಕರು 
ಗಳ ನೆನಪಾಗಿ ಹೊಟ್ಟೆ ಯಲ್ಲಿ ಕಸವಿಸಿಯೆನಿಸಿತು. 
ಆದಕೆ ಅಭಿಮಾನ ಆನನನ್ನು ಮನೆಗೆ ಮರಳಲು 
ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲ. ಸಾಲ ತೀರುವವಕೆಗೂ ಅವನು 
ಮನೆಗೆ" | ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. 

ದ್ದ ೈಢನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ವಿಠ್ಠಲ ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿ 
ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಕೆಲಸ 
ಮಾಡಿದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು ದಣಿವಾದಂತಾ 
ಯಿತು. ಖಾನಾವಳಿಯ ಊಟ ಅವನಿಗೆ ಹಿಡಿ 
ಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಳ್ಳೆಯ ಊಟದ ಸಲುವಾಗಿ 
ಯಾದರೂ. ಮನೆಗೆ ಹೋದಕೆ ತಪ ಲ್ಲ ಎಂದವ 
ನಿಗೆ ಅನಿಸಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಅವನಿಗೆ ಕೆಲಸ 
ಮುಗಿಯುತ್ತ ಬಂದಂತೆ ವಿಪರೀತ ದಣಿವೆರಿಸು 
ತ್ತಿತ್ತು. ತುಸು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಹೊಂದಿದ ಮೇಲೆ 
ಪೊಡರಿನ ಉತ್ಸಾಹ `ಮರಳುತ್ತಿ ತ್ತು. ಆದರೆ 


ಹ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಈಗ ದಿನವಿಡೀ ದಣಿವೇ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. 

ಆತ ಸ್ಟಾ "ಥುತ್‌! ಹೊಲಸು 
ಕೆಲಸ, ಹೊಲಸು ಅನ್ನ, ಹೊಲಸು ಜೀವನ” 
ಎಂದುಸಕೊ ಳ್ಳು ತ್ರಿ ದ್ದ ಊಟ - ಶೆಲಸೆಗಳಿ 
ಗಿಂತಲೂ ಈ ಜೇಪನದೆ ಬಗ್ಗೆ ಅವನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು 
ತಃ ಮುಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅವನು ಇಲ್ಲ 
ಜೀವಿಸುತ್ತಿ ದ್ಮ ಬಗೆಯನ್ನು. ಹೇಳಿದರೆ ಅವನ 
ಮನೆಯವರು" ನಂಬುವಂತಿಕಲಿಲ್ಲ. ವಿಠ್ಠಲ ಕಟ್ಟು 
ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತಿ ದ್ನಾ ನೆಂದೇ ಅವರು ತಿಳಿಯುತ್ತ 
ದ್ವರು. ಸಾಲ ತೀರುವ ವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ತಾನು 
ಕಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಆ ಮೇಲೆ ವಿ ಮರ 
ಳುತ್ತೇನೆ. ಎಂದಾತ ತನ್ನ ಸಹಕಾರಿಗಳಿಗೆ 
ಹೇಳಿರಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಪಟ್ಟಿ ಇದಜ ವನದ ರೀತಿಯ 
ವಿಚಾರವನ್ನು ಹ ಮನೆಯವರಿಗೆ ಬರೆದು ತಿಳಿ 
ಸಿರಲೂ ಇಲ್ಲ. 

ಈಗಲೇ ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟಿರೆ 
ಹೇಗೆ! ಅವನೀಗಾಗಲೇ ಸಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದಿಷ್ಠ ನ್ನ 
ತೀರಿಸಿದ್ದ. ತಾನೇ ಎಲ್ಲ ಸಾಲ "ತೀರಿಸುತ್ತೇನೆ ನೆ 
ಎಂದವನು ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಅವನೊಬ್ಬನೆ ನೇ 
ಇಡೀ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಹೊಣೆ ಎಂ 'ದೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. 
ಆದರೆ ಮನೆಗೆ ಗುವ ವಿಚಾರ ಬಂದಾಗ 
ಲೆಲ್ಲ ಅವನ ವಿವೇಕ "ನೀನು ಮಾತಿನಂತೆ ನಡೆ 
ಯುವವನಲ್ಲವೆ?' "' ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಿತ್ತು. 

ಒಮ್ಮಿಂದೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ದಿನ ಆ ಕಾರಖಾನೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಸಂಪ ನಡೆಯಿತು. ಕ ಕೂಲಿಕಾರ ಧುರೀಣ 


ಕೇನೂ ಸಂಪಿನ ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಮುಕಾದಮನೊಬ್ಬ ಒಬ್ಬ ಕೆಲಸಗಾರನನ್ನು 
ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಜ್ರ ಕೆಲಸಗಾರನಿಗೆ ಅವನ 


ಮೇಲೆ ದ್ಯ ಸೇಷವುಂಟಾಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೆ ಮ್ಯಾನೇ 
ಜರ ಆ ಓಲಸಗಾರನನ್ನು ಕಿತ್ತಿಹಾಕಿ ಮುಕಾ 
ದಮನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ. ಆಗ ಬಲ್ಲ 
ಕೆಲಸಗಾರರು ಸಂಪೆ. ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ 
ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟು ನಡೆದರು. 

ಮ್ಯಾನೇಜರ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದ; “ಇನ್ನೈದು 
ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಾರದವರನ್ನೆಲ್ಲ ಭು 
ದಿಂದ ಕಿತ್ತಿ ಹಾಕಿಬಿಡುತ್ತೇನೆ.' 

ತಿರುಗಿ | ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋದ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ 
ಎಕ್ಕಲನೂ ಒಬ್ಬ ತಾಗಿದ್ದ. ಉಳಿದವರಿಗೆ ಕಾರ 


ಕ 



















ಖಾನೆ ಕಂಪೌಂಡ್‌ ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಗೆ ಹೋಗ 
ತಿಳಿಸಲಾಯಿತು. 

ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮರಳಿದವರಿಗಿಂತ ಬಿಟ್ಟು ಹೋ 
ವಕೇ ಹಚ್ಚು ಎಂದು ಕಂಡಾಗ ವಿಕ |೮ನಿಗೆ ಹೇಃ 
ಹೇಗೊ ಆಯಿತು. ಮ್ಯಾನೇಜರ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಃ 
ದೊಡನೆ ಎಲ್ಲರೂ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರುವರೆಂ 
ವಿಠ್ಠಲ ಭಾವಿಸಿದ್ದ. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಹ ಮ್ಯಾನೇಜರ 
ಅಪ್ಪ ಣೆಯನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವರೆಂದು ಗೊತ್ತಿದ್ದ 
ವಿಶ್ವ, ಲ ` ಕೆಲಸ ಡೆ ಮರಳುತ್ತಿ ರಲಿಲ್ಲ. 

ಎರಡು ನಕ ವರೆಗೆ ಕಾರಖಾನೆ 
ಕೆಲಸ ಸ್ವಗಿತವಾಗಿತ್ತು. ಒಳಗಿನ ಮತ್ತು ಹೊ. 
ಗಿನವರನ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂಧಾನದ ಮಾತುಕತೆ 
ವಿಚಾರ ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಹೊ 
ಗಿನವರ ಜಯಘೋಷ ಅವನಿಗೆ ಕೇಳಿಸಿತು 
ಹೊರಗಿದ್ದ ವರೆಲ್ಲ ಗದ್ದಲ ಮಾಡುತ್ತ ಒಳೆಃ 
ಬಂದರು. “ಪಿ ನಿಂತಿತ್ತು. ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಫ 
ಕೆಲಸಗಾರ ಮತ್ತೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ. 

ಒಬ್ಬ ಕೆಲಸಗಾರ ವಿಠ್ಠ ಲಸನ್ನು' ಮರಾ 
ಯಲ್ಲಿ ಬಯ್ಯ ತೊಡಗಿದ. ವಿಠ್ಠಲ ತನ ಅಜ್ಞಾಃ 
ವನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಂಡೆ ಅತನೇನೂ 'ಜೀಳಲ್ಲೀ 
ಹ ಸಂಪಿನಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ಮು ಇತರರ ಸಹ 
ನುಭೂತಿಗೆರವಾದೆನೆಂದು ವಿಕ ಲನಿಗೆ ಚ | 
ಹೋಯಿತು. 
ಜೇ 

ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ತಾಯಿ ಬೇನೆ ಬಿಬಿ 
ದ್ಧಾಳೆಂಬ ಪತ್ರ ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ಬಂತು. ಅವಳಿ; 
ವಯಸ್ಸಾ ಗಿತ್ತು. ವಿಠ್ಠೆಲನೇ ಕೊನೆಯ ಮ 
ನಾದ್ಡೆ ಡೆ "ಅವಳ ಪ್ರೀತಿ ಅವನ ಮೇ 
ಹೆಚ ಗಿತ್ತು 

ಚಾಚಾನನ್ನು ಅವನು ಕೇಳಿದ. “ಚಾಚಾ! 
ಅಮ್ಮನಿಗೆ ಳು. ನಾನು ಹೋಗಿ ನೋನಿ 
ಬೇಕು. ಏನು ಮಾಡಲಿ?” 

"ಮುಕಾದಮನಿಗೆ ಹೇಳಿ ಹೋಗು. ಆಡ! 
ರಜೆಯ ಮೇಲಿದ್ದಾಗ ನಿನಗೆ ಸಂಬಳ ಸಿಗುವ 
ದಿಲ್ಲ.” 

""ಹಾಳಾಗಲಿ ಸಂಬಳ.” 

ಒಂದು ವಾರದ ರಜೆ ಪಡೆದು ವಿಠ್ಠಲ ಅದೆ 
ಊರಿಗೆ ಹೋದ. 


ಕಿ 


| 























ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ ತಾಯಿ ಮೊಮ್ಮಗಳೊಬ್ಬ 
ಗೆ ಉಣಿಸುತ್ತ ಬಾಗಿಲಲ್ಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದನ್ನಾತ 
ಕಂಡ. ಅವಳಿಗೆ ಜಡ್ಡಾ ದಂತೆ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. 
“ಅಮ್ಮಾ, ಹೇಗಿದೆ” ಪ್ರ ಕೃ ತಿ?” ಆತ "ಳೇಳಿದ. 
“ನನಗೆಟಾಗಿದೆಯೊ 'ೀಳಿಕೊಳ್ಳು ವಂಥ 
ಸೇನೂ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಾ, ನೀನು ಬಮ್ಮಿ ೦- 
ದ ಮ್ಮೆ ಏಕೆ ಬಂದುಬಿಟ್ಟೆ 11 

ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ಈ ಪ್ರ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ ತುಂಬನೋವಾ 
ತು' "ಒಂದೇ ವಾರದ ರಜೆಯ ಮೇಲೆ 
ಂದಿದ್ದನೆ.” ತಾಯಿ ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಖಿನ್ನಳಾ 
ಗುವಳು' ಎಂದಾತ ತಿಳಿದಿದ್ದ. 
“ಹೀಗೇನು? ನಿನ್ನ ಮೆಚ್ಚಿ ನ ತಿಂಡಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ 
ಹಾಡಿ ಬಡಿಸುತ್ತೆ (ೆ ಅಷ್ಟ ರ. ಅಲ್ಲಿಯ ಜು 
ಹೇಗಿದೆ?” 
“ಕೇಳಬೇಡ. ಅದನ್ನು ತಿನ್ನಲಾಸಲ್ಪ.' 
ತಾಯಿಯ ಕರುಣಾಪೂರ್ಣ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ 
ಶಿವನಿಗೆ ಹಾಯೆನಿಸಿತು. 
' ಅವನ ಹಿರಿಯಣ್ಣ ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಹೊರಗೆ ಬಂದು 
ಏನೊ, ನಿನ್ನ ನೌಕರಿ ಮುಗಿದು ಹೋಯಿತೆ? 
ನೊದಲೇ ಬಟು ಹೇಳಿದ್ದೆ ನಾಕು” 
ಐಂದ. ವಿಠ್ಠಲ ಬಂದದ್ದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಅಸಮಾ 
ನವಾದಂತೆ ಕಂಡಿತು. 
ನಾನು ರಜೆಯ ಮೇಲೆ ಮುಖ್ಯ ಬು ನನ್ನ 
ನೌಕರಿಯಿಂದ ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೆ ಸಹಾಯವಾಗಿದೆ 


ತಡಿ 
ಅವ್ರಿ 


3. “| ಆ ಸಾಲವೆ?' ಟ್ರ ರೀತಿ ಅದೆಂದೂ ತೀರ 
ಲಾರದು” ಅವನ ಅಣ್ಣ ಹೇಳಿದ. 

ಕ “ಯಾಕಮ್ಮಾ ಿ ವಿಠ್ಠಲ ತನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು 
ಹೇರಿದ “ನಾಕು ಕಳುಹಿಸಿದ ಹೆಣವನ್ನು ಸಾಲ 
ತೀರಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸ ಸ! 
ತಾಯಿ ನಕ್ಕು ನುಡಿದಳು: “ ಸಾಲ ತೀರಿಸ 
ೇಳೆಂದೇನೊ ಇದ್ಕೆವು. ಆದರೆ ಡೆ ಇದು 
ದು ಖರ್ಚಿನ ಬಾಬು ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿ ತು. ಈಗ 
ದುಡಿಯಹತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಲ ತೀರು 


ಭ್ರಮ ನಿರಸನ ಖ್‌ 


ವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಶ್ತ 
8 ಅಂದರೆ ಸಾಹುಕಾರನಿಗೆ ಒಂದು ಕಾಸು 
ಕೂಡ ಕೊಡಲಿಲ್ಲವೊ?” ವಿಠಲ ನೇರ ಪ್ರಶ್ನೆ 
ಹಾಕಿದ. 
“ ಇದು ವರೆಗಂತೂ ಕೊಟ್ಟಿ ಲ್ಸ.” 
" ನಾನು ಕಳಿಸಿದ ಹಣ ಏನಾಯಿತು? ೫ 
ತಾಯಿ. ಅಸಹನೆಯಿಂದಲೆ ಹೇಳಿದಳು: 
“ನಾನೇನು ಅದನ್ನು ಚಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿನೇನು? ನೀನು 
ಮೊದಲ ಸಲ ಶ್‌ ಕಳಿಸಿದಾಗ ಮು ಮತ್ತು 
ಅವಳ ಮನೆಯವರು ಬಂದರು. ಅವಳ ಬರಿಗೈ 
ನೋಡಲಾರದೆ ಬಳೆ ತೆಗೆಸಿಕೊಚ್ಬ್ಚಿ. ಅವಳಿಗೆ 


ಕೊಟ್ಟಿ ಮೇಲೆ ಗೌರಿಯ ಮಾಗು ಕೊಡ 


ಬೇಕಾಯಿತು. ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕ ಳಿಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ, 
ಗಂಡು ಮಕ್ಕ ಳಿಗೆ ಇಲ್ಲ ಸೆ ಜನರನ್ನ ಬಾರ 
ದೆಂದು ಪ ಮಕ್ಕ ಗೂ ಅದು ಇದು ಏಂದು 
ಕೊಡಿಸಿದೆ. ಹಣ ನನ್ನ ಹೆಸರಿಗೆ ಏರುತ್ತಿತ್ತೆಂದ- 
ಮೇಲೆ ನನ್ನಿಷ್ಟದಂತೆ ನಾನು ಖರ್ಚು ಮಾಡ 
ಬಹುದೆಂದು ತಿಳಿದೆ. ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಎಂದು 
ನೀನು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು.” 
೫ 


ವಿಠ್ಫ [ಲನಿಗೆ ತನ್ನ ಜನರಲ್ಲಿ ಬೇಸರವುಂಟಾ- 
ಗಿತ್ತು. ತನ್ನ ಈ. ಬಂಧುಗಳೆಲ್ಲ ಸ್ಮಾರ್ಥಿಗಳು, 
ತನ್ನ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳ ದಷರು ಎಂದ 
ವನಿಗನಿಸತೊಡಗಿತು. ಆರು ಕಂಗಳ ನಂತರ 
ಅವನು ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದರೂ ಯಾರಿಗೂ ಅವ 
ನನ್ನು ಕಂಡು ಸಂತೋಷವಾದಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನು 
ಅವರೆಲ್ಲರದು ಕೂಡಿದಷ್ಟುದುಡಿದಿದ್ದರೂ ಯಾರೂ 
ಅಭಿಮಾನ ತೋರಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಮತ್ತೆ ಅವನು ತನ್ನ 
ಸುಖದ:ಃಖ ನೋಡದೆ. ಉಳಿಸಿ' ಕಳಿಸಿದ್ದ ನ್ನ 
ಪೋಲುವೆಚ್ಚ ಮಾಡಿದ್ದರು. 

ಅವನಿಗೆ ಕಾರಖಾನೆಯ ಜೀವನ ನೆನಪಾ 
ಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ! ಅಲ್ಲಿ ತಮ `್ಗೊ ಬ ನನ್ನು ಕೆಲಸ 
ದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರೆಂದು ಉಳಿದವರೆಲ್ಲರೂ 
ಕೆಲಸ ಸೂ ಹೋಗಿದ್ದರು. ಅವರೇ ನಿಜ ವಾದ 
ಗಂಡಸರು. ತನ್ನ ಈ ಅಣ _ಂದಿರಲ್ಲ. ನರ. 
ರಿಗಿಂ ಕ ಚಾಚಾ ಅವನನ್ನು ಹೆಚ್ಚು: ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದ, 

“ಆದಕೆ ಇವರನ್ನುದೂರಿ ಪ ಕಯೋಜನವೇನು! 1 
ಅವರ ಜೀವನದ ರೀತಿಯೆ ಹಾಗಿದೆ. ನಾನೂ 


೮೮ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಕೂಡ ಆರು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ಇವರಲ್ಲೊಬ್ಬ ನೇ 
ಆಗಿದ್ದೆ. ನಾನು ಇಲ್ಲಿರಲಾಗದು” ಎಂದು ಯೋಚ 
ಸಿದ ವಿಠ್ಠಲ. 

ಮರುದಿನವೇ ಆತ ಹೊರಟ. “ಇಷ್ಟು ಬೇಗ 
ಹೊರಟಿಯಾ?” ಎಂದರು ಅವನ ಮನೆಯವರು. 
ಆದರೆ ಅವರ ಧ ನಿಯಲ್ಲೆ (ನೂ ಅವನು ಇರಬೇ 
ಕೆಂಬ ಭಾವವಿರಲಿಲ್ಲ. 

“ಹೌದು. ನಾನು. ಹೋಗಬೇಕು. ನಾನಿಲ್ಲಿದ್ದರೆ 






ಗ] (| 


ಪ್ರತಿದಿನವೂ ನನಗೆ ೧॥ ರೂಪಾಯಿ ನಷ್ಟ ವಾಗು 
ಣೆ ದೆ. ಅವು ನಿಗೆ ನೆಟ್ಟ ಗಾಗಿದೆಯೆಂದು- ತಿಳಿದಿ 
ದ್ದ ಕಿ ನಾನು ಬಹುತ ತಲೆ ಇರಲಿಲ್ಲ.” 

“ಆತ ತಿರುಗಿ "ಹೋದಾಗ ಕಾರಖಾನೆಯ 
ಶಾಶ್ವ ತ ಕೆಲಸಗಾರನಾಗಿಬಿಟ್ಟಿ ದ್ಧ. ಪಟ್ಟಣದ 
ವತ ಅವನನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲಿ ಲೀನಮಾಡಿಕೊಂಡು 
ಬಿಟ್ಟಿತು. ಆ ಮೇಲೆ ಅನನು ತನ್ನ ಮನೆಯವರಿಗೆ! 
ಹಣ ಕಛಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ. ೫ 


ಗಟ್ಕ ॥ 
ಲ 


ಇಯಿಯ ಹೃದಯ 


ಮಹಾಭಾರತದ ಕೊನೆಯ ಘಟ್ಟ. 


ನಾದ ದುರ್ಯೋಧನನು, 


ಅಭಿಮಾನ ಮೇರು, ಛಲದಂಕಮಲ್ಲ 


ಊರುಭಂಗ್ಯ ಕೆರೀಟಭಂಗವಾಗಿ, ಕುರಂಭೂವಿಂಯ 
ರುದ್ರರಂಗದಲ್ಲ ಗತಪ್ರಾಣನಾಗುವುದರಲ್ಲಿದ್ದ. 


ಆಷ್ಟ ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಾ ನಿಸೇವಾನಿಷ್ಯ ನಾದ 


ಅಶ್ವತ್ಥಾ ಮನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಕೌರವನ ಕೊನೆಯ ಇಚ್ಛೆ, ಯಾವುದೆಂದು ಕೇಳಿದ. 
ದುಶ್ತೊ *ಧನನು ಧೇವಾಧಿ ತಲೆಯನ್ನು ಅಸೇಕ್ವಿಸಿದನು 


ಅಶ್ವತ್ಥಾನಂನು ಈಶ್ವರ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಾಂಡವರ ಬಿಡಾರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ 


ದ್ರೌಪದಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ಉಪಪಾಂಡವರನ್ನು 


ಪಾಂಡವರೆಂದೇ ಭ್ರನಿಂಸಿ 


ಅ ಮಕ್ಕಳ ಶಿರಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ದುರ್ಯೋಧನನಲ್ಲಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದನು. 
ಇತ್ತ ದ್ರೌಪದಿಯು ಮಕ್ಕಳ ಸಂಹಾರದಿಂದ ಶೋಕತಪ್ತಳಾದಳು. ಭೀಮನು 


ಆ ಕ್ರ ತ್ಯ ಕ್ಸ ಕಾರಣನಾದ (ತ್ಥ್ಥಾಮನನ್ನು ಎಳೆತಂದು ದ 


ಗೃಾಪದಿಯ ಎದುರಿಗೆ 


ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಳು ದ್ರೌಪದಿ, ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕ ಳನ್ನು ಸ ಕೊಂದ ಇವನನ್ನು 
ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂಂದ ಸಂಹರಿಸಿದಕೆ, ನನ ಮನಸ್ಸು ಸಮಾಧಾನವಾಗುತ್ತದೆ?” 


ಎಂದು ಕೇಳಿದನು. 


ಅದಕ್ಕೆ ದ್ರೌಪ ಪದಿಯು ಹೇಳಿದಳು: 


«ಭೀಮಸೇನ, ಮಕ್ಕ ಳನ್ನು ಕಳೆದು 


ತೂಡುರಿದಕತ ಉಂಟಾದ ಪರಿತಾಪ, ವೇದನೆ, ಅದಾವ ರೀತಿ “ತ್ರ ಇನ್‌ 


ಸಹಿಸಲಸಾಧ್ಯವಾದದ್ದೆಂದು ನಾನೀಗ ಅರಿತಿದ್ದೇನೆ. 


ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ 


ಅವನ ತಾಯಿಯಾದ ಕೃತ್ತಿಕಾದೇನಿಗೆ ಆಂಥ ದುಃಖವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದು 


ಬೇಡ, 


ಆ ದುಃಖ ನನಗೊಬ್ಬಳಿಗೇ ಇರಲಿ,? 


೨-.ಸಂಗಹ: ಹೆಚ. ೩, ಸುಬ್ಬರಾನ 





(7.1೪ 


| 
( €ೌ ಒಕ 
| 









ಈಚೆಗಿನ ನ್ಯಾಯೇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ರಹಸ್ಯಪೂರ್ಣವಾದ ಪ್ರಕರಣ 


ಇ ಡಾಕ್ಫ್‌ರರು (ರ್ರೀಮಂತ 
ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? 


ಮಾಧವ ನಾ. ಮಹಿಷಿ 
ಜಿ.ಎ., ಎಲ್‌ಎಲ್‌. ಜಿ 


65 ಸ 
ಒ/ಶ್ರಬಾಯಿ, ಏನೆ 





( ಆದರೂ ನಾಡಿದು ಚಂಪೂತಾಯಿ ಹೊರಟು ಹೋದ ಮೇಲೆ 
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಬರಲು ನೀವು ತಪ್ಪಬಾರದು” ಚಂಪೂ ಲಕ್ಷಿ ಬಾಯಿ ಕರ್ವೆ ತನ್ನ ವಕೀಲ ವಿಶ್ವನಾಥ 
ತಾಯಿ ಗೋಖಲೆ ಆಗ್ರಹಪಡಿಸಿದರು ಕರಂದೀಕರರನ್ನು ಕಂಡು ಬರಬೇಕೆಂದು ನಡೆ 

“ಇಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೀವು ಕರೆಯು ದಳು. ಅಂದು ೧೯೫೬ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೦೧. ಮರು 
ವಾಗ ನಾನು ಬರದಿರುವುದು:ಸಾಧ್ಯವೆ?`ನಾಡಿದು ದಿನ ರಾತ್ರಿಯೇ ಅವಳು ತನ್ನ ಖಾಸ-ಚಿಕಿತ್ಸಕ 
ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ರಾದ ಡಾ. ಅನಂತ ಲಾಗು ಅವರೊಂದಿಗೆ 

ಕ ಡಾ. ಸಾಕೆಯವರನ್ನು ಕಾಣಬೇಕಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಮುಂಬಯಿಗೆ ಹೊರಡುವುದೆಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾ 

ತೆ ಸಂಜೆಯ ಮೇಲುಗಾಡಿಯಿಂದಲೇ ಹೊರಟು ಆ ಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವಳ ಮಲಮಗ ವಿಷು ಆರಂಭಿ 
ರಾತ್ರಿ ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತಾದರೂ ಬಂದ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದ ಬಲ್ಲೆಯ ವಿಚಾರಣೆ ೧೩ ರಂದೇ ಪ್ರಾರಂಭ 
ಊಟ ಮಾಡಿ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ ನಿಮ್ಮ ಮಗನ ವಾಗಲಿತ್ತು. ಆಗ ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ತಾನಿರಲೇ 
ಹುಟ್ಟು ಹಬ್ಬದ ಊಟವನ್ನು ನಾನೆಂತು ತಬ್ಬಿ ಬೇಕಂದೇನಿಲ್ಲವೆಂದು ವಕೀಲರು ಹೇಳಿದಾಗ 
ಸಲಿ?” ಅವಳಿಗದಿಷ್ಟು ಹಗುರೆನಿಸಿತು | 


ಓ0-12 2 





೯೦ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಆ ರಾತ್ರಿಯೀಡಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಗೆ ತನ್ನೆ ಮರು 
ದಿನದ ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರಯಾಣದ ವಿಚಾರವೇ 
ವಿಚಾರ. ೧೩ ರಂದು' ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಡಾ. ಸಾಕೆ 
ಯವರನ್ನು ಕಾಣಬೇಕಿದ್ದರೆ ಅಂದೇ ಮುಂಜಾ 
ನೆಯ ಶೀಘ್ರಗತಿಯ ಗಾಡಿಗೆ ಹೊರಟರಾಗುವು 
ಹಸವ! ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿಯ ಮಂದಗಾಮಿ 

ಪೆಸೆಂಜರ್‌ ಗಾಡಿಗೆ ಹೊರಟು ಬೆಳತನಕ ಗಾಡಿ 
ಯಲ್ಲೇ ಕಳೆಯಬೇಕೇಕೆ? ಡಾಕ್ಟರರನ್ನು ಮರು 
ದಿನ. ಕೇಳಿಯೇ ಬಿಡಜೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ 
ಕೊಂಡು ನಿದ್ರೆಹೋದಳು ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ. 

ಮರುದಿನವೂ ಐಎಂದಿನಂತೆಯೇ ಬೆಳಗಾ 
ಯಿತು. ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ತಾನು ಮನದಲ್ಲಿಯೇ 
ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ನಿರ್ಧಾರದ ನೆನಪೇನೊ 
ಲಕ್ಷ್ಮಿ (ಬಾಯಿಗೆ' ಬಂತು. ಆದರೆ ಹಾಗೆಂದು 
ಡಾಕ್‌ ರರನ್ನು ತಟ್ಟಿನೆ ನೆ. ಕೇಳಿಬಿಡಲು ಮನಸ್ಸಾಗ 
ಲಿಲ್ಲ. ಸಮಯ “ರಿದಂತೆ ಆ ನಿರ್ಧಾರದ 
ಹಿಂದಿನ ಒತ್ತಡವೂ ಕರಗಲಾರಂಭಿಸಿತು. 
ನ್ರೊನೆಗೆ ಏನೊ | ಸಾರಣಕ್ಕಾ ಗಿ ಡಾಕ್ಟರರೇ ಅವ 
ಳಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಾಗ ರಾತ್ರಿ ಗಯ ಸೂರಡಲು 
ಅವರು ನಿರ್ಧರಿಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ 
ಣವೇ ಇದ್ದಿ 6ಬೇಕಂದು ಆವಳಿಗೆನಿಸಿಬಿಟ್ಟಿ ತು. 

ಆ ಮುಂಬಯಿ ಪೆ ಪ್ರವಾಸದಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ 
ಮರಳಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವಳ ಮಿತ್ರಳಾದ “ಜಂಪೂ 

ತಾಯಿಯ ಮಗುವಿನ ಹುಟ್ಟು ಹಬ್ಬ ಲಕ್ಷ್ಮೀ- 
ಬಾಯಿ ಇಲ್ಲದೇನೇ ನಡೆದುಹೋಯಿತು. 

ನವೆಂಬರ್‌ ೧೩ ರಂದು ಸಂಜೆಗೆ ಡಾ. ಲಾಗು 
ಒಬ್ಬ ರೀ ಪುಣೆಗೆ ಮರಳಿದರು. ಆಂದು ಅವರಕೊಡ 
ನೆಯ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಏಕೆ ಮರಳಲಿಲ್ಲವೆಂಬ 
ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಉತ್ತ ರವೆಂಬಂತೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ 
ಯಿಂದ ಕೆಲ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅವಳ ಸಂಬಂಧಿ 
ಕರಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರ ಪತ್ರ ಗಳು ಬರಲಾರಂಭಿಸಿದವು. 
ಆಕೆ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ 
ರುವುದಾಗಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ "ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ಪತ್ರ 
ಗಳು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬೂ 
ದೂರದ ಊರುಗಳಿಂ ದಡ ಬರುತ್ತಿದ್ದವು. ನವೆಂ 
ಬರ್‌ ೧೩ ರ ನಂತರ ಆಕೆಯನ್ನು ತಾವು ಹಲ 
ವಾರು ಸಲ ಈುಡಿಕುವುದಾಗಿ ಯೂ ಆಕೆ 
ಆರೋಗ್ಯದಿಂದಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಡಾ. ಲಾಗು 


ಅನೇಕರೆದುರಿಗೆ ಆಗಲೇ ಹೇಳಿದ್ದರು. 
ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ ಸಂಬಂಧಿಕರಿಗೆ ಇದರ 

ಲ್ಲೇನೋ ಹುಳುಕಿರಬೇಕೆನಿಸಿತು... ಅವರ 

ಸಂಶಯ ದೃಷ್ಟಿ ಡಾ. ಲಾಗುರತ್ತ ಹೊರಳಿತು. 


ಅನಂತ ಚಿಂತಾಮಣ ಲಾಗು ಅನೇಕ ವರುಷ 
ಗಳಿಂದ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟೀಸ್‌ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ 
ಡಾಕ್ಟರ್‌. ಅವರ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟೀಸ್‌ ಚೆನ್ನಾಗಿದ್ದರೂ 
ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೆಲ ವರುಷಗಳಿಂದ ವಿಧವೆಯಾದ 
ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಕರ್ವೆಯಕುಟಿಂಬವೆ [ದ್ಯರೆಂದು 
ಅವಳ ಶುಶ್ರೂಷೆ ಯಲ್ಲಿಯೆ ಅವರ ಚ ನ ವೇಳೆ 
ವೃಯವಾಗುತ್ತಿ ತ್ತು. "ಅಂತೆಯೇ ಜನ `ಿವಂಿಬ್ಬ ರ 
ಬಗ್ಗೆ ಆಡಿಕೊಳ್ಳ | ಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದ ರು. 

೧೯೨೨ ರಲ್ಲಿ ೧೧ ವರುಷದವಳಿದ್ದಾ ಗ ಅನಂತ 
ಕರ್ಪೆಯೆಂಬ. ವಿಧುಕನೊಡನೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ 
ಮದುವೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅನಂತನಿಗೆ ಮೊದಲನೆಯ 
ಹೆಂಡತಿಯಿಂದ ವಿಷ್ಣು ಎಂಬ ಮಗನಿದ್ದನು. 

ಅನಂತ ಕರ್ವೆ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾ 
ಗಿದ್ದು ಸಾಕಷ್ಟು ಶ್ರೀಮಂತನೆನಿಸಿದ್ದನು. ಶುಕ) 
ವಾರ ಪೇಟಿಯ ೯೩-೯೫ ನಂಬರಿನ ಮನೆ ಅವನ 
ದಾಗಿತ್ತು. ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಗೆ ರಾಮಚಂದ್ರ 
ಹಾಗೂ ಪುರುಷೋತ್ತಮ (ಅರವಿಂದ) ಎಂಬ 
ಎರಡು ಗಂಡು ಮಕ್ಕ ಳಾದವು. 

೧೯೪೫ ರಲ್ಲಿ ಆ ಕರ್ವೆ ಪ್ಲ ರಸಿಯಿಂದ 
ನಿಧನಹೊಂದಿದನು. ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರೇ ನಿಧ 
ನದ ವರೆಗೆ ಅವನ ಶುಶ್ರೂಷೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. 

ಅನಂತ ಕರ್ವೆ ತನ್ನ ನಿಧನದ ಮೊದಲೇ 
ಹಿರಿಮಗ ಎಷ್ಟುವಿಗೆ ೩0೦,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿಗಳ 
ನ್ನಿತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿದ್ದ ನು. ಮೃ ತ್ಶು 
ಪತ್ರ `ದ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಷ್ಮಿ (ಬಾಯಿ, ಬಾಮಚದ್ರೆ 
ತ ಅರವಿಂದರಿಗೆ ತ್ಸ ಉಳಿದ ಆಸ್ತಿ ಯನ್ನು 
ಹಂಚಿದ್ದನು. ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ತನ್ನ ಗಂಡ 
ಕಿಂದ ಬಂದ ಆಸಿ ಸ್ತಿಯಲ್ಲದೆ ೧೯೪೭ ಲಿ ತನ್ನ 
ತಾಯಿಯಿಂದ ೬೦ ತೊಲೆ ಬಂಗಾರ, ೨೫ ೦000 
ರೂಪಾಯಿ ಬೆಲೆ ಬಾಳುವ ಶೇರುಗಳನ್ನೂ ಪಡೆ 
ದಿದ್ದಳು. 

ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ತನ್ನ ಇಬ್ಬ ರು ಮಕ್ಕ ಳೊಂದಿಗೆ 
ಅದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ರೂ ರಾಮಚಂದ್ರನು ತನ್ನ್ನ 











ಈ ಡಾಕ್ಟರರು ಶ್ರೀಮಂತ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? 


ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವುಂಟಾಗಿದ್ದ 
ರಿಂದ ಅದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಕೆ ಇರತೊಡಗಿ 
ಹೋಟಲಿನಲ್ಲಿ ಉಣ ಲಾರಂಭಿಸಿದ. ಅವನು 
ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ” ಕಾರಣ ತನ್ನ ತಾಯಿಯ 
ಮೇಲಿದ್ದ ಡಾ. ಗು ಅವರ ವರ್ಚಸು ನ ಎಂದು 
ಅವನು ನಂತರ ನ್ಕಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನುಡಿದನು. 
೧೯೫೨ ರಲ್ಲಿ ರಾಮಚಂದ್ರ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿ 
ಪುಣೆಯಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದನಾದರೂ ಆಗೀಗ 
ಬಂದು ತಾಯಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು. ಮೇ 
೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಅವನಿಗೆ ಮದುವೆ 
ಮಾಡಿದಳು. 

'ಆನಂತ ಕರ್ಕೆಯ ನಿಧನದ ನಂತರ ಡಾ. 
ಲಾಗು ಅವರ ಬಗ್ಗ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ ವಿಶ್ವಾಸ 
ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚು ಹ ನಡೆದು ಅವಳ ಹಣಕಾಸು 
ಹಾಗು ಇತರ ವೈವಹಾರಗಳನ್ನು ಸಹಿತ ಅವರೇ 
ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾರಂಭಿಸಿದ್ದರು.. 

ಅರವಿಂದ ಕೂಡ, ನೌಕರಿ ದೊರೆತುದ 
ರಿಂದ ೧೯೫೩ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಣೆಯನ್ನು ಬಿಡಬೇಕಾ 
ಯಿತು. ಜನೆವರಿ' ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಅನನು ತಾಯಿ 
ಯನ್ನು ಕಾಣಲೆಂದು ಕೆಲ "ನಿನ ನಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ 
ಪ್ರಣೆಗ ಬಂದಾಗ ಒಮ್ಮೆಲೆ ಅಸ್ವಸ್ಥ ನಾದನು. 
ಡಾ. ಲಾಗು ಅವನ ಆಕ್ಲೆ ಕೆಯನ್ನಾ ರಂಭಿಸಿದರು. 
ಜನೆವರಿ ೧೮ ರಂದು ಸ ನಿಧನ ಹೊಂದಿ 
ದನು. ಆಗ ಅವನ ಮರಣಕ್ಕೆ ವಿಷವೇ ಕಾರಣ 
ವೆಂಬ ಬಲವಾದ ವದಂತಿಯಿಕ್ತು. 

ಅರವಿಂದ ಅವಿವಾಹಿತನಾಗಿಯೇ ತೀರಿಕೊಂ 
ಡದ್ಡ ರಿಂದ ಅವನ ಆಸ್ತಿ ಗೆಲ್ಲ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯೇ 
ಬಾಧ್ಯಸ್ಥ ಸ್ನಳಾದಳು. ಇದರಿಂದ ಇನ್ನೂ ಸಿರಿವಂತ 
ಳಾದ ಈ ದುದೈ ೯ವಿ ಮಹಿಳೆಗೆ ಎರಾತಸೆ 
ಗತಿಯಾಗಿ ತನ್ನ ದುಃಖಶಮ ನಕ್ಕಾಗಿ ಡಾ. 
ಲಾಗು ಅವರನ್ನು. ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸ 
ಲಾರಂಭಿಸಿದಳು. ಮುಂದೆ ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ಡಾ. 
ಲಾಗು ಅವಳ ಮನೆಯಲ್ಲಿಯ ದೊಡ್ಡ ಹಾ- 
ಲೊಂದನ್ನು ತಮ್ಮ ಖಾಸಗಿ' ಉಪಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ 
ಬಾಡಿಗೆ ಓಡಿದರು. ಆ ಸುಮಾರಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಬಾಯಿಯು ಸುಮಾರು ೮೦,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿ 
ಬೆಲೆ ಬಾಳುವ ಆಸ್ತಿಗೆ ಒಡತಿಯಾಗಿದ್ದ ಳು 

೧೯೩೬ ರಿಂದಲೂ ಕ್ಷಯ, ಮಧುಮೇಹ, 


೯೧ 


ಹಿಸ್ಟಿರಿಕಲ್‌ ಫಿಟ್ಸ್‌ ಮೊದಲಾದ ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು 
ಹಗೆ ಅವಳನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ೧೯೪೮ 
ರಲ್ಲೊ ದು ಜಗ ೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿಕ್ನೊ ದು ಶಸ 
ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದಾಗಿ ೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು 
ಆಕೋಗ್ಯವಂತಳೇ ಆಗಿದ್ದಳು. ತನ್ನ ಅಡಿಗೆ 
ಯನ್ನು ತಾನೇ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುದಲ್ಲದೆ 
ನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ 
ಆಕ ್ರ್ರೀಯಂತೆಯೆ. ರ್ವ ಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳ 
ಮಧುಮೇಹ ಕೂಡ ನಿಯಂತ್ರ ಣದಲ್ಲಿತ್ತು. 
ಆದರೂ ಡಾ. ಲಾಗುರವರು ಮತವೊಲಿಸಿದ್ದ 
ರಿಂದ ೧೩ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೯೫೬ ರಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 
ತಿ-೩೦ ಕ್ರೈ ಮುಂಬಯಿಯ ತಜ್ಞ ಡಾ. ಸ 
ಯವರನ್ನು ಕಾಣಲು ಒಬ್ಬಿ ಕೊಂಡಿದ್ದ ಳು, 

ಉತ್ತರ ಭಾರತದಿಂಡ' ಬರುತಿ ದ್ದ ಅವಳ 
ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಮೊದಲು ವಿಶೇಷವೇನೂ 
ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲವಾದರೂ ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳ 
ನಂತರತಾನು ಜೋಶಿಯೆಂಬವರೊಡನೆ ವಿವಾಹ 
ವಾಗಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಜಯಪುರದ ಹತ್ತಿರ 
ರಾಠೋಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಗಂಡನೊಡನೆ ಸುಖ 
ವಾಗಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಅನೇಕರಿಗೆ ಪತ್ರಗಳು 
ಬಂದವು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅವಳು ತಾನು ಪುಣೆಗೆ. 
ಮರಳಲು ಇಚ್ಚಿಸುತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಯಾರೂ. 
ತನ್ನನ್ನು ತೋಧಿಸಲು "ಪ್ರಯತ್ನಿ ಸಬಾರದೆಂದೂ 
ತಿಳಿಸಿದ್ದ ಳು. ಒಂದು ನರದ ನಂತರ ಪೋಲೀ 
ಸರು ಶೇ ಧಿಸಿದಾಗ ರಾಕೋಡಿ ಎಂಬ ಊರೇ 

ಪ್ರಂಪಂಚದಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ. 

ಎಂದೋ. ತಾರುಣ್ಯಕ್ಕೆ ರವಾಗಿದ್ದ ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಬಾಯಿಯ ಜೀವನದ ದಿಕ್ಕು ವ್ರ ರೀತಿ ಬದಲಾ 
ದುದು ಅವಳ ಪಂಚಯದವರಿಗೆಲ್ಲ ತುಂಬ 
ಆತ್ಚ ರ್ಯವನು ೦ಟುಮಾಡಿತು. "ಮನೆಯಲ್ಲಿ 
ಅವಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿ ದ್ದ ಕೋಣೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ 
ನೋಡಿದಾಗ ಮೊದಶೊದಲು ಅವುಗಳಿಗೆ ಕೀಲಿ 
ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕೆಲ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೆ ಕೀಲಿ 
ಗಳು ತೆರೆಯ ಲ್ಪ ಟ್ಟು ಮನೆಯಲ್ಲಿಯ "'ವಸು ಗಳು 
ಒಂದೊಂ ದಾಗಿ ಮಾ ುಯವಾಗತೊಡಗಿದವು. ಇದ 
ರಿಂದ ಜನರಿಗೆ ಸಂಶಯ ಬಲವತ್ತರವಾದರೂ 
ಅದರ ನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ಅವಳಿಂದ ತಾನೇ ಗುಪ್ತ 
ವಾಗಿ ಬಂದು ತನ್ನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೊ ಯ್ಫುತ್ತಿ ರುವು 


ತೆ ಆ 


೯೨ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ದಾಗಿ ಪತ್ರಗಳು ಬಂದುದರಿಂದ ಅವರು ಬೆರಗಾ 
ಗುತ್ತಿದ್ದರು. 

ಒಂದು ವರುಷದ ನಂತರವೊ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ 
ಪುಣೆಗೆ ಮರಳಿ ಬಾರದಿರಲು ಅವಳ ಸಂಬಂಧಿ 
ಕರು ಚಿಂತೆಗೀಡಾದರು. ೧೯೫೭ ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 
ನೆಲ್ಲಿ ಜಿ. ಡಿ. ಭಾವೆಯೆಂಬವರು ಮುಂಬಯಿಯ 
ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಿಗೊಂದು ಪತ್ರ ಬರೆದು ಈ 
ಬಗ್ಗೆ ದೂರಿಕೊಂಡರು. ಮುಂದೆ ಫೆಬ್ರುವರಿ 
೧೯೫೮ ರಲ್ಲಿ ಡಾ. ಜಿ. ಎನ್‌. ದಾತಾರರೆಂಬ 
ವರು ಸಹ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಿಗೆ ಈ ಕುರಿತು 
ಬರೆದು ವಿಚಾರಣೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯ 
ಪಡಿಸಿದರು. ತತ್ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಪುಣೆಯ 
ಸಿ. ಐ. ಡಿ. ಡೆಪ್ಶೈಟಿ ಸುಪರಿಂಟಿಂಡೆಂಟ್‌ ಶ್ರೀ 
ಧೋಂಡೆಯವರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಕರಣ ಒಪ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. 


ಡೆ. ಸುಪರಿಂಟಿಂಡೆಂಟ್‌ ಧೋಂಡೆಯವರ 
ತಪಾಸಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿಗೂಢ ತಥ್ಯಗಳು ಅವರಿಗೆದು 
ರಾದವು. ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಕರ್ವೆ ಪುಣೆಯಿಂದ 
ಸೊನೆಯದಾಗಿ ಅಸ್ತಂಗತಳಾದ ಮರುದಿನವೇ 
ಒಬ್ಬ ಹೆಂಗಸಿನ ಮರಣದ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಡಾ. 
ಲಾಗು. ಅವರ ಹೆಸೆರು ಉಲೀಖಿತವಾದದ್ದು 
ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಪುಣೆ ಪೋಲೀಸ್‌ ವರದಿಗ 
ಳಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ ತು. ಆದಕೆ ಆ ಹೆಂಗಸಿನ 
ಹೆಸರು ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಜಾಯಿ ಕರ್ವೆ ಎಂದಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಆದರೂ ಧೋಂಡೆಯವರು ಆ ಪ್ರಕರಣದ 
ವೈಚಿತ್ರ್ಯದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಅದರ ತಳ ಶೋಧಿ 
ಸಿದರು. 

ನವಂಬರ್‌ ೧೩, ೧೯೫೬ ರಂದು ನಸುಕಿನ 
೫-೪೫ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮುಂಬಯಿಯ ಗೋಕುಲ 
ದಾಸ ತೇಜಪಾಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಡಾ. ಲಾಗು ಎಂಬ 
ವರು ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಯಲ್ಲಿ ಅಪ್ರ ಜ್ಞಾ ವಸ್ಥೆ ಯಲ್ಲಿದ್ದ ಒಬ್ಬ 
ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ”ೆ ಂದಿದ್ದ `ು. * ಹೀಗಿಯನ್ನು 
ಒಡನೆಯೆ ಕ್ಯಾಜುವಾಲ್ಟಿ ಡಿಪಾರ್ಟ್‌ ಮೆಂಟಿನೆಡಾ. 
ಉಗಳೆಯವರು ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು 

ಅವಳನ್ನಲ್ಲಿಗೆ ಕರತಂದವರು ತಾನು ಪುಣೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟಿಸ್‌ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಡಾ. ಲಾಗು 
ಎಂದು ಪಚ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟು ತಾನು ಕರೆ 
ತಂದ ಕೋಗಿಯ ಹೆಸರು ಇಂದುಮತಿ ಪಾವುನೈ 


ಎಂದೂ ಅವಳ ವಯಸ್ಸು ಸುಮಾರು ೪೦ ಇರ 
ಬಹುದೆಂದೂ ಹೇಳಿದರು. ನಂತರ “೮/೦ ಡಾ. 
ಲಾಗು, ೨೦-ಬಿ ಶುಕ್ರವಾರ, ಗಲಾ ನಂ. ೧೨ 
ಪ್ರಣೆ-೨” ಎಂಬುದಾಗಿ ಅವಳ ಬಟು 
ತ್ತರು. ಅವಳನ್ನು ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿಸ್ಟೆ ಸ್ಪೆಶಲಿಸ್ಟಕೊ 
ಬ್ಲರಿಗೆ ತೋ ಸಲೆಂದು ತಾವು 'ತಂದುದಾ 
ಸ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಒಮೆ `ಲೆಪ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಸಹೀನ 
ಳಾದಳೆಂದೂ ಅವರು ಎಳ ಅವಳಿಗೆ 
ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಹಿಸ್ಟೀರಿಕಲ್‌ ಫಿಟ್ಸ್‌ ಬರು 
ತ್ರಿತ್ತೆಂದೂ ತಿಳಿಸಿದರು. 

ನಂತರ ಐದು ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಅವಳನ್ನು 
ನಂ. ೧೨ ನೆಯ ವಾರ್ಡಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲಾಯಿತು. 
ಅದೇ ಹಿಂದಿನ ಜೂನ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಎಂ. ಬಿ., 
ಬಿ. ಎಸ್‌. ಮುಗಿಸಿ ಹೌಸ್‌ ಫಿಜೀಶಿಯನ್‌ 
ಆಗಿದ್ದ ಡಾ. ಕುಮಾರಿ ಅನೀಜಾ ಆ ವಾರ್ಡಿನ 
ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗೆಂದಿದ್ದರು . ರೋಗಿಯು 1 
ಯಿಂದ ಬರುವಾಗ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆಲೆ ಪ್ರ 
ಓೀನಳಾದಳೆಂದೂ ತಾವು ಬಹು ಜತ್ತ. 
ಬಲ್ಲ ಅವಳಿಗೆ ಆಗೀಗ ಹೀಗಾಗುತ್ತಿದ್ದು 
ದುಂಟೆಂದೂ ಡಾ. ಲಾಗು ಡಾ. ಅನೀಜಾರಿಗೆ ' 

ಹೇಳಿದರು. 

ಡಾ. ಅನೀಜಾರೋಗಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಉಪ 
ಚಾರ ನಡೆಸಿದರು. ಕೋಗಿಯ ಮೂತ್ರವನ್ನು 
ಪರೀಶ್ಷಿಸಿ ದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಕಂಡುಬಂದು 
ದರಿಂದ ರೋಗಿಯು ಮಧು 1 0 ಬಳಲು 
ತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿದು, ಅವಳ ಪ ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನ 
ಅವಸ್ಥೆ ಡೈಬೆಟಿಸ್‌ ಕೋಮಾ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿ 
ಸಿದರು. 

ಆದರೆ ಹನ್ನೊಂದು ಗಂಟಿಯ ಸುಮಾರಿಗೆ 
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರ್‌ ವರ್ಠಿವಾ 
ನಂ. ೧೨ ನೆಯ ವಾರ್ಡಿಗೆ ಬಂದವರು ಡಾ. 
ನೀಜಾರಿಗೆ “ಮೂತ್ರದಲ್ಲಿ ಎಸಿಟೋನ್‌ ಇದೆ 
ಯೇನೆಂದು ನೋಡಿದಿರಾ?” ಎಂದು ಕೇಳಿದರು. 

“ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಈಗ ರೋಗಿಯಿರುವುದು ಡೈಬೆ 
ಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಲ್ಲೆಂದು ಹೇಗೆ ಹೇಳುವಿರಿ?” 

ಡಾ. ಅನೀಜಾರಿಗೆ ತಮ್ಮ ತಬ್ಬನ ಅರಿವಾಗಿ 
ತಕ್ಷಣ ರೋಗಿಯ ಮೂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಡಾ. 


೫ 

































ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಎಸಿಟೋನ್‌ ಇದ್ದಿ ರುವುದು 
ಫಂಡಿತು. ಎಸಿಟೋನಿನ ಈ ಅಭಾವವು ಮುಂದೆ 
ಫೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕರಣದ ಒಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ 
ಅಂಶವಾಯಿತು. ಹಾವ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಯೂ 'ಅಪೇ 
ತತ ಪರಿಣಾಮ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ರೋಗಿಗೆ ಪ್ರ ಜ್ಞ 
ಮರಳದೆ ಮುಂಜಾನೆ ೧0- ೩೦ರ ೫1 
ಅವಳು ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಳು. 
ಡಾ. ವರ್ನೆವಾರಿಗೆ ಅವಳು ಡೈಬೆಟಿಕ್‌ 
'ಫೋಮಾದಲ್ಲಿ ಮರಣ ಗೆ ಕ ನಂಬು 
ಅಂತೆಯೇ ಅವರು ಶವದ ಮರ 
ಪರೀಕ್ಷೆ ಆಗಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿ 
ಶಿ _. ಕೂಡಲೆ ಕೇಸ್‌ ಪೇಪರಿನ ಮೇಲೆ 
ಡಾ. ಅನೀಜಾ “ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗ 
ಬೇಕು” ಎಂದು ಬರೆದು ಮರಣದ ಕಾರಣವನ್ನು 
ಕೆಯಬೇಕಾದ ಸ್ಮ ಳವನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಟ್ಟಿ ಯ 
ಕೇಸ್‌ ಪೇಪರುಗಳು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧ ಟಿ 
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ 1 ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಆಫೀಸ 
ಡ ` ಮಾಸ್ಕರೆಡೆಗೆ ಹೋದ ನಂತರ ಆ 
ಶವದ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಏರ್ಪಾಡು 
ಸಾಡುವ ಬದಲು ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರ ವಿಳಾ 
| ಕ್ರೈ ಪುಣೆಗೆ ತಂತಿ ಕಳಿಸಿ ಇಂದುವುತಿ ನಿಧನ 
ಎಛಳೆಂದೂ ಅವಳ ಮೃ ತದೇಹವನ್ನು ಆಸ್ಪತ್ರೆ 
'ಯಿಂದೊಯ್ಯಲು ಕೂ ತಾ ಅಪಗ ದ 
ತಿಳಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೆ ತಂತಿಗೆ ಕೂಡಲೇ ಉತ್ತರಿಸ 
ಬೇಕೆಂ ಡೂ ಕೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದ ರು. ಅವರು ತಂತಿ 
ಕಛಿಸಿದಾಗ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೨ ಗಂ ಟಿಯಾಗಿತ್ತು. 
3. ಮರುದಿನ, ಅಂದಕೆ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೪ ರ 
'ಫಂಜಿೆಯವಕಿೆಗೂ ಶವ ಜಿ. ಟಿ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ 
ಕ್ಲಿಯೇ ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ವರೆಗೂ 
ಇ, ಲಾಗು ಅವರಿಂದ ಉತ್ತರ ಬರದಿರಲು 
ದನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಡಲೋಸುಗ ಜೆ.ಜೆ. 
ಆಸ್ಪ ತ್ರೆಯ ಶವಗೃ ಹಕ್ಕೆ ಕಳಿಸಲಾಯಿತು. 
ಆ “ತಂತಿಗೆ ಉತ್ತ ರಠಾಗಿ ಡಾ. ಲಾಗು ೧೪ 
ಕಂದು ಡಾ. ಮಾಸ ರಿಗೆ ಈ ರೀತಿ ಪತ್ರ ಬರೆ 
ಔರು; “ಆಗಲೇ ನಾನ ು ಕಲಕತ್ತೆಯ ಲ್ಲಿರುವ 
[ಮತಿ ಇಂದುಮತಿ ಪಾ ಪಾ ನೈಯವಕ ಸೋದರ 
ಗೆತಂತಿ ಮೂಲಕ ಈ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿರುವೆ, 


ಪಕ್ಕಿ ೈವಾರೆದುರಿನಲ್ಲಿಯೆೇ ಮಾಡಿದರು. ತೀರ ಅಲ್ಪ. 


ಈ ಡಾಕ್ಟ್ರ ರರು ಶ್ರೀಮಂತ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? ೯ 


ಅತಿ ಬೇಗವೆಂದರೂ ಅವನು ಗುರುವಾರ ನವೆಂ 
ಬರ್‌ ೧೫ ರಂದು ಮುಂಬಯಿ ತಲುಪಬಹುದು. 
ಅವನ ಹೆಸರು ಗೋವಿಂದ ವಾಮನ ದೇಶ 
ಪಾಂಡೆ ಎಂದಿದ್ದು ಇಂದುಮತಿ ಪಾನ್ಶೆಯ ಬಗ್ಗೆ 
ಅವನು ವಿಚಾರಿಸುವನು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ವಾರ್ಡ್‌ 
ಬುಕ್ಕನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 
ಇಂದುವುತಿ ಪಾವುನೈ ಎಂದು 'ಅವಳ ಹೆಸರನ್ನು 
ನಮೂದಿಸಲಾಗಿದೆ. 0 ನಿಜ ಹೆಸರು ಇಂದು 
ಮತಿ ಪಾನೈ. ದಯವಿಟ್ಟು ಆ ಹೆಚ್ಚಿ ನ "ವ್ರ? 
ವನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಿ ಸರಿಪಡಿಸಿರಿ. ನಾಗೆ ಬರೆ 
ಯುಕ್ತಿ ರುವುದು ಇದೇ ಮಂಗಳವಾರ ೧೩ನೆ 
ನವೆಂಬರ್‌ ೧೯೫೬ ರಂದು ನಸುಕಿನ ೬ ಗಂಟಿಗೆ, 
ಜಿ. ಟಿ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅಂದೇ 
ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧೧ ಗಂಟಿಗೆ ನಿಧನ ಹೊಂದಿದ ೩೪- 
೩೫ ವರುಷದ ಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಷಯ, 

“ಶ್ರೀ ಗೋವಿಂದ ವಾಮನ ದೇಶಪಾಂಡೆ 
ಅವಳ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು 
ಹಿಂದೂ ಧಾರ ಷ್ಟ ವಿಧಿಯಪ ಪ್ರ ಕ ಶವಸಂಸ್ಕಾ ರ 
ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸ್ಸ 

ಎರಡು ವರುಷಗಳ ನಂತರ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ಲಿ 
ಡಾ. ಲಾಗು ಬರೆದ ಈ ಪತ್ರಕ್ಕೆ ತುಂಬ ಮಹತ್ವ 
ಪ್ರಾಪ್ತವಾಯಿತು. 

ನವೆಂಬರ್‌ ೧೫ ರಂದು ಈ ಪತ್ರಡಾ. ಮಾಸ್ಕ 
ರರ ಕೈಸೇರಿತು ಆದರೆ ಆ ವೇಳೆಗಾಗಲೇ 
ಅವರು ಎಸ್ಟ್ಲೆನೇಡ್‌ ಪೋಲೀಸ್‌ ಸ್ಟೇಶನ್ನಿನ 
ಮೂಲಕ ಇಂದುಮತಿಯ ದೇಹವನ್ನು 
ಜೆ. ಜೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಶವಗೃ ಹಕ್ಕೆ ಕಥಿಸಿಬಿಟ್ಟು 
ಕೊರೋನರ್‌ರಿಗೂ ಈ ಬು ಕಿರಿಸಿದ್ದ ರು. 

ಆದರೆ ಇಂದುಮತಿಯ ಮರಣದ "ಾರಣ 
ವನ್ನೇ ತಿಳಿಸ ಲಾಗಿಲ್ಲವಾದ್ನ ರಿಂದ ಆ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾ 
ರಣೆಯಾಗಬೇಕೆಂ ದು ಪೋಲೀಸರು ಕೋರೋ 
ನಂ್‌ರನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. 

ಕೊರೋನರ್‌ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಜಿ.ಟಿ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ 

ವಿಚಾರಿಸಿದ ನಂತರ ಡಾ. ಮಾಸ ಸ್ಕರರು. ನೊ 
ಮತಿ ಡೈಬೆಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಿಂದ ನಿಧನಹೊಂದಿ 
ದಳೆಂ ಜೆ್ಗ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್‌ ಕೊಟ್ಟಿ ರು. ಇದರಿಂ 
ದಾಗಿ ಶವದ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯೇನೂ 
ಅವಶ ವಿಲ್ಲವೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಕೊರೋನರ್‌ 


₹೪ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಅದರ ಫೋಟೋವೊಂದನ್ನು ತೆಗೆಸಿ "ಅಜ್ಞಾತ 
ಶವ' ಎಂದು ಅದನ್ನು ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಕಾಲೇಜಿಗೆ 
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಡಿಸೆಕೃನಿಗಾಗಿ ಕೊಟ್ಟು ಬಿಡ 
ಬೇಕೆಂದು ನವೆಂಬರ್‌ ೧೯ ರಂದು ಆಜ್ಞೆ 'ಎಧಿಸಿ 
ದರು. 

ಶವದ ಪೋ.ಟೊವೊಂದಿಲ್ಬದಿದ್ದರೆ ಡಾ. ಲಾಗು 
ರವರು ತಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ಆರೋಪ ಫವನ್ನು ಎಳವೆ 
ಯಲ್ಲಿಯೆ ಚಿವುಟ ಒಗೆಯಬಹುದಿತ್ತು... 

ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ 
ಸಂಗತಿಗಳು ಅನೇಕ ಸಲ ಎಂದೂ ಬೆಳಕಿಗೆ 
ಬರಲಾರದಂತಹ ಹೀನ ಅಪರಾಧಗಳ ಶೋಧ 
ನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತ ವೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಪ್ರಕರಣ 
ವೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ ಎನ್ನ ಜ್ಯ ನವೆಂ 
ಬರ್‌' ೨0 ರಂದು ಇಂ ಜರ ಶವವನ್ನು 
ಡಿಸೆಕೈನ್ನಿಗೆಂದು ಗ್ರ್ಯಾಂಟ್‌ ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಚ 
ಜಿಗೆ ಕೊಡಲಾಯಿತು. ಶವವನ್ನು ಡಿಸೆಕೃನ್‌ 
ಹಾಲಿನಲ್ಲಿಟ್ಟ ನಂತರ ಅನೇಕ ವರುಷಗಳಿಂದ 
ಅಲ್ಲಿಯೇ *ೆಲಸಕಿ ದ್ದ ಒಬ್ಬ ಸಿಪಾಯಿಯು 
ಶವದ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಗೆರೆಗ 
ಳನ್ನು ಕಂಡನು. ಸಂದೇಹಗೊಂಡ ಅವನಿಂದ 
ಈ ವಿಷಯ ತಿಳಿದ ಅನಾಟಮಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು 
ಬಂದು ಅವುಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ತಕ್ಷಣ 
ಅವರು ಆ ಶವವನ್ನು ಕೊಯ್ಯಕೂಡದೆಂದು 
ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ 
ಪೋಲೀಸೆರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. 


ಪ್ರಕರಣ ಮತ್ತೆ *ಕೊರೋನರ್‌ರೆಡೆಗೆ 
ಹೋಯಿತು. ನವೆಂಬರ್‌ ೨೩ ರಂದು, ಸತ್ತು 


೧೦ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಇಂದುವುತಿಯ ಮರಣೋ 
ತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪೋಲೀಸ್‌ ಸರ್ಜನ್‌ 
ಡಾ. ರಭಾಲಾ ನಡೆಸಿದರು. ಇಷ್ಟು ದಿನಗಳ 
ವರೆಗೆ ಇಂದುಮತಿಯ ಶವ ಸುಸ್ಥಿ ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ದು 
ಆಶ ಿಡೈಕರವಾಗಿತ್ತು. 

`್ತೊಗೆಯ ಯ ಮೇಲಿನ ಗೆರೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸತ್ತ 
ಮೇಲೆ ಸಾಗಿಸುವಾಗ ಮೂಡಿದವೆಂದು ಡಾ. 
ರುಕಾಲಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯ: ನಂತರ ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. 
ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದಂತಹ ಯಾವ ವಿಷದ ವಾಸ 
ನೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಒಳಗಿನ ಮುಖ್ಯ 
ಅಂಗಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಗವರ್ನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಕೆಮಿ 


ರಾ 


ಹೇಳಿ ವಿಷ ಸುವನ್ನು 


ಕಲ್‌ ಎಕ್ಟಾಮಿನರ್‌ರಿಗೆ ಕಳಿಸಿದ ನಂತ£ 
ಶವವನ್ನು ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆಂದು ೨೪ ರಂ 
ಹಿಂದೂ ರಿಲೀಫ್‌ ಸೊಸೈಟಿಗೊಪ್ಬಿ ಸಲಾಯಿತು 
ಈ ಒಂದು ಆಕಸಿ ಒಕ ಘಟನೆಯು ಡಾ. ಲಾಗ: 
ಅವರ ಮೇಲೆ ಬಲವಾದ ಪುರಾವೆಗೆ ಕಾರಣವಾ 
ಯಿತು. ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಕಾರಣ 
ಕೊರಳಲ್ಲಿದ್ದ ಗೀರುಗಳು. ಅವೇನೂ ಸಾವಿಗ 
ಕಾರಣವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಗೀರುಗಳಿದ್ದುದ 
ರಿಂದಲೇ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಯಿತು. 
ಅದರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಅಂಶಗಳು ಅನಂತರ 
ಲಾಗುರಿಗೆ ಮಾರಕವಾದವು. 

ಇಷ್ಟಾದರೂ ಕಲಕತ್ತೆಯಿಂದ ಡಾ. ಲಾಗುರ 
ಪತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಬರಬೇಕಿದ್ದ ಗೋವಿಂದ 
ವಾಮನ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಮಾತ್ರ ಬರಲೇ ಇಲ್ಲ 
ನಿಜ ಕೇಳಿದರೆ ಅಂಥ ವೃಕ್ತಿ 'ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿಯ 
ಇರಲಿಲ್ಲ. 

ಆ ಪ್ರಕರಣ ಅಲ್ಲಿಗೆಯೇ ಮುಗಿದು ಹೋಗ 
ಬೇಕಿತ್ತು, ಆದರೆ ಪೋಲೀಸರು ಮಾತ್ರ ಅದನ್ನ- 
ಷ್ಟ ಫ್‌ ಯೇ ಬಿಡಲಿಚ್ಛಿ ಸಲಿಲ್ಲ. ಇಂದುವುತಿಯನ್ನು 
ಆಸ್ಪ ಗೆ ಗೆ ಸೆಂಿಸಿದಾಗ ಅವಳ ಮೈಮೆ ಲೆ ಆ 
4 ಇರದಿರುವುದು ಹ ಅವಳ 
ಹತ್ತಿರ ಹಣವೂ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಅವರ ಸಂಶ 
ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂಬಯಿಗೆ ಸ್ಪೆಶ- 
ಲಿಸ್ಟನ್ನು ಕಾಣಲು ಬರುವ ರೋಗಿಯೆಂದಕೆ 
ಸಾಧಾರಣಮಟ್ಟಿಗಾದರೂ ಶ್ರೀಮಂತಳಾಗಿರಜೇ 
ಕಿದ್ದುದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ ಕಲಕತ್ತೈ 
ಯಿಂದ ಬರಬೇಕಿದ್ದ ಅವಳ ಸೋದರ ಬಾರದಿ: 
ದ್ಮುದೂ ಈ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಪುಟ ಕೊಡುವಾತಿತ್ತು. 

ನವೆಂಬರ್‌ ೧೫ ರಂದು ಮುಂಬಯಿ ಪೋಲಿ! 
ಸರು ಪುಣೆಯ ಪೋಲೀಸರಿಗೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಡಾ. 
ಲಾಗು ಅವರನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಲು ತಿಳಿಸಿದರು. 
ಪ್ರಣೆಯ ಪೋಲೀಸರಿಗೆ ಡಾ. ಲಾಗು ಹೀಗೆ' 
ಹೇಳಿಕೆ ಕೊಟ್ಟರು: 

“ನವೆಂಬರ್‌ ೧೨ ರಂದು ರಾತ್ರಿ ೧೦ ಗಂಜಿಗೆ! 
ಪ್ರಣೆಯನ್ನು ಬಿಡುವ ಗಾಡಿಯಿಂದ ನಾನು: 
ಮುಂಬಯಿಗೆ ಹೊರಟಿ. ೧೩ ರಂದು ನಸುಕಿನ! 
೫-೧೫ ಕ್ರೈ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಟರ್ಮಿನಸ್‌ ತಲುಪಿ 
ದೆನು. ನಾನು ಕುಳಿತ ಡಬ್ಬಿಯಲ್ಲಿಯ ಒಬ್ಬ 





ಸ್ತೀ ಪ್ರಯಾಣಿಕಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಅನೇಕರೊ 
ಡನೆ ನಾನು ಮಾತನಾಡಿದೆನು. ಗಾಡಿ ಹೊರಟ 
ಫಲ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೇ ಬಹುಶಃ ಎಲ್ಲರೂ ತೂಕ 
ಡಿಸತೊಡಗಿದೆವು. ರಾತ್ರಿ ೧೨ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ 
ಬಲ್ಲರೂ ನಿದ್ರೆಹೋದೆವು. ಬಾಯಖಳಾ 
ಬಂದಾಗ ನಾವು ಎದ್ದು ಕೆಳಗಿಳಿಯುವ ಸಿದ್ಧತೆ 
ಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಗಂಟು 'ಗದಡಿಗಳನ್ನು ಸಾವರಿಸಿ 
ಕೊಳ ಲಾರಂಭಿಸಿದೆವು. ಆಗ ಸ್ತ್ರೀಯೊಬ್ಬಳು 
ಗಾಢಿದ್ರೆ ಯಲ್ಲಿದ್ದುದು ನನ್ನ ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. 
ಅವಳ ಸ ರು ಇಂ ುದುಮತಿ ಪಾನ ಎಂದೂ 
ವಯಸ್ಸು ಸುಮಾರು ೩೬ ವರುಷವಿರಬಹು 
'ಕಿದೂೂ ಆಕೆಯ ಸೋದರನೊಬ್ಬ ಕಲಕತ್ತೆ 
ಯಲ್ಲಿ ನೌಕರಿಗಿದ್ದಾನೆಂದೂ ಇತರ ಪ ಗ್ರಯಾಣಿಕ 
ಕೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ನನಗೆ ತಿಳಿದು 
ಬಂದಿತು. ವಿ. ಟಿ. ಯಲ್ಲಿ ಗಾಡಿ ನಿಂತೊಡನೆಯೆ 
0 ಪ್ರಯಾಣಿಕಕೆಲ್ಲ' ಇಳಿದು ಹೋದರೂ 
ಸ್ತ್ರೀಯು ಏಳದಿದ್ದುದರಿಂದ ನಾನು ಅವಳನ್ನು 
ಸ್ರ 
ಬಟ ಸಿ ನೋಡಿದೆ. ಆಗ ಅವಳು ಪ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಹೀನ 
'ಇನಿಹುವುದಾಗಿ ನನಗೆ ತೋ “ಸತಃ 
ಡಾಕ್ಟರನಾದ ನಾನು ತಕ್ಷಣ ಅವಳನ್ನು ಆಸ್ಚೆ 
ತ್ರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವುದು ನನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯವೆಂದು 
ಭಾವಿಸಿದೆನು. ಅಂತೆಯೆ: ತ್ತ ನಲ್ಲ 
ಸಮೀಪದಲ್ಲಿನ ಜಿ. ಟಿ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಅವಳ 
ನ್ನೊಯ್ದೆ. ಆ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಆಸೆ ತ್ರೆಗೊಯ್ದ 
ವನು 'ನಾನಾದ್ನರಿಂದ ಡ್ಯೂಟಿಯ" ಮೇಲಿದ್ದ 
'ವೆಡಿಕಲ್‌ ಆಫೀಸರರು ನನ್ನ ವಿಳಾಸವನ್ನು 
' ಬರೆದುಕೊಂಡರು. ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನನ 
 ಗೇನೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಅವಳು ನನ್ನ ಸಂಬಂಧಿಕಳಲ್ಲ 
`` ಹಾಗು ಅವಳ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಜನ ರೀತಿಯಿಂ- 
'ಧಲೂ ಹೊಣೆಗಾರನಲ್ಲ. ಷ್ಣ 
| ನವೆಂಬರ್‌ ೧೭ ರಂದು ಈ ವಿಷಯ ತಿಳಿದೊ 
ಡನೆ ಮುಂಬಯಿ ಪೋಲೀಸರು ಈ ಪ್ರಕರಣ 
ಮುಗಿಯಿತೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದೆರು. 
ಸಂಬಂಧಿಕರ ದೂರಿನ ದೆಸೆಯಿಂ ದ ಈ ಪ್ರಕ 
ರಣ ಪುನರುಜ್ಜಿ (ವನಗೊಳ್ಳ ದಿದ್ದಕೆ ಇಡೀ ಪ್ರ ಸ್‌ 
೫ ಇಲ್ಲಿಗೇ ಮುಚ್ಚಿ ಹೋಗಬಹುದಿತ್ತು. ಆದು 
ಪುನರುಜ್ಜಿ (ವನವಾದ ಮೇಲೆ ಡೆ. ಸುಪರಿಂ 
ಂಡೆಂಟ್‌ ಧೋಂಡೆಯವರಿಗೆ ಇಂದುಮತಿ 


ಇ 


( 






















ಕ 


ಈ ಡಾಕ್ಟರರು ಶ್ರೀಮಂತ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? ೯೫ 


ಪಾವುನೈ (ಅಥವಾ ಪಾನೈ) ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಹ. ಕರ್ವೆ ಒಂದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯಿರಶೇಕೆಂಬುವ 
ರಲ್ಲಿ ತ ಸಂಶಯವುಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೆ 
ಇಡೀ ಪ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರ ಪಾತ್ರ 
ನಿರ್ಮಲವಾಗಿರಲಿನ್ಲಿವೆಂಬುದು ಸ್ವಯಂವೇದ್ಯ 
ವಾಗಿತ್ತು. ಥೋಂಡೆಯವರು ಡಾ. ಲಾಗು ಅವ 
ರನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಅವರು ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಬಾಯಿಯನ್ನು 
ಎ ಮುಂಬಯಿಗೆ ೧೯೫೬ ನೆವೆಂಬರ್‌' ೧೨ 
ರಂದು ಕರೆದೊಯ್ದದ್ದು ನಿಜವೆಂದೂ ಅವಳು 
ಮರುದಿನ ಜಿ. ಟಿ ಆಸ್ಪತೆ ಯಲ್ಲಿ ನಿಧನ 
ಹೊಂದಿದಳೆಂದೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಜಿ. ಟಿ, 
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಂದುಮತಿ ತನ್ನ ಕೋಗಿಯೆಂದು 
ಹೇಳಿದ್ದ ಡಾ. ಲಾಗು ಪೋಲೀಸರು ಬಂದು 
ಕೇಳಿದಾಗ ಅವಳು ತನ್ನ ರೋಗಿಯಲ್ಲವೆಂದು 
ಹೇಳಿದ್ದೆ (ಕೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. 


ಜಿ. ಟಿ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅವಳ ಬಟ್ಟಿ 
ಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಜಾರ್‌ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ 
ಶವದ ಪೋಟೋವನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ 
ಸಂಬಂಧಿಕರು ಗುರುತಿಸಿದರು. ಮಾರ್ಚ್‌ ೧೨, 
೧೯೫೮ ರಂದು ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಕರ್ವೆಯ ಕೊಲೆ 
ಮಾಡಿದ ಆರೋಪವಿರಿಸಿ ಡಾ. ಅನಂತ ಲಗು 
ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು. 

ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ. ಮರಣಹೊಂದಿ ಎರಡು 
ವರುಷಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಣೆಯ ಸೆಶನ್ಸ್‌ ನ್ಯಾಯಾ 
ಧೀಶ ಶ್ರ. ವಿ. ಏ. ನಾಯಿಕ (ಕಗ ಮಹಾ 
ರಾಷ್ಟ್ರ ಹೆ [ಕೋರ್ಟಿನ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿದ್ದಾ ರೆ) 
ಆನ್‌ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರ 
ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಪುಣೆಯ ನಾಗರಿ 
ಕರ ಸೂಲ ತ್ಕ ದು ಅತಿಯಾಗಿ ಕೆರಳಿಸಿದ್ದ 


ರಿಂದ ನಿತ್ಯವೂ ಜನ ಕಿಕ್ಕಿರಿದು ನಕೆದಿರುತ್ತಿದ್ದ ರು. 
ಹ ಸು” 21೬1 ೧೨ ಹಾಗೂ” ೧ ರ 
ನಡುವಿನ ರಾತ್ರಿ ಪೆಸೆಂಜರ್‌ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ 


ಲಕ್ಷ್ಮೀಜಾಯಿಯನ್ನು ಮುಂಬಯಿಗೆ ಕರೆದ 
ಯ್ಯು ತ್ತಿರುವಾಗ ಗುರುತಿಸಲಾಗದಂಥ ವಿಷವನ್ನು 
ಅವಳಿಗಿತ್ತು ಅವಳ ಕೊಲೆಗೈದ ನಂತರ ಅವಳ 
ಜಂಗಮ ಆಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ಹಣವನ್ನು ಡಾ. ಲಾಗು 
ಎತ್ತಿಹಾಕಿದ್ಯಾರೆಂದು ಸರಕಾರಿ “ಪಕ್ಷದ ವಾದ 


೯೬ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ವಾಗಿತ್ತು. 
ಹಣ. ಎತ್ತಿಹಾಕಿದ್ದರ ಬಗ್ಗೆ ಏನೂ ಸಂಶಯ 


ಏರಲಿಲ್ಲ. `ರಾಗು ಅವರ ವಕೀಲರು ಅದನ್ನು 
ನಿರಾಕರಿಸುವ ಗೋಜಿಗೇ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ. ಬಟ್ಟಿ 
ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ವೇಳೆಗಾಗಲೇ ಅವರು 


ಲಕ್ಷ್ಮ ಬಾಯಿಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ರೂ. ೨೬,೦೦೦ 
ದಷ್ಟು ಎತ್ತಿ ಹಾಕಿದ್ದ ರ 


ಅವಳ. ಮರಣದ ಮೊದಲೇ ನವೆಂಬರ ೮ 
ರಿಂದ ೧೦ ಕೊಳಗೆ ಅವಳಿಂದ ಅವಳ ಖಾತೆ 


ಯಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಆಫ್‌ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಕ್ಸೈ 
ಮುಂದಿನ ವಾರ... ೧೦೦೦ ದಿಂದ ೫೦೦೦ 
ರೂಪಾಯಿಗಳ ವರೆಗೆ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳ 


ಬೇಕಿದೆಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನೋಟೀಸ್‌ ಬಕೆಯಿಸಿಕೊಟ್ಟಿ 
ದ್ದರು. ನವೆಂಬರ್‌ ೧೨ ರಂದು ಅವಳ ಹೆಸ 
ರಿನ ೨,೬೦೭-೬-೦ ರ ಡಿವಿಡೆಂಡ್‌ ವಾರಂಟನ್ನು 
ತಾವೇ ಅವಳ ಸಹಿ ಮಾಡಿ ಬ್ಯಾಂಕಿಗಿತ್ತಾಗ 
ಬ್ಯಾ ಕುಸಿ ೇಕರಿಸಿತು. ಇದರಿಂದ ಬ ಅವಳ 
ಸಃ ಮಾಡಿರುವುದನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕು ನಂಬುವು 
ದಾಗಿ ಬಜಜಸೂಸಿಕೊಂಡ ಅವರು ಅವಳ 
ಮರಣದ ನಂತರ ಕೂಡಲೇ ರೂ. ೫೦೦೦ 
ವನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಚಿಕ ಮೂಲಕ ಪಡೆದು 
ಚೊಂಡರು.. ಮುಂದೆ, ಖೊಟ್ಟಿ ಚೆಕ್ಕು ಗಳ 
ಮೂಲಕ ಹಾಗು ಇತರ ದುರ್ವ್ಯಾಪಾರಗಳ 
ಮೂಲಕ ಅವರು ಉಳಿದ ಹಣ ಏತ್ತಿಹಾಕಿದ್ದರು. 
ಆದರೆ ಕೊಲೆಯ ಮಾತು ಹಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಮರ 
ಣೋತ್ತರ ಶವಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಕೆಮಿಕಲ್‌ 
ಎಕ್ವಾ ಮಿನರ್‌ರ ವರದಿಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಬಾಯಯ ಮೃತದೇ ಹದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ 1 
ಅಂಶ ಜ4ಗದೀದಕೆ ಲಿಲ್ಲ. ಆದುದರಿಂದ ಸೆ 
ಕಾರಿ ಪಕ್ಷದ ವಾದವು ಇತರ ಪ್ರಾಸಂಗಿಕ ಹ 
ಗಳನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಿವಲಂಜಿಸಜೇಕಿತು. 
ಲಕ್ಷ್ಮ (ಬಾಯಿಯು. ಮುಂಬಯಿಗೆ ಹೊರ 
ಡುವ *`ನೊದಲು ಸಾಕಷ್ಟು. ಆರೋಗ 
ದಿಂದಲೇ ಇದ್ದ ಳು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಅವಳನ್ನು 
ಅವಳು ಮನೆಯನ್ನು ಬಿಡುವವಕೆಗೆ ನೋಡಿದ, 
ಮಾತಾಡಿಸಿದ ತರಳ ನಂಬಲರ್ಹರಾದ ವ್ಯಕ್ತಿ 
ಗಳ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಾದವು. ಅವಳ ರೋಗಗಳ ಇತಿ 
ಹಾಸದಿಂದಲೂ ಇದೇ"ಸಂಗತಿ ವ್ಯ ಟೆ ವಾಯಿತು. 



















ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ ಮನೆಯಲ್ಲಿ *ೆಲಸದಾ* 
ಯಾಗಿದ್ದ ಶಾಂತಾಬಾಯಿಯ ಸಾಕ್ಷಿ ಡಾ 
ಲಾಗುರವರ ಮೇಲಿನ ಆರೋಪ ಸಿದ್ಧಪ 
ವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನಾಡಿತು. ತ 
ಕಿವುಡಿ ಸ ಮೂಕಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಶಿವು 
ಮೂಕರ ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರ ಸ ಸಹಾಯದಿಂ॥ 
ಅವಳ ಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತ 
ಆದರೂ ತುಸುಮಟ್ಟಿಗೆ ಮರಾಠಿ ಓದುಬರೆಃ 
ವನ್ನು ಅವಳು ತಿಳಿದಿದ್ದರಿಂದ ತುಂಬ ಪ್ರ 
ಜನವಾಯಿತು. 
ಹೊರಟ ದಿನವೇ 
ಇಂಜೆಕೈನ್‌ಗಳನ್ನಿತ್ತರೆಂದು ಅವಳಿತ್ತ ಹೇಳಿ 
ಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಆರೋಪಿಗಾಗಲ್ಲ್ಲ್ಲ 

ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಗೆ ಶುಶ್ರೂಷೆಯಿತ್ತ ಬಗ್ಗೆ 
ಲಾಗು ಅವರ ದವಾಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಸ್‌ ಪೇಪರ 
ಗಳು ದೊರೆಕವು. ನವೆಂಬರ್‌ ೧೧ ರ ವರಿಗೆ ಅವ 
ಗಿತ್ತ ಶುಶ್ರೂಷೆಯ ವಿವರಗಳೆಲ್ಲ ದೊರೆತ 
ಆದರೆ ೧೨ ರಂದು ಏನಾಯಿತೆಂದು ಮಾ 
ಉಲ್ಲೆ (ಖವಿರಲೇ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ವಿಚಿತ 
ವೆಂದರೆ, ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ೧೩ ನಡು ಮರಃ 
ಹೊಂದಿದಳೆಂದು ಡಾ. ಲಾಗುರವರೇ ಒಬ್ಪಿ ದ್ರರು 
ಕೂಡ ೧೩ ನೇ ನವೆಂಬರ್‌ದಿಂದ ೨೮ ನ ಫೆಬ. 
ವರಿ ೧೯೫೭ ರ ವರೆಗೆ ಅವಳಿಗೆ ಶುಶ್ರೂಷೆಯಿ8 
ಬಗ್ಗೆ ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರಲ್ಲಿ ಕೇಸ್‌ ಪೇಪರುಗೆ 
ದೊರೆತವು 

ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯನ್ನು ಜ. ಟಿ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ: 
ಸೇರಿಸಿದ ನಂತರ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳು ಎ” ಪ್ರ 
ಣದ ಮಹತ್ವದ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳ 
ಬೀರುತ್ತವೆ. 

ರೋಗಿ ಡೈಬೆಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಿಂದೇ 
ಸತ್ತಳೆಂದು ದಾಖಲೆ ತಯಾರಿಸಲು ಮ 
ಮರಣೋತ್ತರ ಪರಠೀಕ್ಷೆಯಾಗದಂತೆ ಮಾಡೇ 
ಕಾಣದ ಕೈಗಳು ಕೇಲಸ ಮಾಡಿದವೆಂದು ತೊ! 
ಬರುತ್ತದೆ. 

ಲಕ್ಷಿ ಬಬಾಯಿಯು ಸಾಯುವ ಸುಮಾ 
ಕಾಲು ಗಂಟಿ ಮೊದಲು ಡಾ .ವಕ್ಕಿವಾರ ಆಜ್ಞೆ 
ಮೇರೆಗೆ ಡಾ. ಅನೀಜಾ ಅವಳ ಮೂ 
ವನ್ನು. ಎಸಿಟಬೋನ್‌ಗಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದಾಗ ಅ 


ಕ 
ಜ.. 















ಅಂಶ ಅಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಂಡರೂ ಅವಳು ಡೈಬೆ- 
ಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಲ್ಲಿರುವಳಿಂಬುದನ್ನು ಸ 
ಅವಳ ನಿಧನದ ಕಾರಣ ಅದುವೇ. ಎಂಬು 
ದನ್ನು ಡಾ. ವರ್ಕೆವಾ ಒಪ್ಪೆ ವುದಿಲ್ಲ. ಡೈಬೆ 
ಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾ ಒಮ್ಮೆಲೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗು 
ಆ ಅವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ರೋಗಿಗೆ ನಡುಕ. ಹುಟ್ಟುವ 


ಆದರಿಂದ ಅವಳ ಮರಣದ ಕಾರಣ ನಿರ್ಧರಿ 

ಸಲು ಮರಣೋತ್ತರ ಶವಪರೀಕ್ಷೆ ಆಗಬೇಕೆಂದು 
 ಪಠೈವಾ ಆಜ್ಞೆ ವಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಂದು ತಕ್ಷಣ 
"ಡಾ. ಅನೀಜಾ' ' ಸೇಸ್‌. ಪೇಪರಿನ ಮೇಲೆ 
'ನಮೂದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದಕೆ ಅವಳ ಮೂತ್ರದಲ್ಲಿ 


ವರೈವಾರ ಎದುರಿನಲ್ಲಿ ಕೇಸ್‌ 
ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ. ನಂತರ: ಯಾವಾಗಲೊ _ಬೇರೆ 
ಮಶಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಬರೆಯಲಾಕಗಿತ್ತಲ್ಲದೆ 
ಮರಣೋತ್ತರ ಶವಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು 
ಮೊದಲು ಬಕೆದುದನ್ನು ರದ್ಭುಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 
ಇಪೆರಡೂ ಡಾ. ಅನಜಾರ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರಗಳ 
ಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದೆವು. 

, ಶವಪರೀಕ್ಷೆ ಏಕೆ ಕಡ ಯಿತು 1 ಕೋರ್ಟಿ 
ನಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದಾಗ ಡಾ. ಅನೀಜಾ ಜಾನಿ ವ 
ಇಂದುಮತಿಯ ಫೇಸ್‌ ಶಾ ತಾನು 
ಹಿರಿಯ ಡಾಕ್ಟರರಾದ ಮಾಸ್ಕ ರರ *ಚೇರಿಗೆ 
ಹೊರಟಿದ್ದಾ ಕ ಆ ತಡಂಯ ಬಾಗಿಲಲ್ಲೇ! 
ನಿಂತಿದ್ದ ಆಸ ತ್ರೆಯ ಇನ್ನೊ ಬ್ಬ ಹಿರಿಯ ಡಾಕ್ಟರ್‌ 

ಸೈಫಿಯವರು “ಅದನ್ನು ನೋಡಿ ಎಸಿಟ್ಟೋನ್‌ 
ಇದ್ದದ್ದರಿಂದ ಕೋಸಿ ಸತ್ತ ದ್ಮು ರೈಬೆಟಿಕ 
ಕೊಮಾದಿಂದೆಂಬುದು ನಿಸ್ಸ ದಿಗ್ಡ್‌ ಚೇ ಆದ್ದ 
ರಿಂದ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆ ಅನಗತ್ಯವೆಂದೂ 
ಹೇಳಿದರು. ಆ ಪ್ರಕಾರಪ ಪರೀಕ್ಷೆ ರದ್ಮುಪಡಿಸ 
ಲಾಯಿತು... ಎಂದು. 

ಆದರೆ ಡಾ. ಮಾಸ್ಟರರು ತಮ ಸಾಕ್ಷಿಯಲ್ಲಿ 
ಕೇಸ್‌ ಪೇಪರ್‌ ತಮ್ಮ ಕಡೆ ಬಂದಿತ್ತೆ ಂದೊಪ್ಪಿ ದ 
ಕಬ್ಬದೆ ಮರಣೋತ್ತರ” ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಕರ 


ಆವನಿಗೆ ತಂತಿ ಕಳೆಸಿದ್ದಾ ಗಿ ಹೇಳಿದರು. ಅಬ್ಬದೆ 


ದಿಲ್ಲ. (ಸಡುಕವನ್ನು ಡಾ.ಉಗಳೆ ಗಮನಿಸಿದ್ದರು) | 


'ಎಸಿಟೊೋನ್‌ ಇರುವ ಅಂಶವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಡಾ. ಗ 
ಪೆಪರಿನ “ಮೇಲೆ 


೬ಡಿ ಹೋಗಿರಬೇಕು. 


ಒಪ್ಪಿಗೆ ಬೇಕಾದ್ಮರಿಂದ ತಾವು” ಡಾ. ಲಾಗು: 


ಕೇಸು” -ಪೇಪರಿನಲ್ಲಿ ಮರೆಣದ ಕಾರಣ ಬಯ 


ಈ ಡಾಕ್ಟರರು ಶ್ರಿಮಂತ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ ?. ; ೯೭ 


ದ್ವರಿಂದ ಅದನ್ನು ಏಕೆಯಲು : ಡಾ. ಸೈಫಿ ಅಥವಾ 
ಡಾ. ವರೈವಾರ ಕಡೆ ಒಯ್ಯಲು ಇಳಿಸಿದ್ದಾ- 
ಗಿಯೂ ಹೇಳಿದರು. ಕ 
ಆದರೆ ಡಾ. ಮಾಸ್ಕರರು ಮರಣದ ಕಾರಣ 
ವನ್ನು ಬರೆಯಲು ಡಾ. ವರ್ಕವಾ ಇಲ್ಲವೆ ಡಾ. ಸೈಫಿ 
ಯವರನ್ನು ಕೇಳಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ 
ಡಾ. ವಕ್ಕೆವಾರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆ ರದ್ದಾದ 
ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದದ್ದು ಕೋರ್ಟಿನಲ್ಲಿಯೆ. ಇನ್ನು ಡಾ. 
ಸೈಫಿಯವರು ಅಂದು (೧೩ ರಂದು) ಆಸ್ಪತ್ರೆ 
ಯಲ್ಲಷ್ಟೇಯೇಕೆ, ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲೂ- ಇರಲ್ಲ. 
ನನಬರ್‌ ೮ ರಿಂದ ಅವರು ಜಿಯ ಮೇಲಿದ್ದು 
ಇಂದೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ರು. ಕ ಗ್ಯ 
ಎಂದಾಗ. 3 ಕುರಿತು ಡಾ. ಅನೀಜಾ ' 
ಹಾಗು ಡಾ. ಮಾಸ್ಕ್ರ ರ ಇಬ್ಬರೂ ಸುಳ್ಳಾಡಿ 
ದ್ಡಾ ಕೆಂದಂತಾಯಿತು. ಅಂದ 'ಮೇಲೆ: ಡಾ: 
ಅನೀಜಾ ಈ. ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೇಕೆ? 


ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಿ? ತಾವು ಡಾ. ಮಾಸ್ಕರರ ಆನ್ಮೀ ಸಿನ -`- 


ಬಾಗಿಲ ವರೆಗೆ ಬಂದುದನ್ನು: ಡಾ. ಅನೀ 
ಜಾಕೇ ಒಪ್ಪಿದ್ದಾ ರೆ ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೇಳಿದ ಡಾ. 
ಸೈಫಿ .ಇರ ರಿಲ್ಲನೆಂದಾಗ ಆಫೀಸಿನೊಳಗೆಯೇ 
ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯ 
ಅಧಿಕಾರಿ ರೆಸಿಡೆಂಟ್‌ ಮೆಡಿಕಲ್‌ 'ಿಫೀಸರ್‌ | 
ಡಾ ಮಾಸ ಸ್ಮರರ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇಕೆಗೆಯೇ'ಈ ತಿದ್ದು 
ಪಡಿಗಳನ್ನು ಅವರು 'ಮಾಡಿರಬೇಕು. 

ಡಾ. ಅನೀಜಾರ: ಸಾಕ್ಷಿಯಿಂ ದ: “ಡಾ. 
ಲಾಗು ಅವರು ಲಕ್ಷ್ಮೀ(ಬಾಯಿಯು ನಿಧನ 
ಹೊಂದಿದಾಗ ಜಿ. ಟಿ. ಆಸ ಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಇ ಇದ್ದ-.. 
ರೆಂದೂ ಸಿದ್ಧ ವಾಯಿತು. ಡಾ. ಲಾಗು ಹಾಗು ಡಾ. 
ಮೌ ಸಸ್ಕರ್‌ ರ್ಥ ರಲ್ಹಿ 'ಪ್ರಣಿಯ ಎಸ್‌. ಪಿ. 
ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸಹಪಾಠಿಗಳಾಗಿದ್ದ ರು. ಹಾಗು 
ಅನೇಕ ವರುಷಗಳ. ವರೆಗೆ ಡಾ. ಮಾಸ್ಫ ರ್‌ಪ್ರಣೆ 
ಯಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ರು. ಜಿ. ಟಿ. ಅಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ 
ತಮ್ಮ ಮಿತ್ರನೇ ಆರ್‌. ಏಎಂ."ಓ. ಆಗಿರುವುದು 
ಗೊತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದಲೇ ವಿ.ಟಿ. ಯಿಂದ ಐ 
ಫರ್ಲಾಂಗ್‌ ದ ದೂರದಲ್ಲಿಯ ವ್ರ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಡಾ. 

ಅಃ ಅವಳನ್ನು ತಂದರು, ವಾದ 

ಪ್ರಜ್ಞಾ ತಹೀನಳಾದ. ಲಕ್ಷಿ ಬಾಯಿಯನ್ನು ವಿ. 
ಜು ರಿನಲ್ಲ್ಲ ₹ ಇರುವ ಸೇಂಟ್‌ ಜಾರ್ಜಾ ಆಸ್ಪ. 


ಹ್‌ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ತ್ರೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವುದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಕೃತಿಯೆನಿ 
ಸುತ್ತಿತ್ತು. 

ಮರಣೋತ್ತ ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ 
ಮೃತದೇ ಹೆವಕ್ನೊಪ್ಪಿಸದಿರಲು ಡಾ. ಲಾಗು 
ರಪಕೇ ಡಾ: ಮಾಸ ರರ ಮನವೊಲಿಸಿರಬೇಕು. 

ಇಲ್ಲಿಂದ ಬುಷ್‌ ಎಲ್ಲವೂ ಸ್ಟ ಷ್ಟ ವೇ ಇತ್ತು. 

ಡಾ. ಲಾಗುರಿಗೆ. ಈ "ಶವ ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ 
ನಿರ್ನಾಮವಾಗುವುದು ಬೇಕಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ 
ಅವರು ಮೃತಳ ಸೋದರನ ಕಥೆ ಸಟ್ಟಿ ದರು. 
ಆತ ಚಡ ಶವ ಸ್ಹಿ (ಕರಿಸದಿದ್ದರೆ ತಾ ಶವ 
ವೆಂದು ಅದನ್ನು ನೆದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸಿಗಿಯಲು 
ಜೊಡುವರೆಂದು. ಅನಾಟಮಿ ಅ್ಯಕ್ಟ್‌ ಗೊತ್ತಿದ್ದ 
ಲಾಗೂರಿಗೆ ಯಾರೂ ಹೇಳಿಕೊಡಬೇಕಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಸಿಗಿದುಹೋದಕೆ ಕೊಲೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು 
ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು. 

ಡಾ. ಲಾಗುರಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿದ್ದು ದು ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಬಾಯಿಯ ಹಣ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿ ಸತ್ತಿದ್ದಾಳೆಂದು 

ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾದರೆ ಅದು ಅವರ ಕ್ರೈ ಸೇರುತಿ. "ಲಿಲ್ಲ. 
ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲೇ ಸ್‌ ಹೆಸರನ್ನು 
"ಇಂದುಮತಿ ಪಾವುನೈ?' ಎಂದು ಬರೆಸಿದ್ದರು. 
ಇದು ತೀರ ಸುಳ್ಳು ಹೆಸರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಲಕ್ಷ್ಮೀ 
ಬಾಯಿಯ ವಿವಾಹಪೂರ್ವ ಹೆಸ ು ಇಂದು 
ಮತಿ ಪೋಂಕೈ ಬಂದಿತ್ತು. ಪ್ರಣೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಹೆಸ 
ರಿನ ಹೆಂಗಸು ಸತ್ತಳೆಂ ದು ಗೊತ್ತಾದರೂ 
ಸಂಶಯ ಬರಬಾರಡೆಂದು ಅವಳ ಹಸರನ್ನು 
ತುಸು ಬದಲಾಯಿಸಿರಬೇಕು. ಲಕ್ಷ್ಮಿ (ಬಾಯಿ 
ಇನ್ನೂ ಬದುಕಿದ್ದಳೆಂಬ ನಟನೆಗೆ ಆಧಾರವಿರ 

ಜಂ ಅವಳ ಸೇಸ್‌ಪೇಪರಿನ ಮೇಲೆ ಜಿಕಿತಾ 
ವಿವರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೇನೋ. 

ಎಲ್ಲವೂ ಅವರೆಣಿಸಿದಂತೆಯೆ ಆಯಿತು. ಆದರೆ 
ಅವರು. ತಮ್ಮ ನಟನೆಯನ್ನು ಮಿಶಿಮೀರಿ ಮುಂ- 
ದುವರಿಸಿದ್ದ ರಿಂದಲೋ ಏನೋ ಲಕ್ಷ್ಮಿ (ಬಾಯಿಯ 
ಸಂಬಂಧಿಕರಿಗೆ ಸಂಶಯ ಬಂದು ಅವರು ದೂರು 
ಕೊಟ್ಟರು. ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಕಾಲೇಜಿನ ಪೇದೆ ಶವ 
ಪರೀಜಿಗೆ ಕಾರಣನಾಗಿದ್ದ. ಅದೇ ಡಾ. ಲಾಗುಗೆ 
ಮುಳುವಾಯಿತು. 

ಪ್ರಕರಣ ಮತ್ತೆ ಎದ್ದಾ ಗ ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ 


ನಿಧಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ. ವೈದ್ಯಕೀಯ 


ಕಾಗದ ಪತ ತ್ರಗಳನ್ನೂ ವಿಶೇಷ ತಜ್ಞ ರಾದ ಡಾ. 
ಎಚ್‌.ಎಸ್‌. ಮೆಹತಾರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿ ಸಲಾಗಿ ಅವರು 
ಅವಳ ನಿಧನವು ಡೈಬೆಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಿಂದಲ್ಲ 
ವೆಂದು ಸ್ಪ ಷ್ಟ ಅಭಿಪ್ರಾ ಯ ಹೇಳಿದ್ದ ಲ್ಲದೆ ಮರ- 
ಣೋತ್ತ ಕ `ಶೆವಪರೀತ್ರಯಲ್ಲಿ ಹಾಗು "ರೌಸಾಯ 
ನಿಕ ಎಶ್ಲೆ (ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರದಂತಹ ಗುರು- 
ತಿಸಲಾಗದ ವಿಷಗಳೂ ಹಲವಿವೆಯೆಂಬುದಾ 
ಗಿಯೂ ತಿಳಿಸಿದರು. ಆರೋಪಿಯು ಡಾಕ್ಟರ್‌ 
ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಇಂಥ ವಿಷಗಳು ಗೊತ್ತಿರು 
ವುದು ಹಾಗೂ ಅವರ ಕತ್ತಿರ ಅವು ಇರುವುದು 
ಅಸಂಭವವೇನಲ್ಲ. 

ಮರಣೋತ್ತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ ಸಿಗದಿ 
ದ್ಹರೂ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾದ ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ 
ಪರೀಕ್ಷಕರು ಬರೆದ ವರದಿಯ ವಿವರಗಳು ಡೈಬೆ 
ಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾದಿಂದ ರೋಗಿ ಸತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದು 
ತೋರಿಸಲು ಸಾಕಾದವು. ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ 
ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರವಿದ್ದುದು, ಅವಳ ಮೈ ಒಣ 
ಗದಿದ್ದುದು, ನಡುಕವಿದ್ದು ದು ಕೋಮಾದ ಲಕ್ಷಣ 
ಗಳಿಗೆ ಎರುದ್ಧ ವಾಗಿದ್ದ ವು. ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಕೀವಾ 
ಗದಿದ್ದ ರೆ ಡೈಜಿಟಿಕ್‌ ಕೋಮಾ ಏಕಾಏಕಿ ಬರು 
ವುದಿಲ್ಲ. ಶವಪೀಶ್ಷಕರು ಕೀವಿನ ವರದಿ ಮಾಡಿ 
ರಲಿಲ್ಲ. 

ಸೆಶನ್ಸ್‌, ಹೈಕೊೋಟು ೯ಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಮಾನ 
ವಾದ ಮೇಲೆ ವರಿಷ್ಠ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ 
ಡಾ. ೮.ಗುರರ ಅಖೀ ಲು ಬಂತು. ಡಾ. ಲಾಗುರ 
ಮೇಲಿನ ಆರೋಪ ಸಿದ್ಧ ವಾಗಿದೆಂದು *ೆಳ 
ಗಿನ ಎರಡು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ವಿಧಿಸಿದ 
ಮರಣದಂಡನೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ 
ಶ್ರೀ ಎಸ್‌. ಕೆ. ದಾಸ ಹಾಗು ಡಾ. ಎಂ.ಹಿದಾ 
ಯತುಲ್ಲಾ ರವರು ದೈ ಢಪಡಿಸಿದರು. ಅವರು ಬರೆ 
ದದ್ದು ಕ "ಡಾ. ಸ ನಿಜವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ 
ಲಕ್ಷ್ಮೀಬಾಯಿಯ ಆಪ್ತ ಮಿತ್ರರು, ಹಿತಚಿಂತ 
ಕರು. ಅವಳ ಕಲ್ಯಾಣವಾಗುವೂತೆ ನೋಡಿಕೊ 
ಳ್ಳು ವುದು ಅವರ ಆದ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಆದಕೆ 
ಅವರು ಅವಳು ತೆ್ಮಲ್ಲಿರಿಸಿದ ವಿಶ್ವಾಸದ 
ಸಂಪೂರ್ಲೆ ದುರುಪಯೋಗ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳ ಲೆತ್ನಿಸಿ 
ದರು. ಅವಳನ್ನು ಕೊಂದು ಅವಳ ಆಸಿ ಸಯುನ್ನೆಲ್ಲ ' 
ಕಬಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣ 








ಪ್‌ ಡಾಕ್ಟ್ರ ರರುಶಿ 


ಯೋಜನೆಯೊಂದನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಕೃತಿಗಿಳಿ 
ಸಿದರು. ಆವಳು ಪ್ರಣೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಮರಣಹೊಂದಿ 
ದಕೆ ಅನಾವಶ್ಯಕವಾಗಿ ಅವಳ ಸಂಬಂಧಿಕರು 
ಗದ್ದ ಲವೆಬ್ಬಿ ಚತು ದೆಂದು ಬಗೆದು ಅವಳನ್ನು 
ಫುಸಿಬದಿಗೆ ಕಕಿತಂದರು. ನ ಸುಕಿನಲ್ಲಿ ಮುಂಬ 
ಯಿಗೆಬರುವಂತಹ ಗಾಡಿಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡು 
ಅಲ್ಲಿ ಅನಾವಶ್ಯಕ ಸಂಶಯ ತರುತ ನೋಡಿ 
ಕೊಂಡರು. ವಿ. ಟಿ.ಯ ಸಮೀಪವೇ ಸೇಂಟ್‌ 
ಜಾರ್ಜ್‌ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಿರುವಾಗ ಅವಳನ್ನು ದೂರದ 
ಜಿ.ಟಿ. ಆಸ್ಪ ತ " ಕರೆದೊಯ್ದ ರಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಿ ಅವಳ 
ಸಂಯಾದ ತಸ ರು ಹೇಳಲಿಲ್ಲ. “ಹಾಗು. ಅವಳ 
ರೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲಿಯ ಡೌಕ್ಟ [ರರನ್ನು ತಪ್ಪೆ 
ಹಾದಿ ಓಡಿಸಿದರು. ನಂತರ ಆವಳು ಸಾಯನ 
ವರೆಗೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದು ತಮ್ಮ ಮಿತ್ರ ಡಾ. 
ಮಾಸ್ಕ ರರ. ಮೂಲಕ ಶವಪರಿಡ್ಷೆಯಾಗದಂತೆ 
(ಜಾ ವತ್‌ಸಭಕಳ್ಳ ಅವಳ ಮೈಮೇಲಿನ ಆಭ 
ರಣ ಹಾಗು ಅವಳ ಹತ್ತಿರದ 'ಹಣವೆಲ್ಲವನ್ನೂ 

ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಯಲ್ಲಿ ಅವಳು ಥಿಕ್ಕತಿಕ 
ಹೆಣ್ಣುಮಗಳೆಂಬ ಸ” ಬೀರಿದರು. 
ಡಿಸೆಕ್ಕನ ನಡೆದುಹೋದ ಮೇಲೆ 
ಣದ ಕಾರಣ ಒತ್ತ ಟ್ಪ್ಟಿ ಗಿರಲಿ, ಅವಳೇ ಮರಣ 
ಹೊಂದಿದಳೆಂದು ಸಿದ್ಧ ಮಾಡು ವ್ರದು ಕೂಡ 
ಕಠಿನವಿದೆಯೆಂಬುದು ಅವರಿಗೆ ಗೊತ್ತು.” 

ಡಾ. ಲಾಗು ಪರವಾಗಿ ವಾದಿಸಿದ ವಕೀಲ 
ರಿಗೆ ಅವರ ಪ್ರಕರಣದ ದೌರ್ಬಲ್ಯ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. 
ಅದಕ್ಕಾ ಗಿ ಎ ಡಾ. ಲಾಗು ಕೊಲೆ ಮಾಡಿದ್ದು 
ಸುಳ್ಳು. ಆದರೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿಬಾಯಿ ಸತ್ತ ಮೇಲೆಯ 
ಅವಳ ಆಸ್ತಿ ಎತ್ತಿಹಾಕುವ ವಿಚಾರ ಅವರ ತಲೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಮೂಡಿ ಅವರು ಆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದರು 
ಎಂಬ ವಾದವನ್ನು ಮುಂದೊಡ್ಡಿ ದರು. ಶವಪರಿಕ್ಷೆ 
ಯಲ್ಲಿ ವಿಷ ಸಿಗಲಿಲ್ಲೆ ೦ಬ ಅಂಶವನ್ನು ಅವರು 
ಒತ್ತಿಹೇಳಿದರು. ಸುಳ್ಳು ಹೆಸರು "ಬರೆಸಿದ್ದು 


ಎಇ 
ಒಬ. 


ಅವಳ ಮರ- 


ಶ್ರೀಮಂತ ನಿಧವೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ? ೯೯ 


ದುರ್ಬುದ್ಧಿ ಯಿಂದಲ್ಲ. ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಬಾಯಿಗೂ ಅವ 
ರಿಗೂ ಬಹುಶಃ "ಅಂತರಂಗ ಪ್ರೀತಿಯಿದ್ದು ದ 
ರಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಅವಳ ತವರುಮನೆಯ ಔಸ 
ರಲ್ಲಿ ಕರೆದು ಅವರಿಗೆ ರೂಢಿಯಾಗಿರಬೇಕು. 
ಹಣ ಎತ್ತಿ ಹಾಕುವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಅವರ ಉದ್ದೇಶ 
ಕೆಟ್ಟದ್ದಿ ಠರಿಲ್ಲ. “ಅದಕ್ಕೆ ನನ್ನದೂ ಸ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಣ 
ಸೇಡಿ “'ಹಾವುದಾದರೂ ರ್ಮಸ ಸಸ್ಥೆಗೆ ಸಡ 
ಬೇಕೆಂದಿದ್ದೆ” ಎಂದು ಲಾಗು ವಾದಿಸಿದ್ದ ರು! 

ವರಿಷ್ಠ “ನಾಯಾಲಯದ ಇಬ್ಬ ರು ನ್ಯಾಯಾಧೀ( 
ಶರು ಈ 'ವಾದವನ್ನು ನಂಬಲಿಲ್ಲ. ಲಾಗು ಅವರ 
ನಿರಪರಾಧಿತ್ವಕ್ಕೆ ಜು ಆಧಾರವಿಲ್ಲೆ ದು 
ಅವರ ರೆಭೆಪ್ರಾ ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮರನೇ 
ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ಎ. ಶೆ. ಸರಕಾರರು ಮಾತ್ರ 
ಲಾಗುರ ವಕೀಲರ ವಾದವನ್ನು ಅಂಶತಃ। ಒಪ್ಪ 
ಅವರಿಗೆ ಸಂಶಯದ ಲಾಭ ಚರಗ 

ಬಹುಮತದಿಂದ ಮರಣದಂಡನೆ ಸ್ಥಿ ರಪ- 
ಟ್ಲೈತು. ಹೀಗೆ ನೇರ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲದೆ ಮರಣ 
ದಾಡನೆ ವಧಿಸಿದ ಅತ್ಯಪೂರ್ವ ಪ್ರ ್ರಿಕರಣಗಳಲ್ಲಿ 
ಇದೊಂದಾಯಿತು. 





ಡಾ. ಲಾಗು ಅವರು ದೇಶದ 
ಉಚ್ಚತನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ 
ತಮ್ಮ ಅಪೀಲು ವ್ಯರ್ಥವಾದಮೇಲೆ 
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಣಭಿಸ್ತೆ ಬೇಡಿ 
ಅರ್ಜಿ ವತಾಡಿಕೊಂಡರು. ಬಹುಶಃ 
ನೇರವಾದ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲದ್ದನ್ನು 
ಗಮನಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಅವರ 
ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅಜೀವ ಕಾರಾಗ್ರಹ 
ವಾಸಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. 





ಗಾಗ ಸ 


ಬುಟ್ಟಿತುಂಬ ಬುದ್ಧಿಗಿಂತ ಮುಸ್ಟಿಯಷನ್ಚ ತಾಳ್ಮೆ ಲೇಸು. 


ತಾಳ್ಮೆಯು ಳ್ಳವನ ಕೊೋಪಕ್ಕಂಜು. 


ತಾಳಿದವ ಬಾಳುವನು. 


_-ಡಚಗಾದೆ 
ಎ... ಜಾನ್‌ ಡೆ.ಡೇನ* 
ಜಾನ ಡೈಡೇನ 


ಜಾ ಕನ್ನಡ ಗದೆ 


ಕಟ್ಟ ಆಓಟೀಟಿ ತಳ್ಳ ಉಂಟಲ್ಲ. ಡಾ ರರು ಅವನಿಗೆ 


ನಿಮ್ಮ ಮಗು ಅಜೀರ್ಣದಿಂದಲೂ 
ಹೊಟ್ಟೆನೋವಿನಿಂದಲೂ 


1! ಹಲ್ಲ ಬರುವ ಸಮಯದಲ್ಲೂ 
ಪ್ರತಿ ರಪ 11 ೯ ಲ ವವನ್ನು. 
ಎರೆಡು ಸಲ ಮ್ಯಾನರ್ಸ್‌ || ಅಸ್ಪಸ್ಥ ಸು 


ಥೈಪ್‌ಮಿಕ್‌ಕ್ಟರ್‌ಕುಠಿ. ಓದ ಗೈಪೆಯಿಕಶ್ರರ್‌ಇಿಡಿಗಟುತ್ತದೆ 
1 ಜಬ ಲ್‌ 


4 1ಬ. 


ಮಗುವು ಎಷ್ಟು 
ಆರೋಗ್ಯವಗಿಯೂ 
ದೃಢವಾಗಿಯಾ 





೦೯೦೯೯೫೯೫ 1141/£85 & ೦೦. ೬70. ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪುನ: ಮುಗುಳುನಗೆ ಮುಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿರಿ 


ಸೆ 8.5₹/೦[1-204 





೨. ಜಿಹ್ವಾ ಬಾಸ್ರಿ ಬ 

ಸ್ಸ ಜಪ ಮುಚ್ಚಳ 

೪. ಬಾಯಂಗಳದ ಟುಸ್ಸಿ ೮ 

೫. ಫರಿಂಕ" 

೬, ಅಡೆನಾಯ* ಬಾನಿ ೮ 
ಇ ಟ್‌ ಗ್‌ೆ 

ಜ್‌ ಮೃದು ತಾಲು 








ಇದು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಾಡುತ್ತದಾ- 
ದರೂ ಅದರಿಂದ ಅನಂತ 
ಉಪಕಾರವಪಿದೆ 


ಬಾ ಬೀ 


ತ 


“ಟ:ಡೇಸ್‌ ಹೆಲ್ಮ್‌ ಆಧಾರದಿಂದ 


ನ್‌್‌ ನಮ್ಮ ಗಂಟಲೊಳಗೆ 
ಆಯಸಟ್ಟಿನಸ್ಥ ಸಳೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಪಂಜಿನಂಥ ರಚ 
ನೆಗಳು; "ತಮ್ಮ ಮಗುವಿಗಾದ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಉಪ 
ದ್ರವಕ್ಕಾಗಿ ಆದನ್ನು ಶಪಿಸುವವರಿಗೆ ಬಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳ 0 ಗೊತ್ತಿ ಲ್ಲ. ಅವು ನಮ್ಮ ಶರೀರ 
ಮೊಳಗಿನ ಅಂಗಗಳ ಬಾಗಿಲಿಗಿರುವ ಕಾವ 
"ಗಾರರು. ನೀವು ಹುಟ್ಟಿ ಮೊದಲ ಉಸಿರನ್ನೆಳೆದು 
' ಹೊಂಡಂದಿನಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಗಂಟಲ ಮಾ 
ಪ್ರವೇಶಿಸ ಲೆಳಸಿದ ರೋಗಾಕುಗಳನ್ನೂ ಇತರ 
' ಹೊಲಸುಗಳನ್ನೂ ಹಿಡಿದು ಅವುಗಳನ್ನು. ನಿರ್ನಾ 
ಗೆ ಮಮಾಡಲು ೫ನ ಹೆಣಗುತ್ತ ಬಂದಿವೆ. 
' ಗಾಳಿಯೊಡನೆ ಪ ಗ್ರವೇಶಿಸಿದ ಕೋಗಾಣುಗ- 
ನ್ನು ಮಾತ ತ್ರವಲ್ಲ, ನಿಮ್ಮ ಮಗು ತನ್ನ ಹೊಲಸು 
್ಥ ಯನ್ನೂ ಇತರ ಸರಕುಗಳನ್ನೂ ಬಾಯೊಳಗೆ 
ಕುಕಿಜಾಗ ಅದರೊಡನೆ ಹೊಕ್ಕ ಕೋಗಾಣು 








"ಗಳನ್ನೂ ಸೆರೆ ಹಿಡಿದು ಟಾಕ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಧ ಸ 


"ವೆ 


ಮಾಡುತ್ತವೆ. 

ಗಂಟಲಲ್ಲಿ ಹಲವು ಟಾಸ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಿದ್ದೆ ರೂ 
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಾಸ್ಸಿಲ್ಲುಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಟ 
ಡುವವುಗಳು ಗಂಟಲಲ್ಲಿ ನಾಲಿಗೆಯ ಬಂದಿ 
ಬಾಯಂಗಳಿನ ' ಎಳಷ್ಟು ಪಠ್ಕಗಳಲ್ಲಿರುವ 
ತಾಲವ್ಯ ( 7811!176) ಬಾಸ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು. ನಾಲಿಗೆ 
ಯನ್ನು ನೀಡಿ ಕೆಳಗೊತ್ತಿದರೆ ಕನ ಸಿಡಿಯಲ್ಲಿ 
ನೀವು. ಅವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೆ ನಾಲ 
ಗೆಯೆ ಬುಡದಲ್ಲೇ ಇ ನ್ನೊಂದು ಜತೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳಿವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಜಿಹ್ಹಾ : ಟಾಕ್ಸಿಲ್ಲುಗ- 
ಳೆನ್ನಬಹುದು. ಮತ್ತೊ ದು ಜತೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳು ನಿಮ್ಮ ಮೂಗಿನ. ಮಾರ್ಗಗಳ. ಹಿಂದೆ 
ಬಾಯಂಗಳ ಹಿಂದಿನ ಮೆತ್ತನ್ನ ಭಾಗದ 
ಮೇಲ್ನಡೆ ಇದೆ. ಇವು ಅಡೆನಾಯ್ಡ್‌ ಟಾಸ್ಸಿಲು 


೧೦೧ 


೧0೨ 


ಗಳು. ಇವುಗಳು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕವಾಗಿದ್ದರೂ 
ಉಬ್ಬಿದಾಗ ಮೂಗಿನಿಂದ ಗಂಟಲೊಳಗೆ ಗಾಳಿ 
ಹೋಗುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಬಿ ಡಬ ಹುದು. 
ಈ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಬಾತವರು ಬಾಯಿಂದ ಉಸಿರಾಡಿ 
ಸಬೀಕಾಗುವುದು. 

ಶರೀರವನ್ನು ಆಹಾರದೊಡನೆ. ಅಥವಾ 
ಗಾಯಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಗಾಳಿಯ ಸೆಂ- 
ಗಡ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಅಪಾಯಕರ ರೋಗಾಣು 
ಮೊದಲಾದ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು 
ನಿಸರ್ಗವಿಟ್ಟ ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳೂ ಸೇರಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರಾಳವಾಗಿರುವ 
ಬಿಳಿ ರಕ್ತಗೋಲಕಗಳು ರೋಗಾಣುಗಳನ್ನು 
ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಅಕ್ಷರಶಃ ನುಂಗಿಬಿಡುತ್ತವೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳಲ್ಲಿ ಜೇನು ಹುಚ್ಚಿನಂಥ ಪದರು ಪದರಾದ 
ಜಾಲಗಳಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಗಾಣುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿ 
ಬೀಳುತ್ತವೆ. 

ಮೂಗು ಬಾಯಿಗಳಿಂದ ಹೋಗುವ ಬಲ್ಲ 
ರೋಗಾಣುಗಳನ್ನು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಹಿಡಿಯ 
ಲಾರವಾದರೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಅಂಶ 
ವನ್ನು ಸೆರೆ ಹಿಡಿಯುತ್ತವೆ. ಮತ್ತು ಸಾಧ್ಯವಾದ 
ಷ್ಟನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲಿ ರೋಗಾಣು 
ಗಳು ಕೂಡಿಬೀಳುವುದರಿಂದ ನೆಗಡಿ, ಗಂಟಲು 
ನೋವು ಮೊದಲಾದ ಅಸಂಖ್ಯ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ 
ಅವೇ ಕಾರಣವೆಂದು ನಾವು ಭ್ರಮಿಸುತ್ತೇವೆ. 

ತಮ್ಮೀ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸೋಲಾಗತೊಡಗಿ 
ದರಿ ಟಾಸ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಉಬ್ಬುತ್ತವೆ. ಕೋಗನಾಶಕ 
ಬಿಳಿ ರಕ್ತಗೋಲಕಗಳು ರೋಗಾಣುಗಳನ್ನು 
ತಾವಾಗಿ ಅಥವಾ ಔಷಧಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ 
ಪೂರ್ತಿ ನಾಶಮಾಡಲು ಸಮಕ್ಕವಾದರೆ ಈ ಬಾವು 
ತಾಫಾಗಿ ಕುಗ್ಗಿ ನೋವು ಮಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. 
ಆದರೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ “ಟಾನ್ಸಿಲೈಟಿಸ್‌”. ತೀಕ್ಷ್ಣ 
ವಾಗಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ಅದು ಬಹು ದಿನ ಹಾಗೆಯೆ 
ಉಳಿದರೆ. ಉಸಿರಾಡಿಸಲಿಕ್ಕೂ ನುಂಗಲಿಕ್ಕೂ 
ಮಾತಾಡಲಿಕ್ಕೂ ಆತಂಕವಾಗಬಹುದು. ಅಡೆ- 
ನಾಯ್ಡ್‌ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಅಸ್ಕಸ್ಥವಾದರೆ ಕಿವಿ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 





















ಕೇಳದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಉಸಿರಾಡಲಿಕೂ 
ಕಷ್ಟವಾದೀತು. ಹಾಗೆಯೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳ 
ಕೂಡಿಬಿದ್ದ ಕೋಗಾಣುಗಳೂ ಅವುಗಳು ಉತ್ಥಾ 
ದಿಸುವ ವಿಷಗಳೂ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿದರೆ ಕಿವಿ, ಪ 
ನಾಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಗಿನ ಮೇಲ್ಗಡೆ ಇರು 
ಪೊಳ್ಳು (ಸೈನ್ಶುಸ್‌) ಇವುಗಳಿಗೆ ರೋಗವಾ 
ಬಹುದು. 

ಟಾಸ್ಸಿಲ್ಲು ಗಳು ಹೀಗೆ ಮೇಲಿಂದ ಮೇ 
ಗ್ರಸ್ತವಾದದ್ದಾದಕೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮ 
ತೀವ್ರವಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಡಾಕ್ಟರರು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು 
ಗಳನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಬಿಡಬೇ 
ಕೆಂದು ಸೂಚಿಸಬಹುದು. ಆಂಟಿಬಯಾಟಿ 
ಔಪಧಗಳು ಬರುವವರೆಗೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಉಪದ್ದ 
ವಕ್ಕೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯೊಂದೇ ಪ್ರಕೀಕಾರವೆಂದ 
ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಶಸ್ತ್ರವೈದ್ಯರಿಗೆ 
ಇಂದಿಗೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ತೆಗೆಯುವುದೇ ವ್ಯವಸಾ 
ಯದ ಮಖ್ಯಾಂಶವಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಇಂ 
ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸಲಹೆ ಕೊಡುವ ಮೊದಲು 
ಡಾಕ್ಟರರು ಬೇಕೆ ಉಪಚಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೊ। 
ಗಿಸಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ. 

ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಉಬ್ಬಿದೆಯೆಂದಾಕ್ಷಣ ಅದನ್ನು 
ತೆಗೆಸಲು ಧಾವಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಚಿಕ್ಕ ಮಗುವಿನ 
ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ದಿನಗಳೆದಂತೆ ಉಬ್ಬುತ್ತ ಶಾಲಾ 
ವಯಸ್ಸಿನಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾ 
ಬಿಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಅದು ಬಾಲ್ಕವೆಲ್ಲ ಹಾಗೆಯೆ 
ಉಳಿದು ಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ಮೆಲ್ಲಮೆಲ್ಲಗ 


ಚಿಕ್ಕದಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಬಾಲ್ಯದ 
ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಲು ಕಾರ 


ವೆಂದಕೆ ಇತರ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಪರ್ಕ ಹೆಚ್ಚಾ! 
ನಾನಾ ತರದ ಕೋಗಾಣುಗಳಿಗೆ ಮಗು ಗುಃಿ 
ಯಾಗುವುದೇ ಇರಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳು ಬೆಳೆರ 
ನಂತರ ಅನೇಕ ರೋಗಾಣುಗಳಿಗೆ ಶರೀರ 
ಸಹಜ ಪ್ರತಿರೋಧ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುರ 
ರಿಂದ ಮುಂದೆ ಕೋಗನಿಕೋಧ ಕಾರ್ಯದ್ದೇ 
ಸಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳ ಮಹತ್ವ ಗೌಣವಾಗುತ್ತದೆ. 



















ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗಾಣುಗಳು ಮಿತಿ 
ಮೀರಿ ಕೂಡಿಬಿದ್ದು ಅವು ಉಬ್ಬಿದರೆ ಮಾತ್ರ 
ಅದು ರೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಲ್ಲದು. ಇಂಥ 
ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ 
ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸಬಹು 
ದೆಂದು ಖಂಡಿತ ಹೇಳಲುಬಾರದು. ಕೆಲ ಡಾಕ್ಟ 
ಕರಂತೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಿರುಪಯೋಗಿ 
ಯೆಂದೇ ಹೇಳತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ತೆಗೆದ 
ಫಲ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಮೇಲೆ ಶ್ಯಾಸಾಂಗಗಳ ಪೀಡೆ 
ಫಡಿಮೆಯಾದಂತೆ ಕಂಡರೆ ಅದು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ 
ಯಿಂದಲ್ಲವೆಂದೂ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿಯೆ 
ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತ ಹೋಗುವುದ 
ಶಿಂದ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆಂದೂ ಅವರು ಹೇಳು 
ತ್ತಾರೆ. ಕೆಲ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಪುಟ್ಟ 
ಕೊಡುತ್ತ ವೆ... ಇಲಿನಾಸ್‌ ವಿಶ ವಿದ್ಯಾಲಯದ 
ಫರು ನಡೆಸಿದ ಒಂದು ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ 
ತೆಗೆದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೆಗಡಿಯಾಗುವುದಾಗಲಿ ಅದರ 
ತೀವ್ರತೆಯಾಗಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿಲ್ಲೆಂದು ಸಿದ್ಧ 
ವಾಯಿತು. ಸಾವಿರಾರು ಹುಡುಗರನ್ನೊಳ 
ಗೊಂಡ ಇನ್ನೊಂದು ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ 
ತೆಗೆಸಿದ ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಣೆಯಾ 
ತೆ ಕಂಡು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ತೆಗೆಸಿದವ 
ಫಿಗೂ ತೆಗೆಸಿದವರ್ಟೆ, ೇ ನೆಗಡಿ ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸ 
'ಕಾರಗಳಾಗುವುದು. ಗೊತ್ತಾಯಿತು. 

|. ಆದರೂ ಕೆಲವೇಳೆ ಶಸ ಸ್ರೃತ್ರಿ ಯೆ ಅಗತ್ಯ ವೆನಿಸ 
ಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಡಕಾಯ್ಗ್‌ ರಾ 
ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ಗಳು ಉಸಿರಾಡಿಸುವುದಕ್ಕೂ ನುಂಗು 
ವುದಕ್ಕೂ ಆತಂಕ ಮಾಡಿದಕೆ ಸತತ ರಕ್ಷಕ 
ಉಂಗು ರವನ್ನು ಅಂಶತಃ ಕತ್ತರಿಸಿ ಹಾಕುವುದು 
ಅಗತ್ಯವೆನಿಸಬಹುದು. 


ನೊೋಡಬೇಕೆಂದಿದ್ದೆ ನೆ, 


ಬಾನ್ಸಿಲ್‌ 


೧೦೩ 
ಐದು ಸಕ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಟಾಸ್ಸಿಲ್‌ 
ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ಡಿಸುವುದು "ಳಿತಲ್ಲವೆಂದು 


೨೫೪ ಡಾಕ್ಟ್ರ ` ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾ ಕ್ಷೆ 
ಕೆಲವಕ್ಕಳು ಓಳೆದಂತೆ ಬಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ರಿಂಫಾಯ್ಡ್‌ 
ರಚನೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿ ಯಾನಂತರವೂ ಬೆಳೆಯುವು 
ದುಂಟು. ಹೀಗಾದರೆ ಶಸ ಸ್ತ್ರೃಕ್ರಿ ಯೆ ಮಾಡಿದ ಸ ಸಳ 
ದಲ್ಲಿ ಟಾಕ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ತಾ ಚಿಗುರಿ ತೊಂದರೆ 
ಕೊಡುತ್ತವೆ. 

ಅದೇ ಪ್ರಕಾರ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅಗತ್ಯವೆನಿಸಿದಲ್ಲಿ 
ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಆಂಟಿಬಾಯಾಟಿಕ್‌ ಔಷಧಗ- 
ಳನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸುವುದೂ ಹಿತವಲ್ಲ. ಅನೇಕ 
ಆಂಟಿಬಾಯಾಟಿಕ್‌ ಔಷಧಗಳು ಎರಡು ಬಾ- 
ಯಿಯ ಕತ್ತಿ ಯಂತಿದ್ದು ಅವುಗಳ ಮಿತಿಮೀರಿದ 
ಉಪಯೋಗವು ಲಾಭಕ್ಕಿ ಂತ ಹಾನಿಗೇ ಚ; 
ವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ರ ೯77 ಈ ಔಷ 
ಗಳನ್ನು. ಕಾಲ ಕಳೆದಂತೆ ದಕ್ಕಿ ಸಿಕೊಳ್ಳ ಲು ಸ 
ಯುತ್ತ. ವೆ. ಶರೀರವೂ ಅದಕ್ಕೆ ಒಗ್ಗಿ ಕನ 
ಹುಡು, ಹೀಗೆ ಟಾನ್ಸಿ ಲ್ಲಿನಂಥ 'ಲ ಉಪದ್ರವ 
ವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ಈ ಔಷಧ 
ಗಳು ಮುಂದೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಘನರೋಗ 
ಬಂದಾಗ ನಿರರ್ಥಕವಾಗಬಹುದು. 


ಇಂದು ಟಾನ್ಸಿಲ್‌ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆ ಬಲು ಸುಕರ 
ವಾಗಿದೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದಿನಕ್ಕಿಂತ 
ಹಚ್ಚ ಜರಿಸರವ ರಟ ಬೆಳಗ್ಗೆ 

ಸ್ರೃತ್ರಿಯೆಯಾದರೆ ರಾತ್ರಿ ಮನೆಗೆ ಮರಳಬ. 
ನ ಸೂಕ್ತ ಪ ಪಥ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಒಂದು 
ವಾರದೊಳಗೆ ಮಗು ಮತ್ತೆ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗ 
ಬಹುದು. ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯಾನಂತರ ರಕ್ತ ಹರಿಯು 
ವುದು ವಿರಳ; ಹರಿದರೂ ಅಪಾಖಕಾರಿಯಾಗು 
ವ್ರದು ಇನ್ನೂ ವಿರಳ, ಜಃ 


ಅವಳು ದಂತ ವೈದ್ಯನಿಗೆ ಹಲ್ಲು ತೋರಿಸಲು ಬಾಯಿ ತೆರೆದಳು. ಅವನೆಂದ: 
“ ಅಷ್ಟು ಅಗಲಕ್ಕೇಕೆ.. ತೆಕೆಯುತ್ತೀ ತಂಗಿ? ನಾನು ಹೊರಗೇ ನಿಂತು ಹಲ್ಲು 


ಬಿಳಿಗೂದಲ ಬಲೆಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿರಿ . 
| ಯಶಸ್ಸಿನ ಆವರಣದ ಓಳ ಬನ್ನಿ: 


ಉಪಯೋಗಿಸಿರಿ ನಾಸಾರ್‌ 
ಕ್ರ 


ಬಿಳಿಗೂದಲನ್ನು ಪುನಃ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ 
ಮಿರುಗುವ ಕಪ್ಪು ಕೂದಲಾ? ಸಿ ವಾಸ್ತಾಲ 
ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಿರಿಯರಂತೆ ಕಾಣಿ ಸುವಂತೆ, ಜಾಪಿ 
ಸುವಂತೆ, ಅಧಿಕ ಆಕರ್ಷಕವನಾ,ಗಿ ಮಾಡವ- 
ದಲ್ಲದೆ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ ಪ್ರಗತಿಪಥದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನ ಡೆಸು 













ಸುವ, ಕೇಶ ಶಕ್ತಿ ನರ್ಧಕ ಮತ್ತು ಪರಿಪೂರ್ಣ 


ಕೇಶಶೃ೦ಂಗಾರ, ನಾಸ್ಕಾ ಲ ಕೇಶ ಶ್ರೇಮಕ್ಳ 
ಒಂದೆ ಆದ ಸಮಗ್ರ ಸೊತ್ರ- 


ಎಲ್ಲ ಕಮಿಸ್ಟರುಗಳನ್ಲಿ ಮತ್ತು 
ದ (" ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ :ವಿಶೇಷ ತೈಲ 
ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಫೃತರೂಪ 
ದಲ್ಲಿ ಕೆಡಿಸಲವಕಾಶವಿಲ್ಲದ 
ಸೀಸೆಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ ದೆ 


ತ್ತ "ದೆ. ಒಂದು ಪಾ ಮಾ ಕಪ್ಪು ಕಸದಲ್ಲಿ 


ಹೈಜೀನಿಕ್‌ ರಿಸರ್ವ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ ಪೋ. ಆ. ಬ್ಲಾ. 1192, ಮುಂಜೈ. 1. 


ಡು. 








ನೀವೆ ಉತ್ತಮ ಟಾನಿಕನ್ನು ಬಯಸುವಿರಾದರೆ 


“ಭುವನೇಂದ್ರ” 
ಅಮೃತ ಪ್ರಾಶ 
ವನ್ನೇ ಬಯಸಿರಿ 
44400011046 346600. 0110%(€ .01111(04, ಕ 
೫80. ೦11100, ಓಗಿ 4101411 5. 1217೩7೩ | 














“ತ್‌್‌ ಚ್‌ ಕ್‌ ಟ್‌ ್‌್ಸ್‌ ್‌ ್ಮ  ್‌ ೪ ೪ ್‌ 


11081೩0೫ : 0100 : 1308100709 ' 
7111110105 356, 3564 855 
ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ: ಶಾಬೆ: 
| 
ತಾಸ ದಿನೆನರಾ ಜುನೆಲರ್‌ ಮಾ 
ರು ಗಿ ಊ ಮುಂಗಳೂರು- ೧ 


ವಿಷ್ಯಾ ಕ್ಕ್‌00ಗ್‌ ಜ್ಕು ನೆಂರ್ಸ್‌ ಜು ಡೈಮಂಡ್‌ ವ್ಯಾ ಪಾರಸ್ಕ ಗು 











ತಡಿ ತು 





ಗೆ ಬ ಟು 


4 5 ೯ 
ಪೈಸನ್ಸ್‌ ಕಾಫಿ ಮ್ಯಾನುಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಂಗ್‌ ಕೊ (ರಿಜಿಸ್ಟಡ್‌) 
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು (ಮೈಸೂರ ಸಂಸಾ ನ) 

ಟು 
ಸ್ಯ ತಸ: ಅಪೇಕ್ಷೆ ಮೇರೆಗೆ ನಮ್ಮ ಜನಾದರಣೀಯವಾದ 


ಸನ್‌ ಕಾಥಿ ಹುಡಿಯು 


ಇದೀಗ ೧೨೦ ಗ್ರಾ ಚ ಜ್ನ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧ ವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲು 
ಸ೦ತೋಷಷಹಡುತ್ತೆ ವೆ. 


ರಖಂ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಧಾರಾಳ ಕಮಿಶನ್‌ ಕೊಡಲಾಗುವುದು 


04150ಿ15ೂ ೮೮೯೯೯೫೯ 117೧, ೮೦, (81.01.) 
805 80% 10. 13 ೮1111೭44041. 


(11150170 526 
5401414 





ರೈಟಟ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 
ಎಲ್ಲರೂ ಕೇಳಿರುತ್ತಾರೆ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ಫೇಳಿದ 
ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತವನನ್ನು ಐಲ್ಬಿ 
ಬೇಕಲ್ಲಿಗೆ ನಿಮಿಷಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಂತರಿಕ್ಷ ಮಾರ್ಗ 
ವಾಗಿ ಕರೆದೊಯ್ದುತ್ತಿದ್ದ ಮಾಯಾ ಕಂಬಳಿಯ 
ಕಥೆಯೂ ಒಂದಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ನಿಜವಾ 
ಗಿಯೂ ರತ್ನಗಳಿರುವ ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ನೋಡಿ 
ದವಂರಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಅಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಹಾರುವ 
ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ಕಂಡವರಾಗಲಿ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. 

ಆದಕೆ ಒಂದು ಮಾತು---, ಇಂದು ನಾವು 
ರತ್ನ ಖಚಿತವಾದ ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ಕಾಣುವುದಂತಿ 
ರಲ್ಲಿ ಅಂಥ ಕಂಬಳಿಯಿರುವುದನ್ನು ಕೂಡ ಕಲ್ಪಿ 
ಸಿಕೊಳ್ಳೆ ಲಾಕೆವಾದರೂ ಒಂದಕ್ಕೊ ಮ್ಮ ರತ್ನ 
ವಜ್ರ, ಬಂಟ! ರೇಶಿಮೆ ಜಾಡಿ ಗತ! 





ಗಿದಿಸ್ತಿ 


ಅದರ ಬೆಲೆ ೧೦೦ ಕೋಟಿ 
ರೂಪಾಯಯವತ್ಪಿತ್ತು. ಆದರೆ 


ಕಾಲ ಅದನ್ನೂ ಶಬಳಿಸಿತು! 


ನಿನಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ 


ದಲೇ ಹೆಣೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ರೂ. ೧೦೦,೦೦,೦೦,೦೦೦ 
(ನೂರು ಕೋಟಿ) ರೂಪಾಯಿ ಬೆಲೆಬಾಳುವೆ. 
ಕಂಬಳಿಯಿತ್ತೆಂಬುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವಾದೆ 
ಮಾತು. ಆ ಕಂಬಳಿಯ ಕಥೆಯೆ ಇದು. 
ಪರ್ಶಿಯ (ಈಗಿನ ಇರಾಣ)ದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದೆ 
ಎರಡನೆಯ ಖುಸ್ರು ಈ ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ನೇಯಿ 
ಸಿದ ಬಹಾದ್ದೂರ. ಇಷ್ಟೊಂದು ಬೆಲೆಬಾಳುವ 
ವಜ್ರಾದಿಗಳನ್ನು ಈ ಕಂಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ಬೇಕೆಂ- 
ದಲ್ಲಿ ತುರುಕಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳನ್ನು ದೇಶದೆ 
ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಜನಜೀವನ ಮುಂತಾದವುಗಳೆ 
ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಬಹು ಹ ಸುಂದರಕೆ 
ವಾಗಿ ಹೆಣೆದಿದ್ದರು. ಪರ್ಶಿಯದ ನಿಸರ್ಗರಮ್ಮ 
ದೃಶ್ಯ ಗಳು, ಸಂಪತ್ತುಗಳು, ಭಾವನೆಗಳು 
(ಕತೆ ತತ್ವ--ಎಲ್ಲವೂ ಆ ಕಂಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಈ 












ಇಟಂಗಿಲಿ ಅಪ್ರಿಅಣು ರಿತ್ಯಿಗೆಂಬಳಿ 


ಮುತ್ತುರತ್ನಗಳ ಮೂಲಕ 
ದವ. 
ಖುಸ್ರು ವೈಭವಪ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದ. ಅವನ ಸಭಾ 
ಭವನದ ೧೨೧ ಅಡಿ ಪರಿಧಿಯ ಅರ್ಧವರ್ತುಲ 
ಒಳಮಾಳಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ನೀಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ 
ಬಂಗಾರದ ಎಳೆಗಳಿಂದ ರಾಶಿ ಚಕ ಶ್ರೈವನ್ನು ಬರೆ 
ದಿತ್ತು. ಆತನ ಸಿಂಹಾಸನ ಬಂಗಾರದ್ದು. ಕರತ 
ಕಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ನೀಲ- ಪಚ್ಚೆ ಗಳು ಕೂಡಿಸಲ್ಪ ಟ್ಬಿ 
ದ್ದವು. ಮೇಲ್ಗ ಡೆ ನೇತಾಡುತ್ತಿ ದ್ದ ರಾ 
ಕಿರೀಟದ ಕೆಳಗೆ ಖುಸ್ರು ಸಿಂಹಾಸನದ ಮೇಲೆ 
ಕುಳಿತಾಗ ಆ ಎಲ್ಲ ವೈಭವ ಕಣು ಕೋರೈಸ ಸು 
ತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ,ಈ ಗಾ ರತ್ತ ಗಂಬಳಿಯನ್ನು 
ರಾಜನ ಎದುರು ಹಾಸಿದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿನ ವಜ್ರಾದಿ 
ಗಳ ಹೊಳಪು ರಾಜನನ್ನೂ ಅವನ ಬಾನ್‌ 
ವನ್ನೂ ತೇಜೋಹೀನರನ್ನಾ ಗಿ. ಮಾಡಿಬಿಡು 


ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಗಿ 


ವೃತ್ಷಗಳಿಂದ ಭರಿತವಾದ ತೋಟ ಹಬ್ಬಿ ತ್ತು. 
ನಡನಡುವೆ ಕಾಲುದಾರಿಗಳು, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸ 
ಗಳು. ವಜ್ರನಿರ್ಮಿತವಾದ ಎರಡು. ನದಿಗಳು 
ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ನಾಲ್ಫಾ ಗಗಳಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದ ವು. 
ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಜಾ ಅಡಿ ಅತ್ಯಂತ 
ಶುಭ್ರವಾದ ಶುದ್ಧ ರೇಶ್ಮೆ ಯ ಪಟ್ಟಿ ಹಾಯ್ದಿತ್ತು. 
ನದಿಗಳು ಒಂದನ್ನೊ ಹು ಕತ ತರಸುವನ್ಲಿ "ನಟ್ಟ 
ನಡುವೆ ವಜ್ರ ಮಯವಾದ ಒಂದು ಕೊಳ್ಳೆ; ತ 
ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಕ್‌ ತೇಲುತ್ತಿದ್ದವು ವು. ಕಂಬ 
ಳಿಯ ನಾಲ್ಕು ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ ಪಚ್ಚೆ ರತ್ನ 
ಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ಮಹಾ ದೇವದಾರು'ಳು. 
ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಮುತ್ತು ರತ್ನಗಳ, ಹವಳ 
ನೀಲಗಳ, ವಜ್ರ- ಮಾಣಿಕಗಳ. ನವಿಲುಗಳು, 
ಗಿಣಿಗಳು, ಹಂಸಗಳು. -ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಹಕ್ಕಿ 
ಗಳು ಕುಳಿತು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. 
ರೇತ್ಮೆ ಮತ್ತು ಮುತ್ತಿನ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣ 
_ ಶಾಂತಿ ಸತ್‌ಶಿಲದ ಪಾವಿತ್ರ್ಯದ ದ್ಯೋತಕ 
ವಾಗಿತ್ತು, ಬಂಗಾರದ ಬಣ್ಣ ಹ 


ತ್ತಿತ್ತು. 
ಕಂಬಳಿಯ ಮೇಲೆ ಹೂಗಿಡಗಳಿಂದ ಫಲ 
| 
' 





೧೦೩೭ 


ಆಡ್ಕತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿತ್ತು. 

ಜನರು ಸಾಯಬಹುದು, ರಾಜರು ಅಳಿಯ 
ಬಹುದು, ಆದರೆ ನಿಸರ್ಗ ಮಾತ್ರ ಎಂದೆಂದಿಗೂ 
ಸುಂದರವಾಗಿ, ಹಚ್ಚಹಸುರಾಗಿ ಶೋಭಿಸು 
ತ್ತಲೇ ಇರುವುದು. ಈ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯ ಮೇಲೆ 
ಜೀವನದ ನಾನಾ ಸಂಕಟಗಳನ್ನು ಮೀರಿ 
ಸದಾ ಸಂತಸದ ವಸಂತ ಮಾಸವೇ ಮೈವೆತ್ತು 
ನಿಂತಂತಿತ್ತು. ಈ ಅದ್ಭುತ ವಿಸ್ತಾರದ ಕಂಬ 
ಳಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರ ತ್ರ ಕೆಲವೇ ಇಂಚುಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ 
ಯಂತೆ ನಸ ನಿಂತಿದ್ದ ಪಚ್ಚೆ ಗಳ ಬಣ್ಣ ತವು 
ದಲ್ಲಿ ತಾರುಣ್ಯ, ನಯ ಸಂತೋಷಗಳ 
ಅತು ಧತ್ತಮವಾದವು. ಎಂದು ಸಾರುತ್ತಿತ್ತು. 
ಕೊನಗೂ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ, ಧರ್ಮಕ್ಕೆ, ಒಳಿತಿಗೆ 
ವಿಜಯ ಕಟ್ಟಿ ಟ್ರಿದ್ದು, ಎಂಬ ನಂಬಿಗೆಯನ್ನೂ 
ಜೀವನದ ಸೊರ ಬವನ್ನೂ ಸಾರುತ್ತಿದ್ದ ತ 
ರತ್ತ ಶಗಂಬಳಿಯನ್ನು ಹ “ವಸಂತ ಕಂಬಳಿ, ಥೆ 
“ಸ್ವರ್ಗದ ಕಂಬಳಿ” ಎಂದು ಕಕೆಯತೊಡಗಿ 
ನರು. 

ಕಂಬಳಿಯ ಸೌಂದರ್ಯ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ದೇ 
ಶವೊಂದನ್ನೂ ಸಾಧಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಖುಸ್ರುವಿನ 
ಈ ಶತಕೋ& ಬೆಲೆಯ ಕಂಬಳಿಯನ್ನು ಕಂಡೊ 
ಡನೆಯೆ ಶತ್ರುಗಳು ದಿಗ್ಭ್ರಾಂತರಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತಿ 
ದ್ಡರು. ಇಕೆ ಬೊಕ್ಕಸ ಕಟ ಸರ್ವರ ಎದುರು 
ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗುವಂತಾಗಿತ್ತು. ಸ 
ನಿಷ್ಕರಾಗಿ, ಅನುಕೂಲರಾಗಿ ಇರುವವರಿಗೆಲ್ಲ ಈ 
ಕಂಬಳಿಯಲ್ಲಿ ನಿಸರ್ಗದ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು 
ಸೌಂದರ್ಯ ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಾನವನಲ್ಲಿ 
ನೆಲೆಗೊಳ್ಳ ಸ” ಸತ್ಯ” -ಶೀಲ-ಸಚ್ಚಾರಿತ್ರ್ಯ 
ಗಳೂ ಅವಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಶ್ರೇಯಸ. ಸ 
ಜ್ಯ ಹೊಳವಿನಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಗೋಳ ನಾಗ 

ದ್ಡವು. ಆದರೆ ಸ್ಟಾ ಒರ್ಥಪರರೂ ರಾಜನ ಅನಿಷ್ಟ 
ದ ಚಿಂತಿಸುವಪರೂ ಅದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ 
ಅವರಿಗೆ ಅದರಲ್ಲಿ ರಾಜನ ಅಪಾರ ಸ ಪತ್ತು 
ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ದರ್ಶನವಾಗಿ ಅವರು ನಡುಗ 
ಲಾರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದೆರು. ರಾಜನನ್ನು *ೆರಳಿಸಿದರೆ 


೧೦೮ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಕೆಬ್ಟೇವು ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಮನವರಿಕೆಯಾಗಿ 
ಅವರು ಆ ವಿಚಾರವನ್ನೆ ತ್ಯಜಿಸುವಂತಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 

ಇಂಥ ಅತ್ಯಧಿಕ ಬೆಲೆಯ ಕಂಬಳಿಗೆ ಬೇಕಾದ 
ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ರೀತಿಯೂ 
ಸುತೂಹಲಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಖುಸ್ರು ಅವನ್ನು 
ಎರಡು ವಿಧದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ. ಪ್ರಜೆಗಳು ಅವ 
ನಿಗೆ ತಮ್ಮ ಭಕ್ತಿಯ ಕಾಣಿಕೆಯೆಂದು, ಕೃತಜ್ಞ 
ತೆಯ ದ್ಯೋತಕವೆಂದು ಆಗಾಗ ಬೆಲೆಯುಳ್ಳ 
ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನ ಸಾಮಂ 
ತರು. ಕೂಡ ಮುತ್ತು-ರತ್ನಾದಿಗಳ ಕಾಣಿಕೆ 
ಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 

ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲಾವಿದರಾದ ನೇಕಾರರು ರಾಜನಲ್ಲಿ 
ಶೇಖರವಾಗಿದ್ದ ಈ ಮುತ್ತುರತ್ನಗಳು, ಚೀನದಿಂದ 
ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ತರಿಸಿದ ರೇಶ್ಮೆ ಬಚ್ಚಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆ 
ದುಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಭವ್ಯ ಕಂಬಳಿಯನ್ನಾಗಿ 
ನೇಯ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಏಳೆ, 
ಗಂಟು, ಸುಳಿವು ಕಲಾದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣ 
ವಾಗಿತ್ತು. ಮುತ್ತಿನ ರಭಾಲರಿಯ ಅಂಚನ್ನು 
ಬಿಟ್ಟೀ ಕಂಬಳಿ ೧೧೫ ಅಡಿ ಅಗಲವಾಗಿತ್ತು. 

*ಂಬಳಿಯನ್ನು. ಕಂಡ ಸಹಸ್ರಗಟ್ಟಲ ಜನ 
ಆಶ್ಚರ್ಯಚಕಿತರಾಗಿಬಿಟ್ಟಿರು. ಕಂಬಳಿಯಲ್ಲಿ 
ಮಂತ್ರಶಕ್ತಿಯಿದೆ. ಎಂದು ಜನ ಅನ್ನತೊಡಗಿ 
ದರು. ಪರ್ಶಿಯನ್‌ ಸ್ವರ್ಗದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ 
ಬಿಟ್ಟಿತು ಈ ಶಕಂಬಳಿ. ಗೋಡೆಗಳಿಂದಾವೃ 
ತವಾದ ತೋಟದ ಚಿತ್ರ, ದೇಶದ ಧಾರ್ಮಿಕ 
ಪ್ರಮುಖನಾದ ರಾಜ ತನ್ನ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸನ್ಮಾ- 
ರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಬದ್ಧನಾಗಿ 
ರುವನೆಂಬುದರ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿತ್ತು. 

ಆದರೆ ಆ ನಂತರದ ಜನರಿಗೆ ಈ ಕಂಬಳಿಯ 
ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿತ, ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅಥವಾ ಕಲಾತ್ಮಕ 
ಬೆಲೆ ಅನಿಸದಂತಾಗತೊಡಗಿತು. ಇರಾಣದಲ್ಲಿ 
ಸಾರ್ಯತ್ರಿಕ ಉತ್ಸವದ ಯತುವಾದ ವಸಂತ 
ಯತುವಿನ ಛಾಯೆಯನ್ನು ಕೂಡ ಇವರು ಕಾಣ 
ದಾದರು. ಅವರ ಧನಲಾಲಸೆಯ ಕಂಗಳಿಗೆ ಆ 





೦ 


ಈ ತಿಂಗಳು ಹಾಗೂ 
ಪ್ರತೀ ತಿಂಗಳು 


ಛಿ ದಿನ ಬಡ್ಡಿ ಉಚಿತ 


ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ನಿಮ 
ಸೇವಿಂಗ್ಸ್‌ ಖಾತೆಗೆ ತಿಂಗಳ 6 ನೇ 
ತಾರೀಖನೊಳಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಿದ 
ಹಣದ ಮೇಲೆಯೂ, 1 ನೇ ತಾರೀಖ 
ನಿಂದಲೇ ಬಡ್ಡಿ ದೊರೆಯುವುದು. 
ಅಷ್ಟಲ್ಲದೇ, ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ನಿಮ್ಮ 
ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿರುವ ಅಶ್ಯ 
ಧಿಕ ಮೊತ್ತದ ಮೇಲೆ ಬಡ್ಡಿ ಲೆಕ್ಕ 
ಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಮತ್ತು ವರ್ಷಕ್ಕೆ 
ಎರಡು ಬಾರಿ- ಅಂದರೆ ಜೂನ್‌ 30 
ಮತ್ತು ಡಿಸೆಂಬರ 31 ರಂದು ನಿಮ್ಮ 
ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಲಾಗುವುದು. 


ನಿಮ್ಮು ಉಳಿತಾಯವು 


ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಶೇ. ಬ. ರಷ್ಟು 


ಬಡ್ಡಿ ಸಂಪಾದಿಸುವುದೆಂಬುದು 
ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿ. 


ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ 
ಉಳಿಸಿರಿ. 


ನ 
ಖರೆಂ 
ಬ್ಯಾಂಕ್‌ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ 
ಸ್ಥಾಪನೆ : 1906 
ಸಮಗ್ರ ಸೇವೆ. 
ಸಂಪೂರ್ಣ ಭದ್ರತೆ 


ಮುತ್ತು ರತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾದ ಸಾಂಕೇತಿಕ 1 











ಭಾವಗಳು, ದರ್ಶನಗಳು ಕಾಣಿಸುವ ಬದಲು 
ಅವುಗಳ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಬೆಲೆಯ ಅಂಕೆಯೆ 
ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಕವಾಯಿತು. 

ಖುಸ್ರುವಿನ ಮರಣಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಅವನ ಮಗ 
ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಪೋಲು 
ವೆಚ್ಚ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟ. ಆ ಮೇಲೆ ಕ್ರಿ. ಶ. ೬೪೨ 
ರಲ್ಲಿ ಪರ್ಶಿಯವನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡ ಅರಬರು 
ಅವನಿಂದ ಅಳಿದುಳಿದ ಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ದೋಚಿ 
ಕೊಂಡರು. ಹಸಿದ ಕ್ರೂರ ಮೃಗಗಳಂತೆ 
' ಅವರು ಈ ದಿವ್ಯ-ಭವ್ಯ ಅಮಾಲ್ಯ ರತ್ನಗಂಬ 
ಳಿಯ ಮೇಲೆ ಎರಗಿದರು. ಅದರಲ್ಲಿನ ರತ್ನಾದಿ 
ಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಅದನ್ನು ಹರಿದು ಚಿಂದಿ 
ಚಿಂದಿ ಮಾಡಿದರು. ಕುಂಬಾರನಿಗೆ ವರುಷ್ಠ 
ದೊಣ್ಣೆಗೆ ನಿಮಿಷವೆಂದಾಗಿ ಹೋಯಿತು ಕಂಬ 
ಳಿಯ ಅವಸ್ಥೆ. ಖಲಿ(ಫ ಉಮರ ಅದರ ಐದರ. 
ಲ್ರೊಂದಂಶವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ. ಇನ್ನೊಂದು 





ಹೈದರಾಬಾದ್‌ ಏ.ಪಿ. 


ಕಿರಿಯರ ಒಗಟಿ 


1. ಪ್ರಸಂಚದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು? 
2. ಯಾವ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು ಹಣಕ್ಕೆ ಉತಮ 


ಜು ಇೀಣ (೧ 0% ಯ 
೨೫ಡ೮ನ೮೩ 3೧೮೫ ಎಣ ಯ - ಎಸಿ ಂಗಣ 


ಜಲಜ ಯಲ * ಬಣಬಣ ಯಾ ಯಂ '2 


ದಿ ನೈರುೂವಮ್‌ ಶುಗರ್‌ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ಲಿಮಿಟಿಜ್‌ 


ಇರಾಣಿನ ಅಪ್ರತಿಮ ರತ್ನಗಂಬಳಿ 9 


ತುಂಡು ಪ್ರವಾದಿ ಮಹಮ್ಮದರ ಅಳಿಯ ಅಲಿಗೆ 
ಹೋಯಿತು. ಸಹಸ್ರಾರು ಸೈನಿಕರು, ಅವರ 
ನಾಯಕರು ಒಂದೊಂದು `ತುಂಡಿಗಾಗಿ ಇಷ್ಟು 
ಸಿಕ್ಕರೆ ಮುಂದಿನ ಜೀವಮಾನವನ್ನೆ ಲ್ಲಐಷಾರಾಮ 
ದಿಂದ ಕಳೆಯಬಹುದು ಎಂದು ಗುದ್ಮಾಡಿದರು. 
ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೈನಿಕನೊಬ್ಬನಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ ತುಣುಕೇ 
ಬಗದಾದ ಪೇಟಿಯಲ್ಲಿ ರೂ. ೧೫,೦೦೦ 
ಬೆಲೆ ತಂದಿತು. ಪರ್ಶಿಯದ ಒಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮೃ 
ದ್ಮಿಯ ಸಂಕೇತ ನಾಶವಾಗಿಹೋಯಿತು. 
ಕಟ್ಟುಕಥೆಯೊಂದನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದ 
ಈ ರತ್ನಗಂಬಳಿಯ ಒಂದು ತುಣುಕು, ಒಂದು 
ಎಳೆ ಕೂಡ ಈಗಿಲ್ಲ. ಈ ಕಂಬಳಿಯ ಜೀವ 
ಮಾನದಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ನೇಕಾ 
ರರು ಸ್ಪೂರ್ತಿ ಪಡೆದರು. ಕಲಾವಿದರು, ಇತಿ 
ಹಾಸಕಾರರು ಅದರ ಭವ್ಯತೆಗೆ ಮಾರು 
ಹೋದರು. ತತ್ತ್ವೃಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅದರ 









ಇ ಶಂ 
ಕ್‌ ಪ್ರತಿಫಲ 


ಕೊಡುತ್ತವೆ? 








"೧೧% €೯ '[ 
ಕಿಂ 







೧೧೦ ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಸತ್ವವಿಂದಿಗೂ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯತ ಸತ್ಯವನ್ನು, ತನ್ನ ಅಸಿ ತ್ವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜೀವನದ 
` ಎವಿ ಗೌ 

ನದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸೌಂದರ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ತೋರಿ 

ಒಳ್ಳೆಯದೇ ಇರಲಿ, ಕೆಟ್ಟದ್ದೇ ಇರಲಿ, ಒಂದಿ ಸುತ್ತಿದ್ದ ಈ ರತ್ನಗಂಬಳಿ ತನ್ನ ನಾಶದ ಮೂಲಕ 


ಲ್ಲೊಂದು ದಿನ ಅದಕ್ಕೂ ಕೊನೆಯಿದೆ ಎಂಬ ತೋರಿಸಿತು. ಹಃ 


ನಿಚಿತ್ರ ಜಾಹಿರಾತುಗಳು! 
ನೀವು ಜಾಹೀರಾತುಗಳಲ್ಲಿ ನಿವಿಧ ಬಗೆಯುವನ್ನು ನೋಡಿರಬಹುದು. ಆದರೆ 


ಈಗ ಮುಂದೆ ಹಕೇಳಹೊರಬರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಜಾಹಿರಾತುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಖಂಡಿತ 
ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ: 


ಅಮೇರಿಕಾದ ಸೇಂಟ್‌ ಲೂಯಿ ಎಂಬಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ ಮಾರುವ ಬೆಡ್‌ 
ಗಾರ್ಲಿ ಎಂಬಾತ ತನ್ನ ಅಂಗಡಿಯ ಮುಂದೆ ಒಂದು ಬೋರ್ಡು ತೂಗಂಹಾಕಿ ಅದ 
ರಲ್ಲಿ-- “ನನ್ನಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ ಕೊಂಡವರಿಗೆ “ಥ್ಯಾಂಕ್‌ ಯು ಎಂದು ನಾನು 
ಕೇಳಲು ತಪ್ಪಿದರೆ ೨೫ ಡಾಲರ್‌ ಕೊಡುವೆನು? ಎಂದಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿಯ ವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ 
ದಿನ ಮುನ್ನೂರು ಪತ್ರಿಕೆ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ ಈಗ ೮೦೦ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಅವನ ವ್ಯಾಪಾರ 
ಏರಿತು. ಅದರೂ ಸಹ ಆತ “ಥ್ಯಾಂಕ್‌ ಯು? ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಎಂದೂ 
ಮರೆಯಲಿಲ್ಲ. 


ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸೆಕೆಂಡ್‌ಹ್ಯಾಂಡ್‌ ಕಾರಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಒಂದು ಬೋರ್ಡು ತೂಗು 
ಹಾಕಿ, ಅದರಲ್ಲಿ “ನಾಲ್ಕು ಚಕ್ಕನಿರುವ ಯಾವುದರ ಜೊತೆಗೇ ಆಗಲಿ ೫೦ ಪೌಂಡು 
ಕೊಡುವವರಿಗೆ ಒಂದು ಕಾರು ಕೊಡಲಾಗುವುದು. ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದ. ಆದರೆ 
ಆ ಬೋರ್ಡನ್ನು ತೂಗುಹಾಕಿದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದ. ಏಕೆಂ- 
ದರೆ ಒಬ್ಬಾತ (81೦೯ 5810) ನೀರು ಗಡ್ಡೆಯ ಮೇಲೆ ಜಾರುವ ಹಾವಿಗೆ 


ಹಾಗೂ ೫೦ ಪೌಂ. ಕೊಟ್ಟು ಕಾರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋದ! 


ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಒಂದು ಕಾರಿಗೆ ೩೫ ಪೌಂ. ಬೆಲೆ ಇಟ್ಟು ಅದನ್ನು 
ಕೊಳ್ಳುವವರಿಗೆ, ಇರುವ ಒಂದು ಮಗುವಿಗೆ ೩! ಪೌಂ. ನಂತೆ ರಿಯಾಯಿತಿ 
ತೋರಿಸುವುದಾಗಿ ಜಾಹಿರಾತು ವನಾಡಿದ. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೇ ಒಬ್ಬಾತ ತನ್ನ 
ಹತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಜನನ ದಾಖಲೆಯೊಂದಿಗೆ, ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಕರೆದುಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಾ 
ರಿಯ ಬಳಿ ಬಂದು ಕಾರನ್ನು ಪುಕ್ಕಟಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡುಹೋದ! 

ಪೂರ್ವ ಲಂಡನ್‌ನ ಹೋಟೆಲ್‌ ಮಾಲೀಕ ಸಾಲ ಕೊಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇ. 
ಕೆಂದು ಒಂದು ಜಾಹಿರಾತು ವರಾಡಿದ. ಅದರಲ್ಲಿ “ಸಾಲ ಬೇಕಾದವರು 6೦ ಕ್ಕಿಂತ 
ಹೆಚ್ಚು ವಯಸ್ಸಾಗಿದ್ದು ಆಂತಹವರ) ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಅಥವಾ ತಾಯಿಯನ್ನು 
ಜೊತೆಗೆ ಕರೆದು ತರಬೇಕು? ಎಂದಿತ್ತು. 


4 ಇ 
ಎ ್‌ ಂದಿಂಾ ಸ್ರ್ರಿಯ 









ಸ್ವ | 
ಗ ಸಳ ಟು '್ಕ ಸ 
ಗ ಕ್ಸ ಹ 111. ! ್ಯ' 
















(ಟ್ಟ ಸೈ 
ಕ ಸ್ಕಿ “4 | ಸ 
ಶಿ | ೬11) 


ಗ 


ಜಾ 










॥ ತ ಚ 
'ಂ ಗಟಟ ಛ್‌ ಆಟಂ: 1. 
1-11 (11 11 
ಗ್ಗ] “111 1, " 
11!!! ವ 








| ಲ (| 811 "' ೆ | ಸ್ಟ ್ಗ 

1! 11 ತೆ | 1 1 "್ಲಿ 

1 (11, ಚ ಟು 11 1 [ 1 

!1|| ಗ್ತೆ 11 1 11 ಹ 1 

1 1 ರ್ಜ 1 ಸ 

2 ಸ 1. (೪ ( ಟೆ ಕ್ಲ 

11 ॥ | 1 ಗ 
1 

ಟೆ (1 1೫ 













| 11 

(1 ಗ 

ಗ. 11 

ಸ |, ಸ ಆ 
61 


ಸ ಕ ೯ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಸತ್ಯ-ಅಸಿಂಸೆ-ನಿಶ್ವಪ್ರೇಮ ತತ್ತ್ವ್ಯಗಳಿಂದ 


ಪ್ರಭಾವಿತರಾದವರು 


ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೆಲ್ಲ ಇದ್ದಾರೆ. ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿರುವ ಇಂಥ ಕೆಲ ನಿಷ್ಠಾವಂತರು ಪ್ರಪಂಚ 
ನಿನಾಶಕಾರಿ ಯುದ್ಧದತ್ತ ಧಾವಿಸುತ್ತಿರುವ ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಈ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿ 
ಶಾಂತಿಸ್ಥಾಪನೆಗಾಗಿ ಯತ್ನಿಸಲೆಂದು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋ ವರೆಗೆ ಕೈಕೊಂಡ 
೬೫೦೦ ಮೈಲುಗಳ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯ ಹೃದಯಂಗಮ ವರ್ಣನೆ ಇಲ್ಲದೆ. 


ಹೊ ಎಪ್ರಿಲ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಈಸ್ಟರ್‌ 
ರವಿವಾರದ ದಿನ ಚಿಕಾಗೊ ಥಿಯೊಲಾಜಿಕಲ್‌ 
ಸೆಮಿನರಿ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷದ ಬೀ 
ಬರ್ನೆಟ್‌ ಮತ್ತು ಮೂವತ್ತೈದು ವರ್ಷದ 
ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೆರಿಕ್‌ರ "ನಿವಾಹ ಡ್‌ ಅತ್ಯಂತ 
ನಿರಾಡ: ಬರವಾಗ ಜರುಗಿದ: ಈ ಮದುವೆಯ 

ಸುದ್ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಸ್‌ ಸಿಟಿ ಮತ್ತು ಚಿಕಾಗೋ 
ಎನ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ 
ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಇದು ಅತ್ಯಂತ 
ಅಪೂರ್ವವಾದ ವಿವಾಹವಾಗಿತ್ತೆನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ 
ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. 

ಬೀ ಬರ್ನೆಓ್‌ ನಾರ್ತ್‌ ಕೆರೊಲಿನಾದ ಒಬ್ಬ 
ರೈತನ ಮಗಳು. ಹನ್ನೊಂದು ಮಕ್ಕ ಳಲ್ಲಿ ಆರನೆ 
ಕಾದ ಇವಳು ತನ್ನ ಬಾಲ ನನ್ನಲ್ಲ ಹೊಲ 
ಮನೆಯ *ೆಲಸದಲ್ಲಿ ಕಳೆದಿದ್ದ ಇಲ 

೧೭೫೮ ರಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿ 
ಸಮೃದ್ಧ ನ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ 
ತ ಸ್ಕಾ ಟಾ ಹೆರಿಕ್‌. ತಂದೆಗೆ ಇವನೂಬ್ಬ ನೇ 
ಮಗ. "ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದ ತಮ್ಮ 
ಸುಂದರವಾದ, ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜು 
ಗೊಳಿಸಲ್ಪ ಟ್ಟ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾ ಟ್‌ ಬೆಳೆದಿದ್ದ. 

ಮು ಇವರಿಬ್ಬ ರ ಲಗ್ನ ಶ್ರೀಮಂತ ವರ 
ಮತ್ತು ಬಡ ಕನ್ನಿಯರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮದುವೆ 
ಎಂದು ಅಪರೂಪವಾಗಿರದೆ ಅದಕ್ಕೆ ಬೇರೆಯೆ 


ಒಂದು ಕಾರಣವಿದೆ. ಮಾಸ್ಕೋಕ್ಕೆ ಕೈಕೊಂಡ 
ಪಾದಯಾತ್ರೆಯ ಪಥಶದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದ ಇವರು:ಪರ 
ಸ್ಪರ ಆಕರ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವರಾಗಿ ಮದುವೆಯಾದರು 
ಎಂಬುದೇ ಇದರಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. 

ಹೆರಿಕ್‌ ಕುಟುಂಬದವರೆಲ್ಲ ಮಹಾತ್ಮಾಗಾಂಧಿ 
ಯವರ ತತ್ತ್ವಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದವರು. 
ಯುದ್ಧ ಮತ್ತುಅತ್ಯಾಚಾರಗಳಿಗೆ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ 
ಪ್ರತಿಭಟನೆಯೊಂದೇ. ಯೋಗ್ಯವಾದ ನೈತಿಕ 
ಮಾರ್ಗವೆಂದೂ ಪರಮಾಣುಯುಗದ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ 
ಅದೊಂದೇ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕವಾದ ಪರಿಹಾರ 
ವೆಂದೂ ಇವರೆಲ್ಲ ನಂಬುತ್ತಾರೆ. 

೧೯೬೦ ರಲ್ಲಿ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಕಾಚರಣೆಯ 
ಸಮಿತಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರ ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಬ್ರಾಡ್‌ 
ಪೋರ್ಡ್‌ ರ್‌ ಎಂಬವರು, ಶಾಂತಿಗಾಗಿ 
ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ ಲು. ನಿಶೃಸ್ತ್ರೀಕರಣದ ಮಹಿಮೆ 
ಯನ್ನು ಪ್ರಚುರಪ ಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಗಾಂಧೀಜಿಯ 
ಅಹಿಂಸಾ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಬೀರಲು ಸಾನ್‌ ಫ್ರಾ- 
ನ್ಸಿಸ್ಕೊ ದಿಂದ ಮಾಸ್ಕೊ ದವರೆಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 
ಕ್ಸ ಕೊಳ್ಳ ಲಿರುವ ತಮ, ನ್ನು ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳೆ ಲು 
ಸಯಂಸೇ ೇವಶರು ಮುಂದೆ ಜಾಹಿ ಸಾರ್ಯ 
ಜನಿಕ ಬಿನ್ನಹ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೆರಿಕ್‌ ಮತ್ತು ಬೀ ಬರ್ನೆಟ್‌ರು 
ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಭಿನ್ನ ಜಗತ್ತುಗಳಿಂದ ಬ್ರಾಡ್‌ 
ಪೋರ್ಡ್‌ರ ಕರೆಗೆ ಓಗೊಟ್ಟು ಮಾಸ್ಕೋಕ್ಕೆ 


5ರೆ84 ಬುಕ!” ನಿಂದ 


೧೧ 


ತ್‌ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಯೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಕೈಕೊಳ್ಳಲು ಸಿದ್ಧರಾದ ಇಪ್ಪ- 
ತ್ತಾರು ಜನ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳ ಪಥಕವನ್ನು ಸೇರಿ 
ಫೊಂಡರು. ಈ ಪಥಕದವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ 
ಎಂಟು ತಿಂಗಳ ಕಾಲವನ್ನು ಈ ಅಪೂರ್ವಕಾರ್ಯ 
ಕ್ಕಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಗುಂಪೆ ೬೦೦ 
ಮೈಲು ಹಾದಿಯನ್ನು ಕ್ರಮಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾಟ್‌ 
" ಮತ್ತು ಬೀ ಪ್ರೇಮಪಾಶದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೆರಿಕ್‌ ಆರಡಿ ಎತ್ತರದ ಬಲಿಷ್ಠ 
ಆಳು. ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ಈತನೇನೂ ಪ್ರೇಯಸಿ 
ಗಾಗಿ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳ ಇಂಥ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಅರಸ 
ಬೇಕಾಗಿರಲಿಲ್ಲ: ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಆತ 
ತನ್ನನ್ನು ಬಲೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿ 
ಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿವಾಹೇಚ್ಛು ಕನೈಯರ ಮತ್ತು 
ಅವರ ತಾಯಂದಿರ ಗತ್ತುಗಳಿಂದ ತನ್ನನ್ನು 
ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದ. ಆತ ಶಾಂತಿವಾದಿ 
ಗಳ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಕೂಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು 
ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುವುದಕ್ಕಾಗಿರದೆ ಲ್ಲ 
“ ನ್ನೊಂದು ಮಹತ್ಕಾರ್ಯ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ---ಮಾನವ 
ಜೀವಿತದ ಸುಖ ಭವಿತವೈ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ.- 
ಆಗಿತ್ತು. 

ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನ ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ 
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಸ್ಕಾಟನು ಪರ್ಲ್‌ 
ಹಾರ್ಬರಿನ ಘಟನೆ ಮತ್ತು ದ್ವಿತೀಯ ಮಹಾ 
ಯುದ್ಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನೌಕಾದಲದ ಸಮ 
. ವಸ್ತ್ರಧರಿಸಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿಸುವಂತಾ 
ಯಿತು. ೧೯೪೫ ರ ಬೇಸಿಗೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 
ಅವನಿಗೆ ಅಸಾಧ್ಯ ತಲೆನೋವು. ಬರಲಾರಂಭಿ 
ಸಿತು. ಈತನ ಮಿದುಳಲ್ಲಿ ಹುಣ್ಣಾಗುತ್ತಿದೆ 
ಯೇನೂ ಎಂದು ಶಂಕಿಸಿದ ನೌಕಾ ಆಸ್ಪತ್ರಿಯ 
ವರು ಇವನನ್ನು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಲೆಥ್ಸೈೆಡಾ ನೌಕಾ 
ಆಸ್ಪತ್ರಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಈ ಆಸ್ಪತ್ರಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ಹಿಕೊ 
ಶಿಮಾ ಮತ್ತು ನಾಗಾಸಾಕಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪರ 
ಮಾಣು ಬಾಂಬುಗಳು ಬಿದ್ದವು. ಅನೇಕ ಅಮೇ 
ರಿಕನ್ನರಂತೆ ಸ್ಕಾಟ್‌ ಕೂಡ, “ ಅಬ್ಬಾ! ಎಂಥ 
1: 6-15 


೧೧ಕ್ಮಿ 


ಭೀಕರ ಸಂಗತಿಯಿದು!” ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದೆ. 
ಮುಂದೊಂದು ವರ್ಷವನ್ನು ಆತ ಕ್ಯಾಲಿಫೋ 
ರ್ನಿಯದ ಸಮುದ್ರ ತೀರ ಮತ್ತು ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇ 


ಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡುತ್ತ *5ಳೆದ. 
“ನಾನು ಅಸ್ವಸ್ಥ ಚಿತ್ತನಾಗಿದ್ದೆ. ಏನು ಮಾಡ- 


ಬೇಕೆಂದೇ ತಿಳಿಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ 
ಸಂಗೀತಪ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದೆ. ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ 
ಪ್ರವೇಶ ಸಿಗದ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನ ಜ್ಯುಲಿಯರ್ಡ್‌ 
ಸಂಗೀತ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸೇರಿದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು 
ದಿನ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು 
ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟೆ, ಏಕೋ ಏನೋ 
ಬೇಕೊಂದು ವಾತಾವರಣ ನನಗೆ ಬೇಕು ಎಂದ 
ನಿಸಿತು” ಎಂದು, ಸ್ಕಾಟ್‌ ತನ್ನ ಆ ದಿನಗಳನ್ನು 
ಕುರಿತು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. 

ಅವನಿಗೆ, ಇಷ್ಟರಲ್ಲೆ ತನ್ನ ಅಜ್ಜ- ಅಜ್ಜಿಯ 
ರಿಂದ ಒಂದಿಷ್ಟು ಆಸ್ತಿ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆತ 
ಅದನ್ನು ಮುಟ್ಟಲಿಲ್ಲ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ಆತೆ 
ಬಂದಿಳಿದಾಗ ಅವನ ಬಳಿ ಕೇವಲ ೧೦೦ ಡಾಲ 
ರುಗಳಿದ್ದವು. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದೂವರೆ 
ವರ್ಷ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆತ ಕಬ್ಬಿನ ತೋಟದಲ್ಲಿ 


' ಕೂಲಿಯಾಗಿ, ಕಬ್ಬಿಣ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಲಿಯಾಗಿ, 


ಒಂದು ಖಾನಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಿಗೆಯವನಾಗಿ 
ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. “ಸತ್ಯದ ಬೆಳಕನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸು 
ತ್ತಿದ್ದ ನನಗೆ ಅದು ಇನ್ನೂ ದೂರ ದೂರವೇ 
ಇರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ನಾನು ಸಿಡ್ನೆಯಿಂದ 
ಸಿಂಗಾಪುರಕ್ಕೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಸಿಲೋನ್‌, ಮುಂದೆ 
ಮಾರ್ಸೆಲಿಸ್‌ ಮತ್ತು ೮ೆ ಹಾವ್ರೆಗೆ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ 
ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಪ್ರವಾಸ ಸಮಯದ 
ಯುಗಯುಗದ ಮಹಾನ್‌ ಚಿಂತಕರ ಪುಸ್ತಕ 
ಗಳನ್ನು ಓದಿದೆ. ಲೆ ಹಾವ್ರೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ 
ನನ್ನಲ್ಲಿ ಕುರುಡು ಕಾಸೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ರೇಲ್ವೆ 
ಸ್ಟೇಶನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಬೀಡು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದ ಕಂಗಾಲರ 
ಗುಂಪನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡೆ. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ನಾ 
ಗಂಟಿಗೆ ಪೋಲೀಸರು ಬಂದು ನಮ್ಮನ್ನಲ್ಲಿಂದ 
ಓಡಿಸಿದರು. 


೧೧೪ 


“ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿಗೆ ಮರಳಿದ ಮೇಲೆ ಮೆಟ್ರೊ 
ಪಾಲಿಟ್‌” ಆರ್ಟ್ಸ್‌ ಮ್ಯೂಜಿಯಮ್ಮಿನಲ್ಲಿ ನಾಕಾ 
ಹಿಡಿದೆ. ಇಷ್ಟರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕಾ 
ನೇಕ | ಟ್‌ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು. ಷು 
ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾನವನಲ್ಲಿಯ ಸಹೋದರ ಭಾವ 
ವೊಂದೇ ಸರ್ವಮಾನ್ಯ ಸತ್ಯವೆಂದು ನನಗನಿಸ 
ತೊಡಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಧಾರ್ಮಿಕ ಧುರೀಣ-- 
ಭಗತ ತ್ತ ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿರುವ 

ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನೂ- ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ವಿಧದಲ್ಲಿ 
ನಮಗೆ ಪಠಸ ಸ್ಪರರನ್ನು ದ್ರೀತಿಸ ಸಲು ಪರಸ್ಪರರ 
ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಣಗಲು ಉಪದೇಶಿಸಿದ್ದಾನೆ. 
ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಮೂರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ 
ಈ ಜಗತ್ತು ದ್ವೇಷ, ಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ ಗಳ 
ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿ 
ಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತ ಬಂದಿದೆ.” 

ಅಲ್ಲಿ ಮ್ಯೂಜಿಯಮ್ಮಿನಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಕೊಡ 
ಹುವ ಗರಿಯ ಗುಂಚವನ್ನು ಹಿಡಿದು ನಿಂತಿದ್ದಂತೆ 
ಸ್ಕಾಟ್‌ನಿಗೆ ಯಾವುದೊ ಯುದ್ಧದ ಕರೆ ಬಂದಂತ 
ನಿಸಿತಂತೆ. ಆತ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ:. “ ಗಾಂಧೀ 
ಜಿಯ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ ನೋಡು 
ತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲ ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ತಂಡಗಳು ಅಮೇರಿಕಾ 
ದಲ್ಲಿ 'ಾಹಿಬರು. ನನನ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಸೈನ್ಯದ 
ಟ ಟ್ರಕ್ಳುಗಳ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳುವುದು, 
ವೈಟ್‌ಹಾಸಿನ ಬೇಲಿಯ ತಂತಿಗೆ ತಮ ನ್ನ್ನ 
ಕಟ್ಟ ಕೊಳ್ಳು ವುದು, ಸೆರೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿ 
ಆರತ "ಮುಷ ಷ್ಕ ರ ಹೂಡುವುದು ಮುಂತಾದ 
ಹುಚ್ಚು ಜಟ? ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನ ವರು ಮಾಡು 
ತ್ತಿದ್ದಾ ಜ್ಯಂದು ನನಗನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೂ ಈ 
ಜನರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿ ಯಾಗಬೇಕೆಂಬ ಕುತೂಹಲ 
ನನ್ನಲ್ಲಿತ್ತು. ಅಹಿಂಸಾತ್ಮ ಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ 
ಸಮಿತಿಯೊಂದು ವಾಶಿಂಗ 'ಸ್ನನಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ 
ಮತಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆಸ ರಿಡೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು 
ಬತ ನನಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ನಾನಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆ. 

“ ಅದೇನೂ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಕೆಲಸವೆನಿಸ 
ಲಿಲ್ಲ. ಆ ಜನ ಪಿಕೆಟಿಂಗ್‌ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 


"ನಿಮ್ಮ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಪೆಂಟಾಗಾನ್‌ದ (ಅಮೇರಿಕದ ಸೈನ್ಯ ಕೇಂದ್ರ) 
ಸುತ್ತಲು ಸಾಮೂಹಿಕ ಕಾವಲು ನಡೆಸಿದ್ದರು. 
ಅವರ ಸಂದೇಶ ಆಚೆ ಕಡೆ ತಲುಪಿತಾದರೂ 
ಅವರ ಕಾರ್ಯ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆಯೆ ಇಲ್ಲವೆ 
ಎಂದು ತಿಳಿಯುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ, 
ಟಿಲಿಎಜನ್‌ನಲ್ಲಿ.ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಚಾರ 
ವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 

“ವಾಶಿಂಗ್ಬನ್ನಿನಲ್ಲಿ ನಾನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾದ ಶಾಂತಿ 
ವಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಸುಶಿಕ್ಷಿತರೂ ನಿಷ್ಕಾ 
ವಂತರೂ, ಬುದ್ಧಿವಂತರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಜೀವ 
ಮಾನವೆಲ್ಲ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ದುಡಿದ ರೆವಕಿಂಡ್‌ 
ಎ. ಜೆ. ಮಸ್ತೆ, ಹಿಂದೆ ಸಿನೇಟ್‌ ಸ ದಸ್ಕರಾಗಿದ್ದೆ 
ವಿಲಿಯಂ ಮೇಯರರ ಮಗ ಕಾರ್ಲ್‌ ಮೇಯರ್‌, 
ಮೆಡಿಕಲ್‌ ರಿಸರ್ಚ್‌ ಇಂಜಿನಿಯರರಾದ ಬ್ರಾಡ್‌ 
ಫೋರ್ಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಮುಂತಾದವರು ಈ ಶಾಂತಿ 
ವಾದಿಗಳಲ್ಲಿದ್ದರು. 

ಈ ಮತಪ್ರದರ್ಶನ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ನಾನು 
ಬ್ರಾಡ್‌ಫೋರ್ಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ನನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗಿ 
ಭೆಟ್ಟಿಯಾದದ್ದು ಸಂತೋಷ. ಆದರೆ 
ನಿಮ್ಮ ಮತಪ್ರದರ್ಶನ ನನಗೇನನ್ನೂ ನಂಬಿಕೆ 
ಮಾಡಿಕೊಡಲಿಲ್ಲ' ಎಂದೆ. ಅವನು ಮುಗು- 
ಭ್ನತ್ಕು "ನಾನು ಅಂಥ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನೆ ಮಾಡ 
ಲಿಲ್ಲ. ನೀವು ಕಾರ್ಯ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಮಯ 
ಬಂದಾಗ ಯಾವುದೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ತಡೆಯದು, 
ಹೆದರಿಕೆಯಿಂದ ಜೀವ ಹೋಗುವ, ಬೇನೆಯಿಂದ 
ಏಳಲಾರದ ಪ್ರಸಂಗವಿದ್ದರೂ ನೀವು ಅಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ 
ವಾದಿಗಳ ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ (ಈ ಸಬ್ದಪ್ರಯೋಗ 
ಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ಷಮೆಯಿರಲಿ) ಧುಮುಕುವಿರಿ' ಎಂದನು. 

“ ನಾವು ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಂಡೆವು. 
ಮತ್ತೆ ಅವನನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗುವೆನೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆ 
ಕೂಡ ನನಗಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ಮರಳಿ ನ್ಯೂಯಾ- 
ರ್ಕಿಗೆ ಬಂದಾಗ ವಿಮಾನ ದಾಳಿ ಸಾಧನೆ ನಡೆ 
ಯಲಿದೆಯೆಂದು ತಿಳಿಯಿತು. ನನಗದರಲ್ಲಿ 
ಮಹತ್ವ ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ಅದನ್ನು ಮರೆತೇ 

ಬಿಟ್ಟಿ ಎನ್ನ ಬಹುದು. ವಿಮಾನ ದಾಳಿಯ ಕಹಳೆ 








ಸ ದಿನವಿಡೀ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. 


ಸವ೯£ತ್ರ ಸುಂದರ (ಪ್ರೀಯಕ ಪರಂಪಕಾಗತ 
ಸುಂದರ್ಯಸುಧನ... 





ಹ ಗ. ಆಡಿಗ ಲಗಾಗಾರರಾ ರಾ ಸಲ 


ಲ್ಲ ಬೇ 
ರ ಸ್‌ 


ಅನುಪಮ ಶುದ್ಧತೆ ಹಾಗೂ ಸುಮೃಕೆ 


ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ--ಹಿಮಕಣ ತೊಳೆದ ಕುಸುಮದಳದಂತೆ ಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ 
ಸೌಮ್ಯವಾದ, ಸರ್ವತ್ರ ಸುಂದರಿಯರ ಪರಂಪರಾಗತ ಸೌಂದರ್ಯ ಸಾಧನವಾದ, 
ಪಿಯರ್ಸ್‌ನ ಸಮಾಗವು. ಮೊದಲು ಸೌಮ್ಯ ಪಿಯರ್ಸ್‌ ಸೋಪಿನಿಂದ... 
ಫ್ಲಿಸರಿನ್‌ ಇರುವ, ಪಾರದರ್ಶ ಕವಾಡ, ದಜುನ 

ಮಕ್ಕಳ ಕೋಮಲ ಚರ್ಮ ಕ್ಯೂ 
ಒಳ್ಳೆಯದಾದ ಸೋಪಿನಿಂದ--ಸ್ನಾನ! 
ಸ್ನಾನಾನಂತರ ಸುಗಂಧಮಯವಾದ, 
ಕೋಮಲವಾದ ಪಿಯರ್ಸ್‌ ಟಾಲ್ಯಮ 
ಪೌಡರಿನ ಮೃದು ಸ್ಪರ್ಶ...ಇದರಿಂದ 
ನಿಮ್ಮ ಲ್ಲಿ ಮುಂಜಾನೆಯ ನವೋಲ್ಲಾಸ 





೫17, 5-50 81% ಓಂಮುಸ್ಮಾಲ್‌ ವರ್‌ ಓನಿ ಅನಗಿಂದೆ ನ. ಊಟ್‌ ಎಫ್‌. ಹಿಮಸ್‌॥ ವಮಭಿತ್‌, 







`ಏ 


೧೧೬ 


ಊದಿದಾಗ ನಾನು ಹೊರಗಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದೆ. ''ಸುತ್ತ 
ಮುತ್ತಲಿನ ಎಲ್ಲರೂ ರಕ್ಷಣೆಯ ಸ್ಥಾನಗಳತ್ತ 
ಓಡಿದರು. ಏಕೊ ಏನೊ ನನ್ನ ಕಾಲುಗಳು 
ಚಲಿಸಲೇ `ಇಲ್ಲ. ಪೋಲೀಸನೊಬ್ಬ ಮೆಲ್ಲಗೆ 
ನನ್ನನ್ನು ನೂಕಿ "ಇದು ವಿಮಾನ ದಾಳಿ ಸಾಧನೆ. 
ಅಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಡೆ ಓಡು' ಎಂದ. 

«ಪ್ರ ಕಾರ್ಯದ ಮೂರ್ಬತನ ಮತ್ತು ಅಮಾ 
ನುಷತನ ತಟ್ಟ ನೆ ನನಗರಿವಾಯಿತು. ನಾನಂದೆ: 
"ಹೆಗ್ಗೆ ಇಡಿ ನಾನು ಆ ತಗ್ಗಿ ನಲ್ಲಿ ಅಡಗುವು 
ದಿಲ್ಲ. ಶಾಂತಿ ಬೇಕು ಎನ್ನುತ್ತ | ರೀತಿ ನಾವು 
ಯುದ್ಧ ಸಿದ್ಧ ತೆ. ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ನಮ್ಮ ಲ 
ರಶಿಯನ್ನ ಡಿ ಹೇಗೆ ವಿಶ್ವಾ ಸವಿಡಬೇಕು? ಲು 
ಯನ್ನ ಸ ಹೀಗೆಯೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಂಡರೆ 
ನಿಮ್ಮವೆ ಮ್ಳ ನಡುಗದೆ? ನಾವೀಗ ಮಾಡುತ್ತಿರುವು 
ಗಾ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಮೊದಲು ಗುಂಡು 
ಹಾರಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು ಎಂದು ಅವರು 
ಯೋಚಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲವೆ? 

“ಆದಕೆ ಅದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನವೇನೂ ಆಗ 
ಲಿಲ್ಲ. ಕಾಯದೆ ಮುರಿದದ್ದ ಕ್ಕಾಗಿ ನನಗೆ ಐದು 
ದಿನಗಳ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಯಿತು. ಜೀರಿನಲ್ಲಿ ನಾನು 
ಥೋರೂನ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನೋದಿದೆ. "ಗು ಲಾಮ 
ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಆಶ್ರ ಯವಿತ್ತಿದ್ದ ಸರಕಾರಸ್ಕೆ ಕರ 
ನೊಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಆತ ೧೮೪೬ ರಲ್ಲಿ ಕ 
ಕಂಡಿದ್ದ. ಆಗ ಅವನ ಮಿತ್ರ ರಾಲ್ಫ್‌ ವಾಲ್ದೊ 
ಎಮರ್ಸನ್‌ ಅವನ ಭಚ್ಟಿಗೆ. ಬಂದು " ಹಶಿ: 
ನಿನ್ನಂಥ ಸಂಭಾವಿತ ಗೃ ಜಸ್ಟ ಇಲ್ಲಿ ಜೇಲಿನಲ್ಲಿ 
ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವೆ?' ಸತಾ ಕೇಳಿದ. ಆದರೆ 
ಥೊರೊ " ನಿಜವಾಗಿ ಈ ಪ್ರ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಏನು 
ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂಟರ ನೀನು ಹೂರಗೆ 
ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿ ರುವೆ ಎಂದು ಇರಬೇಕು' ಎಂದ. 
ಇದನ್ನೋದುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನನಗೆ ನಗೆ ಬಂತು.” 


ಜೇಲಿನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದ ಮೇಲೆ 
ಸ್ಟಾಟ್‌ ಒಂದು ದೋಣಿಯನ್ನು ಕೊಂಡು 


ಸತು 
ಮುದ್ರ. ತೀರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ತನ್ನ ನೆಂಟ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 






















ರಿಷ್ಟರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತ, ಮನದಲ್ಲೆ ವಿಚಾ 
ಮಾಡುತ್ತ ಕಾಲ ಕಳೆದ. 

ಅಮೇರಿಕದ ನೌಕಾಪಡೆ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಅಸ್ತ 
ಗಳುಳ್ಳೆ ಒಂದು ಸಬ್‌ಮರೀನನ್ನು ತಯಾರಿಸಿತ್ತು. 
ಅದರ ಪರ್ಯಟನ ಪ್ರಾರಂಭೋತ್ಸವ ನ್ಯೂ 
ಗ ಲ್ಲಿ ಜರುಗಲಿತ್ತು. ಅಹಿಂಸಾತ್ಮ 

ರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಸಮಿತಿ ಆ ಸಂದಕೃದಲ್ಲಿ ಮತ 

ಸಗಳ ಜು! ದೋಣಿಗಳುಳ್ಳೆ 
ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಿಗಾಗಿ ಕಕೆ ಇತ್ತಿತು. ಸಾ 
ತನ್ನ ದೋಣಿಗ್ಗೆ"ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟಿ. 
ತನ್ನ ದೋಣಿಯ ಮುಖ್ಯ ಹಾಯಿಯ ಮೇ 
"ಶಸ್ತ್ರಾಸೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ನಿನ್ಲಿಸಿರಿ' ಐ 
ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿಸಿ ತನ್ನ ದೋಣಿಯ 
ನ್ಯೂ ಲಂಡನ್‌ ಬಂದರದಲ್ಲಿಕಸುತ್ತಾ ಡಿಸಿದ. 
`ಈ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬ್ರಾಡ್‌ಫೋರ್ಡ್‌ ಲಿಟ್ಡ್‌ 
ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಕ್ವಿ ಕ್ರಿಯಾ ಸಮಿತಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ 
ಕಾರ್ಯರ್ದ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಜಕಾಗೊ ವಿಶ. 
ವಿದ್ಯಾಲಯ (ಮತ್ತು ಅರ್ಲ್‌ಹ್ಯಾಮ್‌ ಕಾಲೇ 
ಜಿನ ಪದವೀಧರನಾಗಿದ್ದ ಈತ ಮಾಸ್ಕೋ 
ವಕೆಗೆ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಚಾರದ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯ 
ಹಂಚಿಕೆ ಹಾಕಿದ್ದನು. 

ನಾಲ್ಕಾರು ಸಲ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡಿದ ನಂತ 
ಆತ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯ ಮಹತ್ವ ವನ್ನೂ ಉಪ 
ಯುಕ್ತತೆಯನ್ನೂ ಸ್ಕಾಟ್‌ನಿಗೆ ಹಾಡೊರ: ಅ 
ರಿಬ್ಬರೂ ಸಾನ್‌ ೯ .ಫ್ರಾಫ್ಸಿಸ್ಕೋಗೆ - ತೆರಳಿ 
ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸತೊಡಗಿದರು. ಆಕೆ 
ಆರು 'ವಾರಗಳೂಳಗಾಗಿ ೬೦೦ ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚು 
ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಿಂದ ಶತ ಬಂದವು 
ಆದಕೆ ೬,೫೦೦ ಮೈ ಲುಗಳ ಈ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು 
ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲೇ ಹಾಸ ವಿಚಾರ ತಿಳೆ 
ಜೂ ಇವರಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ ಸೆ ಜನ ಹಿಂದೆ ಸಃ 
ದರು. ಕೆಲವರನ್ನು ತೀರ ಚಿಕ್ಕ ವರಿಂದು, ಕೆಲಐ 
ರನ್ನು ತೀರ ವೃದ್ಧ ದು ತೀ 

ಒಂದು ತ್‌ ಪ್ರಚಾರಕ ತಂಡದ 
ಮಾಡೆಲ್‌ ಎಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತ ತಿಂಗಳಿ; 


ಛು 


0 

























ಐ,೫೦೦ ಡಾಲರುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ೨೫ 
ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯವ ಬೀ ಬರ್ನೆಟ್‌ಳ ಅರ್ಜಿ 
ಸ್ನೀಕೃತವಾಯಿತು. 

ಶ್ರ 'ಉಶಮಾತ್ರ ಯ ಬಗೆ, ಬೀ ಗಿದ್ದ ಕಲ್ಪನೆ 
“ಯೇ ಬೇರೆಯಾಗಿತ್ತು. “ನಾನು ಅರ್ಜಿ ಮಾಡಿ 
'ಕೊಂಡಾಗ ನಾವೆಷ್ಟು ದೂರ ನಡೆಯಲಿದ್ದೇವೆ 
' ಎಂಬುದು ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ವಾರಗಳ 
' ಫಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ, ಯಾತ್ರೆಯೊಡನಿರಬೇಕು 
. ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದ್ದೆ. ಚಿಕಾಗೋನಲ್ಲಿ ಒಂದು 
ಫೇಲಸದ ಕರಾರಿಗೂ (ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದೆ. ಆದರೆ 
ಸ್ಕಾಟ್‌ನ ಭೆಟ್ಟಿಯಾದಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಬದ 
. ಲಾಗಿಬಿಟ್ಟಿತು. 

“ನಾನವನನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಕಂಡಾಗ ಆತ 
`ಒಂದು ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತುಕೊಂಡು 
ಭಾಷಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಪ್ರಥಮ ನೋಟಕ್ಕೇ 
ನಾನವನ ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದೆ. ಆತನ ಸೌಂದ 
'ರ್ಯಕ್ಕೇನೂ ನಾನು ಮುಗ್ಕಳಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನು 
ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂದೂ ನನಗೆ ಯಾರೂ ಹೇಳಿರ 
“ಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದೇಕೊ ಈತನೇ ನನ್ನ ಜೀವನ 
ಸಂಗಾತಿ ಎಂದು ನನಗೆ ಅವನನ್ನು ಕಂಡ 
ಕೂಡಲೇ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿ ಹೋಯಿತು.” 

ಬೀ ಪ್ರಯತ್ನಪಟ್ಟು ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗಲೆಲ್ಲ 
ಸ್ಕಾ ನ ಬಳಿಯೇ ಇದ್ದುಕೊಂಡು ನಡೆಯ 
ತೊಡಗಿದಳು. ತನ ವೃತ್ತಾಂತ ಹೇಳಿದಳು. 
ಹಿಂದೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಕಸ ಜರ್ಮನ್‌ ಸೆ ಸೈನಿ 
ಹರು ತಮ ತೊಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಬರು 
ತ್ತಾರೆ ತ ತಂದೆ ಹೇಳುತ್ತಿ ದ್ಮಾ ಗ ತನಗೆಷ್ಟು 
'ಭಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತೆಂದು, ಅವಳು ಸಾ ಟ್‌ನಿಗೆ 
ಹೇಳಿದಳು. 

“ನಮಗೆ ಹೊಲದ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಜನ ಬೇಕಾ 
ಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಕೆಲಸ ಕ್ರೈ ಬಂದಿದ್ದ ಈ ಜನ 
ನಾಬ್ಬಗಳು, ಕೊಮೆಲ್ಲನ ಆಫ್ರಿ ಕಾ "ಕಾಪ್ಸ್‌ ನ 
(ಕರ ಯೋಧರು ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದೆ. ಹೆ ಜನ 
ಷೋ ನಿರಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಹಿಂಸಿಸಿರಬೇಕು. 
1 ಅಪ್ಪನ ಬಳಿ ಬಂದೂಕಿದೆ ಎಂಬ ಮಾತು 


ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿ ನಿಂದ ಮಾಸ್ಯೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


೧೧೭ 


ನನಗೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಕಕತ 


ವಾಗಿತ್ತು. 

“ಆದರೆ ಈ ಜನರನ್ನು ದೈ (ಷಿಸುವುದು ನನ್ನಿಂ 
ದಾಗಲಿಲ್ಲ.. ಅವರು ಕಷ ಪಟ್ಟು ದುಡಿಯುವ 
ವರು, ಉಲ್ಲಾ ಸಚಿತ್ತರು ಮತ್ತು ದಯಾಸ್ತಭಾ 
ವದವರಾಗಿದ್ದರು. ಯುದ್ಧ ದಿಂದ ದೂರ, ಇಲ್ಲಿ ಈ 
ಹೊಲಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವುದು ಅವರಿಗೆ ಹಿತ 
ಕರವೆನಿಸಿದಂತಿತ್ತು. ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ 
ಅವರು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಿಟ್ಲಿ ಕನ ವರ್ಣಭೇದ 
ನೀತಿಯ ಗಂಧಗಾಳಿಯೂ ಇಲ್ಲದವರಂತೆ ನೆಕೆ 
ಹೊರೆಯ ನಿಗ್ರೊ ಗಳೊಂದಿಗೆ ವರ್ತಿಸ್ಸು್ತಿ ಗ ದ್ದು 

“ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ನಗೆ ಆತ್ಮರ 
ಘಾತವಾಗಿಹೋಯಿತು ಜರ ನರನ ೂ ಕೆಟ್ಟ ವ 
ರಲ್ಲ, ನಿಜವಾದ ಶೆಟ್ಟ ಕಕಿಂಡಕೆ ರಶಿಯನ್ನ ಕ್ಕ 


ಅವರನ್ನು ದ್ವೇಷಿ ಸಬೇಕು ಎಂದು ನಮ್ಮ ಇನೆ 
ಅನ್ನತೊಡಗಿದ್ದ ರು. ನಾನೆಂದೂ ರಶಿಯನ್ನ 
ರನ್ನು ಕಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಮಾತು, ಈ ದ್ವೇಷ 


ಭಾಷ ನನ್ನ ಥೆ ಬಾಲಿಕೆಗೆ ಮಹಾ ಒಸಜಾಗಿ 
ಬಿಟ್ಟಿತ್ತು” ಜು ಬೀ ಸ್ಕಾಟನಿಗೆ ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ 
ಹೇಳುತ್ತ ತಿಳಿಸಿದಳು 


ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳು ಲಾಸ್‌ ಏಂಜಲ್ಸ್‌ ನಗೆ 
ರದ ಹದ್ದನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ನೂರಾರು ಬಕ 
ಅವರನ್ನು. ಸ್ವಾ ಗತಿಸಿ ಹಾಡುತ್ತ ಜಯಘೋಷ 
ಮಾಡುತ್ತ ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಸಭಾಮಂದಿರಕ್ಕೆ 
ಕರೆದೊಯ್ದ ರು. ಜಟಾ? ಅಲ್ಲಿ ೨ ಊಂ 
ಜನರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದರು. ಸಭೆ ಮುಗಿದ 
ಮೇಲೆ ಜನರ ಇನ್ನೊ ದು ಗುಂಪು ಅವರೊಂದಿಗೆ 
೧೫ ಮೈಲುಗಳ ವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತ ಹೋಗಿ 
ಸಾನ್‌' ಬರ್ನಾರ್ಡಿನೊದ ರಸ್ತೆಯ ವರೆಗೆ ಅವ 
ರನ್ನು ಮುಟ್ಟಿ ಸಿ ಬಂದಿತು. 

ಆದರೆ ಈಶಾನ್ಯದಿಕ್ಕಿ ಷ್ಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ 
ವಾದಿಗಳು ಕಾಲಿಟ್ಟೊಡನೆ ಜನರ ವಿರೋಧ 
ಹೆಚ್ಚೆ ಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರ ತೊಡಗಿತು. “ಅದರಲ್ಲಿ 
ಆನಂ ತಪ್ಪೇನಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರೆಲ್ಲ ತಮ್ಮ ಜೀವನ 


ಕೈ 


(ಬ ತ್‌ಾ ಗ ಡಿ ಪಾ ಟೈ *ಿಿ. ಸಿ ಬೈ 
ಹೋಗೋ ಗ ಗ ಗ ಗಗ ಗ ಉಗ ಗುಗ ಲ 


ಸಿದ ಭಿ ದೀದೂ ಯಿ ಯಿಳೋ ಯಿ ಯಿಯ ಯಿದ ಉಾಬಿಯಿಯಿದಿ ಬಯ ಯ ಇಳಿದೇ ದಿ ಯಿದ ಬೀಯ ದಿದಿ ಕಾ 
ಲ ಹ್‌ 


66 ಕಾ ಮ ಲಾ ೨) 
1  ಶ್ರಿವಿಧ ಮತೀನು ಬಹುವಿಧ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ; 


ಕ್ಯ 
ಈ 


ನಿಧಿಸಿಸಿಯಿಕಿಧಿದ್ಳಿ 
ಈ 











ಳು ಸ 
ತ ಕ 
ನ . ಗ್ರೇಟಿರ: ಗೋಡಂಬಿ, ಬದಾಮು, ಪಿಸ್ತೆ ಬಾರೋಳಿ, ಹುರಿದ ಕ 
ಡೆ ಶಿ | ಶೇಂಗಾಕಾಳು, ಬೇಳೆ, ನೆನೆಸಿದ ಕಡಲೆ ಬೇಳೆ ಇವುಗಳ ಇ. 
ಣೆ ಪುಡಿ ಮಾಡುವುದು. ಸ್ಯ 
ಸೆ ಫಮಿಂಸರೆ: ಹೋಳಿಗೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಹೂರಣವನ್ನು ತಯಾ ತ್ತ 
ಖೀ ಖ್ಚೇ್ಪ 
ಇ ರಿಸುವುದು. ಘಿ 
ಘಿ ಫೊ 
ಶ್ರೇಡರಃ ಬಟಾಟಿ, ಉಳ್ಳೇಗಡ್ಡಿ, ಗಜ್ಜರೈ, ಮೂಲಂಗಿ, ಕ 
ಕ ಗೆಣಸು, ಬೀಟಿ, ಆಲಕೋಲ ಕ್ಯಾಬೀಜು ಈ ತರದ ಕಾಯಿ ಸ 
ಜ್ಯ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬರಿ, ಚೀಜ, ಪಾವು ಈ ನಮೂನೆಯ ಸ 
| ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತುಂಡುಮಾಡುವದು. ತ್ತ 
ಳ್ಳ ಸ್ಲಾಂಿಸರ; ಬಟಾಟಿ, ಗೆಣಸು, ಬೀಟಿ, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೂಲಂಗಿ ಆತೆ 
ಸ ಆಲಕೋಲ, ಸುಲಿದ ಬಾಳೆಕಾಯಿ ಇವನ್ನು ಪಾಳಿ ಮಾಡು ಲ 
ಳ್ಳ ವದು. ತ 
ಖೇ ಳ್ಳ 
ಲ್ಯೇ “ಶ್ಯಾಮಲಾ ಮಶೀನು” ಗಳು ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ 4 
% ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. “ಶ್ಯಾಮಲಾ ಮೀನು? ಜೂ 
% ಗಳು ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ (೧) ತಾಮ್ರ, ಹಿತ್ತಾಳೆ ಮಾರುವ ಅಂಗ ನಿ 
ಸ ವೇ 
ಸೆ ಡಿಕಾರರಲ್ಲಿ (೨) ಕಟ್ಟರಿ ಮತ್ತು ಗಾಜಿನ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು 4 
ನ ಮಾರುವವರಲ್ಲಿ (೩) ಉಡುಗೊಗಿಗಳನ್ನು ಮಾರುವ ಅಂಗಡಿ ಸ 


ಗಳಲ್ಲಿ ವ (೪) ಇತರ ಜನರಲ* ಸ್ಟೋರುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ. 











ಠೀ ಳ್ಳಿ ಠ್‌ ಖ್‌ ಖಿ ಖ್ಟೇ ಠೀ 


ತಯಾರಕರು: 
ಸ ಎ ನಾ ನ 
ಎವರ್‌ಗೀನ್‌ ಪೊಡಕ್‌ ಕಂಪನಿ 
ಯ ಪಾ್‌ೆ ಆ ಉಣ 
ಠಾಕೂರವಾಡಿ, ಕೀರ್ತಿ (ಮುಂಬಯಿ) ಕಾಲೇಜ ಎದುರು. 


ಕಾಕೀನಾಥ ಧುರೂ ರಸ್ತೆ, ದಾದರ (ಪಶ್ಚಿಮ) 
ಮುಂಬಯಿ, ೨೪. 


" 
5" 


ಪೊಲೊ ಲೋ ಲೊಟಬೀಸಲೂ ಬೂ ಬಲಾ ಲೀ 
ಕೆ 


ಲೈ 
ಗೆ 
ಟೈ 
ಗ್‌ 
"ದ! 


5 


ಕ್ಮ 5, 
ಖ್ಛೊಲೇಲ್ಳೀ 4 


ಲಾ 
ಆ ಬ 3] 


ಕ್ಕೆ ಕಿ 
ಇಲಲ ಕ್‌ೆ 
ತು ಲ ೪ 


ಟ್‌ ಹು ರಟ ಟುಟ 


೫. ಅತಿ ಯ ಪೊ ದೊಟಡೊಪೊಾಪಾಿ ಪಿ ಓಲ್‌ ನಾ... 
ಳ್ಳ ಫೊ ಭೂ ಲೋಗೋ ಬೂ ರೋ ಗ ಕ್‌ ಗಾ ಖ್ವಲಾ ಲೀ ಗ ಗಗ ಕ್ಟ 


ತಿ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ತ್ಯಾಗಿ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ತಯಾರಿಕೆ ಕಾರಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ 
ದುಡಿಯುವವರಾಗಿದ್ದರು”. ಎಂದು ಬ್ರಾಡ್‌ 
ಫೋರ್ಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಈ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಹೇಳು 
ತ್ತಾನೆ. 

ಒಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿನವರು ಮೊದಲು 
ಹೊಡಮಾಡಿದ ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ಆ: ಮೇಲೆ ನಿರಾ 
ಫರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿ 
ಫರು ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಳೆಯ 
ಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು. ಆರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಬೀ ಮತ್ತು 
ಸ್ಕಾಟ್‌ ಅನೇಕಾನೇಕ ಜಷಯಳ ಬಗ್ಗೆ 
ಮಾತಾಡುತ್ತ ಕಳೆದರು. 

ಪಾದಯಾತ್ರಾ ಪಥಕ ಅರಿಹೋನಾದ 
ಫಿನಿಕ್ಸ್‌ನ್ನು ಸಮೀಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಸಂಕಟದ 
ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿದವು. ಅರಿಯೋನಾ ಯುನಿ 
ವರ್ಸಿಟಿಯ ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದ್ದ ಇವರ 
ಸಭೆಯನ್ನು ನಡೆಯಗೊಡದಂತೆ ಮಾಡಲು 
ಕೆಲ ಜನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ್ದಾಕೆಂದು ಕೇಳಿ 
ಬಂತು. 

ಆಗ ಲಿಟ್ಲ್‌ ತಮ್ಮ; ವರ ಒಂದು ಸಭೆ ಸೇರಿಸಿ 
ಮ್ರ ಮಾತನ್ನು ತಿಲಿಸಿ “ಏನು ಮಾಡೋಣ? 
ಊರನ್ನು ಸುತ್ತು ಹಾಕಿ ಹೊರಗಿಂದ ಹೊರಗೇ 
ಹೋಗೋಣವೆ?” ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ಪಥಕದ 
ಜನ *ಊಂಹುಂ.. ಊರೊಳೆಗಿಂದಲೇ 
ಹೋಗೋಣ” ಎಂದರು. “ಎಂಥ ಕಠಿನ ಪ್ರಸಂ 
ಗವೇ ಬರಲಿ, ಪ್ರಚೋದನೆಯೇ ಬರಲಿ, ಗಾಯ 
ವಾಗಲಿ, ಮರಣವೇ ಬರಲಿ, ಯಾವಾಗಲೂ 
ಅಹಿಂಸಾವಾದಿಯಾಗಿಯೆ ಇರುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು 
ಅವರೆಲ್ಲ ಪ್ರ ತಿಜ್ಞಾ ಪತ್ರ ಕ್ರೈ ಅಂಕಿತ ಹಾಕಿದ್ದ ರು. 
_ ಆದರೆ ಅವರಲ್ಲಿ” ಹೆತೆ ನವರಿಗೆ ಬಲಪ ಕ್ರಹೋಗ 
.. ವನ್ನು ಶಾಂತವಾಗಿ ವೆಕೋಧಿಸಿ ಆಕಕನವಿಕ 
| ಲಿಲ್ಲ. 

ಇಲ್ಲಿಯ ಅನುಭವವನ್ನು 
''ಬರ್ನೆಟ್‌ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ: “ನಾವು ವಿಶ ಸವಿದ್ಯಾ 
ಲಯ ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನ್ನು ಸಮೀಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಂತೆ 
ಅಲೊಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ೧೦೦-೧೫೦ "ಜನ 


ಕುರಿತು ಬೀ 


೧೧೯ 


ನಿಂತಿದ್ದನ್ನು ಕಂಡೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು 
ಕಾಲೇಜು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಂತೆ ಕಂಡರೂ ಕೆಲ 
ವರು ಪುಂಡರಂತೆ ತೋರುತ್ತಿದ್ದರು. ನಮ್ಮನ್ನೂ 
ನಮ್ಮ ಘೋಷಣಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನೂ ಕಂಡೊಡನೆ 
ಅವರು "ಹೋ' ಎಂದು ಕೂಗಿದರು. ಅವರ 
ಬಳಿಯೂ ಘೋಷಣಾಪತ್ರಿಕೆಗಳಿದ್ದವು. ಅವು 
ಗಳಲ್ಲಿ ಬಂ ಶತ್ರುವನ್ನು ನಿರ್ನಾಮ 
ಮಾಡಿ್ಫಿ', . "ಕ್ರುಶಿ- ನಿನ್ನ ಮೇಲೊಂದು 
ಬಾಂಬೆಸೆಯುವ ಕಾಲ ಬಂ ಂದಿಡೆ !' "ಮೊದಲಿನ 
ಏಟು ನಮ್ಮದೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಮುಂತಾಗಿ ಬರೆ 
ದಿತ್ತು. 

“ನಾವು ಪೋಲೀಸರ ಸಹಾಯ ಯಾಚಿಸೆ 
ಬಾರದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆವು. ರಸ್ತೆಯಲ್ರೆ ಲ್ಲ 2 
ವಿರೋಧಿ ಜನ ತುಂಬಿ ಹೋಗಿದ್ದ. ರು. "ನಮಗೆ 
ರಸ್ತೆ ಬಿಟ್ಟು ಕೊಡಬಾರದೆಂದು ಅವರು ನಿರ್ಧರಿ 
ಸಿರುವುದು ಸ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಬ್ರಾಡ್‌ ಮತ್ತು 
ಸ್ಕಾಟ್‌ ನಮ್ಮೆ ಟಿ ಗ ಮುಂಡೆ ಇದ್ದುಕೊಂಡು ಆ 
ಜನರತ್ತವೆ ನಡೆದರು. ನಾನು ಅಂಜಿಕೆಯಿಂದ 
ತತ್ತರಿಸಿ ಹೋ ಗಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಕೂಡಿಕೊ 
ಳ್ಳ ಲು ಹಿಡಿದೆ. : ಸಾ ನಿಗೆ ನಾದರೂ ಆದಲ್ಲಿ 
ನಾನವನ ಬಳಿ ಟಃ ಕೆಂಬುದೇ ನನ್ನ ಬಯಕೆ 
ಯಾಗಿತ್ತು. 

ನ ಊ ಅವರಿಬ್ಬರ ಹಾದಿಯನ್ನು ಅಡ್ಡ 

ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಿ ರಿ ?' ಎಂದು 


ಇಂತ ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಮಧುರ ಸ್ವರ 


:ದಲ್ಲಿ "ನಾವು ಅರಿಹೋನಾ 'ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೆದ 


ಬಿ ನ್ನ ಹದ ಮೇಕೆಗೆ ಸಾಕ ಭಾ 
ನಜ ಮಾಡಲು ಹೋಗುತ್ತಿದೆ ಓವೆ.' ಎಂದು 
ತಮಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಆಮಂತ್ರಣ "ಪತ್ರಿ ಯ 
ತೋರಿಸಿದ. ಆ ಮನ ನುಷ್ಕ ಅದನ್ನು ಕತ ತುಸು 
ಅನುಮಾನಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದೆ. "ನಾವು ಬರುವುದೇ ತಡ 
ವಾಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಬೇಗ ಹೋಗಬೇ ಕು ಎಂದು 
ಬ್ರಾಡ್‌ ಮೆಲ್ಲಗೆ ಆ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಬದಿಗೆ 
ಸರಿಸಿ ತನ್ನ ಪಥಕವನ್ನು ಆ ವಿರೋಧಕರ 
ಗುಂಪಿನ ನಡುವೆ ಕರೆದೊಯ್ದ. 


೧೨೦ 


“ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಾಲ್ಕು ತಾಸಿನ ಸಭೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಗದ್ಮಲವೊ ಗದ್ದಲವಾಯಿತು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ 
ಗಳು ಕೂಗಿದರು: "ದ್ರೋಹಿಗಳು', "ಹೇಡಿಗಳು' 
"ಮಾಸ್ಕೋಕ್ಕೆ ಹೋದವರು ಅಲ್ಲಿಯೆ ಇದ್ದು 
ಬಿಡಿ !' | 

“ಆದರೆ ಸಭೆ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ನಾನು ಮತ್ತು 
ಸ್ಕಾಟ್‌ ನೆಲ ಉಡುಗತೊಡಗಿದಾಗ ನೆಲದ 
ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ತೀರ 
ಕಡಿಮೆಯಿರುವುದು ಕಾಣಿಸಿತು. ಇದೊಂದು 
ಒಳ್ಳೆಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿತ್ತು. ನೀವು ಹೇಳಿದ್ದು 
ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಾರದೆ ಹೋದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆ 
ಗಳನ್ನು ಜನ ನಿಷ್ಪಯೋಜಕವೆಂದು ಕಾಲ 
ಕೈೆಳಗೆಸೆದುಬಿಡುತ್ತಾ ರೆ.” 

ಫಿನಿಕ್ಸ್‌ ನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ 
ಪ್ರೊಫೆಸರ ಜಾನ್‌ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಬಾರ್ಬ- 
ರಾ ಬೀಚರ್‌ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರಾ ಪಥಕವನ್ನು 
ಕೂಡಿಕೊಂಡರು. ನ್ಯೂ.ಮೆಕ್ಸಿಕೊದ ಕೋಸೆಲ್‌ 
ನಲ್ಲಿ ಈ ಪಥಕ ವಾಕರ್‌ ವಿಮಾನಪಡೆಯ 
ಠಾಣ್ಯದ ಎದುರು ಪಿಳೆಟಿಂಗ್‌ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ 
ಮಿಲಿಟರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಆಶ್ರಯವೀಯ 
ದಿರಲು ಜನರನ್ನು ಕೇಳಿಕೆೊಂಡಿದ್ದರು. ಚರ್ಚು 
ಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ ಈ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ಸಿಗ 
ಲಿಲ್ಲ. ಸಾಲ್ವೇಶನ್‌ ಆರ್ಮಿಯವರು ಮಾತ್ರ 
ಆ ಧೈರ್ಯ ತೋರಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು ಊರಲ್ಲಿ 
ಅಲ್ಲಿಯ ಜೇಲಿನಲ್ಲಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ರಾತ್ರಿ 
ಯನ್ನು ಕಳೆಯಬೇಕಾಯಿತು. 


“ಎಂಥ ಹುಚ್ಚುತನ ಇದು ಎಂದು ನನಗನಿ 


ಸಿತು. ರಟ್ಟುಗಳ ಮೇಲೆ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ನಾಲ್ಕು 
ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಬರೆದುಕೊಂಡು ಅಡ್ಡಾಡುವ 
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇವರೇನು ಅಪಾಯ ಕಂಡುಕೊಂ 
ಡಕೊ ತಿಳಿಯದು” ಎಂದು ಬೀ ಬರ್ನೆಟ್‌ ಹೇಳಿ 
ದ್ಹಾಳೆ. 


ಟಿಕ್ಸಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿ ಪಾದ 
ಯಾತ್ರಾ ಪಥಕಕ್ಕೆ ಸ್ವಾಗತವೂ ಸಿಕ್ಕಿತು; ವಿರೋ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಧವೂ ಎದುರಾಯಿತು. ಎಲ್‌ಪಾಸೋದಲ್ಲಿ 
ಸೈನಿಕರ ಭರತಿ ಕೇಂದ್ರದ ಎದುರು ಇವರು 
ಏಕೆಟಿಂಗ್‌ ನಡೆಸಿದಾಗ ನೌಕಾದಲದಿಂದ ನಿವೃ 
ತ್ತನಾದವನೊಬ್ಬ ಇವರಲ್ಲಿಬ್ಬರನ್ನು ಹಿಡಿದೆಳೆದು 
ನೆಲಕ್ಕೆ ಕೆಡವಿದರು. ಅವರು ಎದ್ದು ನಿಂತು 
ಮತ್ತೆ ಪಿಕೆಟಿಂಗ್‌ ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ 
ಆತ ಅವರನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಕೆಡವಿ ಒದ್ದನು. 

ಟಿಲಿವಿಜನ್‌ ಸ.ದ್ದಿಗಾರರು ದ ದೃಶ್ಯವನ್ನು 
ಚಿತ್ರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಂದು ರಾತ್ರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ 
ವಾಗಿ ಇಂಥ ಸಭೆಗೆ ಎಂದೂ ಬಾರದ ಜನರು 
ಬಂದು ಇವರಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಿತ್ತರು. 

ಬ್ಯಾಬ್ಬಿಸ್ಟ್‌ ಚರ್ಚೊಂದು ಇವರಿಗೆ ಆತಿಥ್ಶೈ 
ನೀಡಿತು. ಅಂದು ರಾತ್ರಿ ಸ್ಕಾಟ್‌ ಮತ್ತು ಬೀ 
ಅಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಕುಡಿಯುತ್ತ ಕುಳಿತಿ 
ದ್ವರು. ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು ಅವರಿಗೆ ಒಂದು 
ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯ ತಿಕೀಟುಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿ 
ದ್ವರು. ಆದರೆ ಸ್ಕಾಟ್‌ “ನನ್ನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಸರಿ 
ಯಾದ ಉಡುಪಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೋಗಲೊಪ್ಪ 
ಲಿಲ್ಲ. 

“ಏನು? ಇಸ್ತ್ರಿ ಶರ್ಟ್‌ ತೊಟ್ಟಾಗ ಸಂಗೀತ 
ಹೆಚ್ಚು ಮಧುರವಾಗುವುದೇನು?” ಬೀ ಮೂಡದ 
ಲಿಸಿದಳು. 

“ನಾನು ಪರಂಪರಾಪ್ರಿಯ. ನಾನು ಬೆಳೆ 
ದದ್ದೇ ಅಂಥ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ. ನೀನು ಇದ 
ನಲ್ಲ ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದುತ್ತವು.' 

“ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ತುಂಬಾ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತೇನೆ, 
ನಿನಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆಯೆ?” 

ಮುಂದೆ *ೆಲ ನಿಮಿಷ ಇಬ್ಬರೂ ಮೌನವಾಗಿ 
ದ್ವರು. ಬಳಿಕ ಬೀ ಎದ್ದುನಿಂತು “ನಾನು ಈ 
ಪಥಕವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವುದೇ ಒಳಿತು. 
ನನ್ನಿಂದೇನೂ ಅಂಥ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ. 
ಮೊದಲೇ ಇತರ ಸಮಸ್ಯಗಳು ಸಾಕಷ್ಟಿರುವ 
ಬ್ರಾಡ್‌ನ ಮೇಲೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನೂ ಹೇರು 
ವುದು ಬೇಡ,” ಎಂದಳು. 

“ಇನ್ನೂ ಸ್ವಲ್ಪ ತಡೆಯಲ್ಲ. ಇನ್ನು ಐದಾರು 


| 


ಸಾಗಾ ತಾ ಚಷ್ಟಾತಾಕಾಟ್ಟೂು 
ಕಳೆದ 55 ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಜನಾದರಣೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದಿ ಟ್ಟುಕೊಂಡು, 
ಏಳಿಗೆಯ ಪಥದಲ್ಲಿ-ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ 
ಕನ್ನಡದ, ಏಕೆ? ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಮೊದಲನೇ ಸಂಸ್ಥೆ... 


ಮತ್ತದರ ಬ್ರಹತ್‌ ಉದ್ಯಮದ ಉತ್ಪಾದನೆಗಳು 


ಬವುುಯುಯಯುಯಮುುಯಯಯುಯಯಯಯಯುಯಯಯಯುಎ. 


ಕೀ ಸು ಲಾೂರ್ಮರ್ಮ ಾ್‌ ಳಡಷಡರಡಾಾಾಕಲಟತು. ದಬಾರುಯ ುಯೊೊೊೊೊಸಫಹಯಕಯಸುಯೊೊೊಯೊಯನುಯುಯುಯುು 







!' 
ಬ 
ಹ್‌ 


ದಾತ 


ಫೋ ಧೋ ವ 


008 80% 14೦, 7, 10011810೩11 114೬೧4೬1೦೫೯ - 3 
10108/೩035 ""8017111181[015'' ೫/10; 83, 83 4 1೩೯5108108: 593 


(ಈ693829ವನಬನಬನನನಐ2ಎ2ಐಐಣರವಐಐಎಎನಐಐ222ಐವ2202222ರ22222ಐರರವರಬಐಐಐಭರ ವವ ಂಬಎಎ 


ಶ101711/00187075: ಔ, ೫, ೪. ೫೯೯01೯5 07೫8111418, 1.1೧0. 


೧೨೨ 


ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ ತಲುಪುವೆವು, ಅಷ್ಟ 
ರಲ್ಲಿ ನಮಿ ಬ್ಬರೆ ನಿಶ್ಚಿತಾಭಿಪ್ರಾಯ ತಿನಿದ್ದ 
ತಲ್ಲ,' ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೇಳಿರೆ, 


ಆದರೆ ಪಥಕ ಕನ್ಸಾ ಸನ್ನು ಮುಟ್ಟಿ ದಾಗ ಬೀ 
ಅದರಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದ ಟೆ ಚಿತಾಗೊದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ 
ಮಾಡಲು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಕರಾರಿನಿಂದ "ಅವಳಿಗೆ 
ಬಿಡುಗಡೆ ಸಿಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವಳು ಎಚಿಟಾದಲ್ಲಿ 
ಸ್ಕಾಟನನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಂಡಳು. 

“ಮುಂದೆ ಅವನನ್ನೆಂದೂ ಕಾಣುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ 
ಯನ್ನು ನಾನಿಟ್ಟು ಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮನ್ನು 
ಪ್ರೀತಿಸದವರಲ್ಲಿ ಮೋಹಗೊಳ್ಳುವುದೆಂದರೆ 
ತುಂಬಾ ತಾಪದಾಯಕವಾದದ್ದು. ನನ್ನಲ್ಲಿ 
ಸ್ಕಾಟನಿಗೆ ಆಕರ್ಷಣೆ ಇದ್ದಿತಾದರೂ ಅದು 
ಸಾಕಷ್ಟು ಬಲಯುತವಾಗಿಲ್ಲವೆಂದು ನನಗೆ ತಿಳಿ 
ದಿತ್ತು.' ಬೀ ತನ್ನ. ಆಗಿನ ಮನದಳಲನ್ನು 
ತೋಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. 

ಆದರೆ ಮುಂದೆ ಮೂರು ವಾರಗಳ ನಂತರೆ 
ಪಥಕ ಚಿಕಾಗೋಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಸ್ಕಲ್‌ ಅವ 
ಳನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಬಂದ. *ಬೀ, ನೀ- 
ನಿಲ್ಬದಿದ್ದರೆ-ನನ್ನ ಜೀವನ ಇಷ್ಟು ನಿಸ್ಸಾರವಾಗು 
ತ್ತದೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ನನಗಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು 
ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತೇನೆ. “ನನ್ನನ್ನು ಲಗ್ನವಾಗು,” ಎಂದ 
ನಾತ. 

ತಾನು ಅವಸೆರದಿಂದಲೇ 
ಎನ್ನುತ್ತಾಳೆ ಬೀ. 

ಅವಕ ಮದುವೆಯ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ಪಾದ 
ಯಾತ್ರಾ ಪಥಕದವರಲ್ಲಿ ಒಂದಿಷ್ಟು ಗಡಿಬಿಡಿ 
ಎದ್ದಿ ಪ ಇದರಿಂದ ಈ ಯಾತ್ರೆ ಒಂದು 

ಪ್ರಣಯದಾಟದ ಕೂಟ ಎಂಬ ಭಾನಕ ಜನ 
ಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದೀತೆಂದು ಅವರಲ್ಲೆಷ್ಟೊ ಜನ 
ಭಾವಿಸಿದರು. 

“ಅಲ್ಲಾ, ಜಗತ್ತಿಗೆ ಶಾಂತಿ, ಪ್ರೇಮ, ನಂಬಿ 
ಕೆಗಳನ್ನು ಬಿಂಬಿಸಹೊರಟಿ ಜನರಿಗೆ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ 
ಪ್ರೇಮದ ವಿಚಾರ ಇಷ್ಟು ತಲೆ ಕೆಡಿಸಬೇಕೆ? 


"ಹೂಂ' ಎಂದೆ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಪ್ರೇಮವು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯದಾದರೆ, ಶಾಂತಿ- 
ವಾದಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಹೇಗೆ ಕೆಡು- 
ಕಾದೀತು?” ಬೀ ಯೋಚಿಸಿದಳು. 

ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರ ಮನವನ್ನು 
ಸರಗಳು ಅಪನಿಗೂ ತಮ್ಮ ಯಾತ್ರೆಯ. 
ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮ ಪ್ರಕರಣ ನತು ಭದ: 
ಬೇಕಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ನಿಜ. ಸ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯ. 
ಎಚಾರ ಮನದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದಾಗಲೇ ಯಾತ್ರಿಕ 
ರೆಲ್ಲರೂ ಗಂಡಸ ಕೇ ಆಗಿರಜೇಕು ಎಂದು ನಿಶ್ಚ ಯಿ.- 
ದ್ದೆ. ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷರಿಗೆ ಬೇಕೆ ಬೇಕೆ ಗುವ 
ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುವುದೇ. ಮುಂತಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು- 
ಯಾತ್ರೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸುಗಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. 
ಯಾತ್ರೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೈಹಿಕ ಕಷ್ಟವಂತೂ- 
ಸರಿಯೇ. ಜೊತೆಗೆ ನಾವು ಹಿಂಸಾಚಾರಕೂ. 
ಒಳಗಾಗುವ ಸಂಭವವಿತ್ತು. 

“ಆದರೆ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಲಿಚ್ಛಿಸಿದೆ: 
ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಂಖ್ಕೆ ಬಹಳವಿತ್ತು. ನಿರುಪಾಯ 
ನಾಗಿ ನಾನು ಕೆಲವರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲೇ 


ಬೇಕಾಯಿತು. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದಕೆ ಶಾಂತಿಯ- 
ಮಾತುಗಳನ್ನು ಗಂಡಸರಿಗಿಂತಲೂ ಎಷ್ಟೋ” 


ಮೊದಲು ಆಡಿದವರು ಸ್ತ್ರೀಯರೇ ಅಲ್ಲವೆ?' 
ಯಾತ್ರೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತ ಪ್ರೇಮ ಪ್ರಣ: 
ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿರಬಾರದು ಎಂದು- 
ಯೋಚಿಸಿದ್ದೆ ನಾದರೂ ಬೀ ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟರ- 
ಪ್ರೇಮವು ನಿಜವಾದದ್ದು, ಪವಿತ್ರವಾದದ್ದು 
ಎಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡೆನಾಡ್ದರಿಂದ ಚಿಕಾಗೋ 
ನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ತಂದೆ ಅವರ ಲಗ್ನ ನೆರನೇರಿಸಿವಡ. 
ಎಂದು ಆವಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆ. ನನ್ನ ತಂದೆ ಪಾದ್ರಿ? 
ಎಂದು ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಹ್ಗ ತ್ತಾ ನೆ. 


ಯಾತ್ರಿಕರು ವಾಶಿಂಗ್ಟನ್ನಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿ: 
ದರು. ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವೇನೂ ಘಜಿಸಲಿಲ್ಲ. 
ಈಗ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಫೆನೆಡಿಯೆವರ ತ್ವ (ತಭವನದ ಸಹಾ- 
ಯಕರಲ್ಲೊಬ್ಬ ರೂ ಹರರ್ಟ್ಮಾ ಇತಿಹಾಸ. 
ಕಾಂರೂ ಅದ ಅರ್ಥರ್‌ ಸೈಸ್ಲಿ ಗರ್‌ ಜ್ಯೂನಿ- 


(| 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ಯರ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳು 
ವಿಷಯವನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ಈ ಯಾತ್ರೆಯ 
ಸಾರ್ಥಕತೆಯನ್ನೆ ಫ್ರೊಫೆಸರ್‌ ಸೈಸ್ಲಿಂಗರರು 
ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಹೇಳಿದ: “ಏಕಪ 
ಶೀಯ ನಿಶ್ಶಸ್ತ್ರೀಕರಣವೆಂಬುದು ಗಂಡಾಂತಕಾರಿ 
ಎಂದು ನಮಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆ... ಆದರೆ ಯಾವನೊಬ್ಬ 
ಅಂಜುಬುರುಕನಾಗಲಿ ಶಸ್ತ್ರ ಪ್ರಯೋಗದ ಲವ 
ಲವಿಕೆಯುಳ್ಳ ಸೈನಿಕನಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಮುತ್ಸದ್ದಿ 
ಯೊಬ ನಾಗರಿ ಬಂಪೆ[ ಒಂದು ಗುಂಡಿಯನ್ನೊತೆ 
ಇಡೀ "ಜಗತ್ತನ್ನೆ ( ನಾಶವ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಎಂಬುದು 
ಸ್ಪ ಷ್ಟ ಷ್‌ ಇದಕ್ಕೊ ದು ಮೂಲಭೂತ 
15; ತ್ತಕವೇ ಬೇಕಲ್ಲವೆ? ಸಂಧಾನಕ್ಕಾ ಗಿ ಕಾಯ್ದೆ, 
ಕರಾರುಗಳನ್ನು "ಹಾಕದೇನೇ ಲ್ಲ ಸ್ತ್ರಗಳ 
ತ್ಯಾಗದ ವಿಚಾರವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಜನರನು ನ್ನ್ನ 
ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲು ಪ ಕ್ರಯತ್ನ. ಮಾಡಲೆಂದು 
ನಾವು ನಾ ವರೆಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರ ಕೈಕೊಂ 
ಡಿದೆ ವೆ, ನಾವೆಲ್ಲ ಒಂದು ಸೆ ಸ್ಬೊ [ಗದ್ದೆ ಛಿನ್ನ 
ವಿಚ ನ್ನ್ನ ರಾಗಿ” ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತೂರಲ್ಪ ಡುವ ಜಿ 
ದಲ. ಶಸ್ತ್ರಾ ಸ್ರ್ರಸ್ಥ ಸರ್ಧೆ ನಿಲ್ಲಬೇಕು. ಇ 

ಶಾಂತಿಪ ಗ್‌ ಸ್ಕೂಯಾರ್ಕಿಗೆ ನಡೆದುಹೋಗಿ 
ಅಲ್ಲಿ ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಘದೆದುರು ಚಿಕ್ಕ 
ಮತ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು. ನಡೆಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಎ 

ನ್ನಗೆ ಎಮಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಿತು. 


“ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳು ಮೋಸ ಹೋಗುವಂಥ 
ದೇಶ ಇಂಗ್ಲ ಡ್‌. ಅಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಚಳವಳಿ ಬಲ 
ವಾಗಿಡೆ. ನಶೃಸ್ತಿ (ಕರಣದಲ್ಲೂ ಅನ್ಲಿ ಆಸ್ಥೆ ಯಿದೆ. 
ಅಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಪ್ರೋತ್ಸಾ ಹದಿಂದ. ಗಗನಕ್ಕೇರಿ 
ದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವೆಂದಕೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ವರು 
ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಬರುತ್ತದೆ ” ಸ್ಕಾಟ್‌ ಇಂಗ್ಲ 0 
ಡಿನ ಬಗ್ಗೆ ನ ನುಡಿಯುತ್ತ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. 

ಲಂಡ್‌ ವಿಮಾನ : ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಈ ಶಾಂತಿ 
ಪಾದಯಾತಿ ತ್ರಿಕರನ್ನು ೪,೨೦೦೦ ಜನ-- ಎದು 
ರ್ಗೊಂಡರು. ಮಳೆ ಜೋರಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಿ ದ್ವರೂ 
ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಅವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಫಲ್ಲ ರ್‌ 


ತ ಮ್ಮ 


' ಹೀಗಾದೀತೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ನಮಗಿತ್ತು. 


೧೨೫ 


ಚೌಕಿನ ವರೆಗೆ ನಡೆದರು. ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ 
ಸಭೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ: 
ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳು ಇಂಗ್ಲೀಷ್‌ ಕಡಲ್ಕಾ-- 
ಲುವೆ ದಾಟಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ದಂಡೆಯತ್ತ ನಡೆದರು. 
ಫ್ರೆಂಚ್‌. ಸರಕಾರ ಇವರಿಗೆ ಪ ಪ್ರವೇಶ ಪತ್ರ, 
ವನ್ನು ಕೊಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತ್ತು. ಇವರ ಪಾದೆ: 
ಯಾತ್ರೆಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದ್ದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ 
ಒಂದೇ ಇವರಿಗೆ "ನ'ಕಾರವಿತ್ತ ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. 
ಆದರೆ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳು ಕೈಚೆಲ್ಲಿ ಕೂಡ್ರ, 
ಲಿಲ್ಲ. “ನಿರಾಕರಣೆಗೆ ಯಾವ ಕಾರಣವನ್ನೂ 
ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸರಕಾರ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫ್ರೆಂಚ್‌ 
ಜನರೆದುರು ನಾವು ಮಾತನಾಡುವುದು ನಮ್ಮ 
ಕರ್ತ ವ್ಯವೆ'0ದು ಭಾವಿಸಿದೆವು. ಲೆ ಹಾ. 
ವ್ರೆಗೆ ಹೊರಟ ದೋಣಿಯೊಂದನ್ನು ಏರಿದೆವು. 


ನಾವು ತೀರವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಫ್ರೆಂಚ್‌” 
ಪೋಲೀಸರು ನಮ್ಮನ್ನು ಇಳಿಯಗೊಡಲಿಲ್ಲ. 


ಅಲ್ಲಿ 
ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ನೆರೆದಿದ್ದ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಶಾಂತಿವಾದಿ- 
ಗಳತ್ತ ನಾವು ಕ್ಸೈ ಬೀಸಿದೆವು. ಅವರ ಕೆ ಸಿಯಲ್ಲಿ 
"ಬಾಂಬನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಿರ' ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ 
ಯನ್ನು ಬರೆದ ಫಲಕಗಳಿದ್ದವು. ಪೋಲೀಸರು. 
ಅವನ್ನು ಕನಸಿದುಕೊಂಡು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆಸೆ ಸೆದರು. 

“ನಾವು ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಆಪ್ತಾಲೋಚನೆ 
ಮಾಡಿ ಯಾವುದೊಂದು ಬಗೆಯ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ 
ದಿಂದಪ ಶ್ರತಿಭಟನೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ: 
ದೆವು. ಆದಕಿ ಹೇಗೆ? ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮ್ಮ 
ಕವೂ ಆಕರ್ಷಕವೂ ಭವ ವ್ಯವೂ ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ 
ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಿದ್ದೂ ಆನಿರಬೆ( ಗೆ 
"ದೋಣಿಯಿಂದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ “`ುಮುಕೋಣ' 
ಎಂದೊಬ್ಬ ಕೂಗಲು ಉಳಿದವರೆಲ್ಲ "ಭೇಷ್‌? 
ಎಂದರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ೧೫ ಜನ ಶಾಂತಿ 
ಯಾತ್ರಿಕರು ನಿಶೃಸಿ ಸ್ತ್ರೀ ಕರಣದ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳು 
ತು ಬಿದ್ದ ವಾಟರಾಪ್ರೂಘ” ಪ್ಲಾಸ್ಟಿ 57 ಚೀಲ 
ಗಳನ್ನು ಹೆಗಲಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಂ ಡು ನೀರಿನಲ್ಲಿ 


ಸಸಸಸಸ್ಥಸಹ್ಥಸಸ 









ಜು 








ಓಜ .. 
"ಅರೀಗ್ಯ'ದಿಂದ ಸಾತ 
ಈಡಿನದನ್ನು ಮ ಸ ಸ್‌ 
ಪ್ರುರಂಭಕಿರಿ ಯ ಡು ತ 


ರ್ಯ 
೧] 1 ಗೀ ಸೀ!(೧ೀ ರೀ) ೧೮15 0 
ಸು ಸ ಹ ಜ್ರ 

್‌್ಕ್ನ ಗ; 






ಕಲ ನಿಕೊಲಸ*ರವರ ತಯಾರಿಕೆ 
ಉತ್ಕೃಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಗ್ಯಾರಂಟಿ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ೧೨೫ 


ಧುಮುಕಿದರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಒಳ್ಳೆಯ ಈಜುಗಾರ ಎಂದು ಗೊತ್ತಿ 
ದರೂ ಬೀಯ ಹೈದಯ ಹೊಡೆದುಕೊಳ್ಳ ತೊಡ 
ಗಿತು. ಈ ದೃಶ್ಯದ ಫೋಟೊ ತೆಗೆಯಲು ಅವ 
ಳಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವಳ ಕೈಗಳು ನಡು 
ಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಒಂದು ಪೋಟೋ ಕೂಡ ಸರಿ 
ಯಾಗಿ ಬರಲಿಲ್ಲ. 

ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕರು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹಾರಿಕೊಂಡ 
ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಂಚ್‌ ಪೋಲೀಸರ 
ಮೂರು ವ್ಯಾನುಗಳು, ಒಂದು ಅಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್‌ 
ವ್ಯಾನು, ಸುದ್ಧಿಗಾರರಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮೂರು 
ಕಾರುಗಳು ಬಂದರದ ಧಕ್ಕೆಯ ಬಳಿ ನೆರೆದವು. 
ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಪೋಲೀಸನೊಬ್ಬ ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕ 
ರನ್ನುದ್ದೇ(ಶಿಸಿ "ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಶರಣಾ 
ಗತರಾಗಿರಿ' ಎಂದು ಕೂಗಿದ. 

ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕರು ಕೈಬೀಸುತ್ತ ದಂಡೆಯತ್ತ 
ಈಜಿ ಬರತೊಡಗಿದರು. ಪ್ರೆಂಚ್‌ ಪೋಲೀಸ 
ನೊಬ್ಬ ದೋಣಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಜಿಗಿದು ಅದರ 
ಯಂತ್ರವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದ. ಯಂತ್ರ 
ಚಾಲೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಸ್ಕಾಟ್‌ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಈಸಿ 
ಹೋಗಿ ಅವನಿಗೊಂದು ಹಸ್ತೆಪತ್ರಿಕೆ ಕೊಡ 
ಮಾಡಿದ... ಆ ಪೋಲೀಸ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಯ 
ಬದಲು ಸ್ಕಾಟನ ಕೈಯನ್ನೇ ಹಿಡಿಯಲೆತ್ನಿಸಿದ. 
ಸ್ಕಾಟ್‌ ದೋಣಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈಸಿ ಹೋಗಿ 
ಒಂದು ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ 
ಚೆಲ್ಲಿದ. ಇಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಜನ 
ಸೇರಿದ್ದರು. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಈಸುತ್ತಿದ್ದ ಶಾಂತಿ 
ಯಾತ್ರಿಕರೆಲ್ಲ ಬಂದರದಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದ ಅನೇಕ 
ಹಡಗುಗಳ ಮೇಲೆ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ತೂರ 
ತೊಡಗಿದರು. “ನಾವು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಈಸುತ್ತಿ 
ದ್ವೇವೆ। ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತೃಜಿಸಿರಿ | 
ಯುದ್ಧದ ಕಾಲ ಮುಗಿದುಹೋಯಿತು !” 

ಜನ ಹರ್ಷಚಿತ್ತರಾಗಿ ಕೂಗಿದರು. ಕೈಬೀಸಿ 
ದರು. ಆದರೆ ಸ್ಕಾಟನಿಗೆ ಅದರ ಅರ್ಥ ಸರಿ 
ಯಾಗಿ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಜನ ಅವನ ಹರಮುರುಕು 


ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಭಾಷೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ 
ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರೊ ಅಥವಾ ಆಗಿನ ಉತ್ಸಾಹ- 
ಉದ್ವೇಗಪೂರ್ಣ. ವಾತಾವರಣದ ಪ್ರಭಾವ: 
ದಿಂದ ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದರೋ ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ. 
ಮುಂದೆ. *ೆಲ ಸೆಕಂದುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂವರು. 
ಪೋಲೀಸರಿದ್ದ ಲಾಂಚ್‌ ಒಂದು ಬಂದು ಸ್ಕಾಟ್‌ 
ನಿಂತಿದ್ದ ಕಟ್ಟಿಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಯಿತು. ಸ್ಕಾಟ್‌” 
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದ. ಪೋಲೀಸರು ಅವನನ್ನು ಲಾಂಚಿ- 
ನೊಳಕ್ಕೆ ಜಗ್ಗಿಕೊಂಡರು. ದಂಡೆಗೊಯ್ದು 
ಪೋಲೀಸ್‌ ವ್ಯಾನಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಸಿದರು. “ ನನ್ನ 
ಕೈತಿರುವಿ ಒದ್ದ ಪೋಲೀಸನ ಕೆನ್ನೆಗೊಂದು 
ಬಿಗಿಯಬೇಕು ಎಂದು ನನಗನಿಸಿತು. ಆದರೆ: 
ನಾನು ಅಹಿಂಸಾಪ್ರಚಾರಕನಾದ್ದರಿಂದ ಅದು 
ತರವಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಸುಮ್ಮನಾದೆ” ಎನ್ನು 
ತ್ತಾನೆ ಸ್ಕಾಟ್‌. 

ಪೋಲೀಸ್‌ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾಟನನ್ನು ಒಂದು 
ಚಿಕ್ಕ ಕೋಣೆಗೆ ನೂಕಿದರು. ಆಗಲೇ ಆ: 
ಕೋಣೆ ಶಾಂತಿ ಯಾತ್ರಿಕ ಈಜುಗಾರರಿಂದ: 
ತುಂಬಿಹೋಗಿತ್ತು. ಎಲ್ಲರೂ ತೊಯ್ದು ಹೋಗಿ: 
ದ್ವರು. ದಣಿದಿದ್ದರು. ಪಥಕದಲ್ಲಿಯ ಒಬ್ಬಳಂತೂ 
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಾಸಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹೊತ್ತು 
ಈಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳು ಧಕ್ಕೆಗೆ ಬರಲೆತ್ತಿ ಸಿದಾಗ 
ಲೆಲ್ಬ ಪೋಲೀಸರು ಅವಳ ಕೈಗಳ ಮೇಲೆ 
ಹೊಡೆದು ಹಿಂದ ಕ್ರ ಟ್ಟಿದ್ಧ ರು. ಕೊನೆಗೆ 
ಪೋಲೀಸ್‌ ಲಾಂಚ್‌ ಅವಳಿದ್ದಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿತ್ತು. 
ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬ ಅವಳ ಕೂದಲನ್ನು ಹಿಡಿದು 
ಅವಳನ್ನು ಲಾಂಚಿನೊಳಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ. 

ಆದರೆ ಅವರಾರೂ ಪೋಲೀಸರ ಬಗ್ಗೆ ದ್ವೇಷ 
ಭಾವನೆ ತಾಳಲಿಲ್ಲ. ತಿಳಿದೂ ತಿಳಿದೂ ಅವರು 
ಕಾಯದೆಭಂಗ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಅದರ ಪ್ರಾಯ- 
ಶ್ಚಿತ್ತ ಭೋಗಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. 

ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕರು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹಾರಿಕೊಂಡ: 
ಏಳು ತಾಸುಗಳ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬಂದ 
ರಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದೊಂದು 
ಜನರ ಗುಂಪು ಇನ್ನೂ ಇತ್ತು. ಅವರೆಲ್ಲ ದೋಣಿ 


೪೨೬ 


“ಯಲ್ಲಿದ್ದ ಶಾಂತಿ ಯಾತ್ರಿಕರತ್ತ ಕೈಬೀ(ಸುತ್ತ 
ಕೂಗುತ್ತ ನಿಂತಿದ್ದರು, ಪೋಲೀಸ್‌ ವ್ಯಾನ್‌ 
“ಆ ಜನರ ನಡುವೆ ಹಾದಿ ಮಾಡಿಕೊಡು ಹೋ- 
“ಯಿತು. ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕರನ್ನಿಳಿಸಿ ಸೈಚರುಗಳ 
ಮೇಲೆ ಹಾಕಿ ಧಕ್ಕೆ ಗೆ ಸಾಗಿಸಿದರು. 

ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿ ಕರು ಇಂಗ್ಲೆ ೦ಡಿನ ಸೌಥಂಪ್ಪನ್‌ 
ಬಂದರಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಬಂದಾಗ ಪತ್ರಿ ಕೆಗಳಲ್ಲಿ 
ಅವರ ಸ ಸಕಾರ್ಯದ ವರ್ಣನೆ ಪಾ ್ರಾಮುಖ್ಯ 
ವಾಗಿ ಬಂದಿತ್ತು. ಪ್ಯಾರಿಸಿನಿಂದ ಪ್ರೆಂಚ್‌ 
ಶಾಂತಿ ಪಥಕವೊಂದು ಹೊರಟು ಈ ಜು 
ನ್‌ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ಬೆಲ್ಜಿಯಂ 
ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ 
ಯೂ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು. 

ಬೆಲ್ಸಿಯಂ ಗಡಿಗೆ ಅವರು ಮಾರನೆಯ ದಿನ 
ಬಂದಾಗ ಬೆಲ್ಜಿ ಯನ್‌ ಗುಪ್ತ ಪೋಲೀಸರು 
ಅವರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲೆ ಲ್ಲ ಅವರನ್ನ ನುಸರಿಸಿ ಅವ 
ನಿಗೆ ಸಕಲ ಸೌಕರ್ಜುಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ 
ಏರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿದರು ಎಂಬುದು ತಿಳಿದು ಅವ 
ರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಯಿತು. 
ಕೆಥೊಲಿಕ್‌ ಕಾನ್ವೆಂಟ್‌ಗಳು ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ 
ಆತಿಥ್ಫ ನೀಡಿದ್ದ ವು... ಉತ್ತಮ ಊಟವನ್ನು 
ಖಡಿಸಿದ್ದವು. ಅದಕ್ಕಾ ಗಿಹಣ ಕೇಳಿದ ಂದರ್ಭ 
ಗಳೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದವು. ಹಾಲಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ 
ಸುಸಂಘಟಿತವಾದ ಶಾಂತಿವಾದಿ ಸಂಘಗಳು 
ಅವರಿಗೆ ಸಾ ಒಗತಾತಿಥೃಗಳನ್ನು ನೀಡಿದವು. 

ಆದಕೆ ಮ! ಕೆಲದಿನಗಳ ನಂತರ ಪಶ್ಚಿ ಮ 
ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಈ ತಂಡ ತೊಂದರೆಗೊಳಗಾ 
ಯಿತು. ಬೀದಿಯ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಪ್ಪಣೆ ಪಡೆ 
ಯದೆ. ನಿಂತರೆಂದು ಅವರಲ್ಲನೇಕರನ್ನು ಬಾನ್‌ 
ನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿದರು. ಅನಧಿಕೃತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿ 
ದ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಡಾರ್ಟ್‌ ಇಡೀ 'ಪಥಕದ 
ವರಸ್ನೇಪೆ ಪೋಲೀಸರು ಬಂಧಿಸಿದರು. 

“ ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ನಿರಾಶೆ 
ನಾಡು. ಕೆಲವರು ನಮಗೆ ವಿರೋಧ 
ಮಾಡಿದರೆಂದಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವರೆಲ್ಲ ಭಾವನಾಹೀ(ನ 


ಶಾಂತಿಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ. 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ರಂತೆ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ, ಈಶಾನ್ಯ ಅಮೇರಿ 
ಕದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಜನ ನಮ ನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರೂ 
ನಮ್ಮೋ ಂದಿಗೆ ಶಾಂತಿಯ ಮಾತನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲು 
ಜ್ಯ ಸಿದ್ಧ ರಿದ್ದರು,. ಆದರೆ ಜರ ನಿಯ ಜನರು 
"ನಾವು ಚೆನ್ನಾಗಿಯೆ ಇದ್ದೇವೆ. ಇದ್ದುದನ್ನು ಹದ 
ಗೆಡಿಸಬೇಡಿ. ಈಗ ಹದಿನೈದು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ 
ಧೂಳಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಳಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನಾವು ಈಗ ಅಭಿ 
ವೃದ್ಧಿ ಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ನಮ್ಮ 
ಗಡಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಬೇಕಾದ ಸಾನಾಫ' 
ಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಟಾರುಗಳು 
ತುಂಬಿಹೋಗಿವೆ'ಎನ್ನುವಂತಿತ್ತು”ಎಂದು ಸ್ಕಾಟ್‌ 
ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅನುಭವವನ್ನು 
ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. 

ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನಿಗೆ 
ಹೊರಡುವುದಕ್ಕೆ ಕೆಲ: ನಿಮಿಷಗಳ ಮೊದಲು 
ಅಮೇರಿಕನ್‌ ಉದ್ದಿ ಮೆದಾರನೊಬ್ಬ ಹೇಳಿದ: 
“ ಮಿತ್ರಕೆ, ಇದು :ಖಾಸೆಗಿ' ಮಾತು.: : ಆದರೆ 
ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಜಗತ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು 
ಜ್ಞಾನವರಬೇಕು. "ಪಶ್ಚಿಮ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ 
ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಕೋಧ ಕಂಡುಬಂದಿರಬೇಕು. 
ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ನಿಜಸ್ಥಿ ತಿಯ ಕಲ್ಪನೆ ನಿಮಗಿ 
ದ್ವಿತ್ತು. 'ನಿಮ ನ್ನ ಬಯ್ದ, ಹೊಡೆದ ಜನ 
ನಿಮ್ಮನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಿ ರಬಹುದು, ಆದರೆ ಕಮ್ಮು 
ನಿಸ್ಟ್‌ ಜಗತ್ತಿ ನಲ್ಲಿ ಹಾಗಲ್ಲ. ಅವರು ಕೂದಲಿ 
ಸತ ಕುತ್ತಿಗೆ 'ಕೂಯ್ಯುವವರು. ಅವರು ನಿಮ್ಮ 
ಬುದ್ಧಿಭ್ರಂಶಕ್ಕಾಗಿ ಯತ್ನಿಸುವರು. ಜಾಗ್ರ ತ” 


ಯಿರಲಿ.” 


"ಕಬ್ಬಿಣದ ಪಡದೆ' ದಾಟಿ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್‌ ಜಗ 
ತ್ರ ನಲ್ಲಿ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಕಾಲಿಟ್ಟೊ ಡನೆ 
ತಾವು. ಪೂರ್ವ ಯಂ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿ 
ಯವರು ಎಂದುಕೊಂಡು ಸುಮಾರು ೫೦ ಜನ 
ಅವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿ ಯಾದರು. ಅವರು ಅತಿಥಿಗಳ 
ಕೈಕುಲುಕಿ, ಬನ್ನು ಚಪ್ಪರಿಸಿ ಅವರನ್ನ ನುಸರಿಸಿ 


ನಡೆದರು. 


ವ್ಸ ್ಕ! 


ಜರತಾಪ? 
ಸುಪರ್ಣಉಸಗನನ 1/01 


ನೋವು ಮತ್ತು ಬಾಧೆ, ತಲೆನೋವು ಹಲ್ಲುನೋವು, 
ಆಗಾಗೈ ತಲೆದೋರುವ ನೋವುಗಳು, ಶೀತ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂ 
ಜ್ವರತಾಸ ಮತ್ತು ಗಂಟಿಲುನೋವು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ 
ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪಶಮನವನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ. 


ಕಾ 


ನಿಕೊಲಾಸ'ರವರ 6 ತಯಾರಿಕೆ. ಉತ್ಕಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧತೆಗೆ ನಿಮಗೆ ಗ್ಯಾರುಟ. 





8.ಡ4448% 





೧೨೮ 


ನಾವೊಂದು ಬೀದಿಯ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು 
ಭಾಷಣ ಮಾಡಲು ಯೆತ್ನಿಸಿದೆವು. ನಮ್ಮನ್ನೆದು 
ರ್ಗೊಂಡ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯ ಜನ ನಮ ನ್ನು 
ಸುತ್ತು ಗಟ್ಟಿ ನಿಂತು ಕಾಲು ಅಪ್ಪಳಿಸಿ, ಚಪ್ಪಾಳೆ 
ತಟ್ಟಿ, ಜತೆ ಗದ್ಮಲ ಮಾಡಿ ನಾವಂದದ್ದೆ ನ 
ಯಗ ಕೇಳದಂತೆ' ಮಾಡಿದರು. ಪಶ್ಚಿ ಮ 
ಜರ್ಮನಿಯನ್ನು ನಿಶ್ಶಸ ಸ್ತ್ರಗೊಳಿಸಿರಿ ಎಂಬ [ಕ 
ಗಳನ್ನವರು ಒಡಿದುಕೆಎಂಡಿದ್ದ ಹಿಕ 

ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಾ ಪಥಕದವರು ಪೂರ್ವ 
ಜರ್ಮನಿಯ ಹೆದ್ಡಾ ಗ್‌ ಮಗ್ಗಲಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು 
ತಮ್ಮ ಜರ್ಮನ್‌ ಬಂಬಲಿಗರಿಗೆ ' ಖಂಡತುಂಡ 
ವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯ, ಧ್ಯೇಯ ಇತ್ಯಾದಿ 
ಗಳನ್ನು ಹೇ ಕೆದರು. ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಹೇಳಿದ; 


"ನಮ್ಮ ಪಥಕದ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ "ಪೂರ್ಣ 
ವಾಗಿ. ಅಧೀನವಾಗಿ  ನಡೆಯದವರಾರೂ 
ನಮ್ಮ ಪಥದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳ ಲಾರರು. 


ಹಿ ಒಪ್ಪ ಪ್ಪದ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು. ಬರೆದ 
ಹಲಗೆಗಳನ್ನು, ಯಾರೂ ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲಾ 
ರರು. ನಮಗೆ ಬರೇ ಪಶ್ಚಿ ಮ ಜರ್ಮನಿಯನ್ನು 
ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ನಿಶ್ಶಸ್ತ್ರ ಸ್ಹಗೊಳಿಸ 
ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವ ರಕ ಶಾಂತಿ 
ಸಮಿತಿಯ ಜನ ತಟ್ಟನೆ ಈ ಕರಾರುಗಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿ 
ದ್ವನ್ನು ಕಂಡು ಬ್ರಾಡ್‌ನಿಗೆ ಆಶ್ಚ ಆಕ. 
ಯಿತು. ಮುಂದೆ ಗ *ಬ್ರಾಡ್‌ನ 
ಪಥಕಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಒಂದೆಡೆ ತ 
ವಎಚಿತ್ರ ಟು ಅನುಭವ ಬಂತು. ಅವರ ಭಾಷ 
ಣಕ್ಕೆ ೮-೧೦ ಸಾವಿರಕ್ಕಿ ಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನ 


ಸೇರಿದ್ದ ರು. ಜು ಶಾಂತಿಸಾರಿಗಳಿಗೆ 
"ಈ ಹಸ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿರಿ' . ಎಂದು 
ಬ್ರಾ ಡ್‌ಕೆ. ಪಥ್ಮಕದವರು ಸಾ ಸಾವಿರಾರು ಹಸ್ತಪ್ರತಿ 


ಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿರು. ಅದೇ ಅವರ ದೊಡ್ಡ 'ತಪ್ಪಾ 
ಯಿತು. ಮರುದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಈ ಸಜಿಸ್ರಾರು 
ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಒಂದು ಹೊಂಡದಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿ ರು 
ವುದು ಅವರಿಗೆ ಕಾಣಿಸಿತು. 

ಅಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ತಮ್ಮ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ ಹ್‌ 


ಮೇಲೆ ಸದಾ ರಾಜಕೀಯ ಕಣ್ಣಕಾವಲಿರುವುದು 
ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಒಬ್ಬಾತ ಸಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತ, 


_ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ 


ವಾಗಿ 'ಹೋಯಿತು. ಬಂದಾತ “ ನಾನೊಬ್ಬ 
ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲ. ಆದರೆ ಸರಕಾರದ ನಿಯಂ 


ತ್ರಣ ಇಷ್ಟೆ ಲ್ಸ ಇರುವಾಗ ನಾನೇನು ಕಲಿಸಲಿ? 
ಸಾ ಸ ವನ್ನು ಕಲಿಸಬಯಸುತ್ತೇನಲ್ಲದೆ 
ಚಟ ಇಲ್ಲ ಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರ ತಿಯೊಂದು- 
ಸತ್ಯಕ್ಕೂ ರಾಜಕೀಯ ಒಪ್ಪ ಸಯ ದ್ಹಾರೆ” 
ಎಂದ. ವಿದ್ಯಾರ್ಫಿ ಯೊಬ್ಬ “ತಾನು ರಿಪ್‌ಜಿಗ್‌ 
ವಿಶ ವಿದ್ಯಾಲಯದಿಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ. ನಮ್ಮರ್ಲಿರ? ವವಿದ್ಯಾ 
ಗಳಲ್ಲಿ ನೂರಕ್ಕೆ ೭೫ ರಷ್ಟು. 'ಜನ ಪಶಿ ಶಿವು 
ಜಗತ್ತಿ 1 ಓಡಿ ಹೋಗಬೇಕೆನ್ನುತ್ತೆ ತ್ನೇವೆ. ಕ 
ಎಟ್ಟು "ಮಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ,” ಎಂದ. 

ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದ: “ನಾವು 
ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಸತ್ಯಾ 
ಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯುಳ್ಳೆವರು. 'ಶಿದರಿಂದ 
ಹ ಮಾಡುವುದೆಲ್ಲವೊ. ಬಜಶಂತಿನಾಗ: 
ನ್ಕಾ ಯವಾಗಿ ಇರಬೇಕು. ನಾವು ಒಳಸಂಚು 
ಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲಾಕಿವು. ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಲಾ 
ಕೆವ್ರ.. ನಾವು ನ್ಯಾಯವೆಂದು ನಂಬಿರುವುದನ್ನು 
ಸಾಧಿಸಲು ಕೂಡ ವಾಮ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹಿಡಿ- 
ಯಲಾಕೆವು. ನಾವು ನಿಮಗೆ ಹೇಗೆ ಸಹಾಯ! 
ಮಾಡಬಲ್ಲೆ ವ್ರ?” 

ಆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ “ಇಲ್ಲ. ನೀವು. 
ಸಹಾಯ ಮಾಡಲಾರಿರಿ' ಎಂದುತ್ತ ರವಿತ್ತ. 

ಅಗಸ್ಟ್‌ ೧೩ ರಂದು, ಪಶ್ಚಿ ಮ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ 
ಜರ್ಮನಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಸಿಮೆಂಟಿನ 
ಗೋಡೆ ಮತ್ತು ಮುಳ್ಳು ತಂತಿ ಬೇಲಿಯನ್ನು 
ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನ್‌ ಸರಕಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ- 
ದಿನ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಪೂರ್ವ ಬರ್ಲಿನನ್ನು 
ತಲುಪಿದರು. 

ಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನ್‌, ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನ್‌, 
ಅಮೇರಿಕನ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೆಲ್ಲ ಉದ್ವಿಗ್ನರಾಗಿ- 
ಬಂದೂಕಿನ ಕುಡುಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬರಳಿಟ್ಟು, 


" 


ಕೊಂಡೇ ಕುಳಿತಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ಈ ವಿಷ 
ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳ ತಂಡವನ್ನು ಕಣ್ಣಿ 
ನಿಂದ ನೋಡುವುದೂ ಬೇಡವಾಗಿತ್ತು. ಪೂರ್ವ 
ಜರ್ಮನ್ನ ರು. ಅವರನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ 
ಒಂದು ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತುಂಬಿ ಪಶ್ಚಿ ಮ ಸಟಕವಳ! 
ಹೊತ್ತುಹಾಕಿದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಬ್‌ ಬೇರೊಂದು 
ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಪೋಲಂಡಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. 

“ನಾವು ಅಗಸ್ಟ್‌ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿ ಗಳಲ್ಲೆ ಲ್ಲ 
ಸುಗ್ಗಿ ಹಬ್ಬ ಗಳು ಸೈರವೇರುತ್ತಿ ದ್ಡಾ ಸು ಪೋಲು 
ಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆವು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನೂ ಸಂತಸ 
ಚಿತ ತ್ತನಾಗಿದ್ದ. ಜಾರ್‌ ಚನ ತುಂಬಿ 
ರುತ್ತಿದ್ದವು. ನಮ್ಮ ದುದೈೆ ೯ವದಿಂದ ಅವರೆಷ್ಟು 
ಸಂತೋಷಚಿತ್ರ ರಾಗಿದ್ದ ಕಿಂದಕೆ ಅವರಿಗೆ ಯುದ್ಧ) 
ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ ಎರಡರ ಪ ಪ್ರಸ್ತಾಪವೂ ಬೇಕಿರ 
ಲಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮನ್ನಾಲಿಂಗಿಸಿ, ಸ್ವಾ ಗತಿಸಿ ಮದ್ಯವ- 
ನ್ನಿತ್ತು ಬನ್ನಿ ಕುಣಿಯೋಣ” ಎಂದರವರು. 
ಬರ್ಲಿನ್‌-ವಾರ್ಸಾ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ನಡುವೆ ನಾವು 
ಕೃತ ಮಾಡುವಂತಾಯಿತು” ಸ್ನಾಟ: ಜರ್ಮ 

ಪ್ರಯಾಣದ ಮುಕಾ _ಾಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತ 

(ಗ: 

ಪೋಲಂಡಿನ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯ ಆಗ್ರಹದ 
ಮೇರೆಗೆ ಆಸ್‌ ವಿರೆಸ್‌ನನ್ಲಿದ್ದ ನಾಬು ಸ್ಥಾನ 
ಬದ್ಧ ಶಿಬಿರವನ್ನು ಸ ಸಂದರಿಸಲು ಈ ಪಾದಯಾ- 

ತ್ರಿಕರು ಒಪ್ಪಿ ತಂಬ 

ಉಳಿದ ತಾಜ ಸ್ಥಾ ನಬದ್ಧ ಶಿಬಿರಗಳನೆ ಲ್ಲ 
. ಅಳಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ತೋಟಪ ಟ್ವಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದ ರೂ 
» ಆಸ್ಕ್‌ ಸವಿಯನ್ನು ಇದ್ದಕ್ಕಿ ದ್ದ ಂತೆಯೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. 
;್ಥ ಶತ ಗಳು ಜಟ ಜನತೆಯನ್ನು - ಎಂಥ 
ದುರ್ದೆಸೆಗೀಡುಮಾಡಬಲ್ಲರು ಎಂಬುದನ್ನು ನೋ 
ಡದೆ ಯಾರಿಗೂ ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ನಿಶ್ಶಸ್ತ್ರಿ ಇತಿಕ ನ 
ನನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಅಧಿಕಾರವಿನ್ಸ ಎಂದು 
ಸೋಲಂಡಿನ ಶಾಂತಿಸಮಿತಿಯ ಸದಸ ಬರಲ್ಲೊ ಬ್ಬ 
ಹೇಳಿದ, 


“ಹ್ಹಾ! ಅದೊಂದು ಭೀಕರ ಅನುಭವವಾ- 
ಗಿತ್ತು. ನರಕದಲ್ಲಿ ಐದು ತಾಸು ಸಂಚರಿಸಿ 
6-17 











ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ೧೨೯ 


ಬಂದಂತಾಯಿತು ನಮಗೆ. ಅಲ್ಲಿ ೪೦ ಲಕ್ಷ ಜನ 
ಯಹೂದ್ಯರು ಅಸುವನ್ನು ನೀಗಿದ್ದರು. ನಮ್ಮ 
ಲ್ಲಿಯ ಅನೇಕ ಸ್ತ್ರೀಯರು ತಿರುಗಿಹೋಗಿ ಬಸ್ಸಿ 
ನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಬಿಟ್ಟ ರು. ಆ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ 
ಬೇಕಲ್ಲಿ ಚಟದ ನೆಲ ಚಡಂಡರೂ ತ ಸಾಕ 
ಅಲ್ಲಿ "ಮಾನವ ಎಲುವುಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. 
ಕಟಖ್ಟ ಸಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಗೀಚಿದ 
ವಾಕ್ಯಗಳು ಇನ್ನೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಂಧಿತಕ 
ಮೈ ಕಲ ಕಿತ್ತುಕೊಂಡಿದ್ದ « ಆಭರಣಗಳನ್ನು 
ಪ್ರದರ್ಶನ'್ಕಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ಈ ಶಿಬಿರವನ್ನು 
ಕಂಡು ಬಂದ ಬೀ ಹೆರಿಕ್‌ ಹೇಳಿದಳು. 

ಆ ಮೇಲೆ ಪೋಲೀಶ್‌ ಶಾಂತಿಸಮಿತಿಯವರು. 
ಈ ಶಾಂತಿವಾದಿಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು: “ನಾವು 
ಜರ ನ್ನ್ನ ರಿಗೆ ಅಂಜಬ್ಬೇಕು ಎಂಬುದು ನಿಮಗೀಗ 
ಖಾತ್ರಿ ೫ ? ಇಂಥ ಸಂಗತಿಗಳು ಮತ್ತೆಂ- 
ದೂ ಜರುಗಬಾರದೆಂದು ನಾವು ಶಸ ಸ್ತೃಧಾರಿಗಳಾ 
ಗಬೇಡವೆ? ನಮಗೆ ಅಮೇಶಿಕನ್ನ ರ "ಭಯವಿಲ್ಲ, 
ಆದರೆ ಜರ್ಮನ್ನರದಿದೆ. ಬಹುಶಃ ಆಸ್ಕ್‌ವಿರ್‌ನ್ನು 
ಕಂಡು ನಿಮ್ಮ ಹೈದಯ ಕರಗಲಿಲ್ಲವೇನು?” 

ಅದಕ್ಕೆ ಕ ಸಮ್ಮ ಸು ಹೇಳಬೇಕು? 
ಬ್ರಾಡ್‌ ಲೀ “ಅನಂತರ ಈ ಪ್ರವಾಸದ ವಿಷಯ 
ಕ. ಕುರಿತು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗೆ ಹೀಗೆಂದ: 
“ಆಗ ನನಗೆ ಅಧ್ಲೆ [ರ್ಯವಾಯಿತು. ನಾವು 
ಮಾತಾಡಿ ಮುಗಿಸಿದ್ದೆ ವು. ಆದಕೆ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯ 
ಲ್ಲಿಯೂ ತಾವು ಶಾಂತಿಪ್ರಿಯರು, ಇತರರ ಆಕ್ರ 
ಮಣದ ಭೀತಿಯೇ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ರ ಸಂಗ್ರಹ ಅಗತ್ಯ 
ವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ನಂಜ ಅನ್ನುತ್ತಿ ದ್ದರು. 
ಒಬ್ಬ ಪೋಲ್‌ ಹೇಳಿದ, "ಅಮೇರಿಕದ ನಿಮಗೆ 
ಹೈ ಜೊ (ಜನ್‌ ಬಾಂಬಿನ ಅಂಜಿಕೆಯಿದೆ. ಆದಕೆ 
ಅತೆ ಬಲು ಕ್ಲಿಪ್ರದಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಜರ್ಮ- 
ನ್ನ್ನ ರುನಮ ್ಮಜನಸ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಭಾಗವನ್ನು 
ಐದು ವರ್ಷಗಳ ದೀರ್ಫ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ತ 
ಹಿಂಸೆಗೊಳಪಡಿಸಿ ಕೊಂದರು. ನಿಮ್ಮ ಯಾತ್ರ” 
ಸಂದೇಶಗಳು ನಿಷ್ಫ ಲವಾದವುಗಳು. ನ್ನ ಖಂ 
ಡಿತ ಶಸ ಸ್ವಸಂನ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.” 






07೩೭10 1೩-62- 2 ಓಗಿ, 


3 ಇರಿ ಅಜೆ ಇ ಎಳೆ ಏಿಪಿ ಇ ೫ ಫ್ಸಿ 
ವಿಂಠಾಯಿಗಳು ಕೊಡುವ ಆನಂದದ ತರವೇ 


ತ್ಯೆ ಹಾ ಹಾಸ್ಗೆ ಇಷಾ ನ್ಮಾ ಕಾಜ ಇನೆ 
ಚೀರೆ! ರಾವಳಗಾಂವ್‌ ಲ್ಯಾಕ£ 
ವ 


ಜೊನ್‌ ಬೊನ್‌ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ'ಯ 
ತ್‌ 


ಬ ಸಂ 
ದ್‌ ತೊ ಜಿ ಡಿ) 
ವಿರಾಯಿಗಳನೆ, ಕೊಳ್ಳಿರಿ. 
ಲ್ಕ ಜ್ಯ 
ತ "್‌ 
ಇಲ್ಲ) ಕ ಗೌಕಿ ೫ 
ತೆ ಇಬ ಯಾಂ ಹಗ್‌ ಊಂ ೪.1೬ 3. ಇತ ೪ 
ು ಾ. . ಇಫ್ಲಿ ಇಓ ಭಗವದ್‌ ಕ ಕೆ 
ಮೆಸಸ್‌: ಗೀತೀಲಾಲೆ 1ರ ರಲಲ 


ಲ್‌ 


ಮಪ ಹತುಟುತ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಯೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ಮಳೆ ಜೋರಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಶಾಂತಿ 
ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಪೋಲಂಡ್‌-ರಶಿಯಾ ಗಡಿ 
ಯನ್ನು ದಾಟಿದರು. ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಶಾಂತಿ 
ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರು ಮುಗುಳ್ನಗೆಯಿಂದ ಅವ 
ರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿ ದೊಡ್ಡದಾದ ಹೂಗುಚ್ಛಗಳನ್ನು 
ಅರ್ಬಿಸಿದರು. ಅವರನ್ನೆಲ್ಲ. ಒಂದು ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿ 
ಸುವಂತಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ಸ್ವಾಗತ ಭವನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊ 
ಯ್ಹರು. ಅಲ್ಲಿ ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಸೋಡಾಪಾಪ್‌ 
ಮತ್ತು ವೋಡಾ ಬಾಟ್ಗಿಗಳು ತುಂಬಿದ್ದವು. 
“ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು? ಎಂದರು ಸೋವಿ 
ಯೆಟ” ಶಾಂತಿಸವಿತಿಯವರು. 

ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಅಧಿಕಾರಿ 
ಗಳೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿದ ಅಧಿಕೃತ 
ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳೆಲ್ಲ ಅವರು ರಶಿಯಕ್ಕೆ ಹೋ- 
ದೊಡನೆಯೆ “ಅಸಾಧ್ಯ”, “ಅವ್ಯಾವಹಾರಿಕ”, 
ಅಥವಾ “ಕಾಯದೆಗೆ ಅಸಂಗತವಾದವು” ಎಂದಾ 
ದವು. ರಶಿಯದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿ ಕೊಡಲಾಗು 
ವುದು ಎಂದು ಈ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರಿಂದ 
ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಜಪ್ತ್‌ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ 
ಮಿಮಿಯೊಗ್ರಾಫ್‌ ಮಶಿನ್‌ ಒಂದು ನಾಪತ್ತೆ 
ಯಾಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು. ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ಓದಿ ನೋಡ 
ಬೀಕು ಎಂಬ ನೆಪ ಹೇಳಿ ಅವರ ಬಳಿ ಇದ 
ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಗಂಟುಗಳು ಜಪ್ತ ಮಾಡಲ್ಬ 

“ಆದರೆ ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ನಿಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮೊ 
ದಲೇ ನೋಡಿ ಒಪ್ಪಿದ್ದಾರಲ್ಲ?' ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್‌ 
ಹೇಳಿದೆ. 

“ಆದರೆ ಅವರು ನೋಡಿದ್ದೇ ಇವು ಎಂದು 
ನಮಗೆ ಹೇಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಬೇಕು?” ರಶಿಯನ್‌ 
ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು. 

ಲಿಟ್ಲ್‌ ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದಲೇ ಉತ್ತರಿಸಿದ; 
“ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ಹಸ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಬೇಕು. 
ನ್ಕೂಯಾರ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ನಿಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು 
ಅವನ್ನು ನೋಡಿ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲವೆಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವು 


. ಸಿಗದೆ ನಾವಿಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. 


೧೩೧ 


ಧರಣಿ ಸತ್ಕಾಗ್ರಹ ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ನೀವು 
ಕೇಳಿದ್ದೀರಿ ತಾನೆ?” 

ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಗಂಟು 
ಗಳ ಮೇಲೆ ಶುಳಿತುಕೊಂಡರು. ಸೋವಿಯೆಟ್‌ 
ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅವಸರದಿಂದ ವಿಚಾರ ವಿನಿ 
ಮಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, “ಸರಿ. ಹಸ್ಮಪತ್ರಿಕೆಗ 
ಳನ್ನು ಒಯ್ಯಲಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ” ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. 

“ಇಲ್ಲಿಗೆ ನಮ್ಮೆ ಲ್ಲ ತೊಂದರೆಗಳು ಮುಗಿದವು 
ಎಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸಿದೆವು. ನಾವೆಲ್ಲ ಕಾಫಿ- 
ತಿಂಡಿಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಮತ್ತು 
ಬೀ ಕಿಡಕಿಯಾಜಿ ನೋಡಿದೆವು. ಹೊರಗಡೆ 
ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹಳದಿ ಬಸ್‌ ನಿಂತಿತ್ತು. 

“ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯ 
ನೊಬ್ಬ ಬಂದು "ಇಂದು ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಮಿನ್ಸ್ಸ್‌ 
ನಲ್ಲಿರುಎರಿ' ಎಂದ. ನಾವು ನಕ್ಕು "ಎರಡು 
ನೂರು ಮೈಲು ದೂರವಿರುವ ಅಲ್ಲಿಗೆ ನಾವು 
ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಿಂದ ರಾತ್ರಿಯೊಳಗಾಗಿ ಹೇಗೆ 
ಹೋದೇವು' ಎಂದು ಕೇಳಿದೆವು. ಆತ ಆಘಾತ 
ವಾದವನಂತೆ "ನಡೆಯುತ್ತೀರಾ? ಹುಚ್ಚರಂತಾಡ 
ಬೇಡಿ. ವಾಹನ ಸೌಕರ್ಯವಿರುವಾಗ ಯಾರು 
ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ? ಎಂದ. 

“ಎಷ್ಟೋ ಜನ' ಅಮೇರಿಕನ್ನರಂತೆ ಸೋವಿ 
ಯೆಟ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೂ ನಮ್ಮ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 
ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟರದ್ದೇ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ಧಾರೆಂದು 
ನಮಗೆ ಈಗ ತಿಳಿಯಿತು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆ 
ಯನ್ನೂ ನಡೆದೇ ಹೋಗಬೇಕೆಂಬ ನಮ್ಮ 
ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯೊಂದು ಹುಚ್ಚುತನ ಎಂದು ರಶಿಯ- 
ನ್ನೆರು ತಿಳಿದಿದ್ದರು. ಅಂತೇ ಅವರು ನಮಗಾಗಿ 
ಒಂದು ವಿಲಾಸಿ ಸಂಚಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು 
ಯೋಚಿಸಿದ್ದರು. 

“ನಾವು ಸ್ಮಳ ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದಿಲ್ಲ 


ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದೆವು. ನಾವು ಶಾಂತಿ 
ಯಾತ್ರಿಕರು, ಬ್ರೆಸ್ಟ್‌ ಲಿಟೊವಸ್ಕ್‌ನಿಂದ 


ಮಾಸ್ಕೊದವರೆಗೆ ನಡೆದುಕೊಂಡೇ ಹೋಗು 
ವುದು ನಮ್ಮ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ. ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ನಮಗೆ 


11811 8/18118112116118/18118118/1518/18/181151181/8118118/181121128118118118/18118118118118/111/211811811811811811811811811811811011811811211877ಇ7೫್‌ 


ಔರ 1943 "1 :-'*ಟಗ210818ೀ'' 





ಸುಗಂಧ ಸುಮಧುರವಾದ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಗೆ ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ 
ಪ್ರ ಖ್ಯಾ ತವಾದ 





ಸುನಂದರಾಜ ಅಗರಬತ್ತಿ 
ಸುನಂದ ರೋಸ್‌ ಒತ್ತಿ 
ಪೂಜಾರಿಣಿ ಬತ್ತಿ 
ಗುಲಾಬ್‌-ಕೆ.ಫೂಲ್‌ ಅಗರಬತ್ತಿ 








ಸುನಂದ ಅಂಬರ್‌ ಬತ್ತಿ, ಅಲ್ಲದೆ ಸುನಂಡ ಡೀಲಕ್ಸ ಪರ್‌ಫ್ಯೂಮ್ಡ ಬ್ಯಾಗ್‌, 
ಮತ್ತು ಪರಿಮಳೆಯು ಕ್ತವಾದ ದ್ರವೃಗಳನ್ನೇ ಯಾವಾಗಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿರಿ. 


ಶಯಾರಕರು;-- ಹೆ. ರಾಮಕೃಷ್ಣಪ್ಪ 
ಮಾಲೀಕರು: ಸುನಂದ ಅಗರಬತ್ತಿ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ 


ಸಂಯಯ್ಯಾಜಿರಾವ ರಸ್ತೆ-ಬ್ಕ ಮೆಲಸೂರು. 


'0311911811817321375:77018118118112116118118113118773/7577877877871೫:18118178781187751878718:18781811೫1777೧೪೫ಊ. ಲ 
೫. ೫% *% ೫% 
'218/18(18/18/12/18/18/181141(81181/01181181181181181/8113//81181181:8115118118118. 


4.0%: 8/18/181151131138:15//8:18' 


27773871217 281181151131181181151101181121181181131/3118119118118118115118))5118118177811811211811 8 


`ಗೂಕೋವಿಟಾ ಘ್‌ 


ಬ್ಗ 
0 | ಗಗ % ಯ್ಥ 4. ಸ್ರ ಡ 
594 
ಶಕ್ತಿಯನ್ಪೀಯುವುದು 
೫) 1 
ಗಿ ಗಗ 10 1, 0ಿಕ್ಲಿ 
1% 
ಶೀಘ್ರವಾಗಿ 


ಸ್ಯಾ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿರಿ! 
* ಅದು ಬಲವನ್ನೂ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನೂ ನ) ಗ 


ಕೊಡುತ್ತದೆ ಕ | 
ಹ ಗೊ ಬಾರ `` 
ಸಕ್ಕರೆ' ಯನ್ಕೊದಗಿಸುತ್ತದೆ ಗ 


* ಶರೀರವು ಆದನ್ನು ಬಲು ಬೇಗನೆ | ನ 
ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ನ್‌ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್‌ ಕಂ. (ಇಂಡಿಯೂ) ಪ್ರೈವೇಟ್‌. ಲಿ 
















ಸ 
ನ 


ನ 
ಎ 
ನ 





` ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಯೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ವಿಸಾ ಸಿಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ 
ಜೆವು. 

"ಸೋವಿಯೆಟ್‌ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಂಗಾಲಾ 
-ದಂತಾದರು. ಅವರೆಂದರು: "ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ವಿಸಾ 
ಗಳು ಮೂರು ವಾರಗಳ ವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಅಧಿಕೃತ 
ವಾಗಿರುವವು. ಅಷ್ಟ ರಲ್ಲಿ ಲ್ಲಿ ನೀವಿಲ್ಲಿಂದ ಮಾಸ್ಕೊರ 
ವರೆಗೆ ನಡೆದು ತುಟ. ನೀವು ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ 
೫೦ ಮೈಲು ಕ್ರಮಿಸಬೇಕಾದೀತು'.” 

ಕಾಜ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಈ ಮಾತು ಕೇಳಿ 
ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದರು. 
“ಇಂದಿಗೂ ನನಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಬೇಕೆಂದೇ ಮೋಸ 
ಗೊಳಿಸಿದರೊ ಅಥವಾ ನಾವೇ ಮೂರ್ವರಾಗಿ 
ದೈವೊ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 
ಆರು ವಾರಗಳು ಬೇಕಾಗುವ ಪಯಣ ಕ್ಕಾಗಿ 
ನಮಗೆ ಕೇವಲ ಮೂರೇ ವಾರಗಳನ್ನು ಕೊಡ 
ಲಾಗಿತ್ತೆಂಬುದು ಸತ್ಯ. ಆ ಪಥಕದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ 
ವಯಸಿ ನ್ಮ ಗಂಡಸರ ಮತ್ತು ಹೆಂಗಸರು 
ಇದ್ದರು. ನಾನೇನು ಜು ಕಃ 
ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ? 1. ಆಗಿನ ಮನಃಸಿ ತಿಯನ್ನು 
ಕುರಿತು ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌. ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. 

ವಿಸಾದ ಅವಧಿ ಹೆಚ್ಚಿ ಸಿ -ಕೊಡಿರಿ ಎಂದು 
ಕೇಳಿದಾಗ “ಅದನ್ನು ೫ಯವುದು ನ್ಯೂಯಾ 
ರ್ಶಿನಲ್ಲಿ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅವಧಿ ಚಟಕ ಡು 

ಬನ್ನಿರಿ” ಎಂಬ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕಿತು. 

ಜಾಗಯಾ& ಕರ್ಲಿ ಕೆಲವರು ತಮ್ಮ ಹಾಸಿಗೆ 
ಗಂಟಿನ್ನೆತ್ತಿಕೊಂಡು ತಾವು ತಿರುಗಿ' ಮನೆಗೆ 
ಹೋಗುತ್ತೆ (ವೆಂದರು. *ೆಲವರು ಮುಂದೆ 
ಸಾಗೋಣ, ಮೂರು ವಾರದಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೊ ದಿಂದ 
೧೫೦ ಮ್ಳ ಲು ದೂರದ ವರೆಗಾದರೂ ತಲುಪುತ್ತೆ ( 
ವಲ್ಲ. | ಶ್ವರಿಂದಲೇ ತುಸುವಾದರೂ ಕಾರ್ಯ 
ವಾದೀತು ಸತ 

ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಬಸಿ ನಿಂದ ನೇರವಾಗಿ 
ಮಾಸ್ಕೊಕ್ಕೆ ಹೋಗೋಣ, ಇಡೀ ಮೂರು 
ವಾರಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕಳೆಯೋಣ, ಜಗತ್ತಿನ 
ಕಣ್ಣಿ ಗಾದರೂ ನಾವು ಬಿದ್ದೇವು ಎಂದರು. 


೧೩೩ 


ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೆರಿಕ್‌ ಹೇಳಿದ; “ಇಷ್ಟು ದೂರ 
ಬಂದಿರುವ ನಾವು ಹಿಡಿದ ಕಾರ್ಯ ಕೈಬಿಡಬಾ- 
ರದು. ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ನಡೆದಕೆ ಸ್ಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ 
ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೊ ತಲುಪಬಹುದು. 
ಪ್ರಯಾಣ ಬಲವಂತದ್ದಾ ಗಬೇಕು. ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ 
ನಿದ್ರಿಸೋಣ. ಹೇಳಿ, ಯಾರು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದೀರಿ?” 

ಒಂದಿಷ್ಟು ಚರ್ಚೆಯ ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ಈ 
ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿದರು. "ನೀವು ರಾಜ 
ಕೀಯ ಕಾರ್ಕಕರ್ತರು, ಜಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲ' ಎಂದು 
ರಶಿಯನ್‌ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯವರು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ 
ದರು. ಹಳ್ಳಿಗಾಡಿನ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲೆ ಲ್ಲ ಹಿಂಸ್ರ 
ಪಶುಗಳಿವೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು. 

“ಎಂಥ ಹಿಂಸೆ ಪ್ರಾಣಿಗಳು? ಬೀ ಕೇಳಿ 
ದಳು. 

“ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಮೊಲಗಳು” ರಶಿಯನ್ನರು 
ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. 

ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ನಗುತ್ತ ಶಾಂತಿ. ಯಾತ್ರಿಕರು 
ತಮ್ಮ ಗಂಟುಗಳನ್ನೆತ್ತಿಕೊಂಡು ನಡೆಯತೊಡಗಿ 
ದರು. ಅವರ ಘೋಷಣಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ 
“ಯುದ್ಧ ಕೆಟ್ಟ ದ್ಮು.” “ಪರಮಾಣು ಯುದ್ಧ ದಲ್ಲಿ 
ಯಾರೂ ಗೆಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ. “ಬಾಂಬು ಜೇಡ 
ರೊಟ್ಟಿ ಬೇಕು.” “ನಶ್ಯ ಸ್ತ್ರ (ಕರಣಕ್ಕಾ ಗಿ ಈಗಲೇ 
ತ ಮಾಡಿ.” ಎಂದು ಓ ಬರೆದಿತ್ತು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ರಶಿಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರವಾಸದ ವಿಚಾರ 

ವಾಗಿ 'ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಹೇಳಿದ ; “ರಶಿಯ 
ದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಟ್ಟೊ ಡನೆ ನಮಗೆ ಒಂದು ಮಾತು 
ತಿಳಿಯಿತು. ಅ ಜಂತಿ ಭಯಕಾರಕವಾಗಿತ್ತು. 
ಸೋವಿಯಟ್‌ ಜನರಿಗೆ ಪರಮಾಣು ಯುದ್ಧದ 
ಬಗ್ಗೆ ಏನೂ ಮಾಹಿತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಪಾಶಾತ 
ರಾಷ ಸ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣುಬಾಂಬಿನ ಹಾವಳಿಯ 
ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವರು 
ದಂಗಾದರು. 

“ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬಲು ಜಜಿಲವಾಗಿತ್ತು. 
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ರಶಿಯನ್‌ ಭಾಷಿ 
ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ರಶಿಯನ್‌. ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯ 





/104901030040906089000000061020056000 


| ಇಇ (111 ನರಗಳನ್ನು 
ನೋವನ್ನು. ಸ ಸ್ಸ ತ್ತೆ 


ಜು 


ಸ್ಞ04000001009001044001410899 





` 4 ಜ್ವರವನ್ನು '_ 

ಗೆ ಗೆ ತೆ ಗ ಗ 

0000 1... , ಶಾಂತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. . ಹಾಚಾ ; *ಡಿನೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ | 
:.ಗ್ರಣಾಪಡಿಸತತ್ತದೆ ಓೂೂೂೂೂೂೂೂಯಊ0ೆ [ತಕ್ಕಷ್ಟು ಬ 





ಗೆ 


ಡಾಕ್ಟರರ ಸುರಕ್ಷಿತ ಔಷಧದಂತೆ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಲನವಾದ ನಾಲ್ಕು ಔಷಧಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ 
«ಅನಾಸಿನ" ನೋವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ಅತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಗುಣಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅನಾಸಿನ್‌ (1) ತಲೆ 
ನೋಪು, ಶೀತ, ಜ್ವರ, ಹಲ್ಲು ನೋವು ಹಾಗೂ ಸ್ನಾಯುಗಳ ನೋವನ್ನು ಅಧಿಕ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಉಪಶಮನ 
ಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ; (2) ಗಾಬರಿಗೊಳಿಸುವ ನರಗಳಿಗೆ ಶಾಂತತೆಯನ್ನೀಯುತ್ತದೆ--ನೀವು ಸುಖವಾಗಿ, ಆರಾಮ 
ದಿಂದಿರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ; (3) ನಿರುತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತದೆ; (4) ಜ್ವರವನ್ನು ಕಡಿನೆ 
ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕು ಔಷಧಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಅನಾಸಿನ", ನೋವನ್ನು ಉಸಶಮನಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ 
ಅಧಿಕ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ. ಯಾವಾಗಲೂ ಮನೆಯಲ್ಲಿ "ಅನಾಸಿಎ್‌* ಇಟ್ಟಿ ಕೊಳ್ಳಿರಿ. 


| ದ್ದಾರ್ಥಾಭಾ ರಾವಳ ನ ಕಾಶಕ್ಯಭಾಧಾವಾ- ಪಾರಾ ಗಳ 







ಖೂ 
ಬೃಳ9 ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿರುವ ಸೆಲೋಫೇನ"್‌ ಪ್ಯಾಕ್‌ 
; ನಲ್ಲಿ ಸೀಲ್‌ಮಾಡಿದ ಎರಡು ಬಿಲ್ಲೆಗಳೂ, ಭದ್ರ 
| ವಾಗಿ ಪಿಲ್ಸರ್‌-ಪ್ರೂಫ್‌ ಪ್ಯಾಕಿಂಗನಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚ ್ಕ 
4 ಲ್ರಟ್ಟ ಸೀಸೆಗಳಲ್ಲಿ”32 ಬಿಲ್ಲೆಗಳೂ-..-ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ 
ಪಯೋಗಿಸ£ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ. ್ಸೂ- 1 
ಮಾ ಗ ಓಟ ಸ್ಯ ಇ ರಾ ಸ 6 
ಹ್ಯೂ ಕ 
ಊಡಘ್ಛ್ರೂ001? ಕ್‌ 





4 97. 
ಳಳ ತ ಡ40, ಇ ಥ್ರ 
ಒ. 1..1 1, 
(ಬಸ್ತು ಆ... 


81081110106 !3ೀ?: ೧೫೦೫೯೯೫೩೫£3/ 11/12೫1 ೩೧೬ (೧೦. ೭1111111) 


೪%. 2-43 





ನ್ಯೂಯಾರ್ತಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


ದಭಾಷಿಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿಯೆ ಭಾಷಾಂತರ ಮಾಡು 
ತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದಾಕೆ ನಮಗೆ ಹೇಳಿದಳು. ಆದರೆ 
ನಾವು ಯಾರನ್ನುದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವೊ 
ಅವರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎಂತಾದೀತೆಂದು ನಮ- 
ಗೆಂದೂ ತಿಳಿಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಕಾರಖಾನೆ 
ಯಲ್ಲಿ ಕೆಲ ಕೆಲಸಗಾರರು ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ 
ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ನಮ್ಮ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನೆಲ್ಲ 
ಕಸಿದುಕೊಂಡು ಹರಿದುಹಾಕಿದರು. ಇನ್ನೊಂದು 
ಕಾರಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ನಮ `ವರಲ್ಗೊಬ್ಬ | 
ನ್ಸ್ನೇರಿ ಸರಮಾಣು ತಿ ನಂಬಿಕೆಯಿಡುವ 

ಸರಕಾರ ಹುಚ್ಚೆ ಸರಕಾರ ಬಂದಾಗ ರಶಿಯ 
ನ್ನು ಜತೆ ವಿನೋದವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ 
ಎಕಟ ಹಾಸ್ಯಗೈದರು. 

“ ಆಗ ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಎದ್ದು ನಿಂತು, ನಿಮ್ಮ 
ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಕ. ಟುಬಗಳ ಮೇಲೆ ಗ 
ಯಿಡುವ ಬಂದೂಕುಗಳು ಮತ್ತು ರಾಶೆಟ್ಟುಗಳ 
ವಿರುದ್ಧ ನಾನು ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ 
ಜೇಲುವಾಸವನ್ನನನುಭವಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಅವರಂತೆ 
ನನ್ನ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ನಗರದ ಮೇಲೆ ರಶಿ 


ಯನ್‌ ಬಂದೂಕುಗಳು ಗುರಿ ಹಿಡಿದಿವೆ ಎಂದೂ: 


ನಾನು ಬಲ್ಲೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಲು ನೀವೇನಾ 
ದರೂ ಮಾಡಿರುವಿರಾ? 

“ ಜನ ಬಹಳ ಹೊತ್ತಿನ ವರೆಗೂ ಏಟ್ಟಿನ್ನ 
ಲಿಲ್ಲ. ಬ್ರಾಡ್‌ ಮುಂದುವರಿಸಿದ: ನಾವು ಅಮೇ 
ರಿಕದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೋಗಿ ಈ ಮಾತನ್ನು ರಶಿಯನ್ನ 
ರಿಗೆ ಹೇಳಿರಿ ಎಂದರು. ನಾವು ಈಗ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿ 
ದ್ಹೇವೆ. ಆ ಪೌ್ಫತ್ಟನ್ನು ನಾನೀಗ ಹೇಳುತ್ತಿ ದ್ವೇನೆ. 
ರಶಿಯವು ಅಣ್ವಸ ಸ್ತ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಮುಂದು 
ವರಿಸಿದ್ದು ಕಥೆ ಹಟಗಡಾದು 
ನನಗೆ...” 


“ಆಗ ಇಡೀ ಸಭೆ "ಫ್ರಾನ್ಸ್‌', ಫ್ರಾನ್ಸ್‌' 
ಎಂದು ಕೂಗಿತು. ಬಾಂಬ್‌ ಪ್ರಯೋಗಗಳ 
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಮವನ್ನುಲ್ಲಂಭಸಲು 


ಅಮೇರಿಕ,;ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೇಳೆ ಅನುಮತಿ]ನೀಡಿತೆಂದು 
ಅವರು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆಂದ್ಳು ದುಭಾಷಿಗಳು 


೧೩೫ 


ನಮಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಾನ್ಸ್‌ ಸ್ವತಂತ್ರ ದೇಶ, 
ಸಹಾರಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್‌ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆ 
ಸದಿರಲು ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಮನವೊಲಿಸಲು ನಮ್ಮ ಅಧ್ಯ 
ಕ್ಷರು ತುಂಬ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರು, ( ಆದರೆ 
ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ಕೇಳಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಾನಂದೆ. 

" ಆದಕೆ ಈ ಕೆಲಸೆಗಾರರು ನಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು 
ನಂಬಲಿಲ್ಲವೆನ್ನುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಅಮೇರಿ 
ಕವ್ರೆ ರಶಿಯದ ಸುತ್ತಲೆಲ್ಲ ಸೈನಿಕ ಠಾಣ್ಯಗಳ 
ನ್ಸ್ನೇಕೆ ಸ್ಟಾ ಏಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಪುನಃ ಪುನಃ 
ನಮ್ಮನ್ನು ಕೇಳಿದರು. ರಶಿಯನ್‌ ಸರಕಾರ 
ಗಂಡಾಂತರಕಾರಿ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ 
ಯೆಂದು ನಮ್ಮ ಸರಕಾರ ಭಾವಿಸುತ್ತಿದೆಯೆಂದು 
ನಾವು ಹೇಳಿದೆವು. ಇದಕ್ಕೆ ಅವರ ಉತ್ತರ 
ಯಾವಾಗಲೂ ಸಾ ನಗುವಾಗಿತ್ತು. 
"ನಾವು ಆಕ್ರಮಣಗಾರರೇ! ಭೇಷ್‌ ನಿಮ್ಮಿಂದ 
ಈ ಮಾತು ಬರುವುದೆಂದರೆ ಭಲೆ!' ಎಂದರವರು. 

“ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಶಾರ್ಯವೆಂಬ 
ಮಾತಿನ ಮರ್ಮ ಅವರಲ್ಲಿ ಬಹು ಸ್ವಲ್ಪ ಜನರಿ 
ಗಷ್ಟೆ ಅರ್ಥವಾಯಿತು. "ಅಲ್ಲಾ, ನೀವೆಷ್ಟು 
ಜನರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದೀರಿ?' . ಎಂದವರು 
ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾವು ಪ್ರಾಮಾ 
ಣಿಕವಾಗಿ "ನಮ್ಮನ್ನಷ್ಟೆ' ಎಂದುತ್ತರವಿತ್ತೆವು. 
ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ನಿಶ್ಶಸ್ತ್ರೀಕರಣ ವಿಷಯದಲಿ 
ನಮ್ಮಂತೆಯೆ ಆಲೋಚಿಸುವ ಕೆಲ ಜನ ಅಮೇ 
ರಿಕದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಿದೆವು. 

“ರಶಿಯನ್ನರು ತಲೆಯ ಲ್ಲಾಡಿಸಿದರು. 
"ನಿಮ್ಮದು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲವೆಂದ 
ಮೇಲೆ ಅದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನವೇನು? ಎಂದ 
ವರು ಕೇಳಿದರು. ಕೇಲ ಸಲ ಗಂಡಸರು, 

0ಗಸರು ನಮ್ಮ ಬಳಿ.ಬಂದು ಹರಳು ಮುರುಕು 
ಇಂಗ್ಲೀಷಿನಲ್ಲಿ "ಅಿಮೇರಿಕನ್ನ ಕೈ ನಾವು ಶಾಂತಿ 
ಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ. ನಮಗೆ ಶಾಂತಿ ಬೇಕು. 
ನೋಡಿ, ನಾವೇನೂ ಬಾಂಬ್‌ ದಾಳಿಯಿಂದ 
ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಆಶ್ರಯ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊ 
ಳ್ಭುತ್ತಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕ €ಗೆ ಆಯುಧಾಜಿಗಳ 


ತ 





| 
1 1 


ಜ 


ಇಂ 


ಬ್ಗ್‌ 


1 ಮನೆಗಳಿಗೆ 
-ತೋಟೆಲುಗಳಿಗೆ 


ಬಕ್‌ ಬಾಂಡ 
ಸ್ರೆಷಲ್‌ ಹೋಟಲ್‌ ಭ್ರೆಂಡ್‌ 







ಡಸ್ಟ್‌ ಟೀ 
೫ ಸದಾ ಚಹ ತೋಟದಲ್ಲಿರುವಸ್ಟೇ ತಾಜಾವಾಗಿ ನೀವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ 
ರಾ” 3 ಗಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರೊಕೆಯು್ತ 
೫ ನಿಪುಣ ಮಿಶ್ರಣದ ನಿಮಿತ್ತ ನೀವು ಒಳ್ಳೆಯ ಸ್ವಾದವನ್ನು 500 ಗ್ರ್ಯಾಮ್‌, 100 ಗ್ರ್ಯಾಮ್‌, 


ಪಡೆಯುವಿರಿ 
[೫ ಇದು ಮಿಲಿಯಗಟ್ಟಲೆ ಜನರ ಆಯಿಕೆ 50 ಗ್ರಾಮ್‌ 17 88 367 


_ ಕಾಣ ಬರುತ್ತಿದ್ದ 











| 


ಆಟಿಗೆಗಳನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿ 
ದ್ದರು.” 

ತಾಸಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಮೈಲುಗಳಂತೆ ನಡೆಯುತ್ತ, 
ಪಾಳಿಯಂತೆ ಜೊತೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಲ 
ಗುತ್ತ ಹೊರಟಿದ್ದ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಬಲು 
ಬೇಗನೆ ದಣಿದು ಬಸವಳಿದರು. 


ದಿನದಿನಕ್ಕೆ ಈ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು 

ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗ 
ಹತ್ತಿತ್ತು. ಕೂಡು ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೋ ಸಲ 
ನೂರಿನ್ನೂರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನ ಅವರ ಹಾದಿ 
ಕಾಯುತ್ತ ನಿಂತಿರುತ್ತಿದ್ದರು. . ಜೆರೆಕಿನಾ 
ದಲ್ಲಂತೂ ಎಲ್ಲರೂ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದಂತಿತ್ತು. 
ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಆ ಊರು ಮುಟ್ಟಿ 
ದಾಗ *ತ್ತಲೆಯಾಗತೊಡಗಿತ್ತು. ಇವರು 


“- ಬಂದೊಡನೆ ಜನರ ಗದ್ಮಲದಿಂದಾಗಿ ವಾಹನ 


ಸಂಚಾರ ನಿಂತಿತು. ಯಾತ್ರಿಕರೆಲ್ಲ ತೀರ ದಣಿ 
ದಿದ್ದರೂ ಆ ಜನಸಮೂಹದ ತೆರೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕು 
ತೇಲಿ ಹೋದರು. ಅವರು ಒಂದೆಡೆ ಭಾಷಣ 
ಮಾಡಲೆತ್ನಿ ಸಿದಾಗ ರಶಿಯನ್‌ ಶಾಂತಿಸಮಿ 
ತಿಯ ಸದಸ್ಯರು ಅವರನ್ನು ಒಂದು ಹೊಚಿಲ್ಲಗೆ 
ಎಳೆದೊಯ್ದ ರು. "ಈಗ ಊಟದ ಹೊತ್ತಾಗಿದೆ 
ಆಮೇಲೆ ನೋಡೋಣ” ಎಂದರವರು. 

ಎಲ್ಲೆ ಡೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇವರ ಮನೋರಂಜನೆ 


ಗಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ನೃತ್ಯ 
' ಸಂಗೀತ, ಚಲಚ್ಚಿತ್ರ, ಮುಂತಾದ ಕಾರೃಕ್ರಮ 


ಗಳು ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಇರುತ್ತಿದ್ದವು. ಆದಕೆ ಪಾದ 
ಯಾತ್ರಿಕರ ಅವಸ್ಥೆ ಕಠಿನವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿನಿತ 


. ಠಾತ್ರಿ ಅವರಿಗೆ ಎರಡು ಮೂರು ತಾಸುಗಳಿಗಿಂತ 
. ಹೆಚ್ಚು ಫಿದ್ರೆ, ಸಿಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 


ಯೊಬ್ಬರೂ ಶೀಘ್ರಕೋಪಿಯಾದರು. *ೆಲವ 


ರಿಗೆ ಬಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ನಿದ್ನೆ ಬರುತ್ತಲೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. 


ಈ ಬಲವಂತದ ನಡಿಗೆಯಿಂದ ಅವರಲೆ ಷೊ 


. ಜನ ಬೇನೆ ಬಿದ್ದರು. ರಶಿಯನ್‌: ಭಾಷೆಯ 


ಬಲ್ಲ ರೆಜಿನಾ ಫಿಶರ್‌" ಕೊಡ ಬೇನೆ ಬಿದ್ಮಳು. 
೫6-18 


ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಸ್ಕೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


೧೩೭ 


“ಇವರಿಗೆಲ್ಲ ವಿಪರೀತ ಜ್ವರ ಬರುತ್ತಿತ್ತು. 
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಯಬೇಕಾದ ಅವಶ್ಯ 
ಕತೆಯಿತ್ತು. ರಶಿಯನ್ನರು ಯೋಗ್ಯ ಔಷಧೋ- 
ಪಚಾರವನ್ನೊ ದಗಿಸಿದರಾದರೂ ಬೇನೆ ಬಿದ್ದವ 
ರನ್ನು ಹಿಂದೆ ಬಿಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಯಾತ್ರೆ, ಮುಂದೆ 
ಸಾಗಲು ಅವರು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ವಿಸಾದಂತೆ 
ನಾವೊಂದು ಗುಂಪಾಗಿಯೆ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡ 
ಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಕಾಯದೆಯೆಂತೆ ನಾವೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಾ 
ಗಿಯೆ ಇರಬೇಕಾಗಿತ್ತು. 

ಆದರೆ ಸಮಯ ಜಾರುತ್ತರಿತ್ತು. ಅವರಿಗಿದ್ದ 
ಮಾರ್ಗ ಒಂದೇ ಆಗಿತ್ತು. ಬೇನೆಯವರನ್ನೆ ಲ್ಲ 
ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಸಿ ಅದನ್ನೆ ಒಂದು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ 
ನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ಉಳಿದವರು ನಡೆಯತೊಡಗಿದರು. 

ಸ್ಮೊಲೆನ್ಸ್ಸ್ಸ ನಲ್ಲಿ ಏನು ನಡೆಯಿತು ಎಂಬು 
ದನ್ನು 5 ಯಾತ್ರಿಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರ ದಿನಚರಿಯಿಂದ 
ತಿಳಿಯಬಹುದು. 

“ಆದಿತ್ಯವಾರ ;._ ಆಕಾಶ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿತ್ತು. 
ಹವೆ ತಂಪಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲ ಪಾಳಿಯ ಜನ 
ಬೆಳಗು ಮುಂಜಾನೆ ಎರಡು ಗಂಟಿಗೇ ಎದ್ದು 
ನಡೆಯತೊಡಗಿದರು, ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಚೀಲ 
ಗಳನ್ನು ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ಕೊಂಡಿದ್ದೆವು. 
ಹು ಣ್ಣ ಮೆಯ ಚಂದ್ರಪ್ರಕಾಶವಿದ್ದುದರಿಂದ 
ಬ್ಯಾಟರಿ ದೀಪ ಬೇಕಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೈಕಾಲುಗಳು 
ನೋಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪೆಟ್ರೊ- 
ಲ್‌ ಪಂಪಿನ ಬಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಐವರಿಗೆ, ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ 
ಹಾಡುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ, ಮದ್ಯದ ಅಮಲೇರಿದ 
ಆರು ಜನರಿಗೆ, ಬಂದೂಕು ಧರಿಸಿ ನಾಯಿಯೊಂ- 
ದರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಒಬ್ಬನಿಗೆ ಹಸ್ತ 
ಪತ್ರಿಕೆ ಕೊಟ್ಟಿ ವು, 

“ಮುಂಜಾನೆ ೧೦ ಗಂಟಿ ,__ ರಸ್ತೆ ಬಲು 
ಕೆಟ್ಟದ್ದಿತ್ತು. ಮುಗ್ಗರಿಸಿ ಒಬ್ಬರ ಮೇಲೊಬ್ಬರು 
ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಬಾತುಕೋಳಿಗಳ ಹಿಂಡೊಂ- 
ದು ಎದುರಾದಾಗ ಅವುಗಳ ಮೇಲೇ ಕಾಲಿಡು 
ವಂತಾಯಿತು. ಕ್ಯಾಬೀಜಗಳನ್ನು ಕೊಯ್ಯುತ್ತ 
ಲಿದ್ಮ ಒಕ್ಕಲಿಗರಿಗೆ ಹಸ್ತ ಪತ್ರಿಕೆ ಹಂಚಿದೆ. 


4 ಅವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಸುವುದು ಸುಲಭವೆಂದು ಕೀವು ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ಅದು 
ತಪ್ಪು ಗ್ರಹಿಕೆ' ಎಂದು ಶ್ರೀಮತಿ ಆರ್‌. ಆರ್‌, ಪ್ರಧು, ಹೇಳು 
ತ್ತಾರೆ. "ಬಟ್ಟೆಗಳ ವಿಷಯ ಹೇಳುವುದಾದರೆ... ಈಗ ನಾನು ಅವರೆ 
ಎಲ್ಲಾ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸನ"ಲೈ ನಿಂದಲೇ ಒಗೆಯುತ್ತೇನೆ-.. ಆದ 
ರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಯಾಗುತ್ತದೆ. ನನಗೂ ತೃಪ್ತಿಯೆ, ಸನ್‌ಲೈಟ್‌ 
ನಿಂದ ಹೇರಳ ನೊರೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ನನ್ನ ಕೆಲಸವೂ ಬಹಳ 
ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ! ಬಟ್ಟಿಗಳಿಲ್ಲ ಅತ್ಯಂತ ಬೆಳ್ಳಗೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶ 
ಭಾನವಾಗುತ್ತವೆ. ನನಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸನ್‌ಲೈಬೀ ಬೇಕು!' 


ಸನ್‌ಲೈಟ್‌ 


ವಿಮ್ಠ ಬಟ್ಮೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಶಿಕಕರ! 
$.೫-ಸಾಾ ಜಾ 


ಬಟ್ಟೆಗಳ ಲಕ್ಷಣೆಗೆ ತುದ 
ಹಾಗೂ ಸಡಿಮ್ಮವಾದ ಸ್‌ 
ಲೈಟ್‌ ಸೋಪು ಅತ್ಯುತ್ತಮ 
ವಾಗಿದೆಯೆಂದೂ, ಅದಿ 
6ಂಛಾದ್ದು ಬೇರೆ ಇಲ್ಲವೆಂದೂ 
ಗೃಹಿಣಿ ಯರಿಗೆ ತಿ9ದಿದೆ. 
ಶಿಮಗೂ ಗೊತ್ತಾ ಗುವುದು. 





101 


1 ಹೆ 


















ಬಒಂತುಕ್ಟಾರ್‌ ಊತ ಆವರ ತಯಾತಿಳೆ 





' ಅವರಲ್ಲೊ ಬ್ಬ ೧೦ ರೂಬಲ್ಡ್‌ ನಗಳನ್ನು ನಮಗೆ 
' ಕೊಡಮಾಡಿದ. ನಾವು 'ಭಲಾಹಾರಕ್ಕಾಗಿ 
| ನಿಂತಾಗ ಸಮೀಪದ ಮನೆಯಿಂದ ಒಬ್ಬಾಕೆ ಬಿಸಿ 
| ನೀರು ತಂದು ಕೊಟ್ಟಳು. ನಾವು ಕೈಕಾಲು 

ತೊಳೆದುಕೊಂಡೆವು. ನಾವು ಹ್ಯಾಟ್‌ ಧರಿಸದಿ 
ದ್ಮುದಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಛೀಮಾರಿ ಹಾಕಿ 


“ಸಂಜೆ ಐದು ಗಂಟಿ ;_. ಸುಮಾರು ೫೦೦ 
ಜನರ ಎದುರು ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದೆವು. ರಶಿಯನ್‌ 
ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯವರು ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸು 
ತ್ತಿದ್ದಾಗ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಾಂತಿ ಬೇಕು. ಆದರೆ 
ಎಲ್ಲರೂ ಶಸ ಸ್ವ ತ್ಯಾಗಮಾಡಲು ಹೆದರುತ್ತಾರೆ. 
ಇರುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ುಂದಕೆ ಸ ಸದ್ಭಾವವಿಟ್ಟು ಕೊಳು ವು 
ದಲ್ಲ, ಇರ್‌ ಇತರರ ಸದ್ಭಾವವನ್ನು ಯತ್ರ 
ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಾವಂದೆವು. ರಶಿಯ ನ ರು 
ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರವನ್ನೆ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ.” 


ಕ ದಳು. ರಶಿಯನ್ನರಿಗ ಹ್ಯಾಟ್‌ ಎಂದರೆ ಜೀವ. - 


ಹ ಚಾ ತೌ ತ್‌ ಸತತ್‌ ೫೫೫೫ 


ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ ಒಂದರಂದು ಶಾಂತಿ ಪಾದ 
ಯಾತ್ರಿಕರು ಬೆಂದು ಬಸವಳಿದವರಾಗಿ 
ಮಾಸ್ಕೋದ ಉಪನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿ 
ಟ್ಟಿರು. ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ 
; ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಇಲ್ಲಿಯ ವರೆಗಿನ ೬೫೦೦ 
(.ಮೈಲಿನ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ. ಪ್ರೀತಿಯ 
ಹಾಡಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದ್ದ, 


ನನ್ನ ಬಳಿ ಸುತಿ ಶಿಗೆಯೊಂದಿದ್ದರೆ 
ಒತ್ತ ಹಬ ಜಡಿಯುತ್ತಿದ್ದೆ 
ಸ್ವಾ ತಂತ್ರ್ಯ 
ನನ್ನ ಳಂ ಸುತ್ತಿ ಸ ರೆ 


ಬಾತ ಸಂದೇಶ ಜಡಿಯುತತ್ತಿ ದ್ದೆ 
ಶಾಂತಿ! 


ಎಂಬರ್ಥದ ಹಾಡನ್ನು ಹಾಡುತ್ತ ನಡೆದರು. 
ಅಮೇರಿಕನ್‌ ಮತ್ತು ಯುಕೋನಯಾ ಸುದಿ 
ಗಾರರು ಅವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿಯಾದರು. ` 
“ನಾವು ಒಬ್ಬಕೊಬ್ಬರ ಬಗಲಲ್ಲಿ ಕೈ 





ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಿಂದ ನಠಾಸ್ಯ್ಯೋಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ 


೧೩೯ 


ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಾವು ಅಳುತ್ತ-ನಗುತ್ತ 
ನಡೆದಿದ್ದೆ ವು. ನಾವು ಮಾಸ್ಕೋಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೆವು. 
ನಾವು ಇಷ್ಟು 'ದೂರ ನಡೆದುಕೊಂಡೇ ಬಂದೆ 
ವೆಂಬ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ವಿಶಾ ಒಸವುಂಟಾಗದಂ 
ತಿತ್ತು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಥಿತಿ. ನಮ್ಮಸ್ನಿ ಳಿಸಿದ ಮನೆ 
ಗಳಲ್ಲಿ ಟಿರಎಜನ್‌ ಬಿಸಿನಿಿನ ಸ್ನಾನದ 
ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕೊಣೆಗೇ ಊಟ ತಂದುಕೊಡುವ. 
ಏರ್ಪಾಟು ಎಲ್ಲ ಇದ್ದವು” ಎಂದು ಸ್ಕಾಟ್‌ 
ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. 

ಮರುದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಯಾತ್ರಿಕರೆಲ್ಲ ಆರು 
ಗಂಟಿಗೇ ಎದ್ದು ಏಳು ಗಂಟಿಗೆ ಹೊರ ಹೊರ- 
ಟರು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಎರಡು ಗಂಟಿಯಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ 
ಅವರು ೧೨-೦೩ ಮೈ ಲು ದೂರವಿದ್ದ ಕಿಡ್‌- 
ಸ್ಕ್ವೇರ್‌ ತಲುಪಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆಗ ಏಳು ರಾಷ್ಟ್ರ 
ಗಳ ಬಿಲಿವಿಜನ್‌ ಫೊಟೊಗ್ರಾಫರರು ರಶಿಯ 
ದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರವೇಶದ ಅಧಿಕೃತ ಫೊಟೂ 
ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳ ಲಿದ್ದರು, ಪಾದಯಾತ್ರಿ ಕರ್ಲಿ 

ಇನ್ನೊ ಮೆ ಸಮಸ್ಯೆಯೂ ಉದ್ಭವಿಸಿತ್ತು. ಅವರ 
ಬಳಿ ಸ್‌ ೨೪,೦೦೦ ಹಸ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಷ್ಟೇ 
ಉಳಿದಿದ್ದವು. ಅವರು ಲಂಡನ್ಸಿನಿಂದ ತರಿಸಿ 
ಕೊಳ್ಳಬಯಸಿದ್ದ ಹಸ್ನಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಬರುವುದು 
ಅದು "ಹೇಗೊ ತುಂಬ 8 ವಿಲಂಬವಾಗಿತ್ತು. 

ಕೈಕಾಲು ಮೈನೋವನ್ನು ಮರೆತು ಪಾದ 
ಯಾತ್ರಿಕರು ಹೊರಟರು ಫೆಲ್ಡ್‌ ಹ್ಯಾಟ್‌ ಧರಿಸಿ 
ಗಂಭೀರ ವದನದಿಂದ ಅವರ ಜೊತೆ ಬರತೊಡ 
ಗಿದ ಕೆಲವರನ್ನು ಕಂಡ: ಅವರು ಕೈಬೀಸಿ 
"ಹಲೊ' ಎಂದರು. 

“ನಮ್ಮ ಸಂಗಡ ಬರತೊಡಗಿದ ಈ ಜನರು 
ಗುಪ ಗ ಪೋರೀಸಕೆಂದು ನಮಗೆ ಅವರನ್ನು ಕಂ- 
ಡೊಡನೆ ತಿಳಿದುಹೋಯಿತು. ಆದಕೆ ನಮಗೆ 
ಅದರಿಂದೇನೂ ಅನಿಸಲಿಲ್ಲ... ನಾವು ತುಸು 
ದೂರ ನಡೆಯ ುವಷ್ಟ ರಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಸೆ ಸ್ನೇಹಪರ 
ಜನ ನಮ್ಮನ್ನು ಮುತ್ತಿದರು. ನಮ್ಮ "ಕೈಲಿದ್ದ 
ಹಸ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ ವರು. ಕಸಿದು ಕಸು ಕಿಸೆ 
ಗಳಲ್ಲ ತುರುಕಿಕೊಂಡರು. ಒಂದೇ ಒಂದನ್ನಾ 


೧೪೦ 


ದರೂ ಒಬ್ಬರೂ ಕೆಳಗೆಸೆಯಲಿಲ್ಲ. ಹ್ಹಾ! ನಾವು 
ಬಂದದ್ದು ಸಾರ್ಥ ಕವಾಯಿತು.” ಬೀ ಆ ಸಮಯ 
ವನ್ನು ನೆನೆಸಿಕೊಂಡಾಗ ಪುಲುಕಿತಳಾಗಿ ಹೇಳು 
ತ್ತಾಳೆ. 

ಕಿಡ್‌ ಸ್ಕ್ವೇರಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಎರಡು ತಾಸು 
ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಿದರು: ಅನೇಕ ಹೆಂಗಸರು 
ಕೆಲ ಗಂಡಸರು ಅವರ ಜೊತೆ ಮೊಣಕಾಲೂರಿ 
ಕುಳಿತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಿದರು. 

ಆ ನಂತರ ಅವರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿ 
ದ್ಮಾಗ ಸೈನ್ಯದ ರೇಡಾರ್‌ ಸ್ಟೇಶನ್ನೊಂದು ಅವರ 
ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿತ್ತು. ಅವರು ಕೂಡಲೆ ಅದರ ಹೆಬ್ಬಾ 
ಗಿಲ ಹತ್ತರ ಪಿಕೆಟಿಂಗ್‌ ಆರಂಭಿಸಿ ನಿತ್ಕಸ್ತ್ರೀಕರ 
ಣದ ಫಲಕಗಳನ್ನೆತ್ತಿ ಹಿಡಿದು ಶತಪಥ ಹಾಕ 
ಹತ್ತಿದರು. 

ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ; “ನಾವು ಕೆಲ ರಶಿಯನ್‌ 


ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದೆವು. ಅವರು 
ವಿವೇಕಿಗಳೂ ಕರುಣೆಯುಳ್ಳವರೂ ಎಂದು 


ನಮಗೆನಿಸಿತು. ವಿಪರೀತ ಚಳಿಯಿತ್ತು. ಅವರು 
ಬಿಸಿ ಚಹವನ್ನು ನಮಗಿತ್ತು ಸ್ಟಾಲಿನ್‌ಗ್ರಾಡ್‌ 
ಯುದ್ಧದ ಭೀಕರ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ಶತ್ರು 
ಮಿತ್ರರಿಬ್ಬರನ್ನು ಕೂಡಿಯೆ ಕೊಂದು-ಹಾಕುವ, 
ಪೃಥ್ವಿಯನ್ನೆ ವಿಷಗಾಳಿಯಿಂದ ಕೆಡಿಸುವ ಪರ 
ಮಾಣು ಯುದ್ಧದ ವಿಚಾರವನ್ನು ನಾವವರಿಗೆ 
ಹೇಳಿದೆವು.” 

ಮಾಸ್ಕೋಗೆ (ಅವರು ಬಂದ ಮಾರನೆ ದಿನ 
ರಶಿಯನ್‌ ಶಾಂತಿ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರು ಅವ 
ರನ್ನು ನಸುಕಿನಲ್ಲಿಯೆ ಎಬ್ಬಿಸಿ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದಲೆ 
“ನೀವಿಂದು ಶ್ರೀಮತಿ ಕುಶ್ಚೇವರನ್ನು ಭೆಟ್ಟಿ 
ಯಾಗಲಿದ್ದೀರಿ”. ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವರನ್ನೆಲ್ಲ 
ಮೊದಲು ರಭಾರರದಾಗಿದ್ದು ಈಗ ಯುವಕರ 
ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ. ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ 
ಬಂದು ಭವನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು. ; 

“ಶ್ರೀಮತಿ ಕ್ರುಶ್ಚೇವ್‌ ದಯಾಳು, ಕೋಮಲ 
ಹೃದಯದ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳಾಗಿ. ಕಂಡಳು. 


ರ ದೊಡ್ಡ ಕಪ್ಪು ಮೇಜನ ಸುತ್ತ ಕುಳಿ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಟ್‌ 
ಕಾ 


ತೆವು. ಅವಳು ಒಂದೇ ಸವನೆ ನಮ್ಮ ಕಪ್ಪುಗಳಲ್ಲಿ 
ಚಹ ಸುರಿಯುತ್ತಿದ್ದಳು. ಗಾಂಧಿ ಮತ್ತು ಅಹಿಂ 
ಸೆಯ ವಿಚಾರ ಅವಳಿಗೇನಾದರೂ ಕಿಳಿದಿದೆಯೆ 
ಎಂದರಿಯಲು ನಾವೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆವು. ಅವಳಿಗೆ 
ಅದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಗಾಂಧೀಜಿಗೆ ಟಾಲ್‌ 
ಸ್ಟಾಯರಿಂದ ತುಂಬ ಪ್ರೇರಣೆ ದೊರೆತಿತ್ತೆಂಬ 
ವಿಚಾರ ಅವಳಿಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು. "ಎಲ್ಲಿಕಿಪ್ರೇಮ 
ವಿದೆಯೊ ಅಲ್ಲಿ ದೇವರಿದ್ದಾನೆ. ಎಂಬ ವಾಕ್ಕ 
ವನ್ನಾಕೆ ಉಚ್ಚರಿಸಿದಳು. ನಿಟ್ಟುಸಿಕೊಂದನ್ನು 
ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲ ಪರಮಾಣು ಬಾಂಬುಗಳನ್ನು 
ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಚೆಲ್ಲಿದಕೆ ಒಳಿತಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದ 
ಳಾಕೆ, ನಮ್ಮನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡುವಾಗ ನಮ್ಮಲಿ, 
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಕೈಯನ್ನೂ ಕುಲುಕಿದಳು. ನಾನು 
ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟ್‌ ನೂತನ (ದಂಪತಿಗಳು, ಎಂದು 
ನಾನು ಹೇಳಿದಾಗ' ನಕ್ಗು, "ತುಂಬ್ಮಮಕ್ಕ 
ಳಾಗಲಿ ಎಂದು ಹಾರ್ಯೈಸಿದಳು]”" ಎಂದು ಬೀ 
ಶ್ರೀಮತಿ ಕುತ್ಚೇವರೊಡನೆ ನಡೆದ ಭೆಟ್ಟಿಯನ್ನು 
ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾಳೆ. 

ಮೂರನೆಯ ದಿನ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರನ್ನೆಲ್ಲ 
ಒಂದು ಬಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಮಾಸ್ಕೋ 
ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯ ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾ 
ಯಿತು. ಯಾತ್ರಿಕರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕರ್ಧ ಜನ 
ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ. ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ 
ಕಾರ್ಕಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಈ ಭೆಟ್ಟಿಯೆ ಮಹತ್ವದ್ಮಾಗಿತ್ತು. 
ಎಂದು ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. 

ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿಯೆ ಅತಿ ಎತ್ತರವಾದ ಗಗನ 
ಚುಂಬಿ ಕಟ್ಟಡವೊಂದರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾ 
ಲಯವಿದೆ.. ಈ ಸಟ್ಟಿಡದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ 
ವಸತಿಗೃಹವೂ ಇದ್ದು ಒಟ್ಟು ೨೨,೦೦೦ ಕೋಣೆ 
ಗಳಿವೆ ಎಂದು ರಶಿಯನ್ನ ರು ಹೇಳಿದರು. 

೨,೦೦೦ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ನೆಕೆದಿದ್ದ ಸಭಾ 
ಗೃಹದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಸ್‌ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಗಳ 
ವಿಷಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿ ಅವುಗಳ ವಿನಾಶ 
ಕಾರಿ ನಿಷ್ಠಯೋಜಕತೆಯನ್ನೂ ಮಾನವ 


ಜಾತಿಯ `ಮೊಲಭೂತ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಾದ 


ಇಂದಿನ ಮನೆಗಳ ಸೇ... 
"ಗೃಹ ನಿರ್ವಹಣಿಯಲ್ಲಿ 


ಹೊಸ ಶ್ರಮಗಳಿ?' 


ಎಂದು ನವ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೆಕ್ಸಿಟಿಂಿ 
ಶ್ರೀಮತಿ ಚಂದಂ್‌ ಮೋಹಿನಿ ಸರೀನ್‌ ಕೇಳುತ್ತ ಕ 









"ನಿನ್ನು ಗೃಹನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಹೊಸ ಕ್ರಮಗಳು ಸೌ 
ಯಾಗಿನೆಯೇ ಎಂದು ನೀವು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ನೋಡೆ 
ಬೇಕು,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಶ್ರೀಷುಕಿ 
ಸರೀನ್‌ ಸರ್ಫ್‌ನ ಒಗೆಯುವ ಅಧಿಕ ಶಕ್ತಿ' ಬಟ್ಟೆ 
ಗಳಿಗೆ ಉಜ್ಜ್ವಲ ಬಳುಪನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆಂದು 
ಮನಗಂಡಿದ್ದಾರೆ. *ಎನುು ನೊರೆ! ಮಗ್ಗಛಾಸಿಗ 
ಫ್ರಾಕ್‌, ಇಜಾರು ಇತ್ಯಾದಿ ಎಲ್ಲ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಓಗ್ಗೆ 
ಯಲು ನಾನು ಸರ್ಫನ್ನ್ಯೇ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತೇಕೆ? 






೯" ಲ?! ಸರ್ಫ್‌ನಿಮ್ಮಬಟ್ಣೆಗಳಿಗೆ 
ಬಿಳುಪು ಬನರ॥ ಏಗೆಯುತ್ತರೆ 


ಶ್ರತಿಸುಸಸ್ಟ್ರಳ್‌ ಬೇವ ಆನನ ಕಯಾಂ9 
ಬಟ ಸುಸ್ನ | 








೧೪೨ 


ಆಹಾರ, ಆಶ್ರಯ, . ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಪ್ರೇಮ 
ಗಳನ್ನೂ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ. ಅಲ್ಲಿಯ 
ಪ್ರೊಫೆಸರನೊಬ್ಬ ಎದ್ದು ೨೦ ಮಿನಿಟುಗಳ ವರೆಗೆ 
ಸಿದ್ಧ ಭಾಷಣವೊಂದನ್ನೋದಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ 
ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೇ ಆಕ್ರಮ ಣಗಾರರು ಎಂದು ಬಲ 
ವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಸಿದನು. 

ಈ ಭಾಷಣ ನಡದಿದ್ದಾಗ "ಶಿಷ್ಟಮಂಡಲದ 
ಪ್ರಮುಖರಿಗೆ' ಎಂದು ಬರೆದ ಚೀಟಿಯೊಂದನ್ನು 
ಬ್ರಾಡ್‌ ಲಿಟ್ಲ್‌ನ ಕೈಗೆ ಕೊಡಲಾಯಿತು. ಅದ 
ರಲ್ಲಿ “ಪ್ರಿಯ ಮಿತ್ರರೆ, ಈ ಹೊಲಸು ಅಧಿಕಾರಿ 
ಮತ್ತು ಅವನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ನಂಬಬೇಡಿ. 
ನಿಮ್ಮ ಕಾರ್ಕ ಮುಂದುವರಿಸಿ ನಾವೆಲ್ಲ ನಿಮ್ಮ 
ಬೆಂಬಲಕ್ಕಿದ್ದೇವೆ?” ಎಂದು ಬರೆದಿತ್ತು 

ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧ ಗಂಜಿಗೆ ಸಭೆ ಮುಗಿಯುವ 
ಹೊತ್ತಾದಾಗ ವಿದ್ಯಾರ್ಠಿಗಳು ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ನೆರೆದು 
“ನೈತ್‌, ನೈತ್‌” ಎಂದು ಕೂಗಿದರು. ಸಭೆ 
ಮತ್ತೆರಡು ತಾಸುಗಳ ವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು. 

ಆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬೃಹದಾಕಾರವೇ 
ಪಾದ ಯಾತ್ರಿಕರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಡಲು 


ಚ 


ಎಮ 


ಅಮಾ 


| 


೮1೩೫೬/1೧೩೪ 





೨ ಕ್ಕ ಜೆ ತುತ್ತ 
ದಿ.ಸದ್ದೆ ಡುಶ್ತಾಲಾಸನಲ್‌ಲ, ' 
ಬ ರಂ ಜನಗಳ 


ಎ ಎಡ ಒಡ ಒಡಿ 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜುಲೈ ೧೯೬೨ 


ಕ್‌ 


ಆತಂಕವಾಯಿತು. ಉತ್ಸಾಹಿಗಳಾದ ವಿದ್ಯಾರಿ 
ಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿ ಅವರು ಖಾಲಿ 
ಯಿದ್ಮ ವರ್ಗಕೋಣೆಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ 
ಚರ್ಚಾಕೂಟ ಜರುಗಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಾರತ 
ದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ೨೦ ವರ್ಷ ದೀರ್ಫ ಕಾಲದ ಅಹಿಂ 
ಸಾತ್ಮಕ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು. 
ಮಾರ್ಟಿನ್‌ ಲ್ಯೂಥರ್‌ ಕಿಂಗರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 
ಅಮೇರಿಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಪ್ರಾಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ 
ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಬಗ್ಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಫಿ ಗಳು ಕೇಳಿದ 
ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರವಿತ್ತರು. 

ಎಲ್ಲ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರಸ್ನು” ವಿಶ್ವ 
ವಿದ್ಯಾಲಯದ ನಾನಾ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಹೊರಗೆ 
ಕರತಂದು ಹಳದಿ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡ್ರಿಸಿದಾಗ 
ಸಂಜೆ ೫ ಗಂಟಿಯಾಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು. 


“ನಮ್ಮ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಮಾರನೆಯ 
ದಿನ ಮಧ್ಯಾಹ್ನಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು. ನಮ್ಮ 
ಹೊಬಿಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆಡ್‌ ಸ್ಕ್ವೇರ್‌ಗೆ ನಡೆದು ಹೋಗಿ 
ಅಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಾಸಿನ ವರೆಗೆ ಶಿರ 
ಬಾಗಿಸಿ ನಿಂತುಕೊಂಡವು. ನಮ್ಮ ಹಸ್ತ ಪತ್ರಿ 
ಕೆಗಳು. ಎಂದೋ ಮುಗಿದುಹೋಗಿದ್ದವು. 
ಭಾಷಣ ಮಾಡುವ ಹುಮ್ಮಸು ನಮ್ಮಲ್ಲಾರಿಗೂ 
ಇರಲಿಲ್ಲ. 

“ನಾನು ಕೃತಜ್ಞತಾ ಭಾವದಿಂದ ತುಂಬಿ 
ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಏನೊ ಒಂದು ಪವಾಡದಲ್ಲಿ ನಾನು 
ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದೆ ಎಂದು ನನಗನಿಸಿತು. ರಶಿಯ 
ದಲ್ಲಿ ಬೋಲೈವಿಕ್‌ ಕ್ರಾಂತಿಯಾದ ಮೇಲೆ ರಶಿ 
ಯನ್‌ ಸರಕಾರವನ್ನು ಟೀಕಿಸುತ್ತ ಅದರ 
ಧೋರಣಕ್ಕೆ ಎರುದ್ಧವಾದ ಎಚಾರಗಳನ್ನು 
ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುತ್ತ ಅಡ್ಡಾಡಿದ ತಂಡ ನಮ್ಮ 
ದೊಂದೇ ಆಗಿತ್ತು. 

“ನಮ್ಮ ಸರಕಾರವನ್ನು ನಾವು ಟೀಕಿಸುತ್ತಿ- 
ದ್ವುದೇ ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತೆ? ಅಥವಾ 
ನಮ್ಮ ತಂಡವನ್ನು ತಮ್ಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಉಪ 
ಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅಥವಾ ನಮ್ಮನ್ನು ' 


| 


ರೂ 
ರಾರಾ. ಎತ್ತ ಸರಾ ಸತಾ ಪಾತ್ರ ಅಗಾ. ಲಾರಾ ತಾ ಪ್ರಾಪ ದ್ರರಳು ತ ರಾರ ಫೂಟು ಲಾ 


ಶ್‌ರ್ಪ-ಜಜಾ 


ಣ್‌ 
ತುಮ 








ಮರಾಕಾತಾನನ್ನ ಳ್ಳ 


ಗ್ಲಾಸ್‌ ಅರ್ಗರಗರ್ಸ್‌ 
1 ತವಾಸಾಷಾಾಾಾ್‌ | 






ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ 
ವಿಶ್ವಾಸಭರಿತ ಹೆಸರು 


ವ್ಯಾಧಿಗ 
ಖಾಶಿಯಾದ 
ಅತಿ ಶೀಪ್ರಕರ 

ಸುರಕ್ವಿತ 


ಇಮ್‌ ಪ್‌ 


ಇ 
ಪರಿಹಾರ 
ಹೆರ್ಜೆಜಾದಲ್ಲಿ 
ಸೋಲ್‌ ಡ್ಯ ಕ - ಮಾದಕ ವಸ್ತುಗಳಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ 
ಈಿ.ಶಿ.ಆರ್‌.ಎ. 4 ಕಂ. ಬೊಂಬಾಯಿ. 2 ಬಟ್ಟೆ ಗಳಿಗೆ ಕಲೆ ಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, 
೦2.12854 
*ಸಾತಾಸ್ಲಾಜಾ ಶಾಖ ಸಾರಾ 4 


ಕ ಡಿವಿರಡಿತಗನ ಗಂ... 1 







ಸತಿ 


ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾ ಯಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿಕೊಳ್ಳ ಬಹುದು 
ತ ಅವರಲ್ಲಿದ್ದ ಕ (ಅದೀಗ ತು713 
ಕರಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು) ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತೆ? ಇಲ್ಲವೆ 
ಜಾ ಸತ ಸಯುತವೂ ಆದ ನಮ ಧ್ಯೇಯದ 


ಬಲವೇ ನ್‌ ಕ ಸಾರ್ಯದಣ್ಣ ಯಶಸ್ಸ ತಂದು 
ಕೊಚ್ಟಿತ್ತೇ? 
"ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಸತ್ಯದ ಮಾತು ಹೇಳಿರಿ' 


ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಉತಕ್ತಿಯೊಂದು ನನ್ನ ನೆನಪಿಗೆ 
ಬಂತು ನಾನು ಬಿ ಯತ್ತ ನೋಡಿದೆ. ಅವಳು 
ಮಾೌನವಾಗಿ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. 
ಆ ಮೇಲೆ ನೂರಾರು ರಶಿಯನ್‌ ಸಿ ಸ್ರ್ರೀಪುರುಷರು 
ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ತಲೆ ತಗ್ಗಿ ನಿಂತಿರು 
ವುದು ನನಗೆ ಕಾಣಿಸಿತು. ಅವರಲ್ಲನೇಕ ಸ್ತ್ರೀ- 
ಯರು ಕಣ್ಣೀರು ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು 
ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾವು 
ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ 
ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಅವರು ನಮಗೆ ತಾವೂ 
ಶಾಂತಿಯುತವಾದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಾಳಬೇಕೆನ್ನು 
ತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಯಸಿದಂತಿತ್ತು” ಪಾದ 


ಯಾತ್ರೆಯ ಮುಕ್ತಾಯದ ಸಮಯವನ್ನು 
ಕುರಿತು ಸ್ಕಾಟ್‌ ಹೇಳಿಸ್ಮಾನೆ. 
ಅಂದೇ ಸಂಜೆ ಶಾಂತಿ ಪಾದಯಾತ್ರಿಕರು 


ಮಾಸ್ಕೊ ದಿಂದ ಟ್ರೀನಿನಲ್ಲಿ ಲ್ಲಿ ಗೆ ತೂ 
ಟರು. ಪೂರ ಜರ ನಿಯಲ್ಲಿ ಜಪ್ಪ, ಮಾಡಲ್ಬ 
ಮಿಮಿಯೊಗ್ರಾಫ್‌ ಅವರಿಗೆ ಮರಳಿ ಜಿ 
ಹೋದರೂ ಲಂಡನ್ನಿನಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ೨೦೦ 
ಪೌಂಡು ತೂಕದ ಹಸ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಗಂಟು 
ಮಾತ್ರ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಟ್ರೀನಿನಲ್ಲಿ ಹೊಗುವಾಗ 
ಅವರು ಅವುಗಳನ್ನು ಹಾದಿಯ ಊರುಗಳಲ್ಲಿ 
ಚೆಲ್ಲಿದರು. 


ಕಸ್ತೂರಿ, ಜಂಲೈ ೧೯೬೨ 






ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಹೋಗುವಾಗ ಬೀ ಹೇ 
ದಳು: *ನಾನು ಇನ್ನೆಂದೂ ಎಲ್ಲಿಗೂ ನೆಡು. 
ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.” 

“ಛಿ! ನೀನು ನಡೆಯಲೇಬೇಕಾದೀತು. ಏಕೆ- 
ನ್ನುವಿಯೊ, ನೀನು ನಿರುದ್ಕೋಗಿಯೂ ನಿರ್ಧ 
ನನೂ ಆದ ಒಬ್ಬನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿರುವಿ. 
ನನಗೆ ಡೊಕೆತ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಧನವನ್ನೆಲ್ಲ ಒಂದು ' 
ಧರ್ಮಧಿಧಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದೇನೆ. 
ಅದನ್ನು "ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ನಿಧಿ' ಎಂದು ತರೆ 
ಯುತ್ತೇನೆ. ಅದನ್ನು ಶಾಂತಿ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಕ 
ಕ್ಕಾಗಿ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲಾಗುವುದು. ಹಣ ಗಳಿ 
ಸಲು ನಾನು ನೀನು ಏನು ಮಾಡಬಹುದೊ 
ನನಗೆ ತಿಳಿಯದು. ಆದರೆ ನೀನು ಬಿಲಿವಿಜನ್‌ ' 
ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವಿಯಲ್ಲವೆ?” ಎಂದ 
ಸ್ಕಾಟ್‌. ್ಧ 

ಆ ಮೇಲೆ ಈ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಬೀ ನಮ್ಮೊ ' 
ಡನೆ ಹೇಳಿದಳು; “ಆಗ ನಾನು ಕಣ್ಣು ರೆಪ್ಪೆ 
ಕೂಡ ಬಡಿಯಲಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿಯೆಂದಕೆ ನನ 
ಗಾಗ ಸಮಾಧಾನವೇ ಆಯಿತು. ಸ್ಕಾಟನ ಪಿತ್ರಾ 
ರ್ಜಿತ ಸಂಪತ್ತಿನ ವಿಷಯ ನನಗೆ ಸ್ಕಲ್ಪ ತಲೆ 
ನೋವೇ ಆಗಿತ್ತು.. ಶ್ರೀಮಂತ ಗಂಡನನ. 
ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡ ಶಾಂತಿವಾದಿ ಎಂದು 
ಕರೆಯಿಸಿಕೊಳ್ಳು ವುದು ನನಗೆ ಬೇಡವಾಗಿತ್ತು. 
ಮುಂದೆ ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳ ವರೆಗೆ ನಮಗೆ ಭಾಷ 
ಣದ ಕರೆಗಳು ಬಂದದ್ದ ರಿಂದ ನಾವು ನಿರುದ್ಯೋ 
ಗಿಗಳಾಗಿದ್ದೆವೆಂದು ಹೇಳಲು ಬಾರದು. ಕೈ ಬಿಗಿ 
ಹಿಡಿದು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವುದು ನನಗೆ ಅಭ್ಯಾಸ 
ವಾದ ಮಾತು. 

"ವಿವಾಹಾನಂತರ ಪರಸ್ಪ ರ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗಿ 
ಕೊಳ್ಳ ಬೇಕಾದರೆ ೬,೫೦೦ ಮೈ ಲು ಪಾದಯಾತ್ರೆ 
ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದೇ ನಾನು ಚ್‌ ಶ್ಯ 


ಮಾರನೆಯ ದಿನ ಸ್ಕಾಟ್‌ ಮತ್ತು ಬೀ ಜೆಟ್‌ ತ್ತೇನೆ. ನಾನು ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟ್‌ 'ಲಗ್ನವಾಗಿ 

ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ನ್ಕೂಯಾರ್ಕಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. : ಐಷ್ಟೋ ವರ್ಷಗಳು ಸಂದಂತೆ ತಂ 
ಐಡಲ್‌ಪೈಲ್ಡ್‌ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ಸ್ಮಾ ಇದಿಂಡ ತ್ತಿದೆ.” 
*ಕಿಬಿಯಿಯಿಯೇ ಕೊಳ ಯತಿ ತ 


ತೆ ಆ ಹೆ 
ಉಂ ತ ಕತಿ ಕು ಕ. ಕಿ ಮೊ ಸೊ ಯ ಬೊಬೊ ಪಟ ಕೊ ಟಾ ಬ ಪೊಟೊ ಬೊ ಪೊಸ ಟೆಬೊಬೊಲೊಬಯೊಲ ಟೆಲಿ ಸಪದ ಛಿ 14 ಇ 
ಜತ ಭೋ ಟ್ಟ ಲಬ ್ಳ ರು ಗ ಗ ಅಗ ಗ ಗ ಗ ರ ರ ಗ ರ ಗ ಗ ಗ ಗ ಉಗ ಗಾ ಗ ಗ ಟಟ! ಗೌ ಳ್ಥೀ ಗ೬ಡ) ಸಿತಿ 
ತ 
ಕ್ಮ 


ಕ್ಛೇ 


ಕೆ ರುಚಿಗೆ! ಗಣಕ್ಕೆ! ! ತೃನ್ನಿಗೆ!!! 


ನ 


ಒಂದನೆ 


ತಿದಿ ಫಿ 


€೭॥ 


ಪ 
ಷ್‌ 


ಎರಡು ಕೋಟಿಗೂ 


ಈ 


ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಬೀಡಿಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 


ಹ” ಓ ಹ ಲ್ಮೃಚ್ನ. ಈ. ಕೈ ಕೈ ೫. 
ಗ ಅರು ಅರಗು ಗಗ ಗಗ ಗು ಗ ಗು 


ಖ್‌ 


ಮೊದಲನೆಸ್ಥಾ ನವನ್ನು ಗಳಿಸಿರುವ ಭಾರತದ ಬೃಹತ್‌ ಉದ್ಯಮದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು 


ಹೀಕಿಕೊಳಿ ಕೇಳಿ ಬಿಕೊಳಕೊಳು ಕುಳಿ ಕದಿ ಕಳಿ ಪಿ ದಕ ಫಿಕಿಕಿೀಿ 


ವ ಛಿಇಂಇಂ 


ಕೆ 


ಹೊ 
ಕೈ 
ಈ 


4 


ಳಿ 


ಸ್ನ 
ಕೈ 
ಇ 


ಆ 1೪ 1 


ಕ್ಯೆ 
1" 


ಲಿಧಿಬಿಳಿಯಿಧಿ 


ಗ ಗು ಗೂಟ ಗು ಗೀ ಗುಗ ಗ 


ಳಿದ 


ಸಿ 


ತ 
೨೪್ಮ4, 


ತ 
ಇ 


ಖೀಬಿಬಿದಿ 





ಗ ಗಗ ಗು 


ಚ ಚಹಚ್ಚ್ಹ 
ತ್ನ ಕ್ಸ ಕ್ಸ 


(ಔ 
ತ್ರ 


೨ 
ಹ 
ಸ್ರ 
ಛಾ 
ಕ 
ಕಾ 
೩೬ 
1 ಿ 
೮೨೭ 
ತ 
1 
ಗ್ರಾ 
ತ! 
|] 
1) 
1] 


ಕ್ಮ ಕೈ ಯೈ 
ತಕ ಕಾ 4 
ಟಟ ಚ್‌ ಆ 


4 17೫18೧೫೬೩1! "೫೩ 0), '' 7೯1. 2 
ಸಃ :1.॥71107%8 421 


ಲ ಟ್ಟ ್‌್‌್‌ರ್ಸ್ಮಾೀೀ ಆ ್‌ ್‌ ್‌್‌ 
ನಲ ಗುಗ ಆ ಬಗಗ ಗಗ ಗು ಗಗ ಗ ಬಸ್‌ 


ಓಂ 040444941949949494944914444 4914 ಉಳಳ ಳಿಳಿ ಭಳ ಬಿಳಿ ಬಿರಿಪಿಳಿ ಬಳಿ 


್‌ 1 1 1 ಗ ಕ್ಟ ಟ್ಟ ಟ್ಟ ಖೊ ಲಾ ಯಿ ಲಪ್‌ ಲೈ ಪಾೈಾ್‌ ಾ್‌ಿ 

ಹ ಅ ಆಪ ಕ ಕ ಆ ಕ್‌ೆ ಹೋ ಕೈ ಟು ಗಗ. ಇ ೪೪ ಭ್‌ ಸ್ಯಾ 

1115 ಗಿ13832717೮ ೦೪೫17೮೮ 0) 116 1.05೩ 5011512370 11105(, 111/011 15 ೧ಗ೮6 ೩೧ 17 ಳಿತ 
| .11ಓ ೬10116 106 


0೫ 80/1 11. 8. 017011! ೩! (17೮ 52/7710818 802774(2೬ ೫೧೧01೬೩ ॥ಔಂ6, 11 
ಶಿ ; ೦೩೮, 101]. 


» 
ಇಂಗೆ 
ದ 
ಇಡ 
2 
೦ 
೩ 


6112... 


ಕ |. 


01015 10 01! 











ತಯಾಅಕ: 


ಹ ರ 
ಸಿತಟ ಬೃ ಸ್ಟೆ 





ಷ್ಲ್ಗ ಆಯಿಲ್‌ ಮಿಲ್ಫ, 
ಡು, ತುಮಕೂರು 


ೇ ರಾಮಕ್ಫ 
ಮಂಗಳೂರು ಮು 


ತ್ರಿ