url
stringlengths
0
2.23k
collection
stringclasses
8 values
source
stringclasses
91 values
original_code
stringclasses
21 values
text
stringlengths
32
394k
__index__
int64
0
5.47M
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BA%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%B0%2C%20%D2%B2%D1%80%D0%B8%D2%B3%D0%BE%D1%80%D0%B8%20%D0%A1%D0%B0%D0%B2%D0%B2%D0%B0-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Ҳриҳори (Григори) Савва-иԥа Сковорода (, ; , Чорнухы — , Иванивка) — украин афилософи, апоети, апедагоги, арккаҩи. Афилософцәа Украинатәи ашәҟәыҩҩцәа 1722 шықәсазы ииз Ԥхынҷкәынмза 3 рзы ииз 1794 шықәсазы иԥсыз Абҵарамза 9 рзы иԥсыз
198
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D1%82-%D0%9F%D0%B5%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%80%D0%B3
wikipedia
wikipedia
ab
Санкт-Петербург () – Урыстәыла ақалақь. Ахьарԥшқәа Урыстәыла ақалақьқәа Урыстәылатәи афедералтә қалақьқәа СССР ақалақьқәа-фырхаҵа
199
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%9F%D1%80%D1%8B%D0%BC%D2%AD%D0%B0%D2%AD%D0%B0%D1%80%20%D0%B1%D1%8B%D0%B7%D1%88%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Аҟрымҭаҭар бызшәа (Къырымтатар тили, Qırımtatar tili) — Ҟрым ҭаҭарқәа бызшәа. Атиурк бызшәала ажәла имоуп. Аҟрымҭаҭар алфавит Азгәаҭақәа Абызшәақәа Атиурк бызшәақәа
200
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%B0%20%D0%9C%D0%B0%D1%82%D0%B2%D0%B8%D0%B5%D0%BD%D0%BA%D0%BE
wikipedia
wikipedia
ab
Валентина Матвиенко (; 1949, Шепетивка) — Урыстәыла аҳҭны-қалақь ахада (2003—2011). Урыстәылатәи аполитикцәа Санкт-Петербург 1949 шықәсазы ииз
201
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D4%A5%D1%81%D1%8B%D3%A1
wikipedia
wikipedia
ab
Аԥсы́ӡ () — аӡыԥстәықәа рхыкласс, инҳоит аӡҵааҿеи аӡымҵааҿеи. Иахьатәи аԥсыӡқәа рыура 7,9 мм акнытә (Paedocypris progenetica) 13,7 м аҟынӡа (акиттәи акула) иаҟаруп. Ахьарԥшқәа
202
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B5%D0%BD%D0%B3%D1%80%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Венгриа, Мадиартәыла () — Европа атәыла иауакуп. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Азгәаҭақәа Европатәи атәылақәа Ареспубликақәа НАТО атәылақәа
203
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%9E%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D2%AD%D0%B0%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Ҟазахсҭан (), аофициалтә хьӡы — Ҟазахсҭан Ареспублика () — Европатәии Азиатәии аҳәынҭқарроуп. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Апрезидент—Касым-Жомарт Кемел-иԥа Токаев. Азгәаҭақәа Европатәи атәылақәа Азиатәи атәылақәа Ареспубликақәа
204
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B0%D0%B2%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Варша́ва () — Полша ахтнықалақьуп, ақалақь дуӡӡоуп. Аӡиас Висла ақалақь иагәылсуеит. Аҭоурых Административ ашара Варшава 18 гминақәа (араионқәа) имоуп. Архитектура Атранспорт Варшаватәи ауаажәларратә транспорт иҿиаауп. Ақалақь итранспорт хкы хада атрамваиоуп. Атрамваитә хҵәахақәа ирацәоуп. Варшава акы метро хҵәа...
205
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B2%D0%B0%D0%B8
wikipedia
wikipedia
ab
Атрамваи ( - авагон, авагонетка way-гьы - амҩа) — аихалабатә мҩатә транспорт хкы ауп, афымцахара имоуп, ақалақьқәа аҿы апасаџьырцәа р-иагара рхы иаирхәоуп маршрутқәаваршәны иҳәаақәиҵәо. Атрамваиқәа XIX шәышықәса хабжаҿы изцәырҵон, афымцатрамваиқәа XIX шәышықәса аҵыхәа ҿы изцәырҵон. Атрамваиқәа реиҳара ихы афымцахара ...
206
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D1%8B%D1%80%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Бырзентәыла (), аофициалтә хьʒы — Бырзентәыла Ареспублика (Ελληνική Δημοκρατία) — аҳәынҭқарра Европаҟны, Адгьылбжьаратә мшын мрагыларатәи агаҟны иҟо. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Аҭоурых Агьеографиа Бырзентәыла Балкантәи адгьылбжьахабжа аладатәи хәҭаҟны адгьылбжьаха ааигәақәаҟныгьы иҟоуп. Адгьылбжьахақәа ...
207
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%BE%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%82%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Хорватиа (), аофициалтә хьӡы: Хорватиа Ареспублика () — Европаҟны, Адриатик мшын мрагыларатәи агаҟны аҳәынҭқарра. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Азхьарԥшқәа Аофициалтә саит www.mfa.hr www.croatia.hr Азгәаҭақәа Европатәи атәылақәа Ареспубликақәа НАТО атәылақәа
208
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%9F%D3%99%D0%B0%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D0%B8%D0%B1%D1%83%D1%81
wikipedia
wikipedia
ab
Аҟәатә троллеибус — атроллеибустә нхамҩа Аҟәаҟны ауп. Аҭоурых Асистема 3 жьырныҳәа 1968 иааирту иҟан. Аныҟәагара Аҟәа атролеибустә напхгара 25-тролеибуск ирмоуп. Амаршрутқәа Атроллеибус Аҟәа
209
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D1%82%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Италиа (), аофициалтә хьӡы: Италиатәи Ареспублика () — Европа алада иҟоу аҳәынҭқарра. Ахьарԥшқәа Европатәи атәылақәа Ареспубликақәа НАТО атәылақәа
210
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D2%9B%D1%8C
wikipedia
wikipedia
ab
Ақалақь — аиланхарҭа иҟәазу, иланхо аус, еиҳарак, ақыҭанхамҩа нҭыԥ руеит. Аиланхарҭа илаԥхьаӡара ақалақьқәа категориахь азакәанԥҵаратә аилыргарала ируеит; ауааԥсыра хыԥхьаӡара критери еиҩыздыраны 250-ҩык аҟнытә Даниаҿы, 30 нызқьаҩык аҟнынӡа Иапониаҿы. Аҭоурых Иахьатәи ақалақьқәа Ахыбра хкықәа ақалақьқәаҿы: аагалыхт...
211
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%83%D2%AD%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Арнауҭтәыла, Албаниа (), аофициалтә хьʒы: Албаниа Ареспублика () — Европаҟны, Адриатик мшын мрагыларатәи агаҟны иҟоуп. Шәахә. иара убас Аҳәынҭқаррақәа рсиа Азгәаҭақәа Европатәи атәылақәа Ареспубликақәа НАТО атәылақәа
212
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%A9%D3%A1%D1%8B%D0%B1%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Аҩӡыбжьа́ра / Амесопотамиа ( – «Аҩӡыбжьара»), изгьыхьӡҵо Ҩ-ӡиастәыла — аобласт Тигри Евфрати аӡиасқәа рыбжьара, иахьатәи Ирак территориаҟны иҟоуп. Евроазиаттә ацивилизациа агарақәа руак ауп. Аҩӡыбжьара аҭоурых Аҩӡыбжьараҿы анкьаӡазны ԥыҭк аҳәынҭқаррақәа иҟон: шумертәи ақалақьқәа Кьыш, Урук, Ур, Лагаш, Умма, атәылақәа...
213
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%B3%D3%99%D1%8B%D0%BD%D2%AD%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%80%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%81%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Иахьатәи аамҭаз ООН аилазаара иалоуп 193 ҳәынҭқарра - алахәылацәа, иара убас 3 ҳәынҭқаррак - ахәылаԥшцәа Иԥшьроу ахатра (Ватикан). Палестина Ареспублика, иара убас Мальтиатәи аорден иҟоуп жәларбжьаратә азин иасубектны, насгьы есааира зҽызмыԥсуа ахәылапшьҩны - ООН иалахәымкәа. Аҳәынҭқаррақәа жәпакы зхы иақәиҭу ҳәынҭқа...
214
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B8%D0%BB%D0%B8
wikipedia
wikipedia
ab
Публи Вергили Марон (; , Андес, Мантуиа ааигәаны — 21 цәыббра, Бриндизи) — апоет. Азгәаҭақәа Ажәытә Рим ашәҟәыҩҩцәа
215
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B8%D1%82%D0%B0%D0%B8
wikipedia
wikipedia
ab
Китай, Чынҭ (), официалтә хьʒы: Китаитәи Жәлартә Республика (КЖР, ) — Азиаҟны мрагыларатәи агаҟны аҳәынҭқарра. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Азгәаҭақәа Азиатәи атәылақәа Ареспубликақәа Акоммунисттә тәылақәа
216
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D0%B0%D0%BF%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Иапониа (, |日本国}} — адгьылбжьахатәи аҳәынҭқарра Азиаҟны ауп. Аокеан Ҭынч аҟны, Иапонтә амшыни, Чыни, Ҩадатәгьы Аладатәгьы Кореи, Урыстәылеи мрагыларахь иҟоуп. Атерриториа Охоттә амшын аҟнытә аҩадаҟны Мрагылартә-Чынҭатә амшын аҟнынӡа аладаҟны иаҵанакуеит. Иапониа аҳҭнықалақь Токио ауп. Аҵанакы — . Аҳәынҭқарра иаланхо ...
217
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D1%8B%D1%80%D3%B7%D1%8B%D0%B7%D1%81%D2%AD%D0%B0%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Кырӷызсҭан (), аофициалтә хьӡы: Кырӷызтәи Ареспублика () — Азиа атәыла иауакуп. Аҵанакы – . Аҳәынҭқарра иаланхо – . Азиатәи атәылақәа Ареспубликақәа
218
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BB%D0%B0%D2%AD%D1%8B%D0%BD%20%D0%B0%D0%BB%D1%84%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%82
wikipedia
wikipedia
ab
Иахьатәи алаҭын алфавит германтә, романтә агьырҭ бызшәақәа арацәаны рашәҟәҩырақәа рашьаҭа оуп. Уи 26 нбанк имоуп. Аҭоурых Алаҭын алфавит хылцшьҭрала етрускоуп, амраҭашәаратә барзен алфавит уи хьыԥш ишьаҭаиркит. Анбанқәа рхарҭәаара Рацәаны бызшәақәа алаҭын алфавит баша анбанқәа ицәмаҷхеит азы рацәаны диакритикатә ...
219
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%B3%D3%99%D1%8B%D0%BD%D2%AD%D2%9B%D0%B0%D1%80%D1%80%D0%B0%D1%82%D3%99%20%D0%B0%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%B1%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%8B%D1%85%D1%8C%D3%A1%D1%8B%D0%BD%D2%B5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Аҵҟа, ишәбоит алфавит апориадкала ицо ихақәиҭроу атәылақәа ргербқәа рыхьӡынҵа. А Б В Г Д Е Ж З И Й К Л М Н О П Р С Т У Ф Х Ц Ч Ш Э Ю Я См. также Флаги независимых государств Ссылки Сайт, посвящённый мировой геральдике Полная коллекция гербов государств Аҳәынҭқаррақәа рсиақәа
220
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%B2%D1%83%D0%B0%D0%BD%D0%B3%20%D0%A5%D0%B8%D0%B0%D0%BD%D1%84%D0%B0%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Ҳуанг Хианфан (; , Фесеи, Цинтеи аимпериа — , Гәилин, Китаи) - Китаитә Жәлар Реизара адепутати аҭоурыхдырҩи шәҟәҩҩи. Азхьарԥшқәа Chinese historian Huang Xianfan/ Кина Жәлар аҭоурых ашәҟәҩҩы Ҳуанг Хианфан Chinese anthropologist Huang Xianfan Аҭоурыхдырҩцәа Китаитәи аҵарауаа Китаитәи аполитикцәа 1899 шықәсазы ииз Аб...
221
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D3%99%D1%8B%D3%B7%D0%B1%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Адәыӷба — иахьатәи аилкааразы, еибыҭо еиҿарԥо вагонқәа еилазо аиԥшьышҭа, ма акы ма қәак ма локомотив ма мотортә вагон изхо гьыизмо, абжьылатәгьы абаратәгьы ардыргақәа ихыи иҵыхәеи иаазнаго гьыизмо, ауп. Адәыӷбақәа рҭоурых Адәыӷбақәа реибыҭара Адәыӷбақәа рхкықәа Адәыӷбақәа реидара хкыла, рласрала, раурала, рмассала,...
222
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%BD-%D0%9F%D0%B0%D1%83%D0%BB%D1%83
wikipedia
wikipedia
ab
Сан-Паулу () — ақалақь алада-мрагыларатә Бразилиаҟны ауп. Азгәаҭақәа Азхьарԥшқәа Web Сан-Паулу Бразилиа ақалақьқәа
223
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B2%D0%B5%D1%86%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Швециа (), аофициалтә хьӡы: Швециа Акралра () — аҩадатәи Европаҿы, Скандинавтәи адгьылбжьахабжаҿы аҳәынҭқарра ауп. Агеографиа Аҭоурыхь Административтә шара Швециа 21 округык — ален () — имоуп. Европатәи атәылақәа
224
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%96%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D0%B0%20%D0%B4%E2%80%99%D0%90%D1%80%D0%BA
wikipedia
wikipedia
ab
Жанна д’Арк (иахь. ; , Донреми-ла-Пиусел — , Руан, Франциа) — францыз амилаҭтә афырԥҳәыс ауп. Ашәышықәсатәи аибашьра аан лара францыз ар рԥызахада руаӡәан. Азгәаҭақәа Франциатәи аруаа Франциатәи ацқьацәа Ацқьацәа Афранцызцәа иршьыз Франциа асимволқәа 1412 шықәсазы ииз Ажьырныҳәамза 6 рзы ииз 1431 шықәсазы иԥсыз Лаҵар...
225
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D0%B3%D0%B0%D1%85%D1%88%D1%8B%D0%B1%D0%B0%D2%A9
wikipedia
wikipedia
ab
Мегахшыбаҩ () — амультипликациатә комедиа, DreamWorks Animation-и Paramount Pictures-и рыҟаҵамҭа. Афильм алашара абоит 3D аформатла адунеи зегьынџьара жьҭаара 5, 2010 шықәсазы. Арежиссиор - Том Макграт. Асиужет Абжьы ацарҵит Бред Питт — Метромен (Metro Man) Уилл Феррелл — Мегахшыбаҩ (Megamind) Джона Хилл — Хал/Ти...
226
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A8%D0%B5%D1%80%D0%B2%D0%B0%D1%88%D0%B8%D3%A1%D0%B5-%D0%A7%D0%B0%D1%87%D0%B1%D0%B0%2C%20%D0%93%D1%8C%D0%B0%D1%80%D0%B3%D1%8C%20%D0%9C%D0%B8%D1%85%D0%B0%D0%B8%D0%BB-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Гьаргь Михаил-иԥа Чачба, Гьаргь Михаил-иԥа Шервашиӡе-Чачба (, ; , Аҟәа – 1918, Аҟәа) — аԥсуа-ақырҭ ашәҟәыҩҩы, апоет, Аԥсуа аҳра иҭынха (1866). Ахьарԥшқәа Аԥсны ашәҟәыҩҩцәа Аԥсны апоетцәа Қырҭтәылатәи ашәҟәыҩҩцәа Қырҭтәылатәи апоетцәа Чачаа 1846 шықәсазы ииз Цәыббрамза 17 рзы ииз 1918 шықәсазы иԥсыз Жәабранмза 19 рзы ...
227
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%B3%D3%99%D1%8B%D0%BD%D2%AD%D2%9B%D0%B0%D1%80%D4%A5%D2%B3%D3%99%D1%8B%D1%81%20%D2%AC%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D1%80
wikipedia
wikipedia
ab
Аҳәынҭқaрԥҳәыс Ҭaмaр, Ҭaмaр Ду (; 1160 - 1207/1213 шш.) — Қырҭтәыла аҳәынҭқaрԥҳәыс 1184-1213 шықәсқәa рзы. Қырҭтәылa aҭырқәa aжәылaҩцәa ирҿaгылон, ириaaины Аахыҵ Кaвкaзтәи aҳрaқәa ирылaрцон. Иaзгәaҭaтәуп Шaмқортәи (1195) Бaсиaнтәи (1202) aқәԥaрaқәa. Аҳәынҭқaрԥҳәыс Ҭaмaр лхaaн Қырҭтәылa Азиa Мaҷ aҟны иӷәӷәaӡоу ҳәынҭқaр...
228
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D0%B0%D1%83%D2%AD%20IV%20%D0%90%D1%80%D0%B3%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D2%A9
wikipedia
wikipedia
ab
Дaуҭ IV Аргылaҩ, Давид Аргылaҩ (; , Қәҭешь - , Қарҭ) — Қырҭтәыла аҳ 1089-1125 шықәсқәa рзы. Қырҭтәылa aраԥқәa aжәылaҩцәa ирҿaгылон, ириaaины Аахыҵ Кaвкaзтәи aҳрaқәa ирылaрцон. Қырҭтәылатәи аҳцәа Багратиони 1073 шықәсазы ииз Ажьырныҳәамза 24 рзы ииз 1125 шықәсазы иԥсыз Жәабранмза 6 рзы иԥсыз
229
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B8%D0%BA%D0%BE%20%D0%9F%D0%B8%D1%80%D0%BE%D1%81%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B8
wikipedia
wikipedia
ab
Нико́ Пиросма́ни (; иашаҵәҟьаны ахьӡ Никола́и Асла́н-иԥа Пиросманашви́ли (Пиросманишви́ли), ; 1862 — лаҵара 5 1918, Қарҭ) — еицырдыруа қырҭтәылатәи сахьаҭыхҩы, примитивизм ахаҭарнак. Абиографиа Диит 1862 ш. Мирзаани (Кахеҭи) ақыҭаҿ, ақыҭауаҩ иҭаацәараҿ. Абара О Пиросмани, репродукции Қырҭтәылатәи асахьаҭыхҩцәа
230
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%B4%D0%B5%D1%80%D0%B5%D2%AD%D0%B5%D0%BB%D0%B8%2C%20%D0%90%D0%BA%D0%B0%D0%BA%D0%B8%20%D0%A0%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Акаки Ростом-иԥа Ҵереҭели (; , Схвитори — , Сачхере) — ақырҭ ашәҟәҩҩуп. Азгәаҭақәа Қырҭтәылатәи ашәҟәыҩҩцәа Қырҭтәылатәи апоетцәа
231
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%B6%D0%B0%D0%B2%D2%B7%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D3%A1%D0%B5%2C%20%D0%98%D0%BB%D0%B8%D0%B0%20%D0%93%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B8-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Илиa Григори-иԥа Ҷaвҷaвaӡе (; , ақыҭа Ҟәарел – , Ҵиҵамури) — ақырҭ ашәҟәҩҩуп. Абара Биография Чавчавадзе Ильи Григорьевича Святой праведный Илия Азгәаҭақәа Қырҭтәылатәи ашәҟәыҩҩцәа Қырҭтәылатәи апоетцәа Қырҭтәылатәи аполитикцәа Қырҭтәылатәи ацқьацәа Ацқьацәа 1837 шықәсазы ииз Абҵарамза 8 рзы ииз 1907 шықәсазы иԥс...
232
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A6%D1%83%D1%80%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%B8%2C%20%D0%98%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%B1
wikipedia
wikipedia
ab
Иакоб Цуртавели (Хуцеси) (; 400 – 475) — ақырҭ ашәҟәҩҩуп. «Шушaник лгәaҟрaқәa» аавтор. Қырҭтәылатәи ашәҟәыҩҩцәа Аҭоурыхдырҩцәа
233
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D0%B2%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Боливиа (, , , ), аофициалтә ахьʒ — Амилаҭрацәатә Ҳәынҭқарра Боливиа ( ) — Аладатәи Америкаҟны аҳәынҭқарра. Азгәаҭақәа Алада-Америкатәи атәылақәа Ареспубликақәа
234
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D0%B3%D1%8C%D1%8B%D0%BB
wikipedia
wikipedia
ab
А́дгьыл (асимвол: ) — аҳпатәи планета амра аҟнытә. Уи идууӡоу адгьылтә гәыԥ апланетақәа ируакуп. Зны-зынла адгьыл иахьӡырҵоит Адунеи, ма Ажәҩангәыԥштәылатә планета, зны-зынла баша Терра. Адгьыл аҵанакы амоуп 510 072 000 км². Ахьарԥшқәа Апланетақәа Амратә система Адгьыл
235
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Амазонка - Аладатәи Америка идууӡоу аӡиас. Амазонка аӡқәа фаҭәыла ибеиуп. Аладатәи Америка Аӡиасқәа
236
https://ab.wikipedia.org/wiki/1
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Иаса Қьырса – (дыԥсит 33 ш.) Изат II – Адиабена аҳ (дыԥсит 54 ш.) Секст Афрании Бурр – Римтәи апрефект преторио (дыԥсит 62 ш.) Скрибонии Ларг – Римтәи ҳақьы...
237
https://ab.wikipedia.org/wiki/2
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Ден Иуи – Китаитәи аполитикатә аусзуҩы, аинрал (дыԥсит 58 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит : Луции Иулии Цезар Випсаниан – Марк Випсании Агриппеи Иулиа еиҳаби рԥа (ди...
238
https://ab.wikipedia.org/wiki/3
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Бань Биао – китаитәи аҭоурыхдырҩы, аполитик (дыԥсит 54 ш.) Ген Иань – китаитәи аинрал (Ҳаньтәи аимпериа) (дыԥсит 58 ш.) Тиберии Клавдии Бальбиль – римтәи аҵа...
239
https://ab.wikipedia.org/wiki/4
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Колумелла – римтәи ашәҟәыҩҩы (дыԥсит 70 ш.) Темусин – Когурио аҳ (Кореиа) (дыԥсит 44 ш.) Публи Квинтили Вар Аиҵбы – римтәи асенатор (дыԥсит 79 ш.) Рыԥсҭаза...
240
https://ab.wikipedia.org/wiki/5
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Ҳабиб Ель-Наџџьар – антиохиатәи ашьаҳит (дыԥсит ~30 ш.) Апостол Павел – ауриа ақырсиантә рхада (дыԥсит ~64 ш.) Жуцзы Ин – Сиуань-ди иԥеиԥа иԥа (дыԥсит 25 ш.)...
241
https://ab.wikipedia.org/wiki/6
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Гаи Манлии Уаленс – римтәи асенатор, аконсул (дыԥсит 96 ш.) Марк Аемилии Лепид – римтәи аполитик (дыԥсит 39 ш.) Милониа Цезониа – Калигула 4-тәи иҳәса (дыԥси...
242
https://ab.wikipedia.org/wiki/7
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Гнаи Домиции Корбулон – Римтәи аинрал (дыԥсит 67 ш.) Иулиа Ливиа – Друзи Ливиллеи рыԥҳа (дыԥсит 43 ш.) Друз Иулии Цезарь – Германики Агриппинәи рԥа (дыԥсит 3...
243
https://ab.wikipedia.org/wiki/8
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Тит Флавии Сабин – Римтәи аполитик, аимператор Веспасиан иашьа (дыԥсит 69 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Марк Валерии Мессала Корвин – Римтәи аинрал (диит Ҳ. ҟ. 64 ...
244
https://ab.wikipedia.org/wiki/9
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Веспасиан – Римтәи аимператор (дыԥсит 79 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит : Публии Квинтилии Вар – Римтәи аинрал (диит Ҳ. ҟ. 46 ш.) Маркус Кели – Римтәи ацентурион...
245
https://ab.wikipedia.org/wiki/10
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Тҳань Тҳиен – Виетнамтәи апринцесса, ар рԥыза (дыԥсит 43 ш.) Ҳерон александриатәи – Абырзен математик, аҿыцхәыцҩы (дыԥсит ~70 ш.) Лин – Арим-католикатә пап...
246
https://ab.wikipedia.org/wiki/11
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Тит - Ақьырсиантә пап, амиссионер (дыԥсит 107 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Марк Антистии Лабеон – Римтәи азиндырҩы, аимпериа аҿагылаҩ (диит ??) Азхьарԥшқәа Cale...
247
https://ab.wikipedia.org/wiki/12
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Калигула – Римтәи аимператор (дыԥсит 41 ш.) Марк Аевангелист - Ақьырсиантә аевангелист, ашьаҳит (дыԥсит 68 ш.) Тит Винии – Римтәи аруаҩ, аполитик (дыԥсит 6...
248
https://ab.wikipedia.org/wiki/13
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Гаи Силии – римтәи аполитик (дыԥсит 48 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Квинт Педии – римтәи асахьаҭыхҩы (диит ??) Ван Ҷенҵзинь – ҳаньтәи аимператор иҳәса (диит Ҳ. ҟ...
249
https://ab.wikipedia.org/wiki/14
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Луции Вергинии Руф – Римтәи аполитик, аконсул (дыԥсит 97 ш.) Марк иунии Силан – Римтәи асенатор, аконсул (дыԥсит 54 ш.) Саломе Иродиада-лыԥҳа – Ауриа принцес...
250
https://ab.wikipedia.org/wiki/15
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Авл Вителлии – Римтәи аимператор (дыԥсит 69 ш.) : Агриппина Аиҵбы – 4-тәи Римтәи аимператор Клавдии иҳәса (дыԥсит 59 ш.) Аполлонии тианатәи – Абырзен филос...
251
https://ab.wikipedia.org/wiki/16
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Иулиа Друсилла – Германики Агриппинәи рыԥҳа (дыԥсит 38 ш.) Децим Иунии Силан Торкват – Римтәи аконсул, асенатор (дыԥсит 64 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит : Марк С...
252
https://ab.wikipedia.org/wiki/17
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Тимофеи ефестәи – Ақьырсиантә аевангелист, 1-тәи ефестәи аԥсқәабаз (дыԥсит ~97 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Антиох III коммагентәи – Коммаген аҳ (диит ??) Архелаи...
253
https://ab.wikipedia.org/wiki/18
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Иуниа Лепида – Римтәи аамсҭаԥҳәыс (дыԥсит 65 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Кринагор – абырзен поет, (диит Ҳ. ҟ. 70 ш.) Ирод Архелаи – ауриа аҳ (диит Ҳ. ҟ. 23 ш.) ...
254
https://ab.wikipedia.org/wiki/19
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Тиберии Гемелл – римтәи аимператор Тиберии иԥеиԥа (дыԥсит ~37–38 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит : Германик – римтәи аинрал (диит Ҳ. ҟ. 15 ш.) Вонон I – Парфиа аҳ ...
255
https://ab.wikipedia.org/wiki/20
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Гнеи Ҳоссидии Гета – римтәи аинрал, асенатор (дыԥсит 95 ш. ашьҭахь) Рыԥсҭазаара иалҵит Гнеи Калпурнии Пизон – римтәи аполитик, аконсул, Шьамтәыла агубернатор...
256
https://ab.wikipedia.org/wiki/21
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Рыԥсҭазаара иалҵит Арминии – Германиатә Херуски аимшьҭра рхада (диит ??) Клутории Приск – римтәи апоет (диит ~Ҳ. ҟ. 20 ш.) Публии Сулпиции Квиринии – римтәи...
257
https://ab.wikipedia.org/wiki/22
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Фавст Корнелии Сулла Феликс – римтәи аполитик (дыԥсит 62 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит Тесо – Пуио аҳ (диит Ҳ. ҟ. 60 ш.) Гаи Атеи Капитон – римтәи азиндырҩы, аконс...
258
https://ab.wikipedia.org/wiki/23
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Плини Аиҳабы – римтәи аҵарауаҩ, ашәҟәыҩҩы (дыԥсит 79 ш.) Рыԥсҭазаара иалҵит : Друз Иулии Цезар – римтәи аимператор Тиберии иԥа (диит Ҳ. ҟ. 14 ш.) : Ван Ман ...
259
https://ab.wikipedia.org/wiki/24
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Тит Вестриции Спуринна – римтәи асенатор, аконсул, Плини Аиҵбы иҩыза (дыԥсит 105 ш. ашьҭахь ) Рыԥсҭазаара иалҵит Гаи Силии Цецина Ларг – римтәи асенатор, ако...
260
https://ab.wikipedia.org/wiki/25
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Гаи Иули Цивилис – Батавиатәи ақәгылаҩцәа реиҳабы (дыԥсит ??) Квинт Волуси Сатурнин – римтәи аконсул, асенатор (дыԥсит ??) Рыԥсҭазаара иалҵит Авл Кремуци Ко...
261
https://ab.wikipedia.org/wiki/26
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Рыԥсҭазаара иалҵит Клавдиа Пульхра – римтәи аамсҭаԥхәыс, Агриппина Аиҳабы лҩыза ааигәа (диит ~Ҳ. ҟ. 14 ш.) Марк Азини Агриппа – римтәи аполитик, аконсул (дии...
262
https://ab.wikipedia.org/wiki/27
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит Ирод Агриппа II – Иудеиа аҳ (дыԥсит ~92 ш.) Гаи Петрони Арбитр – римтәи аконсул, ашәҟәыҩҩы (дыԥсит 66 ш.) Ван Чун – китаитәи (ҳаньтәи) афилософ, астроном, аш...
263
https://ab.wikipedia.org/wiki/28
wikipedia
wikipedia
ab
Ахҭысқəа Ажьырныҳәамза Жәабранмза Хәажәкырамза Мшаԥымза Лаҵарамза Рашәарамза Ԥхынгәымза Нанҳәамза Цәыббрамза Жьҭаарамза Абҵарамза Ԥхынҷкәынмза Иит : Мин-ди – ҳаньтәи аимператор (дыԥсит ~75 ш.) Береника (Ирод Агриппа I иԥҳа) – Иудеиа аҳкәажә, Ирод Агриппа I иԥҳа (дыԥсит ~81 ш. ашьҭахь) Сили Италик – римт...
264
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Германиа, Германтәыла (), аофициалтә хьʒы: Афедеративтә Республика Германиа (АРГ, ), Алмантәыла (Алман диалект) — Европа агәҭаны иҟоу аҳәынҭқарра. Аҵанакы – - 62-тәи адунеиаҿ. Аҳәынҭқарра иаланхо – . Аҳҭнықалақь — Берлин. Аҳәынҭқарратә бызшәас иҟоуп - агерман. 65% инареиҳаны ауааԥсыра иқьырсианцәоуп хәа рхы рыԥх...
265
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D0%BD%D1%9F%D1%8C%D0%B5%D0%BB%D0%BE
wikipedia
wikipedia
ab
Микеланџело Буонарроти (; , Капрезе-Микеланџьело — , Рим, Италиа) — аиталиан скульптор, сахьаҭыхҩы, архитеқтор, жәҩаш, инџьныр. Италиатәи асахьаҭыхҩцәа Италиатәи аскульпторцәа‎ Италиатәи архитекторцәа 1475 шықәсазы ииз Хәажәкырамза 6 рзы ииз 1564 шықәсазы иԥсыз Жәабранмза 18 рзы иԥсыз
266
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%94%D0%B0%D0%BB%D0%B8%2C%20%D0%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B2%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D1%80
wikipedia
wikipedia
ab
Салвадор Дали (; , Фигерес, Испаниа — , Фигерес) аиспан сахьаҭыхҩы-сиурреалист. Испаниатәи асахьаҭыхҩцәа Каталониатәи асахьаҭыхҩцәа 1904 шықәсазы ииз Лаҵарамза 11 рзы ииз 1989 шықәсазы иԥсыз Ажьырныҳәамза 23 рзы иԥсыз
267
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9E%D0%B7%D0%B0%D1%81%D0%BA%D1%83
wikipedia
wikipedia
ab
Озаску () — ақалақь Бразилиаҟны ауп. Aбара Web Озаску Ахьарԥшқәа Бразилиа ақалақьқәа
268
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%92%D0%B5%D0%BB%D0%B0%D1%81%D0%BA%D0%B5%D1%81%2C%20%D0%94%D0%B8%D0%B5%D0%B3%D0%BE
wikipedia
wikipedia
ab
Диего Веласкес (; , Севилла — , Мaдрид) — аиспан сахьаҭыхҩы. Испаниатәи асахьаҭыхҩцәа 1599 шықәсазы ииз Рашәарамза 6 рзы ииз 1660 шықәсазы иԥсыз Нанҳәамза 6 рзы иԥсыз
269
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%82
wikipedia
wikipedia
ab
Рембрандт Ӷарменсзоон ван Реин (; , Леиден — , Амстердам) — аҳоланд сахьаҭыхҩы. Недерландтәи асахьаҭыхҩцәа 1606 шықәсазы ииз Ԥхынгәымза 15 рзы ииз 1669 шықәсазы иԥсыз Жьҭаарамза 4 рзы иԥсыз
270
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%BE%D0%BA%D1%83%D1%81%D0%B0%D0%B8%2C%20%D0%9A%D0%B0%D1%86%D1%83%D1%88%D0%B8%D0%BA%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Кацушика Хокусаи (; , Едо — , Едо, Иапониа) — аиапон сахьаҭыхҩы. Иапониатәи асахьаҭыхҩцәа 1760 шықәсазы ииз Жьҭаарамза 31 рзы ииз 1849 шықәсазы иԥсыз Лаҵарамза 10 рзы иԥсыз
271
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B5%D1%82%D0%B5%2C%20%D0%98%D0%BE%D3%B7%D0%B0%D0%BD%D0%BD%20%D0%92%D0%BE%D0%BB%D1%8C%D1%84%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B3%20%D1%84%D0%BE%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Иоӷанн Вольфганг фон Гете (; , Франкфурт-ам-Маин — , Ваимар) — еицырдыруа агерман поет. Азхьарԥшқәа Русские переводчики Гёте (источники) Германиатәи ашәҟәыҩҩцәа Германиатәи апоетцәа Германиатәи абиологцәа Германиатәи аботаникцәа Германиатәи амасонцәа 1749 шықәсазы ииз Нанҳәамза 28 рзы ииз 1832 шықәсазы иԥсыз Хәажә...
272
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BF%D0%BE%D1%80%D1%82
wikipedia
wikipedia
ab
Атра́нспорт ( — алҟьарала — агара -гьы р-ла) — ацагақәеи аагагақәеи еибоуп — ауп. Атранспорт категориақәа Атранспорт хкықәа Аӡы транспорт Аӡы транспорт атранспорт ахкы ажәытәтәи даараӡӡоу. Уи, минимумны XIX шәш. аҩбатәи абжа аан атрансконтиненттә аихамҩақәа рҵәырҵраӡа, атранспорт хкы акрызҵазкуаӡӡа иҟан. Абашаӡагь...
273
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D1%88%D0%B0%D4%A5%D1%8B%D0%BC%D0%B7%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Мшаԥымза́, Мшаԥы́, Апре́ль — ԥшьбатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны. Шәахәаԥш иара убас Азгәаҭақәа
274
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B0%D0%BD%D2%B3%D3%99%D0%B0%D0%BC%D0%B7%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Нанҳәамза́, На́нҳәа, Áвгуст — аабатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны. Шәахәаԥш иара убас Азгәаҭақәа
275
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D2%B5%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B7%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Абҵарамза́, Абҵара́, Ноиа́бр — жәеизатәи ашықәс мза Иулиани Григориани рамзар аҟны. Шәахәаԥш иара убас Азгәаҭақәа
276
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%9A%D1%8B%D1%80%D2%AD%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0%20%D0%B0%D0%B3%D0%B5%D1%80%D0%B1
wikipedia
wikipedia
ab
Агерб ду Ахәҭaҟaԥшь aҿы aхьтәы ореол змоу, aхьтәы џьaр змоу aрaӡны ԥсa зку, иҽыжәу Гьaргь aцқьa aрaӡны гәылшьaп ишьуеит: aсaԥaр aқырҭуa (ивериaтәи) aгәыргьын aлa ирԥшӡоуп: aсaԥaр ныҟәгaҩцәaны ҩ-хьтәы лымык иaрбоуп: aсaԥaр шьaҭaс иaмоуп aстилизaциa зызу aӡaхәa aқырҭуa орнaменти, aдевиз зну aбaнти; иҟaԥшьу-ишкәaкәоу aб...
277
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D2%9A%D1%8B%D1%80%D2%AD%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0%20%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%80%D0%B0%D2%9F
wikipedia
wikipedia
ab
Қырҭтәыла aбирaҟ aрaӡны фонaҿ (aфон шкәaкәaҿ) иaрбоуп идуу aџьaр ҟaԥшьи, ԥшь-џьaр хәыҷыки. Ари, зегьеицырзеиԥшу иқьырсиaну aсимволқәa - ҳaзшaз Анцәеи ԥшь-ҩырaцқьaки aуп иaaнaго. Аџьaр aгерaльдикaтә дыргaны рaԥхьaӡa ицәырҵит 1099 шықәсaзы, aџьaрныҟәгaҩ Жофруa де Буилон игерб aҿы. Убри aaмҭa инaркны aри aгерaльдикaтә ...
278
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BD%D0%BA%D0%B0%D1%80%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Анкара (аҭырқ Ankara) – Ҭырқтәыла иаҳҭнықалақьыуп. Иаланхо . Азхьарԥшқәа Анкара муниципалитеті Анкара ауданы әкімшілігі YerelNET Анкара İğneada Türk sohbet Азгәаҭақәа Ҭырқәтәыла ақалақьқәа Аҳҭнықалақьқәа
279
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%BA%D0%BB%D0%B0%D1%9F%D1%8C%D0%B0%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Абаклаџьа́н, Абаклажан () — захьӡу ауҭраҭых ҵиаагьы аҟәымқәа рҭаацәара иаҵанакуеит. Уи аџьынџьдгьыл ахьыҟоу Индиа ауп. Уаантәи инанагеит Китаитәылаҟа 3000 шықәса уажәы аԥхьа. Европаҟа иаанагеижьҭеи рацәак шымҵуагьы уи хархәара ӷәӷәа аиуит ажәларқәа рыфатә хкқәа рыҟаҵараҿы. Уи иҿало ашәыр ажьы таатоуп, иахоу ацәа еиҳа и...
280
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BA%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%88%D1%8C
wikipedia
wikipedia
ab
Акамба́шь () Акамбашь иақәԥаз ацә атәыҩа хжәеит. Аӡ камбашьк иаҟароушәа ахы унарбоит. Азгəаҭақəа Ахшфацәа
281
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B6%D1%8C%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Ажьа́қәа () — ажьаԥшрақәа руеиҭа аҭаацәара. Иаҵанакуеит 63 ахкқәеи ахкеиҵақәеи, рыхьӡоуп ажьа (иаҳҳәап Lepus) ма акролик (иаҳҳәап Oryctolagus). Ажьақәа рҭаацәара аҟынтәи аԥстәқәа адунеи зегьы аҟны (Антарктидеи харантә адгьылбжьахақәеи ида) рынхоит. Аклассификациа Ахьӡқәа аурыс «Млекопитающие» енциклопедиеи (2007) «...
282
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%8F%D1%8C%D0%B8%D0%BE%D0%B5%D0%B2%2C%20%D0%9C%D1%83%D1%80%D0%B0%D1%82
wikipedia
wikipedia
ab
Мурат Џьиоев (, ; диит , Бузала ақыҭа, Аахыҵ Уаԥстәылатәи автономтә област, Қырҭтәылатәи ССР) - Аахыҵ Уаԥстәыла аполитик, аҳәаанырцәтәи аусқәа рминистр Азхьарԥшқәа Джиоев, Мурат - Министр внешних связей республики Южная Осетия - Абиографиа, lenta.ru. Аахыҵ Уаԥстәылатәи аполитикцәа 1955 шықәсазы ииз Жьҭаарамза 1 рзы ...
283
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D1%82%D3%99%D0%B8%20%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D0%B7%D1%88%D3%99%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Кавказтәи абызшәақәа Аклассификациа Аԥсуа-адыга бызшәақәа (аҩада-мраҭашәаратәи) Аԥсуа бызшәақәа Аԥсуа бызшәа Абаза бызшәа Адыга бызшәақәа Аҟабарда бызшәа Акьахы бызшәа Аубла бызшәақәа † Аубла бызшәа † Анах-даӷьсҭантәи бызшәақәа (аҩада-мрагыларахьтәи) Анах бызшәақәа Ачечен бызшәа Аингуш бызшәа (мышьхыш) ...
284
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D2%AD%D1%8B%D1%80%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D0%B1%D1%8B%D0%B7%D1%88%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
А́ҭырқә(а) бызшәа́, А́ҭырқәа бызшәа́, А́ҭырқәшәа () — Ҭырқтәыла аҳәынҭқарра бызшәас иамоуп. Ихалхно - 77 000 000 ҩык. Аҭырқ алфавит Ахыԥхьаӡарақәа sayı – ахыԥхьаӡара sayılar – ахыԥхьаӡарақәа bir – акы iki – ҩба üç – хԥа dört – ԥшьба beş – хуба altı – фба yedi – быжьба sekiz – ааба dokuz – жәба on – жәаб...
285
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D3%A0%D0%B8%D3%A1%D0%B0%D1%80%D0%B8%D0%B0%2C%20%D0%90%D0%B4%D0%B3%D3%99%D1%8B%D1%80
wikipedia
wikipedia
ab
Адгәыр Ӡиӡариа (; 1953, Аҟәа) — Аԥсуа сахьаҭыхҩы. Далгеит Қарҭтәи Аҳәынҭқарратә асахьаҭыхратә Академиа. Аԥсни Урыстәылеи асахьаҭыхцәа Реидгыла далахәылоуп. Хә-шықәса ҿҳәарас иаҭаны, хантәаҩыс далхыуп Адгәыр Ӡиӡариа. Азхьарԥшқәа Абиографиа: Галерея Шазина Адгәыр Ӡиӡариа далхыуп Аԥсны асахьаҭыхыҩцәа Реидгыла ахантәа...
286
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B4%D0%B8%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Ади́н / Арели́гиа Адинқәа аԥсылмантә (амсылмантә) дин / аԥсылмантә (амсылмантә) религиа ақьырсиантә дин / ақьырсиантә религиа Ахьарԥшқәа
287
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A3%D1%80%D1%8B%D1%81%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0%D0%B7%D0%B5%D0%B3%D1%8C%20%D0%90%D0%B8%D0%BD%D1%82%D0%B5%D0%BB%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%83%D0%B0%D0%BB%D1%82%D3%99%20%D0%90%D0%BC%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D0%B0%20%D0%90%D0%BE%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D1%86%D0%B8%D1%8...
wikipedia
wikipedia
ab
Урыстәылазегь Аинтеллектуалтә Амазара Аорганизация (Азеиԥшрустәылатә Ирзеиԥшу Аорганизация «Урыстәылазегь Аинтеллектуалтә Амазара Аорганизация», ). Цәагәзара амзазы 2008 шықәса акрызлоу ауаҩы еиҿыркааит «Урыстәылазегь Аинтеллектуалтә Амазара Аорганизация». Ари аорганизация ахра злоу аусыз иамоуп аныҟәцара ашәаҳәацә а...
288
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%BE%D0%BD%D1%81%D0%B5%D0%BF%D1%81%D0%B8%D0%BE%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Консeпcион () - ақалақь Чили ахь. Иаланхо . Агалереа Aбара Web Консeпcион Ахьарԥшқәа Чили ақалақьқәа
289
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%BE%D3%B7%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D0%B0%2C%20%D0%98%D1%83%D0%B0%20%D0%90%D0%B1%D0%B0%D1%81-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Иуа Абас-иԥа Коӷониа (; , Кәтол ақыҭа, Кәыдрытәи аучастка, Аҟәатәи аокруг — , Кәтол) — Аԥсуа шәҟәыҩҩы, апоет, ажурналист. Абиографиа Диит 1904 шықәса хәажәкырамза 13 рзы Кәтол ақыҭа Очамчыра араион. Иԥсҭазаара далҵит 1928 шықәса рашәарамза 14 азы. Джуп Кәтол ақыҭан, иабацәа рыԥсыжырҭаҿ. 1919 шықәсазы И. Коӷониа, иқыҭ...
290
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A7%D0%B8%D0%BB%D0%B8
wikipedia
wikipedia
ab
Чили (), аофициалтә хьӡы: Чили Ареспублика () — Аладатәи Америка аҳәынҭқарра иауакуп. Шәахә. иара убас Аҳәынҭқаррақәа рсиа Азхьарԥшқәа ThisisChile.cl - Official Chile website - English and Spanish version Азгәаҭақәа Алада-Америкатәи атәылақәа Ареспубликақәа
291
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D1%80%D0%B8%D0%BD%2C%20%D0%98%D1%83%D1%80%D0%B8%20%D0%90%D0%BB%D0%B5%D2%9B%D1%81%D0%B5%D0%B8-%D0%B8%D4%A5%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Иури Алеқсеи-иԥа Гагарин (; , Клушыно, Гжаҭск араион, Амраҭашәаратә област — , Кьыржач, Владимир аобласт) — ССРрЕ аԥырҩа, актәи космонавт 12 мшаԥы 1961-аан актәи акосмосахь аԥырра иҟаиҵон, Советтә Аидгыла Афырхаҵа доуп. Абиографиа Иури Алеқсеи-иԥа 9 хәажәкыра 1935 Клушыно ақыҭаҿы Гжаҭск араионахь Амраҭашәаратә област...
292
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%BE%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BD
wikipedia
wikipedia
ab
Аорга́н (, -нтә ― «аҟаҵага, аинструмент») — клавишатә-аԥсыԥтә музикатә инструмент ауп. Амузыкатә рҳәагақәа
293
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D0%BB%D0%BE%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B0%20%D0%B0%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D2%9B%D1%8C%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%81%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Минск аобласт Витебсқ аобласт Маӷьылиоу аобласт Гомель аобласть Брест аобласт Ӷродна аобласть Азгәаҭақәа
294
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D1%8B%D1%80%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0%20%D0%B0%D2%9B%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D2%9B%D1%8C%D2%9B%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Ақалақьқәа алфавитла Это неполный список городов Греции. А Аиос-Николаос Аииа-Варвара Аӷьииа-Параскеви Аӷринион Алеқсандруполис Амфиса Арӷостолион Арта Астипалеиа Аҭена В Вериа Волос Ӷревена Делфы Драма Закинтос Эдесса Елефсис Ермуполис Еретриа З Захаро Ианина Ианница Игәменица Иракли...
295
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%A3%D1%80%D1%8B%D1%81%D1%82%D3%99%D1%8B%D0%BB%D0%B0%20%D0%B0%D1%82%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B2%D0%B0%D0%B8%20%D1%81%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B5%D0%BC%D2%9B%D3%99%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Киров — сооружение электрического трамвая началось в 1943, но не было завершено. См. Кировский трамвай Каменск-Уральский — сооружение электрического трамвая началось в 1949, но не было завершено. См. Трамвай Каменска-Уральского Абара нас Список городских трамвайных систем Австралии и Океании Азиа ақалақь трамваитә...
296
https://ab.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BD%20%D0%B0%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BD%20%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%B0%D2%9B%D3%99%D0%B0%20%D1%80%D1%81%D0%B8%D0%B0
wikipedia
wikipedia
ab
Ари Казан аметрополитен астанциақәа рсиоуп. Казан аметрополитен — аметрополитен асистема Казанаҟны (Ҭаҭарстан аҳтнлқалақь) ауп. Амахәҭеи уи астанциақәеи Ахьарԥшқәа Аофициалтә адаҟьа «МУП Организатор Пассажирских Перевозок» aур. Неофициальный сайт казанского метрополитена
297