instruction string | context string | title string | response string | prompt string |
|---|---|---|---|---|
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | అంకితం
భీముని పట్నం తాలూకా, పాండురంగి గ్రామంలో జన్మించి
విజయనగరం మహారాజావారికాలేజీ హైస్కూల్లో విద్యనభ్యసించి
పల్లవస్థాయిలో వ్యాపారం (ప్రారంభించి, క్రమశః ఆ రంగంలో
సమున్చత వృక్షంగా మద్రాసులో అధివసించి
తనకు డిగ్రీలు లేకున్నా విద్యాసాహిత్య కళారంగాలను సమాదరించి
మ(్రాసునగరంలోని ప్రముఖవాణిజ్యవాణీయసంస్థలతో సాన్నిహిత్యం
స... | Viswambhara - Page 1 | అంకితం
భీముని పట్నం తాలూకా, పాండురంగి గ్రామంలో జన్మించి
విజయనగరం మహారాజావారికాలేజీ హైస్కూల్లో విద్యనభ్యసించి
పల్లవస్థాయిలో వ్యాపారం (ప్రారంభించి, క్రమశః ఆ రంగంలో
సమున్చత వృక్షంగా మద్రాసులో అధివసించి
తనకు డిగ్రీలు లేకున్నా విద్యాసాహిత్య కళారంగాలను సమాదరించి
మ(్రాసునగరంలోని ప్రముఖవాణిజ్యవాణీయసంస్థలతో సాన్నిహిత్యం
స... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 1)
సందర్భం:
అంకితం
భీముని పట్నం తాలూకా, పాండురంగి గ్రామంలో జన్మించి
విజయనగరం మహారాజావారికాలేజీ హైస్కూల్లో విద్యనభ్యసించి
పల్లవస్థాయిలో వ్యాపారం (ప్రారంభించి, క్రమశః ఆ రంగంలో
సమున్చత వృక్షంగా మద్రాసులో అధివసించి
... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | ప్రస్తావన
ఈ కావ్యానికి నాయకుడు మానవుడు. రంగస్థలం విశాల
విశ్వంభర,
ఇతివృత్తిం - తేదీలతో నిమిత్తంలేని, పేర్లతో అగత్యం లేని మనిషి
కథ.
ఈ కథకు నేపథ్యం ప్రకృతి,
మనిషి ధరించే వివిధ భూమికలకు మూలధాతువులు మనశ్శ్యక్తులు,
అలెగ్జాండర్, క్రీస్తు, అశోకుడు, సోక్రటీస్, బుద్ధుడు, లింకన్, లెనిన్,
మార్క్స్, గాంధీ - ఇలా ఇలా ఎన్నెన్ని... | Viswambhara - Page 2 | ప్రస్తావన
ఈ కావ్యానికి నాయకుడు మానవుడు. రంగస్థలం విశాల
విశ్వంభర,
ఇతివృత్తిం - తేదీలతో నిమిత్తంలేని, పేర్లతో అగత్యం లేని మనిషి
కథ.
ఈ కథకు నేపథ్యం ప్రకృతి,
మనిషి ధరించే వివిధ భూమికలకు మూలధాతువులు మనశ్శ్యక్తులు,
అలెగ్జాండర్, క్రీస్తు, అశోకుడు, సోక్రటీస్, బుద్ధుడు, లింకన్, లెనిన్,
మార్క్స్, గాంధీ - ఇలా ఇలా ఎన్నెన్ని... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 2)
సందర్భం:
ప్రస్తావన
ఈ కావ్యానికి నాయకుడు మానవుడు. రంగస్థలం విశాల
విశ్వంభర,
ఇతివృత్తిం - తేదీలతో నిమిత్తంలేని, పేర్లతో అగత్యం లేని మనిషి
కథ.
ఈ కథకు నేపథ్యం ప్రకృతి,
మనిషి ధరించే వివిధ భూమికలకు మూలధాతువులు మనశ్శ్... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | చదవండి! చదివించండి!!
డా॥ సి. నారాయణ రెడ్డి గారి సమగ్ర సాహిత్యం 18 సంపుటాల్లో
మొదటి సంపుటం; విశ్వగ్రతి 4 నార్గార్హునస్థాగరం + స్వప్తభలగ్ధం. 4 క్లర్భూర వస్తతర్వాయలు 150
రెండవ సంపుటం: విశ్వనాథ నాయడు + బుతుచక్రం + 'భూమీక 6 జాతిరత్నం... 150
మూడవ సంపుటం: జలపాతం + దివ్వెల మువ్వలు నారాయణరెడ్డి గేయాలు 150
శాల్లవ సంపుటం: అక్షర... | Viswambhara - Page 3 | చదవండి! చదివించండి!!
డా॥ సి. నారాయణ రెడ్డి గారి సమగ్ర సాహిత్యం 18 సంపుటాల్లో
మొదటి సంపుటం; విశ్వగ్రతి 4 నార్గార్హునస్థాగరం + స్వప్తభలగ్ధం. 4 క్లర్భూర వస్తతర్వాయలు 150
రెండవ సంపుటం: విశ్వనాథ నాయడు + బుతుచక్రం + 'భూమీక 6 జాతిరత్నం... 150
మూడవ సంపుటం: జలపాతం + దివ్వెల మువ్వలు నారాయణరెడ్డి గేయాలు 150
శాల్లవ సంపుటం: అక్షర... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 3)
సందర్భం:
చదవండి! చదివించండి!!
డా॥ సి. నారాయణ రెడ్డి గారి సమగ్ర సాహిత్యం 18 సంపుటాల్లో
మొదటి సంపుటం; విశ్వగ్రతి 4 నార్గార్హునస్థాగరం + స్వప్తభలగ్ధం. 4 క్లర్భూర వస్తతర్వాయలు 150
రెండవ సంపుటం: విశ్వనాథ నాయడు + బు... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | మణులుగా కూర్చే ఆ మననం ఏదని,
ఉషస్సులెంతగా
ఉద్వేగపడ్డాయో
విచ్చుకున్న తమ కంటికడలిలో
పిచ్చిగా నురగెత్తే విముక్తాత్మలేవని,
వెన్నెలలెంతగా విహ్వలించాయో
తాము విసిరేసిన వలువల ఒడిలో
తలదాచుకునే మిధునాత్మలేవని,
ఎంతటి కలవరమో వెదుళ్ళకు
ప్రత్యంగం నాదంగా పరిణమించాలని,
ఎంతటి ఆరాటమో కొండరాళ్ళకు
అఖిలాణువులు మూర్తులుగా ముఖరించాలని,
ఎంతె... | Viswambhara - Page 4 | మణులుగా కూర్చే ఆ మననం ఏదని,
ఉషస్సులెంతగా
ఉద్వేగపడ్డాయో
విచ్చుకున్న తమ కంటికడలిలో
పిచ్చిగా నురగెత్తే విముక్తాత్మలేవని,
వెన్నెలలెంతగా విహ్వలించాయో
తాము విసిరేసిన వలువల ఒడిలో
తలదాచుకునే మిధునాత్మలేవని,
ఎంతటి కలవరమో వెదుళ్ళకు
ప్రత్యంగం నాదంగా పరిణమించాలని,
ఎంతటి ఆరాటమో కొండరాళ్ళకు
అఖిలాణువులు మూర్తులుగా ముఖరించాలని,
ఎంతె... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 4)
సందర్భం:
మణులుగా కూర్చే ఆ మననం ఏదని,
ఉషస్సులెంతగా
ఉద్వేగపడ్డాయో
విచ్చుకున్న తమ కంటికడలిలో
పిచ్చిగా నురగెత్తే విముక్తాత్మలేవని,
వెన్నెలలెంతగా విహ్వలించాయో
తాము విసిరేసిన వలువల ఒడిలో
తలదాచుకునే మిధునాత్మలేవని,
ఎ... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | ఇంతకూ నేనెవణ్ని?
ఏ మింటి ఇంటివాణ్చి?
ఏ కాలం చంటివాణ్ని?
వెర్రెత్తిన ఏ శక్తి
విసిరేసిన కందుకాన్ని?
ఎందుకిలా దొర్లుతున్నాను?
ఈ పొరలను ఒంటికి చుట్టుకుని
ఎందుకిలా నిలువెత్తుగా పొర్లుతున్నాను?
ఎవరదీ వెన్నంటి వస్తున్నది?
నేనే తానైనట్టు
నీడలా పలకరిస్తున్చది.
ఆ రూపం
కరిమబ్బులా తరుముకొస్తున్నది
ఆకాశం కౌగిట్లో అదుముకోన... | Viswambhara - Page 5 | ఇంతకూ నేనెవణ్ని?
ఏ మింటి ఇంటివాణ్చి?
ఏ కాలం చంటివాణ్ని?
వెర్రెత్తిన ఏ శక్తి
విసిరేసిన కందుకాన్ని?
ఎందుకిలా దొర్లుతున్నాను?
ఈ పొరలను ఒంటికి చుట్టుకుని
ఎందుకిలా నిలువెత్తుగా పొర్లుతున్నాను?
ఎవరదీ వెన్నంటి వస్తున్నది?
నేనే తానైనట్టు
నీడలా పలకరిస్తున్చది.
ఆ రూపం
కరిమబ్బులా తరుముకొస్తున్నది
ఆకాశం కౌగిట్లో అదుముకోన... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 5)
సందర్భం:
ఇంతకూ నేనెవణ్ని?
ఏ మింటి ఇంటివాణ్చి?
ఏ కాలం చంటివాణ్ని?
వెర్రెత్తిన ఏ శక్తి
విసిరేసిన కందుకాన్ని?
ఎందుకిలా దొర్లుతున్నాను?
ఈ పొరలను ఒంటికి చుట్టుకుని
ఎందుకిలా నిలువెత్తుగా పొర్లుతున్నాను?
ఎవరదీ వె... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | అదీ 'దివోర్యాత్రాలు లేనిది
కాలం ఉంది”
అది కదలక'పారే నది,
అప్పుడూ ఉన్నాము 'ఇద్దీరం
మింటి తోటలో. పూసిన' బొమ్మల్లా,
తిరిగేవాళ్ళం గాలి తరగల్లా
తెరలెత్తిన పరాగాల నురగల్లా,
అటు కొన్ని చెట్లు
మధురిమలను ఫలాలుగా మలచి ఆహ్వానిస్తూ...
ఇటు ఒకే ఒక చెట్టు
ఎప్పుడూ తన పండును తాకరాదని అసుశాసిస్తూ,
ఆ ఫలాల సాధురుచులతో
అరిగిన మా... | Viswambhara - Page 6 | అదీ 'దివోర్యాత్రాలు లేనిది
కాలం ఉంది”
అది కదలక'పారే నది,
అప్పుడూ ఉన్నాము 'ఇద్దీరం
మింటి తోటలో. పూసిన' బొమ్మల్లా,
తిరిగేవాళ్ళం గాలి తరగల్లా
తెరలెత్తిన పరాగాల నురగల్లా,
అటు కొన్ని చెట్లు
మధురిమలను ఫలాలుగా మలచి ఆహ్వానిస్తూ...
ఇటు ఒకే ఒక చెట్టు
ఎప్పుడూ తన పండును తాకరాదని అసుశాసిస్తూ,
ఆ ఫలాల సాధురుచులతో
అరిగిన మా... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 6)
సందర్భం:
అదీ 'దివోర్యాత్రాలు లేనిది
కాలం ఉంది”
అది కదలక'పారే నది,
అప్పుడూ ఉన్నాము 'ఇద్దీరం
మింటి తోటలో. పూసిన' బొమ్మల్లా,
తిరిగేవాళ్ళం గాలి తరగల్లా
తెరలెత్తిన పరాగాల నురగల్లా,
అటు కొన్ని చెట్లు
మధురిమలను... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | "ఈ గొంతు నిది
మరి ఏదీ నీ సహచరిది?"
“పలికే ఈ గొంతులో
(ప్రతిశబ్దం ఇద్దరిది.”
“తెలుసా!
శాసన ధిక్కారానికి ఫలితం?”
“తెలుసు-
మట్టిలా మొలకెత్తే మరో జీవితం.”
“ఆ జీవితానికి
అనుక్షణం మృత్యుభయం!?”
“ఆ మృత్యువు కోరలతో
ఆడుకోవడం మాకు ప్రియం.”
“అయితే వెళ్ళిపో మట్టిమనిషీ!
ఆ మట్టిలోకి.”
“అలాగే;
వెళ్ళి పొంగిస్తాను ఆ మట్టిని న... | Viswambhara - Page 7 | "ఈ గొంతు నిది
మరి ఏదీ నీ సహచరిది?"
“పలికే ఈ గొంతులో
(ప్రతిశబ్దం ఇద్దరిది.”
“తెలుసా!
శాసన ధిక్కారానికి ఫలితం?”
“తెలుసు-
మట్టిలా మొలకెత్తే మరో జీవితం.”
“ఆ జీవితానికి
అనుక్షణం మృత్యుభయం!?”
“ఆ మృత్యువు కోరలతో
ఆడుకోవడం మాకు ప్రియం.”
“అయితే వెళ్ళిపో మట్టిమనిషీ!
ఆ మట్టిలోకి.”
“అలాగే;
వెళ్ళి పొంగిస్తాను ఆ మట్టిని న... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 7)
సందర్భం:
"ఈ గొంతు నిది
మరి ఏదీ నీ సహచరిది?"
“పలికే ఈ గొంతులో
(ప్రతిశబ్దం ఇద్దరిది.”
“తెలుసా!
శాసన ధిక్కారానికి ఫలితం?”
“తెలుసు-
మట్టిలా మొలకెత్తే మరో జీవితం.”
“ఆ జీవితానికి
అనుక్షణం మృత్యుభయం!?”
“ఆ మృత్య... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | అలా దిగబడుతున్చావు
అగుపించని అడుసులో.
ఎందుకని
కరుకు నలుపు చొరబడుతున్నది
మెరిసే నీ యెరుపులో.
ఏ నైల్యం కమ్మేసిందో నా కళ్ళను
ఏ చీకటి మింగేసిందో ఈ వెలుగును.
ఏడీ?
నా మిత్రుడేడీ?
వ్యోమానికీ భూమికీ ఉన్న
సీమలను చెరిపేసిన
ఆ విశ్వమిత్రుడేడీ?
ఏవీ నాతో కదిలొచ్చిన
పక్షులూ ప్రసూనాలూ?
అంధకారం పంజాదెబ్బకు జడిసి
ఆకాశానికి అత... | Viswambhara - Page 8 | అలా దిగబడుతున్చావు
అగుపించని అడుసులో.
ఎందుకని
కరుకు నలుపు చొరబడుతున్నది
మెరిసే నీ యెరుపులో.
ఏ నైల్యం కమ్మేసిందో నా కళ్ళను
ఏ చీకటి మింగేసిందో ఈ వెలుగును.
ఏడీ?
నా మిత్రుడేడీ?
వ్యోమానికీ భూమికీ ఉన్న
సీమలను చెరిపేసిన
ఆ విశ్వమిత్రుడేడీ?
ఏవీ నాతో కదిలొచ్చిన
పక్షులూ ప్రసూనాలూ?
అంధకారం పంజాదెబ్బకు జడిసి
ఆకాశానికి అత... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 8)
సందర్భం:
అలా దిగబడుతున్చావు
అగుపించని అడుసులో.
ఎందుకని
కరుకు నలుపు చొరబడుతున్నది
మెరిసే నీ యెరుపులో.
ఏ నైల్యం కమ్మేసిందో నా కళ్ళను
ఏ చీకటి మింగేసిందో ఈ వెలుగును.
ఏడీ?
నా మిత్రుడేడీ?
వ్యోమానికీ భూమికీ ఉన్న... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | రక్తంలో అవ్యక్త రాగాలు రంగరించినట్టు.
ఏమి చిత్రవాంఛ ఇది
ఎదుట ఉన్న సొగసులన్నీ తాగేయాలన్నట్టు.
పరిమళాల మంటల్లో పడి చావాలన్నట్టు.
ఉన్నాను నా సహచరి ఒడిలో-
ఊపిరిలో ఊపిరి మునకేసింది.
ఉన్నది రసర్వురి నా ఒడిలో-
కాలం లిప్తగా కరిగొచ్చింది.
పారవశ్యం పక్క దొరిలించింది.
ప్రకృతి మరోపార్మ్వం చూపించింది.
ఏమిటిది?
ఈ నదీ గర్భంల... | Viswambhara - Page 9 | రక్తంలో అవ్యక్త రాగాలు రంగరించినట్టు.
ఏమి చిత్రవాంఛ ఇది
ఎదుట ఉన్న సొగసులన్నీ తాగేయాలన్నట్టు.
పరిమళాల మంటల్లో పడి చావాలన్నట్టు.
ఉన్నాను నా సహచరి ఒడిలో-
ఊపిరిలో ఊపిరి మునకేసింది.
ఉన్నది రసర్వురి నా ఒడిలో-
కాలం లిప్తగా కరిగొచ్చింది.
పారవశ్యం పక్క దొరిలించింది.
ప్రకృతి మరోపార్మ్వం చూపించింది.
ఏమిటిది?
ఈ నదీ గర్భంల... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 9)
సందర్భం:
రక్తంలో అవ్యక్త రాగాలు రంగరించినట్టు.
ఏమి చిత్రవాంఛ ఇది
ఎదుట ఉన్న సొగసులన్నీ తాగేయాలన్నట్టు.
పరిమళాల మంటల్లో పడి చావాలన్నట్టు.
ఉన్నాను నా సహచరి ఒడిలో-
ఊపిరిలో ఊపిరి మునకేసింది.
ఉన్నది రసర్వురి నా ఒడ... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | అవ్యక్తంగా ఆకృతి దిద్దుకునే
ఆ ముద్దలకు కేరున ఏడ్చే
పాలగొంతుకలు
పదును పెదవులకు ముడిపడే
పారవశ్యాలు
(ప్రపంచాన్ని కుదిలించే
పంచేంద్రియాలు
శరీరపంజరాస్మి కొరుక్కుతినే
శైధిల్యాలు
నిరాశల రొంపిలో కూరుకుపోయే
సర్వావయవాలు.
ఒక దేహం మట్టిలోకి
ఒక జీవం మట్టి పైకి.
ఇదీ క్రమం ప్రకృతికి.
ఇదే క్రమం
ప్రకృతిని అర్థాంగిగా
ప్రతి పురు... | Viswambhara - Page 10 | అవ్యక్తంగా ఆకృతి దిద్దుకునే
ఆ ముద్దలకు కేరున ఏడ్చే
పాలగొంతుకలు
పదును పెదవులకు ముడిపడే
పారవశ్యాలు
(ప్రపంచాన్ని కుదిలించే
పంచేంద్రియాలు
శరీరపంజరాస్మి కొరుక్కుతినే
శైధిల్యాలు
నిరాశల రొంపిలో కూరుకుపోయే
సర్వావయవాలు.
ఒక దేహం మట్టిలోకి
ఒక జీవం మట్టి పైకి.
ఇదీ క్రమం ప్రకృతికి.
ఇదే క్రమం
ప్రకృతిని అర్థాంగిగా
ప్రతి పురు... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 10)
సందర్భం:
అవ్యక్తంగా ఆకృతి దిద్దుకునే
ఆ ముద్దలకు కేరున ఏడ్చే
పాలగొంతుకలు
పదును పెదవులకు ముడిపడే
పారవశ్యాలు
(ప్రపంచాన్ని కుదిలించే
పంచేంద్రియాలు
శరీరపంజరాస్మి కొరుక్కుతినే
శైధిల్యాలు
నిరాశల రొంపిలో కూరుకుపోయే
... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | మళ్ళీ కుదుటపడ్డ మనసుకు
గుహలో మబ్బులాంటి గాండ్రింపు.
లంఘిస్తున్న రెండు అగ్చికణికలు.
ఒక్కక్షణం దిక్కుతోచని హోరు.
గుహవెలుపలికి చిమ్ముకొచ్చిన మనిషికి
గోళ్ళుదిగిన పచ్చిగుర్తులు.
గుహలోని గోళ్ళకు జడిసిన మనిషికి
గూడయ్యింది ఏటిగట్టు.
జాలువారే ఆ యేరు తోచింది తనకు
పాలవేళ్ళతో నిమిరినట్టు.
గుహ దూసుకొచ్చింది గుడిసెలోకి.
గోటికి ఎదు... | Viswambhara - Page 11 | మళ్ళీ కుదుటపడ్డ మనసుకు
గుహలో మబ్బులాంటి గాండ్రింపు.
లంఘిస్తున్న రెండు అగ్చికణికలు.
ఒక్కక్షణం దిక్కుతోచని హోరు.
గుహవెలుపలికి చిమ్ముకొచ్చిన మనిషికి
గోళ్ళుదిగిన పచ్చిగుర్తులు.
గుహలోని గోళ్ళకు జడిసిన మనిషికి
గూడయ్యింది ఏటిగట్టు.
జాలువారే ఆ యేరు తోచింది తనకు
పాలవేళ్ళతో నిమిరినట్టు.
గుహ దూసుకొచ్చింది గుడిసెలోకి.
గోటికి ఎదు... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 11)
సందర్భం:
మళ్ళీ కుదుటపడ్డ మనసుకు
గుహలో మబ్బులాంటి గాండ్రింపు.
లంఘిస్తున్న రెండు అగ్చికణికలు.
ఒక్కక్షణం దిక్కుతోచని హోరు.
గుహవెలుపలికి చిమ్ముకొచ్చిన మనిషికి
గోళ్ళుదిగిన పచ్చిగుర్తులు.
గుహలోని గోళ్ళకు జడిసిన మనిషి... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | 2
మనిషి మనసులో ఒక సుప్రభాతం.
మౌనాన్ని పెకల్చుకుని
మగతను చీల్చుకుని
ఊర్ధ్వంగా ఎగిసే
ఉన్మత్తనాద జలపాతం
ఎక్కడిదీ నాదం?
నాభిపాదులో పుట్టిందా
నరాల్లో తీగలు తీగలుగా చుట్టిందా
గుండెలోయలో ఘూర్జిల్లిందా
మస్తిష్కం అంచులో
మార్కోగిందా?
ఎన్ని ఒదుగులు దీనికి
ఎన్ని పరుగులు దీనికి.
ప్రకృతిలోని ఘోషలన్నిటికీ
పాఠాంతరమా ఇది?
ఎక్కడో ఒక పసి... | Viswambhara - Page 12 | 2
మనిషి మనసులో ఒక సుప్రభాతం.
మౌనాన్ని పెకల్చుకుని
మగతను చీల్చుకుని
ఊర్ధ్వంగా ఎగిసే
ఉన్మత్తనాద జలపాతం
ఎక్కడిదీ నాదం?
నాభిపాదులో పుట్టిందా
నరాల్లో తీగలు తీగలుగా చుట్టిందా
గుండెలోయలో ఘూర్జిల్లిందా
మస్తిష్కం అంచులో
మార్కోగిందా?
ఎన్ని ఒదుగులు దీనికి
ఎన్ని పరుగులు దీనికి.
ప్రకృతిలోని ఘోషలన్నిటికీ
పాఠాంతరమా ఇది?
ఎక్కడో ఒక పసి... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 12)
సందర్భం:
2
మనిషి మనసులో ఒక సుప్రభాతం.
మౌనాన్ని పెకల్చుకుని
మగతను చీల్చుకుని
ఊర్ధ్వంగా ఎగిసే
ఉన్మత్తనాద జలపాతం
ఎక్కడిదీ నాదం?
నాభిపాదులో పుట్టిందా
నరాల్లో తీగలు తీగలుగా చుట్టిందా
గుండెలోయలో ఘూర్జిల్లిందా
మస్తిష్... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | ఎన్ని అంచులో రాగాత్మకు?
ఎన్ని అలలో నాదాత్మకు?
సభాసరసిలో విరిసింది పద్మంలా
సమరావనిలో మొరసింది శంఖంలా-
పంటచేలను పలికించింది ఏలలా
ప్రాలనిదురను పిలిపించింది జోలలా
ఆలయాలను వెలిగించింది హారతిలా
ఆర్తిని అనువదించింది ఆర్రకృతిలా
నిలిచింది ధరా గగనాలకు నిచ్చెనలా
కలిపింది అంతరంగాలను వంతెనలా
చొరబారింది స్థాణువుల్లో జీవ లహరిలా
విర... | Viswambhara - Page 13 | ఎన్ని అంచులో రాగాత్మకు?
ఎన్ని అలలో నాదాత్మకు?
సభాసరసిలో విరిసింది పద్మంలా
సమరావనిలో మొరసింది శంఖంలా-
పంటచేలను పలికించింది ఏలలా
ప్రాలనిదురను పిలిపించింది జోలలా
ఆలయాలను వెలిగించింది హారతిలా
ఆర్తిని అనువదించింది ఆర్రకృతిలా
నిలిచింది ధరా గగనాలకు నిచ్చెనలా
కలిపింది అంతరంగాలను వంతెనలా
చొరబారింది స్థాణువుల్లో జీవ లహరిలా
విర... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 13)
సందర్భం:
ఎన్ని అంచులో రాగాత్మకు?
ఎన్ని అలలో నాదాత్మకు?
సభాసరసిలో విరిసింది పద్మంలా
సమరావనిలో మొరసింది శంఖంలా-
పంటచేలను పలికించింది ఏలలా
ప్రాలనిదురను పిలిపించింది జోలలా
ఆలయాలను వెలిగించింది హారతిలా
ఆర్తిని అను... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | నడుములో మెలికలు తిరిగాయి
పడగెత్తి ఆడే నాగినులు.
కరయుగళీలో మలుపులు తిరిగాయి
నురగలెత్తే గిరివాహినులు.
గళం ఊగింది తరుశాఖలా
శిరం కదిలింది అగ్నిశిఖలా.
ఎక్కడిదీ చలనం?
ఎందుకింత లయోల్బణం?
ఇది సృష్టికి జీవహేతువు
(ప్రకృతి పురుషులకు మూలధాతువు.
ఉండలేదు భూమి తిరగనిదే
నిలవలేదు నీరు పారనిదే
దాగలేదు వెలుగు తరలనిదే
ఆగలేదు గాలి కద... | Viswambhara - Page 14 | నడుములో మెలికలు తిరిగాయి
పడగెత్తి ఆడే నాగినులు.
కరయుగళీలో మలుపులు తిరిగాయి
నురగలెత్తే గిరివాహినులు.
గళం ఊగింది తరుశాఖలా
శిరం కదిలింది అగ్నిశిఖలా.
ఎక్కడిదీ చలనం?
ఎందుకింత లయోల్బణం?
ఇది సృష్టికి జీవహేతువు
(ప్రకృతి పురుషులకు మూలధాతువు.
ఉండలేదు భూమి తిరగనిదే
నిలవలేదు నీరు పారనిదే
దాగలేదు వెలుగు తరలనిదే
ఆగలేదు గాలి కద... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 14)
సందర్భం:
నడుములో మెలికలు తిరిగాయి
పడగెత్తి ఆడే నాగినులు.
కరయుగళీలో మలుపులు తిరిగాయి
నురగలెత్తే గిరివాహినులు.
గళం ఊగింది తరుశాఖలా
శిరం కదిలింది అగ్నిశిఖలా.
ఎక్కడిదీ చలనం?
ఎందుకింత లయోల్బణం?
ఇది సృష్టికి జీవహ... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | తనలో ఒక మాత్సర్యం-
ఆవులించింది ధూమవలయం.
తనలో ఒక నియతి -
నిలిచింది నిస్తరంగ సరసి.
తనలో ఒక వికృతి -
కమ్మింది అమావాస్య నిశి.
(ప్రకృతి పలికింది కృతిగా
కృతి నిలిచింది మానసాకృతిగా.
కదిలిపోతున్నది మనసుతెరమీద
కవితాత్మ పరమహంసలా-
కాలం పొరలు విప్పుతూ
లోకం లోతులు తవ్వుతూ.
అరిచిన బలిపశువు కంఠం
ఉరిమింది వరుణమంత్రంగా.
గుండెపగిలిన త... | Viswambhara - Page 15 | తనలో ఒక మాత్సర్యం-
ఆవులించింది ధూమవలయం.
తనలో ఒక నియతి -
నిలిచింది నిస్తరంగ సరసి.
తనలో ఒక వికృతి -
కమ్మింది అమావాస్య నిశి.
(ప్రకృతి పలికింది కృతిగా
కృతి నిలిచింది మానసాకృతిగా.
కదిలిపోతున్నది మనసుతెరమీద
కవితాత్మ పరమహంసలా-
కాలం పొరలు విప్పుతూ
లోకం లోతులు తవ్వుతూ.
అరిచిన బలిపశువు కంఠం
ఉరిమింది వరుణమంత్రంగా.
గుండెపగిలిన త... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 15)
సందర్భం:
తనలో ఒక మాత్సర్యం-
ఆవులించింది ధూమవలయం.
తనలో ఒక నియతి -
నిలిచింది నిస్తరంగ సరసి.
తనలో ఒక వికృతి -
కమ్మింది అమావాస్య నిశి.
(ప్రకృతి పలికింది కృతిగా
కృతి నిలిచింది మానసాకృతిగా.
కదిలిపోతున్నది మనసుతెరమీ... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | ఎడారులు పచ్చల గీతాలుగా
ఇనుపడేగలు రజత కపోతాలుగా.
పారింది మనిషిమనసు రంగుల్లోకి
పాకింది లలితమతి రేఖల్లోకి.
కదిలివచ్చింది ప్రకృతి సర్వస్వం.
కలలుకనే మునివేళ్ళలోకి.
మురిగిపోయే తోళ్ళమీద
మొలుచుకొస్తున్నాయి
సురభిళ సుమలతలు
తరుణ చంద్రద్యుతులు.
పలకబారిన కొయ్యలమీద
ప్రవహిస్తున్నాయి
సెలయేళ్ళ మెలికపరవళ్ళు
పసిలేళ్ళ అలలకాళ్ళు.
వట్ట... | Viswambhara - Page 16 | ఎడారులు పచ్చల గీతాలుగా
ఇనుపడేగలు రజత కపోతాలుగా.
పారింది మనిషిమనసు రంగుల్లోకి
పాకింది లలితమతి రేఖల్లోకి.
కదిలివచ్చింది ప్రకృతి సర్వస్వం.
కలలుకనే మునివేళ్ళలోకి.
మురిగిపోయే తోళ్ళమీద
మొలుచుకొస్తున్నాయి
సురభిళ సుమలతలు
తరుణ చంద్రద్యుతులు.
పలకబారిన కొయ్యలమీద
ప్రవహిస్తున్నాయి
సెలయేళ్ళ మెలికపరవళ్ళు
పసిలేళ్ళ అలలకాళ్ళు.
వట్ట... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 16)
సందర్భం:
ఎడారులు పచ్చల గీతాలుగా
ఇనుపడేగలు రజత కపోతాలుగా.
పారింది మనిషిమనసు రంగుల్లోకి
పాకింది లలితమతి రేఖల్లోకి.
కదిలివచ్చింది ప్రకృతి సర్వస్వం.
కలలుకనే మునివేళ్ళలోకి.
మురిగిపోయే తోళ్ళమీద
మొలుచుకొస్తున్నాయి
స... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | కల విరిగింది.
ఉలిక్కిపడ్డ మనసులో
ఉలి మెరిసింది.
నడిచింది ఉలి
జడకట్టిన అడవులను విదిలిస్తూ.
కదిలింది ఉలి
కందరాల మూతికట్లను విప్పేస్తూ.
తట్టింది ఉలి
పుట్టుకతో నిద్రిస్తున్న మొండివీపులను.
తడిమింది ఉలి
ముడులు విప్పుకోలేని బండచూపులను.
శిల పలికించింది
నిలువెత్తునా నిశ్శబ్ద రాగాకృతులను,
శిల సవరించింది
చెక్కిత్ళపై పెళ్... | Viswambhara - Page 17 | కల విరిగింది.
ఉలిక్కిపడ్డ మనసులో
ఉలి మెరిసింది.
నడిచింది ఉలి
జడకట్టిన అడవులను విదిలిస్తూ.
కదిలింది ఉలి
కందరాల మూతికట్లను విప్పేస్తూ.
తట్టింది ఉలి
పుట్టుకతో నిద్రిస్తున్న మొండివీపులను.
తడిమింది ఉలి
ముడులు విప్పుకోలేని బండచూపులను.
శిల పలికించింది
నిలువెత్తునా నిశ్శబ్ద రాగాకృతులను,
శిల సవరించింది
చెక్కిత్ళపై పెళ్... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 17)
సందర్భం:
కల విరిగింది.
ఉలిక్కిపడ్డ మనసులో
ఉలి మెరిసింది.
నడిచింది ఉలి
జడకట్టిన అడవులను విదిలిస్తూ.
కదిలింది ఉలి
కందరాల మూతికట్లను విప్పేస్తూ.
తట్టింది ఉలి
పుట్టుకతో నిద్రిస్తున్న మొండివీపులను.
తడిమింది ఉల... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | ఎంత వింత మనసు?
ఏ రూపమూ లేదు తనకు.
అయినా అది
నాదంగా ఎగిసింది-
పదంగా నడిచింది
రేఖలుగా మెరిసింది
మూర్తులుగా నిలిచింది
అణువణువులోని లయలను
తనువులో ఒలికింది.
మదిరాక్షి కళ్ళలో మునకలేసింది
పెదవిముడి విప్పి చూసింది
తెరలు తెరలుగా
పరిమళాలను కాజేసింది.
పౌరలు పొరలుగా
సుస్వరాలను లాగేసింది.
మెత్తని వేళ్ళకొనలతో
మేని నునుపును వడబోస... | Viswambhara - Page 18 | ఎంత వింత మనసు?
ఏ రూపమూ లేదు తనకు.
అయినా అది
నాదంగా ఎగిసింది-
పదంగా నడిచింది
రేఖలుగా మెరిసింది
మూర్తులుగా నిలిచింది
అణువణువులోని లయలను
తనువులో ఒలికింది.
మదిరాక్షి కళ్ళలో మునకలేసింది
పెదవిముడి విప్పి చూసింది
తెరలు తెరలుగా
పరిమళాలను కాజేసింది.
పౌరలు పొరలుగా
సుస్వరాలను లాగేసింది.
మెత్తని వేళ్ళకొనలతో
మేని నునుపును వడబోస... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 18)
సందర్భం:
ఎంత వింత మనసు?
ఏ రూపమూ లేదు తనకు.
అయినా అది
నాదంగా ఎగిసింది-
పదంగా నడిచింది
రేఖలుగా మెరిసింది
మూర్తులుగా నిలిచింది
అణువణువులోని లయలను
తనువులో ఒలికింది.
మదిరాక్షి కళ్ళలో మునకలేసింది
పెదవిముడి విప్పి ... |
ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి. | కదలని కాళ్ళతో నిలిచిపోతుంది
ఎప్పుడూ కుదురువీడని మనసు వేళ్ళను
అప్పుడప్పుడు ఆశ తొలుస్తుంది
కొమ్మల చేతులెత్తి ఆడాలని;
చిగురాకుల జేబురుమాళ్ళను ఊపుతూ
పథికుల కళ్ళను పలకరించాలని.
వేళ్ళకొసలు పెళ్ళగించుకుని లేస్తే
వృక్షమాతృక కూలబడుతుంది.
ఆశల అంచులు పొగరేపుకుంటూ వస్తే
అంతరంగం కూరుకుపోతుంది.
మనసొక మహాసాగరం,
తాను కట్టుకున్న చెల... | Viswambhara - Page 19 | కదలని కాళ్ళతో నిలిచిపోతుంది
ఎప్పుడూ కుదురువీడని మనసు వేళ్ళను
అప్పుడప్పుడు ఆశ తొలుస్తుంది
కొమ్మల చేతులెత్తి ఆడాలని;
చిగురాకుల జేబురుమాళ్ళను ఊపుతూ
పథికుల కళ్ళను పలకరించాలని.
వేళ్ళకొసలు పెళ్ళగించుకుని లేస్తే
వృక్షమాతృక కూలబడుతుంది.
ఆశల అంచులు పొగరేపుకుంటూ వస్తే
అంతరంగం కూరుకుపోతుంది.
మనసొక మహాసాగరం,
తాను కట్టుకున్న చెల... | ఈ వచనాన్ని చదివి, విశ్వంభర శైలిలో కవితా భావాన్ని వివరించండి లేదా అనుకరించండి.
శీర్షిక: Viswambhara (Page 19)
సందర్భం:
కదలని కాళ్ళతో నిలిచిపోతుంది
ఎప్పుడూ కుదురువీడని మనసు వేళ్ళను
అప్పుడప్పుడు ఆశ తొలుస్తుంది
కొమ్మల చేతులెత్తి ఆడాలని;
చిగురాకుల జేబురుమాళ్ళను ఊపుతూ
పథికుల కళ్ళను పలకరించాలని.
వేళ్ళకొసలు పెళ్ళగించుకుని లేస... |
End of preview. Expand in Data Studio
Viswambhara Telugu Poetry Dataset
This dataset contains Telugu poetry from the Viswambhara collection, formatted for fine-tuning language models.
Dataset Details
- Language: Telugu (te)
- Task: Text generation, poetry generation
- Format: JSONL (instruction, context, response)
- Size: 44 examples
Usage
from datasets import load_dataset
dataset = load_dataset("AravindGillella/viswambhara-poetry")
Citation
If you use this dataset, please cite the original Viswambhara poetry collection.
- Downloads last month
- 11